Հայաստանի ԳԿՀ-երը 1986 թվականին։ Աշխատանքների վերլուծություն և մեթոդական հանձնարարականներ

Biology

Այս աշխատանքը նվիրված է երկրորդ սերնդի ֆոտոսենսիբիլիզատորների արդյունավետության ուսումնասիրությանը in vitro պայմաններում՝ նպատակ ունենալով գնահատել դրանց ֆոտոդինամիկ ակտիվությունը և կենսաբանական ազդեցությունը բջջային մոդելներում։ Ֆոտոսենսիբիլիզատորները այն միացություններն են, որոնք լուսային ճառագայթման ազդեցության տակ ակտիվանում են և առաջացնում ռեակտիվ թթվածնային տեսակներ՝ հանգեցնելով թիրախային բջիջների վնասման կամ ոչնչացման։ Երկրորդ սերնդի այդ միացությունները առանձնանում են բարձր ընտրողականությամբ, բարելավված լուսաակտիվացմամբ և նվազած կողմնակի թունավորությամբ՝ համեմատած առաջին սերնդի նյութերի հետ։ Հետազոտության շրջանակում գնահատվում են դրանց կուտակման աստիճանը բջիջներում, լուսային ազդեցության տակ առաջացող ցիտոտոքսիկությունը, ինչպես նաև ազդեցության արդյունավետությունը տարբեր բջջային գծերի վրա։ In vitro փորձարարական մոդելները հնարավորություն են տալիս վերահսկելի պայմաններում ուսումնասիրել ֆոտոսենսիբիլիզատորների գործողության մեխանիզմները և օպտիմալացնել դրանց կիրառման պարամետրերը։ Աշխատության արդյունքները կարևոր նշանակություն ունեն ֆոտոդինամիկ թերապիայի զարգացման համար՝ հատկապես ուռուցքային հիվանդությունների բուժման նոր մոտեցումների մշակման համատեքստում։

Law

Այս գիտական աշխատությունը նվիրված է միջազգային հանցագործությունների համար միջազգային-իրավական պատասխանատվության տեսական և գործնական հիմնահարցերի ուսումնասիրությանը։ Գրքում վերլուծվում են միջազգային իրավունքի սկզբունքները, պետությունների և անհատների պատասխանատվության իրավական հիմքերը, ինչպես նաև միջազգային հանցագործությունների դասակարգման, իրավական գնահատման և պատասխանատվության կիրառման մեխանիզմները։ Հեղինակը քննարկում է այնպիսի ծանրագույն հանցագործությունների իրավական բնույթը, ինչպիսիք են ցեղասպանությունը, մարդկության դեմ ուղղված հանցագործությունները, պատերազմական հանցագործությունները և ագրեսիայի հանցագործությունը՝ ներկայացնելով դրանց կարգավորման առանձնահատկությունները միջազգային պայմանագրերի, սովորութային իրավունքի և միջազգային դատական պրակտիկայի շրջանակներում։ Աշխատությունում անդրադարձ է կատարվում նաև միջազգային դատարանների և տրիբունալների գործունեությանը, միջազգային քրեական արդարադատության զարգացման միտումներին, պետությունների համագործակցության իրավական ձևերին և պատասխանատվության իրականացման ընթացքում առաջացող խնդիրներին։ Գրքում ներկայացված են գիտական վերլուծություններ և իրավական մոտեցումներ, որոնք նպաստում են միջազգային իրավունքի պատասխանատվության ինստիտուտի առավել խորքային ընկալմանը և դրա դերի գնահատմանը միջազգային խաղաղության, անվտանգության և արդարադատության ապահովման գործում։ Գիրքը նախատեսված է միջազգային իրավունքի մասնագետների, իրավաբանների, գիտաշխատողների, դասախոսների, ուսանողների, պետական կառույցների ներկայացուցիչների և բոլոր այն ընթերցողների համար, ովքեր հետաքրքրված են միջազգային իրավական պատասխանատվության և միջազգային քրեական արդարադատության հիմնահարցերով։

Literature

Սքոթ Ֆիցջերալդը (1896–1940) համարվում է ամերիկյան գրականության մեծ ազդեցիկ հեղինակներից մեկը, որի ստեղծագործություններում առկա են 20-րդ դարի ամերիկյան հասարակության հոգեբանական, սոցիալական և տնտեսական խնդիրները։ «Մեծն Գեթսբին» (1925) ստեղծագործությունը ներկայացնում է Ամերիկայի «Խնդրահարույց քսաներ» (Roaring Twenties) դարաշրջանի սոցիալական ու բարոյական արժեքների կերպարանքը, դասակարգային բարդությունները և անձնական երազանքների իրագործման դժվարությունները։ Գրքում ներկայացված է Ջեյ Գեթսբիի կերպարը, որը ապրում է իրեն բնորոշ ռոմանտիկ երազանքի, համառության ու օբսեսիվ ընդունակության միջոցով, նպատակ ունենալով վերականգնել անցյալի սիրո հնարավորությունը և հասնել բարօրության, սակայն իրականության անխուսափելի սահմանափակումները ցույց են տալիս մարդու երազանքների սահմանները։ Ֆիցջերալդի գեղարվեստական ոճը աչքի է ընկնում մանրամասն նկարագրություններով, սիմվոլիկ տարրերով և հոգեբանական խորությամբ, հատկապես գրքի լողացող գեղագիտական կառուցվածքում՝ օգտագործելով խորհրդանշական առարկաներ՝ օրինակ՝ կանաչ լույսը՝ որպես ապագայի և երազանքի սիմվոլ։ «Մեծն Գեթսբի» ստեղծագործությունը ուսումնասիրում է սիրո, ընկերության, շնորքի, մոլորության և ինքնահավանության թեմաները, ինչպես նաև քննադատում է նյութականության, սոցիալական հավակնությունների և բարոյական անկման ազդեցությունը մարդու վրա։ Գեղարվեստականորեն գործը համարվում է ամերիկյան ժամանակակից արձակի գագաթնակետը, որն ընդգծում է անհատի պայքարը հասարակական պայմանների, ինքնության և երազանքների իրականացման սահմանների դեմ։ Այսպիսով, «Մեծն Գեթսբի» ոչ միայն դասական գրականություն է, այլև սոցիալական, բարոյագիտական ու հոգեբանական կարևոր ուսումնասիրություն, որը պահպանել է արդիականությունը նաև մեր ժամանակներում և շարունակում է ազդեցություն ունենալ համաշխարհային գրականության և մշակույթի վրա։

Literature

Մատենագիտական բնույթի այս հրատարակությունը ներկայացնում է հայ գեղարվեստական գրականության մեջ Վլադիմիր Իլյիչ Լենինի կերպարին և թեմատիկ արտացոլմանը վերաբերող ստեղծագործությունների համակարգված ցանկ։ Ներառված գրականությունը հնարավորություն է տալիս ուսումնասիրելու, թե խորհրդային ժամանակաշրջանի հայ հեղինակների ստեղծագործություններում ինչպես են ներկայացվել նրա կերպարը, գործունեությունը և տվյալ ժամանակաշրջանի գաղափարական պատկերացումները։ Ցանկում ընդգրկվող նյութերը կարող են ներառել պոեզիայի, արձակի, դրամատուրգիայի և գեղարվեստական այլ ժանրերի ստեղծագործություններ, որոնք մատենագիտական սկզբունքներով դասակարգված են՝ անհրաժեշտ աղբյուրների որոնումը հեշտացնելու նպատակով։ Հրատարակությունն արտացոլում է նաև խորհրդային շրջանի հայ գրականության թեմատիկ ուղղություններից մեկը և հնարավորություն տալիս ուսումնասիրելու գրականության ու ժամանակի հասարակական-քաղաքական միջավայրի փոխհարաբերությունները։ Մատենագիտական նյութերի համակարգումը նպաստում է համապատասխան ստեղծագործությունների հայտնաբերմանը, համեմատական ուսումնասիրմանը և գրական գործընթացի պատմական համատեքստի բացահայտմանը։ Այն կարող է ծառայել որպես օժանդակ աղբյուր հայ խորհրդային գրականության և թեմատիկ մատենագիտության ուսումնասիրության համար։ Աշխատանքը կարող է օգտակար լինել մատենագետների, գրադարանավարների, գրականագետների, պատմաբանների և հայ գրականության պատմությամբ զբաղվող հետազոտողների համար։

Political Science

Նկարագրվող աշխատությունը ուսումնասիրում է Իրանի ներքաղաքական զարգացումները Մահմուդ Ահմադինեժադի նախագահության տարիներին՝ 2005-2013 թվականներին, երբ երկրում զգալիորեն սրվել էին քաղաքական, սոցիալական և գաղափարական հակասությունները՝ պայմանավորված ինչպես ներքին իշխանական պայքարներով, այնպես էլ միջազգային ճնշումներով ու պատժամիջոցներով։ Վերլուծվում են պետական կառավարման համակարգի ներսում ուժերի վերադասավորումները, պահպանողական և բարեփոխական թևերի միջև մրցակցությունը, ինչպես նաև նախագահի վարած պոպուլիստական քաղաքականության ազդեցությունը հասարակական տրամադրությունների վրա։ Աշխատությունը ուշադրություն է դարձնում ընտրական գործընթացներին, մասնավորապես վիճահարույց 2009 թվականի նախագահական ընտրություններին հաջորդած բողոքի շարժումներին և դրանց ճնշման մեխանիզմներին, որոնք էական ազդեցություն ունեցան քաղաքական համակարգի կայունության և հասարակության վստահության վրա։ Միաժամանակ քննարկվում են տնտեսական քաղաքականության ուղղությունները՝ նավթային եկամուտների բաշխումը, սուբսիդիաների համակարգը և պատժամիջոցների պայմաններում տնտեսական դժվարությունների խորացումը, ինչպես նաև արտաքին քաղաքականության կոշտ հռետորաբանության ազդեցությունը ներքին քաղաքական դիսկուրսի վրա։ Աշխատությունը ցույց է տալիս, որ այդ շրջանում Իրանի ներքաղաքական կյանքը բնութագրվում էր բարձր լարվածությամբ, ինստիտուցիոնալ հակասություններով և պետության գաղափարական ինքնության շուրջ շարունակական պայքարով։

Technology

Աշխատությունը նվիրված է քաղաքային բնակավայրերի և գյուղատնտեսական նշանակության տարածքների ստորերկրյա ջրերով ողողման կանխարգելման ու դրանց բացասական ազդեցություններից պաշտպանության ինժեներական, հիդրոերկրաբանական և բնապահպանական մեթոդների մշակմանը։ Քննարկվում են ստորերկրյա ջրերի մակարդակի բարձրացման հիմնական պատճառները, բնական և մարդածին գործոնների ազդեցությունը ջրային ռեժիմի փոփոխությունների վրա, ինչպես նաև տարածքների ջրակալման հետևանքով առաջացող տնտեսական և էկոլոգիական խնդիրները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում քաղաքային կառուցապատված տարածքներում շենքերի հիմքերի, ստորգետնյա հաղորդակցությունների, ճանապարհային ենթակառուցվածքների և ինժեներական կառույցների պաշտպանության անհրաժեշտությանը։ Ուսումնասիրվում են գյուղատնտեսական հողերի գերխոնավացման, հողերի երկրորդային աղակալման, բերքատվության նվազման և հողային ռեսուրսների արդյունավետ օգտագործման սահմանափակումների հնարավոր պատճառները։ Անդրադարձ է կատարվում ստորերկրյա ջրերի մակարդակի կարգավորման, դրենաժային համակարգերի նախագծման, ջրահեռացման կազմակերպման և ջրապաշտպան կառույցների կիրառման տեխնոլոգիական լուծումներին։ Կարևորվում են հիդրոերկրաբանական հետազոտությունների, ջրային հաշվեկշռի գնահատման, ֆիլտրացիոն գործընթացների մոդելավորման և տարածքների ինժեներաերկրաբանական պայմանների ուսումնասիրության մեթոդները։ Դիտարկվում են պաշտպանական միջոցառումների տեխնիկական ու տնտեսական արդյունավետության գնահատման, ջրահեռացման համակարգերի շահագործման և բնական միջավայրի վրա դրանց ազդեցության նվազեցման հնարավորությունները։ Աշխատությունն ընդգծում է քաղաքաշինական, գյուղատնտեսական և ջրատնտեսական միջոցառումների համատեղ պլանավորման նշանակությունը՝ տարածքների անվտանգ ու կայուն օգտագործման ապահովման համար։ Այն կարող է օգտակար լինել հիդրոերկրաբանների, հիդրոտեխնիկների, քաղաքաշինարարների, հողագետների, ջրային ռեսուրսների կառավարման մասնագետների, բնապահպանների և համապատասխան մասնագիտությունների ուսանողների համար։