Discover other interesting and useful materials
Here is a collection of other files that may interest you and help in your studies or creative work. To see more, you can go to the materials sectionLiterature
Մարդկության աստեղային ժամերը
Գիրքը բաղկացած է պատմական էսսեներից, որտեղ ներկայացվում են այն բացառիկ պահերը, որոնք հեղինակի ընկալմամբ փոխել են մարդկության պատմության ընթացքը։ Ցվայգը այդ դրվագները չի դիտարկում միայն որպես քաղաքական կամ ռազմական իրադարձություններ, այլ որպես մարդկային ճակատագրերի և որոշումների հանգուցային կետեր, որտեղ մեկ գործողություն կամ որոշում կարող է ազդել ամբողջ աշխարհի զարգացման վրա։ Ստեղծագործության հիմնական առանձնահատկությունը նրա հոգեբանական և դրամատիկական մոտեցումն է պատմությանը․ հեղինակը կենտրոնանում է ոչ միայն փաստերի, այլ նաև կերպարների ներքին վիճակների, կասկածների, վախերի և ներշնչման պահերի վրա։ Այդ կերպ պատմական իրադարձությունները դառնում են կենդանի, մարդկային և զգացմունքային։
Updated: 2026-09-14
Economics
Բնապահպանական ռիսկերի ապահովագրությունը և դրա ներդրման փուլերը Հայաստանի Հանրապետությունում
Աշխատությունը նվիրված է բնապահպանական ռիսկերի ապահովագրության տնտեսական և կազմակերպական հիմքերի ուսումնասիրությանը, ինչպես նաև Հայաստանի Հանրապետությունում դրա ներդրման հնարավորությունների և փուլերի հիմնավորմանը։ Քննության են առնվում բնապահպանական ռիսկերի էությունը, դրանց առաջացման հիմնական աղբյուրները և շրջակա միջավայրին, տնտեսավարող սուբյեկտներին ու հասարակությանը պատճառվող հնարավոր վնասների ֆինանսական հետևանքները։ Վերլուծվում է ապահովագրության դերը որպես բնապահպանական ռիսկերի կառավարման, վնասների փոխհատուցման և տնտեսական պատասխանատվության ապահովման մեխանիզմ։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում ապահովագրական ռիսկերի գնահատման, ապահովագրական ծածկույթի ձևավորման, սակագների որոշման և հնարավոր վնասների ֆինանսական գնահատման մեթոդական խնդիրներին։ Դիտարկվում են պետության, ապահովագրական կազմակերպությունների, տնտեսավարող սուբյեկտների և բնապահպանական կառույցների փոխգործակցության հնարավոր ձևերը։ Քննարկվում են բնապահպանական ապահովագրության ներդրման համար անհրաժեշտ իրավական, տնտեսական, ինստիտուցիոնալ և տեղեկատվական նախադրյալները։ Կարևորվում է ներդրման փուլային կազմակերպումը՝ համապատասխան կարգավորումների ձևավորումից և ռիսկերի դասակարգումից մինչև ապահովագրական մեխանիզմների գործնական կիրառումն ու դրանց արդյունավետության գնահատումը։ Անդրադարձ է կատարվում նաև պարտադիր և կամավոր ապահովագրության հնարավոր հարաբերակցությանը, կանխարգելիչ միջոցառումների խթանմանը և բնապահպանական պատասխանատվության բարձրացմանը։ Հետազոտությունը հնարավորություն է տալիս բացահայտելու Հայաստանում բնապահպանական ռիսկերի ապահովագրական համակարգի ձևավորմանը խոչընդոտող գործոնները և դիտարկելու դրանց հաղթահարման հնարավոր ուղղությունները։ Այն կարող է օգտակար լինել ապահովագրության, բնապահպանական տնտեսագիտության, ռիսկերի կառավարման, ֆինանսների և շրջակա միջավայրի պահպանության ոլորտների մասնագետների, հետազոտողների և ուսանողների համար։
Updated: 2026-10-02
Culture
Նոր գրականություն ՀՍՍՀ կուլտուրայի և արվեստի վերաբերյալ: Մատենագիտական ինֆորմացիա: Գրականության ընթացիկ տեղեկատու
Այս մատենագիտական հրատարակությունը նվիրված է Հայկական Խորհրդային Սոցիալիստական Հանրապետության մշակույթի և արվեստի վերաբերյալ նոր և ընթացիկ գրականության համակարգված ներկայացմանը՝ ընթերցողին, հետազոտողին և ոլորտի մասնագետին անհրաժեշտ մատենագիտական տեղեկություն տրամադրելու նպատակով։ Այն հանդես է գալիս որպես գրականության ընթացիկ տեղեկատու, որի հիմնական խնդիրն է մեկտեղել տվյալ ժամանակաշրջանում հրատարակված և մշակույթի ու արվեստի տարբեր բնագավառներին վերաբերող աշխատությունների մասին տեղեկությունները։ Նյութը կարող է ընդգրկել արվեստագիտությանը, գրականությանը, թատրոնին, երաժշտությանը, կերպարվեստին, ճարտարապետությանը, մշակութային ժառանգությանը, ժողովրդական արվեստին և մշակութային կյանքի այլ ուղղություններին վերաբերող հրատարակություններ։ Մատենագիտական նկարագրությունների միջոցով ընթերցողին հնարավորություն է տրվում արագ կողմնորոշվել անհրաժեշտ գրականության մեջ, գտնել համապատասխան աղբյուրներ և ձևավորել հետազոտության համար անհրաժեշտ գրականության շրջանակը։ Հատուկ նշանակություն ունի հրատարակության տեղեկատվական և համակարգող բնույթը, քանի որ նման տեղեկատուները նպաստում են տարբեր ժամանակներում լույս տեսած նյութերի հայտնաբերմանը, դասակարգմանը և հետագա օգտագործմանը։ Աշխատանքը արժեքավոր է հատկապես մշակույթի և արվեստի պատմությամբ զբաղվող հետազոտողների, գրադարանավարների, մատենագետների, ուսանողների, դասախոսների և համապատասխան ոլորտների մասնագետների համար։ Այն կարող է ծառայել որպես սկզբնական կողմնորոշիչ աղբյուր՝ տարբեր թեմաների վերաբերյալ գրականություն որոնելիս, քանի որ ներկայացվող տեղեկությունները հնարավորություն են տալիս հասկանալու տվյալ ժամանակահատվածում մշակութային և արվեստագիտական ինչ հարցերի նկատմամբ էր ձևավորվում գիտական ու հասարակական հետաքրքրություն։ Հրատարակության կարևոր առանձնահատկությունն այն է, որ այն ոչ թե առանձին թեմայի խորքային վերլուծություն է առաջարկում, այլ տեղեկատվական դաշտ է ստեղծում՝ միավորելով մշակույթի և արվեստի վերաբերյալ նոր հրատարակությունների մատենագիտական տվյալները։ Այդ պատճառով դրա նշանակությունը հատկապես մեծ է աղբյուրագիտական և մատենագիտական աշխատանքներում, երբ անհրաժեշտ է ամբողջականացնել գրականության ցանկը կամ բացահայտել որոշակի ժամանակաշրջանի հրատարակչական և գիտական ակտիվությունը։ Ընդհանուր առմամբ, նյութը կարելի է դիտարկել որպես մշակութային և արվեստագիտական գրականության ընթացիկ մատենագիտական ուղեցույց, որը նպաստում է համապատասխան տեղեկատվության պահպանմանը, համակարգմանը և հասանելիությանը՝ միաժամանակ արտացոլելով ՀՍՍՀ մշակույթի և արվեստի ուսումնասիրության համար ձևավորված գրական-տեղեկատվական միջավայրը։
Updated: 2026-08-23
Medicine
Իրանում շրջանառվող սալմոնելաների առանձնահատկությունների ուսումնասիրումը ֆենոտիպային և գենոտիպային մեթոդներով
Աշխատությունը նվիրված է Իրանում տարածված Salmonella ցեղի բակտերիաների կենսաբանական, համաճարակաբանական և գենետիկական առանձնահատկությունների համալիր ուսումնասիրությանը՝ ֆենոտիպային և գենոտիպային մոտեցումների համադրմամբ։ Հետազոտության առանցքում տարբեր ծագում ունեցող մեկուսացված շտամների բնութագրումն է, դրանց միջև նմանությունների ու տարբերությունների բացահայտումը և շրջանառվող տարբերակների կառուցվածքի վերաբերյալ առավել ամբողջական պատկերացման ձևավորումը։ Ֆենոտիպային ուսումնասիրությունները դիտարկվում են որպես մանրէների արտահայտված կենսաբանական հատկանիշների գնահատման միջոց՝ ներառելով ձևաբանական, կենսաքիմիական և այլ լաբորատոր բնութագրերի համադրումը։ Գենոտիպային մոտեցումները հնարավորություն են տալիս ուսումնասիրել միկրոօրգանիզմների ժառանգական առանձնահատկությունները և ավելի ճշգրիտ գնահատել առանձին մեկուսացումների միջև գենետիկական կապերը։ Երկու ուղղությունների համատեղ կիրառումը կարևոր է, քանի որ արտաքին կամ կենսաքիմիական հատկանիշներով նման մանրէային տարբերակները կարող են ունենալ գենետիկական տարբերություններ, իսկ գենետիկորեն մոտ շտամները՝ որոշակի պայմաններում դրսևորել տարբեր ֆենոտիպային հատկություններ։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում շտամների բազմազանությանը, տարածվածության առանձնահատկություններին և տարբեր աղբյուրներից հայտնաբերված մանրէների հնարավոր փոխկապակցվածությանը։ Քննվում է նաև հակամանրէային դեղամիջոցների նկատմամբ զգայունության և կայունության ընդհանուր խնդիրը՝ որպես հանրային առողջության և վարակների վերահսկման համար կարևոր բնութագիր։ Գենետիկական տվյալների ուսումնասիրությունը կարող է նպաստել կայունության հետ կապված հատկանիշների տարածման, շտամների փոփոխականության և դրանց համաճարակաբանական կապերի ավելի խորքային ըմբռնմանը։ Հետազոտության կարևոր ուղղություններից է տարբեր ժամանակաշրջաններում կամ աշխարհագրական տարածքներում հայտնաբերված մեկուսացումների համեմատությունը, որը հնարավորություն է տալիս գնահատել շրջանառվող մանրէային պոպուլյացիաների բազմազանությունն ու փոփոխությունները։ Ստացված տվյալների համադրումը նշանակություն ունի նաև սննդային ծագման վարակների համաճարակաբանական հսկողության, լաբորատոր ախտորոշման կատարելագործման և վարակի հնարավոր աղբյուրների ուսումնասիրման համար։ Աշխատությունն ընդհանուր առմամբ միավորում է մանրէաբանության, մոլեկուլային կենսաբանության, գենետիկայի և համաճարակաբանության մոտեցումները՝ նպաստելով շրջանառվող սալմոնելաների կենսաբանական բազմազանության և հանրային առողջության տեսանկյունից դրանց նշանակության առավել ամբողջական գնահատմանը։
Updated: 2026-09-22
Economics
Աշխատանքի շուկայի ձևավորման և աղքատության հաղթահարման հիմնախնդիրները Հայաստանի Հանրապետությունում
Աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետությունում աշխատանքի շուկայի ձևավորման, զարգացման և արդյունավետ գործունեության հիմնախնդիրների ուսումնասիրությանը՝ աղքատության հաղթահարման խնդրի հետ սերտ փոխկապակցվածության համատեքստում։ Հետազոտության շրջանակում աշխատանքի շուկան դիտարկվում է որպես բնակչության զբաղվածության, եկամուտների ձևավորման և սոցիալական բարեկեցության ապահովման կարևորագույն համակարգ, որի արդյունավետությունը էական ազդեցություն ունի աղքատության մակարդակի և սոցիալական անհավասարության վրա։ Ուսումնասիրության ընթացքում ուշադրություն է դարձվում աշխատուժի առաջարկի և պահանջարկի հարաբերակցությանը, զբաղվածության և գործազրկության մակարդակներին, աշխատուժի մասնագիտական կառուցվածքին, աշխատավարձերի ձևավորմանը, աշխատանքի արտադրողականությանը և աշխատաշուկայի տարածքային ու ոլորտային առանձնահատկություններին։ Առանձնահատուկ նշանակություն է տրվում այն գործոնների բացահայտմանը, որոնք սահմանափակում են բնակչության տնտեսական ակտիվությունը և կայուն զբաղվածության հնարավորությունները, այդ թվում՝ աշխատատեղերի պակասը, մասնագիտական հմտությունների և գործատուների պահանջների անհամապատասխանությունը, ցածր վարձատրությունը և աշխատանքի շուկայի անհավասարակշռությունները։ Աշխատանքում աղքատությունը դիտարկվում է ոչ միայն որպես ցածր եկամուտների հետևանք, այլև որպես զբաղվածության սահմանափակ հնարավորությունների, մարդկային կապիտալի թերզարգացման և սոցիալական խոցելիության արդյունք։ Այդ տեսանկյունից ուսումնասիրվում է աշխատանքի շուկայի ակտիվացման, զբաղվածության ընդլայնման և եկամտաբեր աշխատատեղերի ստեղծման դերը աղքատության նվազեցման գործում։ Քննարկվում են պետական զբաղվածության քաղաքականության, մասնագիտական կրթության և վերապատրաստման ծրագրերի, սոցիալական աջակցության մեխանիզմների, փոքր և միջին ձեռնարկատիրության զարգացման և աշխատաշուկայի կարգավորման հնարավորությունները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում սոցիալական պաշտպանության և աշխատանքի խթանման քաղաքականությունների միջև հավասարակշռությանը՝ նպատակ ունենալով ոչ միայն մեղմել աղքատության հետևանքները, այլև ստեղծել բնակչության ինքնուրույն եկամուտ ստանալու կայուն հնարավորություններ։ Հետազոտության արդյունքները կարող են նպաստել Հայաստանի աշխատանքի շուկայի զարգացման ուղղությունների հիմնավորմանը, զբաղվածության արդյունավետ քաղաքականության մշակմանը, աշխատուժի մրցունակության բարձրացմանը և աղքատության հաղթահարման ավելի նպատակային մեխանիզմների ձևավորմանը։ Աշխատանքը կարող է հետաքրքրել տնտեսագետներին, սոցիալական քաղաքականության մասնագետներին, զբաղվածության ոլորտի պատասխանատուներին, պետական կառավարման մարմինների ներկայացուցիչներին, սոցիոլոգներին, հետազոտողներին, վերլուծաբաններին և համապատասխան մասնագիտությունների ուսանողներին։
Updated: 2026-09-17
Other Subjects
New books. Information bulletin.2011 yearly
Հրատարակությունը տեղեկատվական-մատենագիտական բնույթի տարեկան տեղեկագիր է, որը համակարգված ձևով ներկայացնում է 2011 թվականի ընթացքում հրատարակված կամ համապատասխան գրադարանային և տեղեկատվական հավաքածուներում գրանցված նոր գրականության վերաբերյալ տվյալներ։ Այն նախատեսված է նոր հրատարակությունների մասին օպերատիվ և ամբողջական տեղեկություն տրամադրելու համար՝ հնարավորություն տալով ընթերցողներին, գրադարանավարներին, մատենագետներին, հետազոտողներին և այլ շահագրգիռ անձանց հետևելու տվյալ տարվա հրատարակչական արտադրանքի հիմնական հոսքին։ Նյութերը կարող են դասակարգվել ըստ գիտության, մշակույթի, կրթության, հասարակական կյանքի, տեխնիկայի, տնտեսագիտության, գրականության և այլ թեմատիկ բաժինների՝ հեշտացնելով անհրաժեշտ հրատարակությունների որոնումն ու ընտրությունը։ Յուրաքանչյուր մատենագիտական գրառում սովորաբար ներառում է հրատարակությունը նույնականացնելու համար անհրաժեշտ հիմնական տվյալներ՝ հեղինակի կամ կազմողի անունը, գրքի անվանումը, հրատարակության վայրը, հրատարակիչը, թվականը, ծավալը և այլ մատենագիտական տեղեկություններ՝ տվյալ տեղեկագրում ընդունված նկարագրության սկզբունքներին համապատասխան։ Տարեկան ընդգրկումը հնարավորություն է տալիս մեկ ամբողջության մեջ դիտարկել համապատասխան ժամանակահատվածի նոր գրքային արտադրանքը և բացահայտել տարբեր բնագավառներում հրատարակչական ակտիվության ընդհանուր ուղղությունները։ Տեղեկագիրը գործնական նշանակություն ունի գրադարանային հավաքածուների համալրման, տեղեկատու-մատենագիտական սպասարկման, թեմատիկ որոնումների և մասնագիտական տեղեկատվության տարածման համար։ Այն կարող է օգտագործվել նաև հրատարակչական գործունեության պատմության ուսումնասիրության ժամանակ՝ որպես տվյալ տարվա գրքային արտադրանքի վերաբերյալ փաստագրական աղբյուր։ Մատենագիտական տվյալների համակարգված ներկայացումը նպաստում է հրատարակությունների նույնականացմանը, որոնմանը և հետագա ուսումնասիրությանը՝ միաժամանակ ապահովելով նոր գրականության մասին տեղեկատվության պահպանությունն ու տարածումը։ Նման տեղեկագրերը կարևոր դեր ունեն ազգային և մասնագիտական մատենագիտության զարգացման գործում, քանի որ ստեղծում են որոշակի ժամանակաշրջանի հրատարակչական ժառանգությունը փաստագրող տեղեկատվական շերտ։ Ընդհանուր առմամբ հրատարակությունը ծառայում է որպես 2011 թվականի նոր գրքերի վերաբերյալ կողմնորոշիչ և տեղեկատու աղբյուր՝ համադրելով ընթացիկ մատենագիտական հաշվառման, գրադարանային տեղեկատվության և հրատարակչական արտադրանքի համակարգման գործառույթները։
Updated: 2026-09-24