Функциональное состояние генов, кодирующих регуляторы и медиаторы иммунного ответа, при шизофрении

Medicine

Աշխատությունը նվիրված է համալսարանական կլինիկաներում առաջնային և մասնագիտացված բուժօգնության կազմակերպման նոր մոդելի մշակման և գիտական հիմնավորման հիմնախնդրին։ Ուսումնասիրության հիմքում առողջապահական ծառայությունների կազմակերպման այնպիսի մոտեցման ձևավորումն է, որը միավորում է բժշկական օգնության մատչելիությունը, շարունակականությունը և որակը՝ միաժամանակ ապահովելով համալսարանական կլինիկաների բուժական, կրթական և գիտահետազոտական գործառույթների փոխկապակցված իրականացումը։ Աշխատության շրջանակում վերլուծվում են առաջնային և մասնագիտացված բուժօգնության կազմակերպման առկա սկզբունքները, դրանց փոխհարաբերությունները, հիվանդների ուղղորդման և հետագա հսկողության գործընթացները, ինչպես նաև բժշկական ծառայությունների արդյունավետության վրա ազդող կազմակերպական գործոնները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում տարբեր մակարդակների բուժօգնության միջև համակարգված համագործակցության անհրաժեշտությանը, քանի որ հիվանդի համար բուժման արդյունավետությունը մեծապես կախված է ծառայությունների անընդհատությունից, տեղեկատվության պատշաճ փոխանցումից և մասնագետների փոխգործակցությունից։ Նոր մոդելի մշակման ընթացքում կարևորվում են հիվանդակենտրոն մոտեցումը, բժշկական ծառայությունների ինտեգրումը, ժամանակակից կառավարման մեխանիզմների կիրառումը և ռեսուրսների արդյունավետ օգտագործումը։ Ուսումնասիրությունը միաժամանակ դիտարկում է համալսարանական կլինիկաների առանձնահատուկ դերը բժշկական կադրերի պատրաստման և մասնագիտական զարգացման գործում, քանի որ բուժօգնության կազմակերպման համակարգը կարող է անմիջականորեն կապված լինել ուսուցման և կլինիկական պրակտիկայի հետ։ Աշխատության գիտական ուղղվածությունը ենթադրում է կազմակերպական մոդելի արդյունավետության գնահատում, դրա կիրառման պայմանների բացահայտում և գործնական առաջարկությունների ձևավորում։ Կարևոր տեղ է հատկացվում բուժօգնության որակի, հիվանդների սպասարկման արդյունավետության, մասնագիտական համագործակցության և առողջապահական ռեսուրսների օգտագործման բարելավման հնարավորություններին։ Առաջարկվող մոտեցումները կարող են հիմք ծառայել համալսարանական կլինիկաների գործունեության կատարելագործման, բուժօգնության տարբեր մակարդակների առավել սերտ ինտեգրման և հիվանդների համար ավելի համակարգված բժշկական ծառայությունների ձևավորման համար։ Աշխատանքը կարող է օգտակար լինել առողջապահության կազմակերպիչներին, բժիշկներին, համալսարանական կլինիկաների ղեկավարներին, բժշկական կրթության մասնագետներին, առողջապահության կառավարման ոլորտի հետազոտողներին, ասպիրանտներին և բժշկական բուհերի ուսանողներին։

Other Subjects

Հրատարակությունը մեթոդական բնույթի ուղեցույց է, որը նվիրված է գրադարանային կենտրոնացված համակարգի պայմաններում ոչ ստացիոնար սպասարկման կազմակերպման սկզբունքներին, ձևերին և գործնական մեթոդներին։ Այն նախատեսված է գրադարանային աշխատողների համար և ուղղված է հատկապես այն ընթերցողների սպասարկման բարելավմանը, որոնք բնակության վայրի, աշխատանքի, ուսման կամ այլ հանգամանքների պատճառով չեն կարող կանոնավոր օգտվել մշտական գրադարանային ստորաբաժանումներից։ Նյութերում կարող են ներկայացվել շարժական գրադարանների, գրքատար ծառայությունների, գրադարանային կետերի և սպասարկման այլ արտագնա ձևերի կազմակերպման վերաբերյալ մեթոդական հանձնարարականներ։ Ուշադրություն է դարձվում սպասարկվող բնակչության և կազմակերպությունների ընթերցողական պահանջների ուսումնասիրմանը, սպասարկման տարածքների ընտրությանը, գրականության նպատակային համալրմանն ու շրջանառությանը, ինչպես նաև կենտրոնական գրադարանի և ոչ ստացիոնար սպասարկման կետերի միջև աշխատանքային կապերի ձևավորմանը։ Կարևոր տեղ կարող են զբաղեցնել գրքային հավաքածուների ընտրության, ժամանակավոր տրամադրման, հաշվառման, փոխանակման և վերադարձի կազմակերպման հարցերը։ Մեթոդական ցուցումները կարող են անդրադառնալ նաև ընթերցողների ներգրավման միջոցներին, գրականության հանրայնացմանը, թեմատիկ ցուցադրությունների և տեղեկատվական միջոցառումների կազմակերպմանը՝ հաշվի առնելով սպասարկվող խմբերի հետաքրքրություններն ու կարիքները։ Կենտրոնացված համակարգի շրջանակում նման ծառայությունների կազմակերպումը դիտարկվում է որպես միասնական գրադարանային ցանցի բաղադրիչ, որտեղ կենտրոնական և մասնաճյուղային գրադարանների ռեսուրսները համատեղ օգտագործվում են ավելի լայն տարածքային ընդգրկում ապահովելու նպատակով։ Ուղեցույցը կարող է ներկայացնել նաև աշխատանքի պլանավորման, վիճակագրական հաշվառման, սպասարկման արդյունքների գնահատման և գրադարանային աշխատողների պարտականությունների բաշխման սկզբունքներ։ Պատմական տեսանկյունից հրատարակությունը հնարավորություն է տալիս ուսումնասիրելու տվյալ ժամանակաշրջանում բնակչության գրադարանային սպասարկման հասանելիության ընդլայնման մեթոդները և կենտրոնացված գրադարանային համակարգերի աշխատանքի կազմակերպական առանձնահատկությունները։ Ընդհանուր առմամբ այն գործնական օժանդակ միջոց է՝ ուղղված գրադարանային ծառայությունների տարածքային հասանելիության բարձրացմանը, ընթերցողների տարբեր խմբերի ընդգրկմանը և ոչ ստացիոնար սպասարկման համակարգված կազմակերպմանը։

History

Աշխատությունը նվիրված է XIX դարի առաջին կեսին Արևելյան Շիրակի պատմական և ժողովրդագրական զարգացման ուսումնասիրությանը՝ տարածաշրջանի բնակչության կազմի, բնակավայրերի համակարգի, ժողովրդագրական շարժերի և սոցիալ-տնտեսական պայմանների փոխկապակցված վերլուծությամբ։ Հետազոտության կենտրոնում տվյալ ժամանակաշրջանում տեղի ունեցած քաղաքական և վարչատարածքային փոփոխությունների ազդեցությունն է բնակչության թվաքանակի, տեղաբաշխման և բնակավայրերի զարգացման վրա։ Քննվում են գյուղական և քաղաքային բնակչության հարաբերակցությունը, բնակավայրերի տարածական բաշխումը, ընտանիքների և տնտեսությունների վերաբերյալ պատմական տվյալները, ինչպես նաև բնակչության բնական շարժի ու տեղաշարժերի հնարավոր դրսևորումները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում պատերազմների, սահմանային փոփոխությունների, գաղթերի և վերաբնակեցումների ժողովրդագրական հետևանքներին՝ դրանք դիտարկելով տարածաշրջանի ավելի լայն պատմական գործընթացների համատեքստում։ Ուսումնասիրության աղբյուրագիտական հիմքը կարող են կազմել վարչական հաշվառումները, մարդահամարային և հարկային բնույթի նյութերը, եկեղեցական փաստաթղթերը, տեղագրական նկարագրությունները, ճանապարհորդական տեղեկությունները և ժամանակաշրջանին վերաբերող այլ վավերագրեր։ Տարբեր ծագում ունեցող աղբյուրների համադրումը հնարավորություն է տալիս քննադատաբար գնահատել թվային տվյալները և վերականգնել բնակչության կազմի ու բնակեցման պատկերը հնարավորինս ամբողջական ձևով։ Կարևոր տեղ է զբաղեցնում բնակավայրերի պատմական աշխարհագրության ուսումնասիրությունը՝ դրանց անվանումների, վարչական պատկանելության, բնակչության և տնտեսական նշանակության փոփոխությունների դիտարկմամբ։ Ժողովրդագրական գործընթացները կապվում են նաև գյուղատնտեսության, արհեստների, առևտրի, հողօգտագործման և հաղորդակցության ուղիների զարգացման հետ, քանի որ տնտեսական պայմանները կարող էին ազդել բնակչության տեղաբաշխման և բնակավայրերի կենսունակության վրա։ Հետազոտությունը հնարավորություն է տալիս ուսումնասիրելու նաև տարածաշրջանի էթնաժողովրդագրական պատկերը՝ խուսափելով առանձին վիճակագրական տվյալները պատմական համատեքստից դուրս մեկնաբանելուց։ Ժամանակագրական մոտեցումը նպաստում է XIX դարի սկզբի և հաջորդ տասնամյակների ժողովրդագրական իրավիճակների համեմատությանը և փոփոխությունների հիմնական միտումների բացահայտմանը։ Ընդհանուր առմամբ աշխատանքը համադրում է պատմագիտության, պատմական ժողովրդագրության, աղբյուրագիտության և պատմական աշխարհագրության մեթոդները՝ Արևելյան Շիրակի բնակչության ու բնակավայրերի զարգացման բազմակողմ պատկերը վերականգնելու նպատակով։

Economics

Աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետությունում ստարտափների զարգացման հիմնախնդիրների և դրանց հաղթահարման ժամանակակից մոտեցումների ուսումնասիրությանը։ Հետազոտության շրջանակում ստարտափը դիտարկվում է որպես նորարարության, ձեռնարկատիրական ակտիվության, տեխնոլոգիական զարգացման և տնտեսական աճի կարևոր գործոն։ Աշխատության մեջ ուսումնասիրվում են Հայաստանի ստարտափային էկոհամակարգի ձևավորման և զարգացման առանձնահատկությունները, դրա հիմնական մասնակիցները, փոխհարաբերությունները և այն պայմանները, որոնք նպաստում կամ խոչընդոտում են նորաստեղծ ընկերությունների կայացմանը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում ստարտափների ֆինանսավորման խնդիրներին, ներդրումային ռեսուրսների հասանելիությանը, պետական աջակցության մեխանիզմներին, ինկուբատորների և աքսելերատորների դերին, տեխնոլոգիական ու գիտական ներուժի օգտագործմանը և միջազգային շուկաներ դուրս գալու հնարավորություններին։ Ուսումնասիրության կարևոր ուղղություններից է նաև ստարտափների զարգացմանը խոչընդոտող գործոնների բացահայտումը՝ ներառյալ ֆինանսական սահմանափակումները, մասնագիտական կադրերի ներգրավման և պահպանման դժվարությունները, շուկայի փոքր ծավալը, մրցակցության առանձնահատկությունները, կառավարչական փորձի պակասը և նորարարական գաղափարների առևտրայնացման խնդիրները։ Աշխատությունը ներկայացնում է նաև արդի մոտեցումներ, որոնք կարող են նպաստել ստարտափների կենսունակության և մրցունակության բարձրացմանը՝ ներառելով թվայնացումը, նորարարական բիզնես մոդելների կիրառումը, միջազգային համագործակցության ընդլայնումը, վենչուրային ֆինանսավորման զարգացումը, տեխնոլոգիական գիտելիքի և ձեռնարկատիրական կրթության համադրումը։ Կարևորվում է համալսարանների, գիտահետազոտական կազմակերպությունների, մասնավոր հատվածի և պետական կառույցների համագործակցությունը՝ որպես նորարարական գաղափարների ստեղծման, զարգացման և շուկա դուրսբերման արդյունավետ միջավայր ձևավորող գործոն։ Հետազոտությունը հնարավորություն է տալիս գնահատել ՀՀ ստարտափային ոլորտի առկա ներուժը և զարգացման հեռանկարները, ինչպես նաև առաջարկել այնպիսի կազմակերպական և տնտեսական լուծումներ, որոնք կարող են նպաստել նորաստեղծ ընկերությունների կայուն աճին։ Աշխատանքը կարող է օգտակար լինել տնտեսագետներին, ձեռնարկատերերին, ներդրողներին, պետական կառավարման և տնտեսական զարգացման ոլորտների մասնագետներին, բիզնեսի և նորարարության հետազոտողներին, դասախոսներին, ասպիրանտներին և ուսանողներին։

Other Subjects

Աշխատությունը նվիրված է հայ ազգային մատենագիտության համակարգում պարբերական մատենագիտական հաշվառման նշանակության, կառուցվածքի և տեղեկատվական գործառույթների ուսումնասիրությանը։ Հետազոտության կենտրոնում հայերեն և հայագիտական տպագիր արտադրանքի վերաբերյալ մատենագիտական տվյալների հավաքման, մշակման, դասակարգման և համակարգված ներկայացման սկզբունքներն են։ Քննվում է, թե ինչպես են առանձին մատենագիտական ցանկերը միավորվում ամբողջական տեղեկատվական ժողովածուի մեջ՝ հնարավորություն տալով արձանագրել որոշակի ժամանակահատվածում հրատարակված գրքերը, պարբերականները և տպագիր արտադրանքի այլ տեսակները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում ազգային մատենագիտության հիմնական գործառույթներին՝ հրատարակչական ժառանգության հաշվառմանը, պահպանմանը, որոնելիության ապահովմանը և հետազոտողների ու գրադարանային մասնագետների համար մատենագիտական տեղեկատվության հասանելի դարձնելուն։ Ուսումնասիրվում են մատենագիտական նկարագրության կառուցվածքը, նյութերի դասակարգման սկզբունքները, թեմատիկ և անվանական բաժանումները, օժանդակ ցանկերի ու ցուցիչների նշանակությունը և տեղեկատվության որոնման հնարավորությունները։ Կարևոր տեղ է զբաղեցնում հրատարակության՝ որպես տարբեր բնույթի մատենագիտական ցանկերի համախմբված համակարգի դիտարկումը, որտեղ յուրաքանչյուր բաժին կատարում է առանձին տեղեկատվական գործառույթ, իսկ դրանց ամբողջությունը ներկայացնում է ազգային տպագիր արտադրանքի ընդհանուր պատկերը։ Հետազոտության շրջանակում կարող են վերլուծվել տարբեր տարիների թողարկումների կառուցվածքային փոփոխությունները, մատենագիտական մշակման մեթոդների զարգացումը և գրադարանային ու տեղեկատվական պահանջների ազդեցությունը տվյալների ներկայացման ձևերի վրա։ Ուշադրություն է դարձվում նաև նման աղբյուրների պատմագիտական նշանակությանը, քանի որ դրանց միջոցով հնարավոր է ուսումնասիրել հրատարակչական գործունեության ծավալները, թեմատիկ ուղղությունները, հեղինակային կազմը և գիտական ու մշակութային կյանքի զարգացման միտումները։ Մատենագիտական ցանկերի ժողովածուն կարևոր աղբյուր է նաև գրքի պատմության, տպագրության աշխարհագրության, հրատարակչությունների գործունեության և ազգային գրավոր ժառանգության ուսումնասիրության համար։ Ընդհանուր առմամբ աշխատանքը համադրում է մատենագիտության տեսության, գրադարանագիտության և հայ տպագրության պատմության մոտեցումները՝ ներկայացնելով ազգային մատենագիտական հաշվառումը որպես մշակութային հիշողության պահպանման և տեղեկատվական ժառանգության համակարգման կարևոր միջոց։

Medicine

Այս աշխատանքը նվիրված է հետծննդյան շրջանում առաջացող արգանդի ենթաինվոլյուցիայի (subinvolution) կանխատեսման, ախտորոշման և բուժման ժամանակակից մոտեցումների օպտիմալացման խնդիրներին։ Նյութում ուսումնասիրվում են այն կլինիկական և ֆիզիոլոգիական գործոնները, որոնք խանգարում են արգանդի նորմալ հետադարձ զարգացման գործընթացին ծննդաբերությունից հետո, ինչպես նաև այդ վիճակի վաղ հայտնաբերման համար կիրառվող ախտորոշիչ մեթոդները՝ ներառյալ ուլտրաձայնային հետազոտությունը, լաբորատոր ցուցանիշները և կլինիկական մոնիթորինգը։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում ռիսկի գործոնների գնահատմանը, պաթոգենետիկ մեխանիզմների բացահայտմանը և բուժական ռազմավարությունների մշակմանը՝ դեղորայքային և ոչ դեղորայքային միջամտությունների համադրմամբ։ Աշխատությունը նաև ընդգծում է կանխարգելիչ մոտեցումների կարևորությունը՝ նպատակ ունենալով նվազեցնել բարդությունների հաճախականությունը, բարելավել վերարտադրողական առողջության արդյունքները և ապահովել հիվանդների արդյունավետ վերականգնումը հետծննդյան շրջանում։