Գործազրկության գնահատումը տնտեսական աճի տեսանկյունից

Химия

Աշխատությունը նվիրված է ազոլների ֆունկցիոնալացման տեխնոլոգիապես մոդելավորվող ռեակցիաների ուսումնասիրությանը և ստացված միացությունների հատկությունների հետազոտմանը։ Ուսումնասիրության շրջանակում դիտարկվում են ազոլային միացությունների քիմիական կառուցվածքը, ռեակցիոնունակությունը և տարբեր ֆունկցիոնալ խմբերի ներմուծման հնարավորությունները՝ նպատակ ունենալով ստանալ կանխատեսելի կառուցվածքով և պահանջվող հատկություններով նոր օրգանական միացություններ։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում ռեակցիաների պայմանների, ընթացքի և արդյունավետության վրա ազդող գործոնների ուսումնասիրմանը, ինչպես նաև ստացված նյութերի կառուցվածքային, ֆիզիկաքիմիական և հնարավոր գործնական հատկությունների գնահատմանը։ Հետազոտությունը կարող է ներառել սինթեզի տեխնոլոգիական պարամետրերի օպտիմալացում, ռեակցիաների ընտրողականության և ելքի վերլուծություն, ստացված միացությունների նույնականացում և դրանց հատկությունների համեմատական ուսումնասիրություն։ Աշխատանքը կարևոր է նոր օրգանական նյութերի ստացման և դրանց հատկությունների կանխատեսման տեսանկյունից և կարող է կիրառական նշանակություն ունենալ դեղագործական քիմիայի, նյութագիտության, օրգանական սինթեզի և քիմիական տեխնոլոգիաների բնագավառներում։ Այն կարող է օգտակար լինել քիմիկոս-հետազոտողների, քիմիական տեխնոլոգների, նյութագետների, դասախոսների և համապատասխան մասնագիտությունների ուսանողների համար։

Другие предметы

Այս ինֆորմացիոն ցանկը ներկայացնում է Հայաստանի վերաբերյալ նոր լույս տեսած գրքերի համակարգված մատենագիտական ցուցակը՝ նախատեսված ընթերցողների, գիտաշխատողների, ուսանողների և մասնագետների համար, ովքեր հետաքրքրված են Հայաստանի պատմությամբ, մշակույթով, հասարակական կյանքով, տնտեսությամբ, աշխարհագրությամբ և ժամանակակից զարգացումներով։ Ցանկում ընդգրկված են գիտական, վերլուծական, ճանաչողական և հանրամատչելի բնույթի աշխատություններ, որոնք արտացոլում են Հայաստանի ուսումնասիրության արդի ուղղությունները և նոր գիտական մոտեցումները։ Հրատարակությունը ծառայում է որպես տեղեկատվական աղբյուր, որը հնարավորություն է տալիս արագ կողմնորոշվել նոր գրականության մեջ, ստանալ անհրաժեշտ մատենագիտական տվյալներ և ընտրել համապատասխան նյութեր ուսումնական, գիտահետազոտական և մասնագիտական գործունեության համար։ Այն նպաստում է հայագիտական գիտելիքների տարածմանը, երկրի վերաբերյալ տեղեկատվության համակարգված ներկայացմանը և ընթերցողական լայն շրջանակների իրազեկվածության բարձրացմանը։

Литература

Աշխատությունը հին հռոմեական գրականության և գեղագիտական մտքի կարևորագույն երկերից մեկի՝ հռոմեացի նշանավոր բանաստեղծ Քվինտոս Հորացիոս Փլակկոսի քերթողական արվեստին նվիրված ստեղծագործության հայերեն ներկայացումն է։ Այն պատկանում է դասական պոետիկայի և գրական տեսության այն երկերի շարքին, որոնք ձևավորել են եվրոպական գրականագիտական մտածողության հիմնարար սկզբունքները և դարեր շարունակ ազդեցություն ունեցել բանաստեղծության, դրամատուրգիայի ու գեղարվեստական ստեղծագործության ընկալման վրա։ Ստեղծագործության հիմնական թեման պոեզիայի բնույթն է, բանաստեղծական երկի ստեղծման սկզբունքները, գրական ստեղծագործության կառուցվածքը, գեղարվեստական ամբողջականությունը և արվեստի հասարակական ու դաստիարակչական նշանակությունը։ Հորացիոսը քերթողական արվեստը դիտարկում է որպես գիտելիքի, տաղանդի, աշխատանքի, փորձի և գեղարվեստական ճաշակի համադրություն՝ կարևորելով ստեղծագործության բովանդակության ու ձևի ներդաշնակությունը։ Աշխատության գաղափարական առանցքը գեղարվեստական երկի կատարելության ձգտումն է, որի համար անհրաժեշտ են չափի զգացում, մտքի հստակություն, լեզվական ճշգրտություն, կառուցվածքային ներդաշնակություն և ստեղծագործական հետևողականություն։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում այն սկզբունքին, որ գրական ստեղծագործությունը պետք է ունենա ներքին ամբողջականություն, իսկ նրա առանձին բաղադրիչները պետք է փոխկապակցված լինեն և ծառայեն ընդհանուր գեղարվեստական մտահղացմանը։ Հորացիոսը կարևորում է նաև ստեղծագործության հավաստիությունն ու բնականությունը՝ ընդգծելով, որ գրական կերպարները, գործողությունները և խոսքը պետք է համապատասխանեն իրենց բնույթին, իրավիճակին ու տրամաբանական զարգացումներին։ Աշխատության կարևոր գաղափարներից է գրականության երկակի առաքելությունը՝ հաճելի լինելու և օգտակարություն բերելու սկզբունքը։ Այս մոտեցմամբ բանաստեղծությունը միաժամանակ դիտարկվում է որպես գեղագիտական հաճույքի աղբյուր և որպես մարդու մտավոր ու բարոյական դաստիարակության միջոց։ Գրական երկը պետք է ոչ միայն գրավի ընթերցողի ուշադրությունը, այլև նպաստի նրա ճաշակի զարգացմանը, գիտելիքի հարստացմանը և մարդկային արժեքների ճանաչմանը։ Կարևորվում է նաև գրողի պատասխանատվությունը սեփական ստեղծագործության նկատմամբ, քանի որ իսկական գեղարվեստական արդյունքը պահանջում է մշտական աշխատանք, ինքնաքննադատություն, լեզվի խոր իմացություն և կատարելագործման ձգտում։ Հորացիոսը անդրադառնում է գրական ստեղծագործության ժանրային առանձնահատկություններին, բանաստեղծական խոսքի համապատասխանությանը թեմային, կերպարների բնութագրման սկզբունքներին, դրամատիկական երկի կառուցվածքին և ստեղծագործական չափանիշներին։ Նրա դիտարկումներում կարևոր տեղ ունեն նաև գրական քննադատության, ընթերցողական ճաշակի և գրական հեղինակության հարցերը։ Ընդգծվում է, որ ստեղծագործության գնահատումը պետք է հիմնված լինի գիտելիքի, փորձի և մասնագիտական դատողության վրա, իսկ գրողը պետք է պատրաստ լինի ընդունելու հիմնավորված քննադատությունը։ Գրականագիտական առումով աշխատությունն առանձնանում է խրատական, տեսական և գեղագիտական դատողությունների համադրությամբ։ Դրա շարադրանքը ներկայացնում է պոետիկան ոչ միայն որպես բանաստեղծական ձևերի ու կանոնների ամբողջություն, այլև որպես ստեղծագործական մտածողության, գրական ճաշակի և արվեստի փիլիսոփայության համակարգ։ Պատմական նշանակությունը պայմանավորված է հին հունական գեղագիտական ավանդույթների և հռոմեական գրական փորձի ընդհանրացմամբ։ Հորացիոսի ձևակերպած սկզբունքները մեծ ազդեցություն են ունեցել Վերածննդի, կլասիցիզմի և եվրոպական նոր գրականության զարգացման վրա՝ դառնալով գրական տեսության և գեղարվեստական քննադատության կարևոր հենակետերից մեկը։ Նրա գաղափարները երկար ժամանակ կիրառվել են գրական կրթության մեջ՝ որպես բանաստեղծական ստեղծագործության, դրամատուրգիայի և գրական ճաշակի ուսուցման հիմնարար նյութ։ Հայ մշակութային միջավայրում այս երկի ներկայացումը կարևոր նշանակություն ունի դասական ժառանգության յուրացման և եվրոպական գրականագիտական մտքի տարածման տեսանկյունից։ Սուրբ Ղազարի Մխիթարյան միաբանությունը մեծ դեր է ունեցել հայ իրականության մեջ անտիկ գրականության, դասական լեզուների և գեղագիտական մտածողության ուսումնասիրության ու տարածման գործում։ Հին հռոմեական գրականության նման երկերի հայերեն հրատարակությունը նպաստել է հայ ընթերցողի ծանոթությանը համաշխարհային գրականության հիմնարար արժեքներին, ինչպես նաև հայ գրականագիտական ու մանկավարժական մտքի հարստացմանը։ Աշխատությունը արժեքավոր է դասական պոետիկայի պատմության, հռոմեական գրականության, գեղագիտության, գրական քննադատության և հայ թարգմանական մշակույթի ուսումնասիրության համար։ Այն հետաքրքրություն է ներկայացնում գրականագետների, բանասերների, թարգմանիչների, մանկավարժների, գրողների, դասական գրականությամբ հետաքրքրվող ընթերցողների և հայ հին տպագիր գրքի հետազոտողների համար։ Ընթերցողական արժեքը պայմանավորված է գեղարվեստական ստեղծագործության հիմնարար սկզբունքներին ծանոթանալու, գրական ճաշակը զարգացնելու, պոեզիայի հասարակական ու գեղագիտական նշանակությունը հասկանալու և անտիկ աշխարհի գրական մտքի ժառանգությանը հաղորդակից դառնալու հնարավորությամբ։ Այս երկը կարևոր տեղ ունի ինչպես համաշխարհային պոետիկայի պատմության, այնպես էլ հայերեն դասական գրականագիտական ժառանգության մեջ՝ ներկայացնելով գրական արվեստի այն սկզբունքները, որոնց արդիականությունը պահպանվում է նաև ժամանակակից գրականության և գեղարվեստական քննադատության ուսումնասիրության մեջ։

История

Անդրանիկ Օզանյանը հայ ժողովրդի ազգային-ազատագրական պայքարի ամենահայտնի ու ազդեցիկ գործիչներից մեկն է, որի անունը սերտորեն կապված է արևմտահայության ինքնապաշտպանության, հայրենասիրության և ազատության գաղափարի հետ։ Նա ծնվել է Շապին Գարահիսար քաղաքում և վաղ տարիքից ականատես եղել Օսմանյան կայսրությունում հայ ժողովրդի նկատմամբ իրականացվող բռնություններին ու անարդարություններին, ինչը մեծ ազդեցություն է ունեցել նրա աշխարհայացքի ձևավորման վրա։ Անդրանիկը հայտնի դարձավ որպես խիզախ ֆիդայի և ռազմական առաջնորդ, ով իր կյանքը նվիրեց հայ ժողովրդի պաշտպանությանն ու ազգային իրավունքների համար պայքարին։ Նա մասնակցել է հայկական ազատագրական շարժումներին, ղեկավարել բազմաթիվ ինքնապաշտպանական մարտեր և դարձել ժողովրդի համար հերոսության ու անձնազոհության խորհրդանիշ։ Նրա ռազմական գործունեությունը հատկապես աչքի ընկավ Սասունի, Վանի և Զանգեզուրի շրջաններում, որտեղ նա կարողացավ կազմակերպել հայ բնակչության պաշտպանությունը թշնամական հարձակումներից։ Առաջին համաշխարհային պատերազմի տարիներին Անդրանիկ Օզանյանը համագործակցել է ռուսական բանակի հետ՝ հայկական կամավորական ջոկատների կազմում պայքարելով Օսմանյան կայսրության դեմ։ Նրա գլխավորած ջոկատները աչքի են ընկել կարգապահությամբ, համարձակությամբ և հաղթանակներով, իսկ ինքը՝ Անդրանիկը, արժանացել է մեծ հեղինակության ոչ միայն հայերի, այլև օտար զինվորականների շրջանում։ Նա մշտապես կարևորել է ազգային միասնությունը, ժողովրդի ինքնապաշտպանությունը և հայրենիքի ազատագրությունը։ Չնայած քաղաքական դժվարություններին ու տարբեր ուժերի միջև տարաձայնություններին՝ Անդրանիկը շարունակել է իր պայքարը մինչև կյանքի վերջը՝ հավատարիմ մնալով հայրենասիրական գաղափարներին։ Նրա կերպարը հայ ժողովրդի հիշողության մեջ պահպանվել է որպես անվախ մարտիկ, արդարության պաշտպան և ազգային արժանապատվության խորհրդանիշ։ Անդրանիկ Օզանյանի գործունեությունը մեծ ազդեցություն է ունեցել հայ ազգային ինքնագիտակցության ձևավորման վրա, իսկ նրա անունով այսօր կոչվում են փողոցներ, դպրոցներ և հուշարձաններ Հայաստանում ու սփյուռքում։

Медицина

Работа посвящена оптимизации диагностического процесса в неотложной абдоминальной хирургии с использованием современных радиологических методов исследования. В центре внимания находится проблема своевременного и достоверного выявления острых заболеваний и повреждений органов брюшной полости, при которых правильность и скорость диагностики непосредственно влияют на выбор лечебной тактики и исход заболевания. Исследуются возможности различных методов лучевой диагностики при состояниях, требующих экстренной медицинской помощи, а также их диагностическая ценность, информативность и место в последовательности обследования пациента. Рассматриваются возможности ультразвукового исследования, рентгенологических методов и компьютерной томографии, а также их рационального сочетания в зависимости от предполагаемого диагноза, клинической картины и состояния больного. Особое внимание уделяется определению оптимального диагностического алгоритма, позволяющего сократить время от поступления пациента до установления диагноза и принятия решения о необходимости хирургического вмешательства. Анализируются характерные лучевые признаки различных острых патологических состояний органов брюшной полости, включая воспалительные процессы, перфорации полых органов, кишечную непроходимость, внутрибрюшные кровотечения, травматические повреждения и другие неотложные состояния. Важной задачей является дифференциальная диагностика, поскольку сходная клиническая симптоматика может наблюдаться при различных заболеваниях, требующих принципиально отличающейся лечебной тактики. Исследование также рассматривает ограничения отдельных методов, возможность получения ложноотрицательных или ложноположительных результатов и необходимость выбора наиболее информативного исследования с учетом конкретной клинической ситуации. Существенное значение придается компьютерной томографии как методу, позволяющему детально оценивать состояние органов и тканей, локализацию патологического процесса, наличие осложнений и распространенность поражения. Одновременно подчеркивается значение более доступных и оперативных методов, которые могут использоваться на первичном этапе обследования и помогают определить дальнейшую диагностическую стратегию. Оптимизация диагностического процесса предполагает не механическое увеличение числа исследований, а рациональное сочетание методов с учетом их диагностических возможностей, доступности, временных затрат и потенциальной лучевой нагрузки. Полученные результаты могут способствовать совершенствованию алгоритмов обследования пациентов с острыми заболеваниями брюшной полости, ускорению постановки диагноза, снижению числа необоснованных исследований и повышению эффективности неотложной хирургической помощи. Работа может представлять интерес для врачей-рентгенологов, хирургов, специалистов по ультразвуковой и компьютерной диагностике, врачей экстренной медицины, клинических ординаторов, исследователей и студентов медицинских специальностей.

Технология

Աշխատությունը նվիրված է բժշկական նշանակության ռոբոտատեխնիկական սարքերում կիրառվող մանիպուլյացիոն մեխանիզմների վերլուծության, օպտիմալ կառուցվածքային սինթեզի և կառավարման հաշվողական մեթոդների մշակմանը։ Հետազոտության կենտրոնում ռոբոտային մանիպուլյատորների կինեմատիկական և դինամիկական բնութագրերի մաթեմատիկական մոդելավորումն է, որը հնարավորություն է տալիս գնահատելու դրանց շարժունակությունը, դիրքավորման ճշգրտությունը, աշխատանքային տարածքը և կառավարման արդյունավետությունը։ Բժշկական ռոբոտատեխնիկական համակարգերի դեպքում առանձնահատուկ նշանակություն ունեն շարժումների բարձր ճշգրտությունը, կանխատեսելիությունը և համակարգի հուսալիությունը, քանի որ տեխնիկական սխալները կարող են անմիջականորեն անդրադառնալ բժշկական գործընթացների անվտանգության և արդյունավետության վրա։ Հետազոտության շրջանակում ուսումնասիրվում են մանիպուլյացիոն մեխանիզմների ուղիղ և հակադարձ կինեմատիկայի խնդիրները, օղակների ու հոդակապերի երկրաչափական փոխհարաբերությունները, շարժման հնարավոր սահմանափակումները և աշխատանքային տարածքի ձևավորման օրինաչափությունները։ Կարևոր ուղղություն է օպտիմալ սինթեզի խնդիրը, որի միջոցով հնարավոր է գնահատել տարբեր կառուցվածքային լուծումներ և ընտրել տվյալ բժշկական կիրառության պահանջներին առավել համապատասխան մեխանիկական կառուցվածք՝ հաշվի առնելով ճշգրտությունը, շարժունակությունը, կոմպակտությունը և այլ տեխնիկական չափանիշներ։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում կառավարման ալգորիթմների ձևավորմանը, որոնք ապահովում են մանիպուլյատորի պահանջվող հետագծով շարժումը և արտաքին կամ ներքին փոփոխությունների պայմաններում համակարգի կայուն աշխատանքը։ Հաշվողական մեթոդների կիրառումը հնարավորություն է տալիս թվային միջավայրում վերլուծելու մեխանիզմի վարքագիծը, համեմատելու տարբեր կառուցվածքային և կառավարման տարբերակներ և նախապես գնահատելու նախագծային որոշումների արդյունավետությունը։ Ուսումնասիրության կարևոր բաղադրիչ կարող է լինել նաև մեխանիկական համակարգի պարամետրերի օպտիմալացումը՝ նպատակային ֆունկցիաների և սահմանափակումների համակարգի հիման վրա։ Բժշկական նշանակության ռոբոտների համատեքստում նման մոտեցումները կիրառելի են տարբեր օժանդակ և ճշգրիտ մանիպուլյացիոն համակարգերի նախագծման համար՝ պահպանելով անվտանգության, վերահսկելիության և հուսալիության բարձր պահանջները։ Ընդհանուր առմամբ աշխատանքը համադրում է ռոբոտատեխնիկայի, մեխանիզմների և մեքենաների տեսության, հաշվողական մաթեմատիկայի, օպտիմալացման և ավտոմատ կառավարման մոտեցումները՝ բժշկական ռոբոտային սարքերի մանիպուլյացիոն մեխանիզմների նախագծման և կառավարման արդյունավետության բարձրացման նպատակով։