More in Geography

    View all arrow_right_alt

    Discover other interesting and useful materials

    Here is a collection of other files that may interest you and help in your studies or creative work. To see more, you can go to the materials section
    Online

    Technology

    Разработка математических моделей и алгоритмов автоматизированных систем количественного учета нефтепродуктов

    Աշխատությունը նվիրված է նավթամթերքների քանակական հաշվառման ավտոմատացված համակարգերի մաթեմատիկական մոդելների և ալգորիթմների մշակման, դրանց ճշգրտության բարձրացման և գործառնական արդյունավետության ապահովման հիմնախնդիրների ուսումնասիրությանը։ Քննարկվում են նավթամթերքների ընդունման, պահպանման, տեղափոխման և իրացման գործընթացներում քանակական հաշվառման կազմակերպման առանձնահատկությունները, չափումների ավտոմատացման սկզբունքները և տեղեկատվական համակարգերի կիրառման հնարավորությունները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում հեղուկ նավթամթերքների ծավալի, զանգվածի, խտության, ջերմաստիճանի և այլ ֆիզիկական պարամետրերի չափման ու հաշվարկման մեթոդներին, ինչպես նաև դրանց փոխկապակցվածության մաթեմատիկական նկարագրությանը։ Ուսումնասիրվում են չափիչ սարքավորումների ցուցմունքների մշակման, չափման սխալների գնահատման, տվյալների ճշգրտման և հաշվառման արդյունքների հավաստիության ապահովման ալգորիթմները։ Անդրադարձ է կատարվում նավթամթերքների ջերմաստիճանային ընդարձակման, խտության փոփոխության, պահեստավորման պայմանների և տեխնոլոգիական գործընթացների ազդեցությանը քանակական հաշվառման ճշգրտության վրա։ Կարևորվում են մաթեմատիկական մոդելավորման, թվային հաշվարկների, վիճակագրական վերլուծության և տեղեկատվության ավտոմատ մշակման մեթոդների կիրառումը՝ հաշվառման գործընթացներում մարդկային գործոնի ազդեցությունը նվազեցնելու և հաշվարկային սխալները սահմանափակելու նպատակով։ Դիտարկվում են նաև ավտոմատացված համակարգերի կառուցվածքային կազմակերպման, տվիչներից ստացվող տեղեկատվության հավաքագրման, տվյալների փոխանցման, պահպանման և մշակման ծրագրային ապահովման մշակման հնարավորությունները։ Հետազոտության շրջանակում կարող են ուսումնասիրվել չափման համակարգերի տրամաչափարկման, հաշվարկային ալգորիթմների օպտիմալացման, իրական ժամանակում տվյալների վերահսկման և հաշվառման արդյունքների համեմատական գնահատման մեթոդները։ Առանձնացվում են նավթամթերքների հաշվառման թափանցիկության բարձրացման, տեխնոլոգիական կորուստների բացահայտման, նյութական ռեսուրսների շարժի վերահսկման և արտադրական գործընթացների կառավարման կատարելագործման խնդիրները։ Աշխատությունը կարևոր նշանակություն ունի նավթարդյունաբերության և նավթամթերքների բաշխման համակարգերում չափումների ճշգրտության ապահովման, հաշվառման ավտոմատացման, տեխնոլոգիական գործընթացների արդյունավետության բարձրացման և տեղեկատվական կառավարման համակարգերի զարգացման համար։ Այն կարող է օգտակար լինել ավտոմատացման մասնագետների, ծրագրավորողների, չափագիտության ոլորտի հետազոտողների, նավթագազային արդյունաբերության ճարտարագետների և համապատասխան մասնագիտությունների ուսանողների համար։

    Updated: 2026-10-15
    Разработка математических моделей и алгоритмов автоматизированных систем количественного учета нефтепродуктов
    Online

    Medicine

    Роль провоспалительных цитокинов и гормонов роста в механизме ремоделирования миокарда при идиопатической дилатационной кардиомиопатии (клинико-экспериментально исследование)

    Այս կլինիկա-փորձարարական ուսումնասիրությունը նվիրված է իդիոպաթիկ դիլատացիոն կարդիոմիոպաթիայի պայմաններում սրտամկանի ռեմոդելավորման մեխանիզմների հետազոտությանը և այդ գործընթացում պրոբորբոքային ցիտոկինների ու աճի հորմոնների դերի բացահայտմանը։ Աշխատության հիմքում սրտամկանի կառուցվածքային և ֆունկցիոնալ փոփոխությունների ուսումնասիրությունն է, որոնք զարգանում են հիվանդության ընթացքում և կարող են հանգեցնել սրտի խոռոչների լայնացման, կծկողականության նվազման և սրտային անբավարարության խորացման։ Հետազոտության շրջանակում ուսումնասիրվում է իմունային և հորմոնային կարգավորման համակարգերի փոխազդեցությունը սրտամկանի վերակառուցման գործընթացում՝ ուշադրություն դարձնելով բորբոքային միջնորդների ազդեցությանը սրտի հյուսվածքի բջջային և կառուցվածքային փոփոխությունների վրա։ Առանձնահատուկ նշանակություն է տրվում պրոբորբոքային ցիտոկիններին, որոնք մասնակցում են բորբոքային պատասխանի ձևավորմանը և կարող են ազդել կարդիոմիոցիտների, միջբջջային նյութի, անոթային համակարգի և սրտամկանի մեխանիկական հատկությունների վրա։ Միաժամանակ ուսումնասիրվում է աճի հորմոնների և դրանց հետ կապված կարգավորիչ մեխանիզմների հնարավոր մասնակցությունը սրտամկանի կառուցվածքի ու ֆունկցիայի փոփոխություններին։ Կլինիկական հատվածում կարող են գնահատվել հիվանդների սրտի կառուցվածքային և ֆունկցիոնալ վիճակը, հիվանդության ընթացքի առանձնահատկությունները, սրտային անբավարարության արտահայտվածությունը և կենսաքիմիական կամ իմունաբանական ցուցանիշների փոփոխությունները։ Փորձարարական հետազոտությունը հնարավորություն է տալիս առավել մանրամասն ուսումնասիրելու այն բջջային և մոլեկուլային մեխանիզմները, որոնք դժվար է անմիջականորեն բացահայտել միայն կլինիկական դիտարկումների միջոցով։ Կլինիկական և փորձարարական տվյալների համադրումը կարող է օգնել պարզելու ցիտոկինային և հորմոնային գործոնների միջև փոխկապակցվածությունը և դրանց նշանակությունը սրտամկանի ռեմոդելավորման տարբեր փուլերում։ Հետազոտության կարևոր խնդիրներից է նաև այնպիսի կենսաբանական ցուցանիշների հայտնաբերումը, որոնք կարող են կապված լինել հիվանդության ծանրության, առաջընթացի կամ կանխատեսման հետ։ Աշխատությունը կարող է նպաստել դիլատացիոն կարդիոմիոպաթիայի պաթոգենեզի ավելի խոր ըմբռնմանը և հիվանդության բուժման ու կանխարգելման նոր թիրախների որոնմանը։ Ստացված արդյունքները կարող են նշանակություն ունենալ սրտային անբավարարության զարգացման մեխանիզմների ուսումնասիրության, հիվանդության ընթացքի գնահատման և անհատականացված բուժական մոտեցումների կատարելագործման համար։ Ուսումնասիրությունը կարող է հետաքրքրել սրտաբաններին, պաթոֆիզիոլոգներին, իմունոլոգներին, էնդոկրինոլոգներին, կենսաբժշկական հետազոտողներին, կլինիկական մասնագետներին և բժշկական բուհերի ուսանողներին։

    Updated: 2026-09-13
    Роль провоспалительных цитокинов и гормонов роста в механизме ремоделирования миокарда при идиопатической дилатационной кардиомиопатии (клинико-экспериментально исследование)
    Online

    Law

    Դատական քաղաքականությունը Հայաստանի Հանրապետությունում (համատեսական և մեթոդաբանական հիմնախնդիրներ)

    Այս աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետությունում դատական քաղաքականության էության, բովանդակության և զարգացման հիմնախնդիրների ուսումնասիրությանը՝ համատեսական և մեթոդաբանական մոտեցումների համադրությամբ։ Գրքում վերլուծվում է դատական քաղաքականության տեղն ու նշանակությունը պետության իրավական քաղաքականության համակարգում, դրա ձևավորման տեսական հիմքերը և գործնական դրսևորումները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում դատական իշխանության դերին իրավական պետության կայացման, օրինականության ապահովման և մարդու իրավունքների ու ազատությունների պաշտպանության գործում։ Ուսումնասիրության շրջանակում քննարկվում են դատական իշխանության անկախության, անաչառության, հաշվետվողականության և արդյունավետության ապահովման հիմնախնդիրները, ինչպես նաև իշխանությունների տարանջատման և փոխզսպումների ու հակակշիռների համակարգում դատարանների ունեցած դերը։ Աշխատության մեջ անդրադարձ է կատարվում դատական համակարգի կազմակերպման և գործունեության իրավական հիմքերին, դատական բարեփոխումների ուղղություններին, դատավորների կարգավիճակին, դատական կառավարման մեխանիզմներին և դատարանների նկատմամբ հանրային վստահության ձևավորման խնդիրներին։ Քննության են առնվում նաև դատական քաղաքականության մշակման և իրականացման վրա ազդող իրավական, սոցիալական և ինստիտուցիոնալ գործոնները, ինչպես նաև իրավակիրառ պրակտիկայի և դատական որոշումների նշանակությունը միասնական ու կանխատեսելի իրավական միջավայրի ձևավորման գործում։ Կարևորվում է դատական իշխանության անկախության և հանրային հաշվետվողականության միջև պատշաճ հավասարակշռության ապահովումը, քանի որ արդյունավետ դատական համակարգը պետք է միաժամանակ լինի անկախ, հասանելի, արդար և հանրության համար վստահելի։ Աշխատությունը հնարավորություն է տալիս ուսումնասիրել Հայաստանի դատական համակարգի զարգացման հիմնական ուղղությունները, բացահայտել առկա տեսական և մեթոդաբանական խնդիրները և դիտարկել դրանց լուծման հնարավոր մոտեցումները։ Գիրքը կարող է օգտակար լինել դատավորների, փաստաբանների, դատախազների, իրավաբանների, իրավագիտության և քաղաքագիտության ուսանողների, գիտաշխատողների, պետական կառավարման ոլորտի մասնագետների և դատական իշխանության զարգացման հիմնախնդիրներով հետաքրքրվող ընթերցողների համար։

    Updated: 2026-09-13
    Դատական քաղաքականությունը Հայաստանի Հանրապետությունում (համատեսական և մեթոդաբանական հիմնախնդիրներ)
    Online

    History

    The Armenian genocide

    Այս գիրքը ներկայացնում է Հայոց ցեղասպանության պատմական իրադարձությունները, դրանց նախապատմությունը, ընթացքը և հետևանքները՝ հիմնվելով պատմական փաստերի, վավերագրերի, գիտական ուսումնասիրությունների և տարբեր աղբյուրների համադրության վրա։ Աշխատանքում անդրադարձ է կատարվում Օսմանյան կայսրությունում հայ բնակչության նկատմամբ իրականացված զանգվածային բռնություններին, տեղահանություններին և մարդկային կորուստներին, ինչպես նաև այդ իրադարձությունների քաղաքական, իրավական և հումանիտար գնահատականներին։ Գրքում քննարկվում են միջազգային արձագանքը, հիշողության պահպանման, պատմական արդարության և ցեղասպանության ուսումնասիրության հիմնահարցերը՝ ընդգծելով դրանց նշանակությունը պատմագիտության և մարդու իրավունքների համատեքստում։ Այն կարող է օգտակար լինել պատմաբանների, ցեղասպանագիտության ոլորտի մասնագետների, հետազոտողների, ուսանողների և բոլոր նրանց համար, ովքեր հետաքրքրվում են հայ ժողովրդի պատմությամբ, պատմական հիշողությամբ և XX դարի համաշխարհային պատմության կարևորագույն իրադարձություններով։

    Updated: 2026-09-18
    The Armenian genocide
    Online

    History

    Ազգային ժողովի արձանագրություններ, նիստ 1

    Հրատարակությունը ներառում է Ազգային ժողովի առաջին նիստի պաշտոնական արձանագրությունը՝ ներկայացնելով ժողովական աշխատանքի ընթացքի և քննարկումների գրավոր վկայությունը։ Փաստաթուղթը կարևոր նյութ է 19-րդ դարի հայ համայնքի ազգային կառավարման համակարգի և հասարակական-քաղաքական կյանքի ուսումնասիրության համար։ Այն հնարավորություն է տալիս ծանոթանալու ժողովի գործունեության կազմակերպմանը, նիստի ընթացքում հարցերի ներկայացմանն ու քննարկմանը, մասնակիցների տեսակետների արտահայտման և պաշտոնական գրանցման եղանակներին։ Արձանագրության արժեքը միայն առանձին նիստի ընթացքը պահպանելով չի սահմանափակվում․ այն նաև արտացոլում է ազգային ներկայացուցչական մարմնի աշխատանքի ձևերը, համայնքային խնդիրների քննարկման մշակույթը և վարչական որոշումների արձանագրման սկզբունքները։ Նյութը կարող է ծառայել որպես սկզբնաղբյուր՝ ուսումնասիրելու ժամանակաշրջանի հայ համայնքի ինքնակառավարման ավանդույթները, ազգային հաստատությունների գործունեությունը և հասարակական հարաբերությունների կազմակերպումը։ Այն կարևոր է նաև պաշտոնական հայերենի, վարչական բառապաշարի և ժողովական գրագրության պատմական առանձնահատկությունների դիտարկման համար։ Այլ նիստերի արձանագրությունների հետ համադրությամբ փաստաթուղթը նպաստում է ժողովի գործունեության հաջորդականության և կառավարման գործընթացների առավել ամբողջական ուսումնասիրմանը։

    Updated: 2026-11-03
    Ազգային ժողովի արձանագրություններ, նիստ 1
    Online

    History

    Բյուզանդական X-XI դդ. պղնձե դրամները և դրանց շրջանառությունը Հայաստանում

    Գիրքը նվիրված է Բյուզանդական կայսրության X-XI դարերի պղնձե դրամներին և դրանց շրջանառության առանձնահատկություններին Հայաստանի տարածքում՝ ներկայացնելով դրամագիտական, պատմական և հնագիտական նյութի համակցված ուսումնասիրություն։ Աշխատության մեջ ուսումնասիրվում են տվյալ ժամանակաշրջանի բյուզանդական պղնձե դրամների հիմնական տեսակները, դրանց թողարկման առանձնահատկությունները, պատկերագրությունը, արձանագրությունները, անվանական արժեքները և դրամահատման կենտրոնների գործունեությունը։ Հեղինակը վերլուծում է դրամների արտաքին տեսքի, չափերի, կշռային համակարգերի և տեխնիկական հատկանիշների փոփոխությունները՝ դրանք կապելով Բյուզանդական կայսրության տնտեսական և քաղաքական զարգացումների հետ։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում Հայաստանի տարածքում հայտնաբերված բյուզանդական պղնձե դրամներին, դրանց գտածոների վայրերին, հնագիտական համատեքստին և թվագրական առանձնահատկություններին։ Դրամական գտածոների ուսումնասիրության միջոցով փորձ է արվում բացահայտելու Հայաստանի և Բյուզանդական կայսրության միջև առևտրատնտեսական ու քաղաքական կապերի բնույթը, ինչպես նաև գնահատելու բյուզանդական դրամի դերը տեղական տնտեսական հարաբերություններում։ Գրքում քննարկվում են դրամների Հայաստան ներթափանցման հնարավոր ճանապարհները, դրանց շրջանառության աշխարհագրությունը և տևողությունը, ինչպես նաև տեղական դրամական համակարգերի հետ փոխհարաբերությունները։ Կարևոր նշանակություն ունի նաև այն հարցի ուսումնասիրությունը, թե ինչպիսի տնտեսական և քաղաքական պայմաններ են նպաստել բյուզանդական դրամների տարածմանը Հայաստանի տարբեր շրջաններում։ Աշխատությունը հնարավորություն է տալիս դրամագիտական նյութը դիտարկել ոչ միայն որպես առանձին հնագիտական գտածո, այլև որպես պատմական աղբյուր, որը կարող է տեղեկություններ հաղորդել առևտրի, բնակավայրերի զարգացման, տնտեսական կապերի և տարածաշրջանային փոխազդեցությունների մասին։ Ներկայացված նյութը կարող է արժեքավոր լինել պատմաբանների, հնագետների, դրամագետների, մշակութաբանների, հետազոտողների և ուսանողների համար, ինչպես նաև այն ընթերցողների, ովքեր հետաքրքրված են Բյուզանդիայի պատմությամբ, միջնադարյան Հայաստանի տնտեսական կապերով և դրամագիտությամբ։

    Updated: 2026-09-21
    Բյուզանդական X-XI դդ. պղնձե դրամները և դրանց շրջանառությունը Հայաստանում