Հաշվետվություն 2013 թվականին կատարած աշխատանքների

Literature

Ստեղծագործությունը արտաքին սյուժեի մակարդակում ներկայացնում է մի ճայի պատմություն, որը չի բավարարվում սովորական կյանքով և ձգտում է թռիչքի կատարելության։ Սակայն իրականում այն կառուցված է որպես խորհրդանշական պատմություն մարդու ինքնաճանաչման, ազատության և կատարելության ձգտման մասին։ Ջոնաթանը դառնում է անհատի կերպար, որը փորձում է հաղթահարել սահմանափակումները և գտնել սեփական ներքին հնարավորությունների առավելագույն դրսևորումը։ Գրքի գաղափարական առանցքը կենտրոնացած է ինքնակատարելագործման և ներքին ազատության վրա։ Այն ցույց է տալիս, որ իրական սահմանափակումները հաճախ արտաքին պայմաններում չեն, այլ մարդու մտածողության և ինքնանվաստացման մեջ։ Այդ պատճառով ստեղծագործությունը հաճախ ընկալվում է որպես հոգևոր ուղեցույց կամ խորհրդանշական ուսուցողական պատմություն։

Technology

Այս աշխատանքը նվիրված է գազաբալոնային ավտոմոբիլների քարշաարագային հատկանիշների ուսումնասիրությանը և դրանց բարելավման ուղիների մշակմանը՝ դիտարկելով գազային վառելիքով աշխատող տրանսպորտային միջոցների տեխնիկական, տնտեսական և բնապահպանական առավելությունները։ Հետազոտության շրջանակում վերլուծվում են ավտոմոբիլի քարշային ուժի, արագացման դինամիկայի, շարժիչի հզորության և վառելիքային համակարգի աշխատանքի առանձնահատկությունները բնական գազի կամ սեղմված գազի կիրառման պայմաններում։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում այն գործոններին, որոնք ազդում են քարշաարագային ցուցանիշների վրա՝ ներառյալ շարժիչի կարգաբերումները, գազամատակարարման համակարգի արդյունավետությունը, փոխանցման մեխանիզմների բնութագրերը և ավտոմոբիլի զանգվածային պարամետրերը։ Քննարկվում են նաև տեխնիկական լուծումները, որոնք կարող են նպաստել գազաբալոնային ավտոմոբիլների դինամիկական հատկությունների բարելավմանը՝ շարժիչի աշխատանքի օպտիմալացում, վառելիքի այրման գործընթացի կատարելագործում, ժամանակակից էլեկտրոնային կառավարման համակարգերի ներդրում և էներգետիկ կորուստների նվազեցում։ Աշխատությունը եզրակացնում է, որ գազաբալոնային ավտոմոբիլների քարշաարագային հատկանիշների բարձրացումը հնարավոր է համալիր ինժեներական մոտեցումների կիրառման միջոցով, ինչը կնպաստի դրանց շահագործման արդյունավետության, մրցունակության և էկոլոգիական անվտանգության աճին:

English

Գ. Պաղտասարյանի այս աշխատությունը նախատեսված է անգլերեն լեզվի ուսումնասիրման և լեզվական հիմնական գիտելիքների ձեռքբերման համար։ Այն պատկանում է օտար լեզուների ուսուցմանն ուղղված ձեռնարկների շարքին, որոնց նպատակն է ընթերցողին ծանոթացնել լեզվի կառուցվածքին, բառապաշարին և հաղորդակցական կիրառության սկզբունքներին։ «Բանալի» բնորոշումը մատնանշում է ուսուցողական և օժանդակ նշանակություն ունեցող աշխատություն, որը կարող է ծառայել որպես լեզվի յուրացման ուղեցույց՝ նպաստելով անգլերենով արտահայտվելու և գրավոր խոսքը հասկանալու հմտությունների զարգացմանը։ Անգլերենի ուսուցումը 19-րդ դարում կարևորություն էր ձեռք բերում կրթական և հասարակական կյանքում՝ պայմանավորված եվրոպական լեզուների, գիտելիքի և մշակութային կապերի նկատմամբ աճող հետաքրքրությամբ։ Նման ձեռնարկները նպաստել են օտար լեզուների ուսուցման տարածմանը և հայ ընթերցողին հասանելի դարձրել անգլերեն լեզվական նյութը։ Հրատարակությունը արժեքավոր է հայերեն լեզվով կազմված անգլերենի ուսումնական գրականության և հայ-անգլիական լեզվամշակութային առնչությունների պատմության ուսումնասիրության համար։ Այն կարող է հետաքրքրել լեզվաբաններին, մանկավարժներին, թարգմանիչներին և օտար լեզուների դասավանդման պատմությամբ զբաղվող հետազոտողներին։

Other Subjects

Հայաստանի ազգային գրապալատ (Կենտրոնական Կնգական/Կնգ. Պալատը՝ հաճախ անվանվում է նաև Կնգական պալատ կամ Գրապալատ) Հայաստանի գրահրատարակչական համակարգի կարևոր գիտական և տեղեկատվական հաստատություններից մեկն է, որի հիմնական դերը երկրի տարածքում տպագրվող բոլոր հրատարակությունների հաշվառումը, գրանցումը, վերլուծությունը և ազգային մատենագիտության ձևավորումն է։ Այն ստեղծվել է խորհրդային շրջանում՝ 1922 թվականին, որպես պետական կառույց, որի նպատակն էր կենտրոնացնել Հայաստանում լույս տեսնող գրքերի, պարբերականների և այլ տպագիր նյութերի մասին ամբողջական տեղեկատվությունը և ապահովել պարտադիր օրինակների հավաքագրումը, ինչը թույլ էր տալիս ձևավորել ազգային գրադարանային և մատենագիտական միասնական համակարգ։ Գրապալատի գործունեությունը հիմնված է այն սկզբունքի վրա, որ յուրաքանչյուր հրատարակություն, որը լույս է տեսնում Հայաստանում կամ կապված է հայկական մշակույթի հետ, պետք է գրանցվի, դասակարգվի և ներառվի պետական մատենագիտական բազայում, ինչը հնարավորություն է տալիս ուսումնասիրել երկրի գիտական, կրթական և մշակութային զարգացման դինամիկան։ Նրա հիմնական գործառույթների մեջ են մտնում ազգային մատենագիտության տարեկան և պարբերական հրատարակությունների պատրաստումը, վիճակագրական տվյալների հավաքագրումը գրահրատարակչության ոլորտի վերաբերյալ, ISBN և այլ միջազգային գրքային համարների համակարգերի վարչական կազմակերպումը, ինչպես նաև հրատարակչական գործունեության ընդհանուր վերահսկման և վերլուծության իրականացումը։ Գրապալատը նաև կարևոր դեր ունի գրական ժառանգության պահպանման և մատչելիության ապահովման գործում՝ համագործակցելով գրադարանների, հրատարակիչների և գիտական հաստատությունների հետ, ինչպես նաև մասնակցելով միջազգային գրական և գրադարանային տեղեկատվական ցանցերին։ Բացի այդ, այն պարբերաբար հրապարակում է մատենագիտական ցուցակներ և վիճակագրական ամփոփումներ, որոնք օգտագործվում են գիտական հետազոտություններում, կրթական ծրագրերում և մշակութային քաղաքականության մշակման մեջ։ Նրա առաջիկա և շարունակական խնդիրների թվում են թվայնացման գործընթացների զարգացումը, ազգային գրքային տվյալների բազաների արդիականացումը, միջազգային համակարգերի հետ ինտեգրումը, ինչպես նաև գրահրատարակչության ոլորտում տեղեկատվական թափանցիկության և հասանելիության բարձրացումը, որպեսզի հայկական տպագիր ժառանգությունը դառնա առավել հասանելի թե՛ երկրի ներսում, թե՛ սփյուռքում և միջազգային գիտական հանրության համար։

Psychology

Հոգեբանական և մանկավարժական բնույթի այս աշխատանքը նվիրված է ընտանիքի սոցիալ-հոգեբանական միջավայրի ազդեցության ուսումնասիրությանը կրտսեր դպրոցական տարիքի երեխաների վախերի ձևավորման, դրսևորման և կանխարգելման գործընթացներում։ Քննության են առնվում մանկական վախերի առաջացման հոգեբանական նախադրյալները, տարիքային զարգացման առանձնահատկությունները և երեխայի հուզական անվտանգության ապահովման գործում ընտանեկան հարաբերությունների նշանակությունը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում ծնող-երեխա փոխհարաբերություններին, դաստիարակության ոճերին, ընտանիքի հուզական մթնոլորտին, հաղորդակցման առանձնահատկություններին և ծնողական աջակցության դերին։ Վերլուծվում են ընտանեկան կոնֆլիկտների, չափազանց խիստ կամ գերխնամակալական դաստիարակության, հուզական լարվածության և սոցիալական միջավայրի հնարավոր ազդեցությունները երեխաների անհանգստության ու վախերի դրսևորման վրա։ Քննարկվում են նաև դպրոցական միջավայրին հարմարվելու դժվարությունները, ուսումնական գործունեության հետ կապված մտահոգությունները, հասակակիցների հետ հարաբերությունները և ընտանիքի ու դպրոցի համագործակցության կարևորությունը։ Ուսումնասիրության շրջանակներում դիտարկվում են մանկական վախերի հոգեբանական գնահատման, ծնողների խորհրդատվության, հուզական ինքնակարգավորման զարգացման և կանխարգելիչ հոգեբանամանկավարժական աշխատանքի կազմակերպման մեթոդները։ Անդրադարձ է կատարվում ընտանիքում վստահության, փոխըմբռնման, դրական հաղորդակցության և երեխայի ինքնավստահության ամրապնդման նշանակությանը՝ հոգեբանական բարեկեցության ապահովման տեսանկյունից։ Աշխատանքը կարող է օգտակար լինել մանկական և ընտանեկան հոգեբանության, տարիքային հոգեբանության, դպրոցական հոգեբանական ծառայության և կրտսեր դպրոցականների հուզական զարգացման ուսումնասիրությամբ զբաղվող մասնագետների ու հետազոտողների համար։

History

Աշխատությունը նվիրված է կարմելյան միաբանության ներկայացուցիչների կազմած պատմական գրառումների աղբյուրագիտական քննությանը և դրանց նշանակության բացահայտմանը XVII–XVIII դարերի Իրանի քաղաքական, հասարակական, տնտեսական ու մշակութային պատմության ուսումնասիրության համար։ Հետազոտության առանցքում եվրոպացի հոգևորականների դիտարկումներն են, որոնք երկարատև գործունեության և տեղական միջավայրի հետ անմիջական շփումների շնորհիվ տեղեկություններ են հաղորդել իրանական հասարակության, պետական կառավարման, արտաքին հարաբերությունների, առևտրի, բնակչության կենցաղի և կրոնական կյանքի վերաբերյալ։ Աղբյուրը դիտարկվում է իր ստեղծման պատմական պայմանների համատեքստում՝ հաշվի առնելով հեղինակների կրոնական պատկանելությունը, եվրոպական աշխարհընկալումը, գործունեության նպատակները և տեղեկությունների ձեռքբերման հնարավորությունները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում Սեֆյան Իրանի ներքին քաղաքական գործընթացների, արքունիքի և վարչական համակարգի, իշխանական հարաբերությունների ու հասարակական կյանքի վերաբերյալ հաղորդումներին։ Կարևոր տեղ են զբաղեցնում նաև Իրանի արտաքին քաղաքական կապերը, եվրոպական պետությունների և դիվանագիտական ներկայացուցիչների հետ հարաբերությունները, ինչպես նաև տարածաշրջանային հակամարտությունների ու քաղաքական փոփոխությունների արձագանքները։ Աղբյուրագիտական տեսանկյունից քննվում են հաղորդվող տեղեկությունների հավաստիության, հեղինակային ընկալումների և հնարավոր կողմնակալությունների խնդիրները՝ տարբերակելով անմիջական դիտարկումները, ուրիշներից ստացված տեղեկությունները և հեղինակային մեկնաբանությունները։ Նյութը արժեքավոր է նաև տնտեսական պատմության համար, քանի որ հնարավորություն է տալիս ուսումնասիրելու առևտրային ուղիները, քաղաքային կենտրոնների նշանակությունը, ապրանքաշրջանառությունը և միջազգային տնտեսական կապերի որոշ դրսևորումներ։ Միաժամանակ կարևոր տեղեկություններ կարող են պահպանված լինել Իրանի բազմազգ և բազմակրոն բնակչության, քրիստոնեական համայնքների, միսիոներական գործունեության և տարբեր կրոնական խմբերի փոխհարաբերությունների վերաբերյալ։ Հայագիտական տեսանկյունից առանձնահատուկ հետաքրքրություն են ներկայացնում Իրանի հայկական համայնքների, հատկապես Նոր Ջուղայի հայության հասարակական ու տնտեսական կյանքի և տարածաշրջանային առևտրային կապերի մասին հաղորդումները։ Ժամանակագրական լայն ընդգրկումը հնարավորություն է տալիս հետևելու Սեֆյան պետության զարգացման վերջին փուլերին և XVIII դարի սկզբի քաղաքական ցնցումների հետևանքով առաջացած փոփոխություններին։ Այլ պարսկական, հայկական և եվրոպական սկզբնաղբյուրների հետ համեմատական քննությունը նպաստում է հաղորդվող տվյալների ճշգրտմանը և պատմական իրադարձությունների բազմակողմանի վերականգնմանը։ Աշխատությունը կարևոր նշանակություն ունի իրանագիտության և աղբյուրագիտության համար՝ ցույց տալով, թե ինչպես կարող են եվրոպական հոգևորական միջավայրում ստեղծված վավերագրական նյութերը լրացնել Իրանի վաղ նոր շրջանի պատմության վերաբերյալ տեղական աղբյուրների հաղորդած տեղեկությունները։