EXCEL ԱՂՅՈՒՍԱԿԱՅԻՆ ԽՄԲԱԳՐԻՉԻ ԿԻՐԱՌՈՒՄԸ ԳՈՐԾՆԱԿԱՆՈՒՄ

French

1871 թվականին Երուսաղեմում՝ Սուրբ Հակոբյանց տպարանում հրատարակված այս՝ 89 էջից բաղկացած աշխատությունը նախատեսված է եղել հայ ընթերցողների համար ֆրանսերեն լեզվով ընթերցանության ուսուցման նպատակով։ Վերնագրում գործածված «գաղղիարէն» բառը ֆրանսերեն լեզվի պատմական անվանումներից է, իսկ «ի պետքս հայոց» արտահայտությունը ցույց է տալիս, որ ձեռնարկը կազմվել կամ նախատեսվել է հայալեզու սովորողների կարիքները հաշվի առնելով։ Գրքի հիմնական նպատակը, ըստ վերնագրի, ֆրանսերեն գրավոր խոսքի ընթերցման հմտությունների զարգացումն ու օտար լեզվով տեքստեր ընկալելու կարողության ձևավորումն էր։ XIX դարում օտար լեզուների իմացությունը կարևոր նշանակություն ուներ կրթության, գրականության, թարգմանության, միջազգային հաղորդակցության և եվրոպական գիտամշակութային մտքի հետ ծանոթանալու համար։ Ֆրանսերենը հատկապես կարևոր եվրոպական լեզուներից էր, որով հասանելի էին գրական, գիտական և կրթական բազմաթիվ աշխատություններ։ Նման ուսումնական ձեռնարկներում կարող էին ներառվել ֆրանսերեն բառեր, արտահայտություններ, ընթերցանության համար նախատեսված տեքստեր, արտասանության կամ ընթերցման կանոններ և սովորողներին օգնող բացատրություններ։ Սակայն միայն վերնագրից հնարավոր չէ հաստատել՝ տվյալ հրատարակությունն ինչ մեթոդով է ուսուցանում ընթերցանությունը, արդյոք պարունակում է հայերեն թարգմանություններ կամ բառարանային բաժին, և ինչ մակարդակի սովորողների համար է նախատեսված։ Երուսաղեմի Սուրբ Հակոբյանց տպարանը կարևոր դեր է ունեցել հայերեն կրոնական, կրթական և մշակութային գրականության հրատարակման գործում։ Այս գիրքը հետաքրքրություն է ներկայացնում XIX դարի հայալեզու օտարալեզու ուսուցման ձեռնարկների, ֆրանսերենի տարածման և հայկական կրթական միջավայրի պատմության ուսումնասիրության տեսանկյունից։

Mathematics

Այս գիտական աշխատությունը նվիրված է հաշվողական խմբերի տեսության մեթոդների կիրառման ուսումնասիրությանը ծածկագրման համակարգերում։ Գրքում վերլուծվում են խմբերի տեսության մաթեմատիկական հիմքերը, դրանց հաշվողական հատկությունները և կիրառական նշանակությունը ժամանակակից կրիպտոգրաֆիկ ալգորիթմների մշակման գործընթացում։ Հեղինակը ներկայացնում է հանրահաշվական կառուցվածքների օգտագործման սկզբունքները, բարդ հաշվարկային խնդիրների դերը գաղտնագրման մեխանիզմների անվտանգության ապահովման գործում, ինչպես նաև խմբային գործողությունների, ալգորիթմների բարդության և արդյունավետ հաշվարկների հետ կապված խնդիրները։ Աշխատությունում քննարկվում են ծածկագրման տեսության հիմնարար մոտեցումներ, հանրահաշվական մեթոդների կիրառման հնարավորությունները և դրանց ազդեցությունը տեղեկատվության պաշտպանության համակարգերի կատարելագործման վրա։ Ներկայացված տեսական արդյունքները և մեթոդները կարևոր նշանակություն ունեն գաղտնագրային համակարգերի նախագծման, վերլուծության և անվտանգության գնահատման համար։ Գիրքը նախատեսված է մաթեմատիկոսների, կրիպտոգրաֆների, տեղեկատվական անվտանգության մասնագետների, ծրագրավորողների, հետազոտողների, դասախոսների և համապատասխան մասնագիտությունների ուսանողների համար, ովքեր հետաքրքրված են հանրահաշվի և ծածկագրման տեսության փոխկապակցված խնդիրներով։

Political Science

Ռազմավարության և անվտանգության հարցեր գիրքը Արմեն Այվազյանի ուսումնասիրական աշխատանքներից է, որտեղ ներկայացվում են ազգային անվտանգության, ռազմավարական մտածողության և պետության պաշտպանության համակարգերի հիմնական սկզբունքները՝ թե՛ տեսական, թե՛ գործնական դիտանկյունից։ Ստեղծագործության մեջ հեղինակը վերլուծում է պետության անվտանգության բաղադրիչները՝ ներառելով ռազմական, քաղաքական, տնտեսական և տեղեկատվական գործոնները, ինչպես նաև դրանց փոխկապակցված ազդեցությունը պետության կայունության վրա։ Գրքում քննարկվում են տարածաշրջանային անվտանգային խնդիրները, աշխարհաքաղաքական զարգացումները և փոքր պետությունների ռազմավարական վարքագծի առանձնահատկությունները՝ հատկապես ընդգծելով այն մարտահրավերները, որոնց բախվում է Հայաստանը իր պատմական և ժամանակակից միջավայրում։ Այվազյանը հատուկ ուշադրություն է դարձնում նաև ազգային անվտանգության գաղափարական հիմքերին՝ նշելով, որ պետական դիմադրողականությունը պայմանավորված է ոչ միայն ռազմական ուժով, այլ նաև հասարակության գիտակցությամբ, միասնականությամբ և ազգային նպատակների հստակ ձևակերպմամբ։ Ստեղծագործությունը միաժամանակ տեսական-վերլուծական և կիրառական բնույթի է, քանի որ այն փորձում է կապել ռազմավարական գիտելիքը իրական քաղաքական գործընթացների հետ և առաջարկել մոտեցումներ անվտանգության համակարգի արդյունավետության բարձրացման համար։ Գիրքը կարևոր է քաղաքագիտությամբ, ռազմավարական հետազոտություններով, անվտանգության ուսումնասիրություններով և պետական կառավարման հարցերով հետաքրքրվողների համար, քանի որ այն ներկայացնում է համապարփակ պատկերացում ժամանակակից անվտանգության խնդիրների և դրանց լուծման հնարավոր ուղիների մասին։

Biology

Գիրքը նվիրված է Culicidae ընտանիքին պատկանող մոծակների ֆաունայի ժամանակակից բնութագրմանը և դրանց ուսումնասիրության նշանակությանը մալարիայի կանխարգելման համալիր միջոցառումների կազմակերպման ու կատարելագործման գործում։ Աշխատության մեջ ներկայացվում է մոծակների կենսաբանական և էկոլոգիական առանձնահատկությունների, տեսակային կազմի, տարածվածության, կենսամիջավայրերի և պոպուլյացիաների փոփոխության վերաբերյալ գիտական մոտեցում, ինչը հնարավորություն է տալիս ավելի ամբողջական պատկերացում կազմելու մալարիայի փոխանցման գործընթացում այս միջատների դերի մասին։ Առանձնահատուկ նշանակություն է տրվում մոծակների տարածման և բազմացման պայմանների ուսումնասիրությանը, քանի որ դրանց թվաքանակի, սեզոնային ակտիվության և կենսաբանական առանձնահատկությունների փոփոխությունները կարող են անմիջականորեն անդրադառնալ վարակիչ հիվանդությունների տարածման ռիսկի վրա։ Հեղինակը դիտարկում է մալարիայի կանխարգելումը ոչ թե որպես առանձին միջոցառումների ամբողջություն, այլ որպես փոխկապակցված և համակարգված մոտեցում, որի արդյունավետությունը պայմանավորված է միջատաբանական տվյալների, շրջակա միջավայրի առանձնահատկությունների, համաճարակաբանական իրավիճակի և կանխարգելիչ գործողությունների համադրմամբ։ Նյութը կարող է կարևոր նշանակություն ունենալ մոծակների դեմ պայքարի ռազմավարությունների մշակման, փոխանցողների նկատմամբ հսկողության, ռիսկային տարածքների գնահատման և կանխարգելիչ ծրագրերի արդյունավետության բարձրացման համար։ Աշխատությունը հատկապես արժեքավոր է բժշկական միջատաբանության և հանրային առողջության տեսանկյունից, քանի որ փոխանցողների տեսակային և էկոլոգիական առանձնահատկությունների ճիշտ գնահատումը համարվում է մալարիայի տարածման կանխարգելման կարևոր նախապայման։ Գիրքը կարող է հետաքրքրել միջատաբաններին, համաճարակաբաններին, վարակաբաններին, հանրային առողջության մասնագետներին, կենսաբաններին, բժշկական և կենսաբանական ուղղությունների ուսանողներին, ինչպես նաև մոծակների միջոցով փոխանցվող հիվանդությունների կանխարգելմամբ և վերահսկմամբ զբաղվող հետազոտողներին։

History

Աշխատությունը նվիրված է Ռաֆայել Լեմկինի գիտական, իրավական և փաստագրական ժառանգության շրջանակում Հայոց ցեղասպանության խնդրի ուսումնասիրմանը՝ ուշադրության կենտրոնում պահելով զանգվածային հանցագործությունների բնույթի, դրանց իրավական գնահատման և միջազգային պատասխանատվության վերաբերյալ նրա մոտեցումները։ Հետազոտության շրջանակում դիտարկվում է, թե ինչպես է հայ ժողովրդի նկատմամբ իրականացված զանգվածային բռնությունների և տեղահանությունների վերաբերյալ նյութը տեղ գտել Լեմկինի ուսումնասիրություններում և ինչ նշանակություն է ունեցել ժողովուրդների ու ազգային խմբերի ոչնչացման երևույթի վերաբերյալ նրա իրավական մտածողության ձևավորման համար։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում պատմական փաստերի, վկայությունների, իրավական փաստաթղթերի և այլ աղբյուրների ուսումնասիրման սկզբունքներին, որոնց միջոցով հնարավոր է վերականգնել նրա մոտեցումների ձևավորման գիտական ու պատմական միջավայրը։ Քննարկվում է ցեղասպանություն հասկացության ձևավորման գործընթացը և այն գաղափարը, որ ազգային, էթնիկական, ռասայական կամ կրոնական խմբերի նպատակային ոչնչացումը պետք է դիտարկվի որպես միջազգային իրավական պատասխանատվություն առաջացնող առանձնահատուկ հանցագործություն։ Վերլուծվում է նաև պատմական ուսումնասիրության և իրավական հայեցակարգի փոխհարաբերությունը՝ ցույց տալով, թե ինչպես կարող են կոնկրետ պատմական դեպքերի ուսումնասիրությունները նպաստել միջազգային իրավունքի նոր հասկացությունների և պաշտպանության մեխանիզմների ձևավորմանը։ Կարևորվում են Լեմկինի ձեռագրերը, հրապարակումները, դասախոսական նյութերը և այլ պահպանված աղբյուրները՝ նրա հայացքների զարգացման ընթացքը հասկանալու տեսանկյունից։ Անդրադարձ է կատարվում նաև Օսմանյան կայսրությունում հայերի նկատմամբ իրականացված քաղաքականության միջազգային արձագանքներին, պատասխանատվության խնդրին և զանգվածային հանցագործությունների կանխարգելման համար իրավական երաշխիքներ ստեղծելու անհրաժեշտության գաղափարին։ Հետազոտությունը հնարավորություն է տալիս Հայոց ցեղասպանության ուսումնասիրությունը դիտարկել ոչ միայն պատմագիտական, այլև միջազգային իրավունքի և ցեղասպանագիտության զարգացման համատեքստում։ Միաժամանակ բացահայտվում է անհատի և պետության պատասխանատվության, ազգային խմբերի պաշտպանության, հանցագործությունների կանխարգելման և միջազգային համագործակցության վերաբերյալ գաղափարների նշանակությունը։ Նյութը կարևոր է նաև ցեղասպանության մասին գիտական հասկացությունների պատմությունը ուսումնասիրելու համար՝ հնարավորություն տալով հետևելու, թե ինչպես են պատմական իրադարձությունների վերլուծությունը և իրավական մտածողությունը փոխազդել 20-րդ դարի միջազգային իրավունքի զարգացման ընթացքում։ Աշխատությունը կարող է հետաքրքրություն ներկայացնել Հայոց ցեղասպանության պատմության, ցեղասպանագիտության, միջազգային իրավունքի, իրավական մտքի պատմության և մարդու իրավունքների պաշտպանության խնդիրներով զբաղվող մասնագետների, հետազոտողների և ուսանողների համար։

Management

Competitive Strategy: Techniques for Analyzing Industries and Competitors-ը կառավարման և ռազմավարական մենեջմենթի դասական աշխատություն է, որի հեղինակն է Michael Porter-ը, և այն համարվում է ժամանակակից ռազմավարական վերլուծության հիմնարար աղբյուրներից մեկը, աշխատությունում ներկայացվում են արդյունաբերության կառուցվածքը և մրցակցային ուժերը հասկանալու հիմնական գործիքները՝ հայտնի «հինգ ուժերի մոդելը», որը ներառում է նոր մրցակիցների մուտքի սպառնալիքը, մատակարարների և գնորդների ուժը, փոխարինող ապրանքների վտանգը և գործող մրցակիցների միջև մրցակցությունը, միաժամանակ բացատրվում են մրցակցային ռազմավարությունների հիմնական տեսակները՝ ծախսային առավելություն, տարբերակում և ֆոկուսային ռազմավարություն, ինչպես նաև դրանց կիրառման պայմանները տարբեր շուկաներում, գրքում մեծ ուշադրություն է դարձվում արդյունաբերությունների վերլուծությանը, մրցակցային դիրքի գնահատմանը և երկարաժամկետ շահութաբերության ապահովմանը, աշխատությունը նաև առաջարկում է գործնական մոտեցումներ ընկերությունների ռազմավարական որոշումների կայացման համար՝ օգնելով հասկանալ, թե ինչպես են կազմակերպությունները կարող ստեղծել և պահպանել մրցակցային առավելություն գլոբալ շուկայում։