Հավերժ Ռուսիայի հետ: 1828-1978: (Մեթոդական նյութերի ժողովածու)

Biology

Աշխատանքը նվիրված է հակաուռուցքային միացությունների՝ ԴՆԹ-ի վրա ունեցած ազդեցության համեմատական ուսումնասիրությանը։ Հետազոտության հիմնական նպատակն է բացահայտել տարբեր քիմիական բնույթի հակաուռուցքային նյութերի և ԴՆԹ-ի փոխազդեցության առանձնահատկությունները, պարզել դրանց ազդեցության մեխանիզմները և գնահատել, թե ինչպիսի մոլեկուլային փոփոխություններ կարող են առաջանալ գենետիկական նյութում։ Ուսումնասիրության շրջանակում դիտարկվում են հակաուռուցքային միացությունների՝ ԴՆԹ-ի հետ կապվելու, դրա կառուցվածքը փոփոխելու, շղթաների ամբողջականությունը խախտելու կամ ԴՆԹ-ի վերարտադրության և տրանսկրիպցիայի գործընթացներին միջամտելու հնարավորությունները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում տարբեր միացությունների ազդեցության ուժգնության և բնույթի համեմատությանը, ինչպես նաև դրանց կառուցվածք-ակտիվություն փոխկապակցվածությանը։ Հետազոտության ընթացքում կարող են կիրառվել կենսաքիմիական, կենսաֆիզիկական և մոլեկուլային մեթոդներ՝ ԴՆԹ-ի կառուցվածքային փոփոխությունները, կապման առանձնահատկությունները և վնասման աստիճանը գնահատելու համար։ Կարևորվում է նաև դեղանյութերի ազդեցության ընտրողականության խնդիրը, քանի որ հակաուռուցքային բուժման արդյունավետությունը մեծապես պայմանավորված է ուռուցքային բջիջների վրա ազդեցությունը առավելագույնի հասցնելու և առողջ բջիջների վնասումը հնարավորինս սահմանափակելու հնարավորությամբ։ Աշխատանքը կարող է ուսումնասիրել ԴՆԹ-ի վնասման և բջջային պատասխանների միջև կապը, ներառյալ վերականգնման մեխանիզմների ակտիվացումը, բջջային ցիկլի խանգարումը և ծրագրավորված բջջային մահվան գործընթացների խթանումը։ Տարբեր հակաուռուցքային միացությունների համեմատական գնահատումը հնարավորություն է տալիս առանձնացնելու առավել արտահայտված կենսաբանական ազդեցություն ունեցող նյութերը և պարզելու դրանց գործողության ընդհանուր ու տարբերակիչ մեխանիզմները։ Հետազոտության արդյունքները կարող են կարևոր նշանակություն ունենալ նոր հակաուռուցքային միացությունների որոնման, արդեն հայտնի դեղանյութերի ազդեցության մեխանիզմների պարզաբանման և ավելի արդյունավետ բուժական ռազմավարությունների մշակման համար։ Աշխատանքը միավորում է քիմիայի, մոլեկուլային կենսաբանության և դեղաբանության մոտեցումները՝ նպաստելով հակաուռուցքային նյութերի և գենետիկական նյութի փոխազդեցության ավելի խոր ըմբռնմանը։

Technology

Աշխատությունը նվիրված է արբանյակային հաղորդչի միջոցով տվյալների փոխանցման և իրական ժամանակում դրանց գրանցման համակարգի մշակմանը՝ ընդգրկելով տվյալների հավաքագրման, մշակման, պահպանման և հեռակա փոխանցման տեխնիկական ու ծրագրային լուծումները։ Հետազոտության հիմնական նպատակն է ստեղծել այնպիսի համակարգ, որը հնարավորություն կտա տարբեր սենսորներից կամ չափիչ սարքերից ստացված տվյալները հավաքագրել, անհրաժեշտության դեպքում նախնական մշակել և արբանյակային կապի միջոցով փոխանցել հեռավոր ընդունիչ կենտրոն՝ միաժամանակ ապահովելով դրանց գրանցումն ու վերահսկումը իրական ժամանակում։ Ուսումնասիրության շրջանակում դիտարկվում են համակարգի կառուցվածքային բաղադրիչները, դրանց փոխգործակցությունը և տվյալների փոխանցման ամբողջական շղթան՝ չափման պահից մինչև վերջնական ստացում և պահպանում։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում արբանյակային կապի տեխնոլոգիաների ընտրությանը, հաղորդման հուսալիությանը, տվյալների փոխանցման արագությանը, էներգիայի սպառմանը և կապի սահմանափակ հասանելիության պայմաններում համակարգի կայուն աշխատանքին։ Կարևոր ուղղություն է իրական ժամանակում տվյալների գրանցման և պահպանման մեխանիզմների մշակումը, որը թույլ է տալիս նվազեցնել տեղեկատվության կորստի ռիսկը և ապահովել ստացված տվյալների հետագա վերլուծության հնարավորությունը։ Աշխատանքը կարող է ներառել ապարատային և ծրագրային բաղադրիչների նախագծում, միկրոկառավարիչների կամ ներկառուցված համակարգերի կիրառում, սենսորներից տեղեկատվության ստացում, տվյալների փաթեթավորում, հաղորդման արձանագրությունների կազմակերպում և ստացված տեղեկատվության ավտոմատ գրանցում։ Առանձին ուշադրություն կարող է դարձվել համակարգի փորձարկմանը տարբեր աշխատանքային պայմաններում՝ գնահատելով դրա արագագործությունը, հուսալիությունը, տվյալների փոխանցման ճշտությունը և երկարատև ինքնավար աշխատանքի հնարավորությունը։ Նման համակարգերը կարող են կիրառվել հեռավոր և դժվարամատչելի տարածքներում շրջակա միջավայրի, եղանակային պայմանների, տեխնիկական օբյեկտների կամ այլ գործընթացների շարունակական մոնիթորինգի նպատակով։ Հետազոտության արդյունքները կարող են նպաստել հեռակառավարվող չափումների և տվյալների հավաքագրման ժամանակակից համակարգերի զարգացմանը՝ ապահովելով օպերատիվ տեղեկատվության հասանելիություն նույնիսկ այն պայմաններում, երբ սովորական կապի ենթակառուցվածքները սահմանափակ են կամ բացակայում են։ Աշխատանքը կարող է հետաքրքրել հեռահաղորդակցության, ռադիոէլեկտրոնիկայի, ավտոմատացման, ներկառուցված համակարգերի, տվյալների մշակման և հեռահար մոնիթորինգի ոլորտների մասնագետներին, հետազոտողներին և ուսանողներին։

History

Ա. Եզեկյանի «Դյուցազունները՝ ըստ Մովսես Խորենացու» աշխատությունը վերաբերում է հայոց հին պատմության և ավանդական պատումների մեջ պահպանված հերոսական կերպարներին։ Մովսես Խորենացու պատմագրական երկը կարևոր աղբյուր է հայ ժողովրդի ծագման, անցյալի նշանավոր անձանց, ավանդությունների և պատմական հիշողության ուսումնասիրման համար։ Նրա հաղորդած նյութերում միահյուսվում են պատմական տեղեկությունները, ժողովրդական ավանդազրույցներն ու դյուցազնական պատումները, որոնց միջոցով արտահայտվում են հայ ժողովրդի ինքնության, հայրենիքի պաշտպանության, քաջության, պատվի և սերունդների միջև պատմական կապի գաղափարները։ Դյուցազունների կերպարները հայ մշակութային հիշողության մեջ մարմնավորում են հերոսական վարքագծի և հասարակական իդեալների տարբեր կողմեր՝ ներկայացնելով անհատի և ժողովրդի ճակատագրի փոխկապակցվածությունը։ Խորենացու երկի հիման վրա նման թեմայի ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս դիտարկելու հին հայկական ավանդությունների գրավոր մշակման առանձնահատկությունները և դրանց նշանակությունը ազգային պատմական գիտակցության ձևավորման գործում։ Աշխատությունը հետաքրքրություն է ներկայացնում հայ դյուցազնապատումների, հին հայ պատմագրության և հերոսական կերպարների գրական մեկնաբանության ուսումնասիրության համար։ Այն կարող է օգտակար լինել հայոց պատմությամբ ու գրականությամբ հետաքրքրվող ընթերցողներին, ինչպես նաև ուսումնասիրողներին, որոնք անդրադառնում են պատմական ավանդությունների պահպանմանն ու դրանց դերին հայ մշակույթի զարգացման մեջ։

Other Subjects

Հրատարակությունը նախատեսված է 1844 թվականի՝ նահանջ տարվա օրերի, ամիսների և ժամանակային հաջորդականության ներկայացման համար՝ համադրելով Քրիստոսի ծննդյան թվականով ընդունված ժամանակագրությունը և հայկական թվականության համակարգը։ Այն արտացոլում է 19-րդ դարի հայ համայնքներում գործածվող օրացուցային ավանդույթը, երբ քրիստոնեական և ազգային ժամանակագրական հաշվարկները զուգահեռ կիրառվում էին առօրյա կյանքում, եկեղեցական գործունեության և հասարակական հարաբերությունների կազմակերպման համար։ Նման օրացույցները սովորաբար պարունակում էին տարվա ամիսների ու օրերի դասավորությունը, շաբաթվա օրերի համապատասխանությունը, տոնական և հիշատակության օրերի նշումները, ինչպես նաև ժամանակը հաշվարկելու համար անհրաժեշտ այլ տեղեկություններ։ Դրանք կարևոր դեր ունեին եկեղեցական տոների, ծիսական արարողությունների, պահքերի և համայնքային միջոցառումների ժամանակացույցը պահպանելու գործում։ Նահանջ տարվա առանձնահատկությունն օրացուցային հաշվարկում լրացուցիչ օրվա ներառումն է, որի շնորհիվ տարվա օրերի հաջորդականությունը համապատասխանեցվում է արեգակնային տարվա տևողությանը։ Աշխատությունը արժեքավոր է հայոց ժամանակագրության, օրացուցային մշակույթի և 19-րդ դարի Կոստանդնուպոլսի հայ համայնքի առօրյա կյանքի ուսումնասիրության համար։ Այն նաև հնարավորություն է տալիս դիտարկելու, թե ինչպես էին հայկական և քրիստոնեական թվականությունները համատեղ կիրառվում ժամանակի կազմակերպման ու հաշվառման մեջ։

History

Աշխատանքը նվիրված է Կիմերների և սկյութների՝ Հայկական լեռնաշխարհի արևելյան հատվածում հայտնվելու, տարածվելու և տեղական բնակչության ու մշակութային միջավայրի հետ փոխազդեցության ուսումնասիրությանը՝ հիմնականում հնագիտական տվյալների հիման վրա։ Հետազոտության կենտրոնում վաղ երկաթի դարի և դրան հաջորդող ժամանակաշրջանի այն պատմամշակութային գործընթացներն են, որոնք կապված են հյուսիսային տափաստանային շրջաններից դեպի Առաջավոր Ասիա և Հայկական լեռնաշխարհ շարժված քոչվորական կամ կիսաքոչվորական խմբերի հետ։ Աշխատանքը կարևորում է հնագիտական նյութը որպես պատմական իրադարձությունների վերականգնման հիմնական աղբյուր, քանի որ նյութական մշակույթի առանձին տարրերը՝ զենքերը, ձիասարքավորումները, զարդերը, կենցաղային առարկաները, թաղման կառույցներն ու ծիսական համալիրները, հնարավորություն են տալիս բացահայտելու տարբեր մշակութային ավանդույթների տարածման ուղղություններն ու փոխազդեցությունները։ Հետազոտության շրջանակում կարող են քննության առնվել Կիմերներին և սկյութներին վերագրվող հնագիտական գտածոների տարածքային բաշխումը, դրանց թվագրությունը, տեխնոլոգիական և գեղարվեստական առանձնահատկությունները և տեղական մշակույթների հետ ունեցած նմանություններն ու տարբերությունները։ Հատուկ նշանակություն կարող է ունենալ զենքի և ձիասարքավորումների ուսումնասիրությունը, քանի որ նման առարկաները հաճախ կարևոր ցուցիչներ են հնագույն ռազմական մշակույթի, շարժունակության և միջմշակութային կապերի բացահայտման համար։ Սկյութական մշակութային շրջանակին բնորոշ որոշ իրեր, մասնավորապես կենդանական ոճով զարդարված առարկաները, նետասլաքների տարբեր ձևերը, երկաթե զենքերը և ձիու հանդերձանքի տարրերը, կարող են օգտագործվել տարածաշրջանում այդ մշակութային ազդեցությունների տարածման ժամանակագրությունն ու աշխարհագրությունը պարզելու համար։ Միաժամանակ աշխատանքը կարևորում է հնագիտական նյութի մեկնաբանման զգուշավոր մոտեցումը, քանի որ որոշ առարկաների տարածումը պարտադիր չի նշանակում տվյալ էթնիկ խմբի անմիջական ներկայություն․ դրանք կարող էին տարածվել առևտրի, փոխանակման, մշակութային ընդօրինակման կամ տարբեր խմբերի փոխազդեցության արդյունքում։ Հետազոտության կարևոր ուղղություններից է Կիմերների և սկյութների հնարավոր տեղաշարժերի համադրումը գրավոր աղբյուրների տեղեկությունների հետ։ Հին հեղինակների հաղորդումները կարող են լրացուցիչ տվյալներ տրամադրել այդ ժողովուրդների շարժերի և տարածաշրջանի քաղաքական իրադարձությունների վերաբերյալ, սակայն հնագիտական նյութի հետ դրանց համապատասխանեցումը պահանջում է ժամանակագրական և տարածական մանրակրկիտ վերլուծություն։ Աշխատանքում կարող է ուսումնասիրվել նաև տեղական բնակչության և եկվոր խմբերի փոխհարաբերությունը՝ պարզելու համար, թե արդյոք առկա են նյութական մշակույթի փոփոխություններ, նոր թաղման սովորույթների ներթափանցում, ռազմական տեխնոլոգիաների տարածում կամ տնտեսական ու սոցիալական կապերի խորացում։ Այս տեսանկյունից Կիմերների և սկյութների ներկայությունը կարելի է դիտարկել ոչ միայն որպես ռազմական ներխուժումների կամ տեղաշարժերի պատմություն, այլև որպես տարածաշրջանային մշակութային փոխազդեցությունների բարդ գործընթաց։ Հայկական լեռնաշխարհի արևելյան հատվածի ուսումնասիրությունը հատկապես կարևոր է, քանի որ այն գտնվում էր տարբեր աշխարհագրական և մշակութային գոտիների շփման տարածքում և կարող էր հանդես գալ որպես հյուսիսային տափաստանների, Կովկասի, Իրանական բարձրավանդակի և Առաջավոր Ասիայի միջև հաղորդակցության կարևոր միջավայր։ Հետազոտության ընթացքում կարող են օգտագործվել հնագիտական պեղումների նյութերը, թաղման համալիրները, բնակավայրերի գտածոները, առանձին իրերի տիպաբանական և համեմատական վերլուծությունը, ինչպես նաև քարտեզագրական ու ժամանակագրական մեթոդներ։ Այդպիսի համակցված մոտեցումը հնարավորություն է տալիս ավելի հստակ պատկերացնելու հնագույն բնակչության շարժերը և մշակութային ազդեցությունների տարածման մեխանիզմները։ Աշխատանքի գիտական նշանակությունը կայանում է նրանում, որ այն նպաստում է Հայկական լեռնաշխարհի արևելյան շրջանների հնագույն պատմության վերականգնմանը և այդ տարածքում տեղի ունեցած լայնածավալ էթնոմշակութային գործընթացների ավելի ամբողջական ընկալմանը։ Միաժամանակ այն հնարավորություն է տալիս գնահատելու Կիմերների և սկյութների դերը տարածաշրջանի ռազմական, նյութական և մշակութային պատմության մեջ՝ խուսափելով միայն գրավոր աղբյուրների վրա հիմնված եզրակացություններից։ Ընդհանուր առմամբ, հետազոտությունը Կիմերների և սկյութների ներկայությունն ու ազդեցությունը Հայկական լեռնաշխարհի արևելքում ուսումնասիրում է հնագիտական փաստերի, տարածական բաշխման, ժամանակագրության և տեղական մշակույթների հետ փոխազդեցության համադրմամբ՝ նպատակ ունենալով առավել ամբողջական կերպով վերականգնել այդ բարդ պատմամշակութային ժամանակաշրջանի պատկերը։

Political Science

Այս աշխատությունը նվիրված է Արցախի պետականակերտման հայեցակարգի ձևավորման պատմա-քաղաքական նախադրյալների ուսումնասիրությանը՝ ընդգծելով տարածաշրջանի քաղաքական զարգացման երկարաժամկետ գործընթացները և դրանց ազդեցությունը պետականության գաղափարի ձևավորման վրա։ Հետազոտության շրջանակում վերլուծվում են Արցախի պատմական զարգացման փուլերը, ազգային ինքնագիտակցության ձևավորումը և քաղաքական կազմակերպվածության աստիճանական զարգացումը տարբեր ժամանակաշրջաններում։ Աշխատությունում դիտարկվում են նաև XX դարի վերջի և XXI դարի սկզբի քաղաքական գործընթացները, որոնք վճռորոշ դեր են ունեցել պետականակերտման հայեցակարգի ձևավորման և ինստիտուցիոնալ հիմքերի ստեղծման գործում։