Discover other interesting and useful materials
Here is a collection of other files that may interest you and help in your studies or creative work. To see more, you can go to the materials sectionCulture
Ութձայն համակարգը հայ հոգևոր երգարվեստի Մխիթարյան երգվածքում
Գիրքը նվիրված է ութձայն համակարգի ուսումնասիրությանը հայ հոգևոր երգարվեստի և հատկապես Մխիթարյան ավանդույթի շրջանակում։ Աշխատության կենտրոնում հայ եկեղեցական երաժշտության մեջ ձևավորված ութձայն համակարգն է՝ որպես հոգևոր երգերի դասակարգման, կառուցվածքային կազմակերպման և երաժշտական մտածողության կարևոր սկզբունք։ Հեղինակը ուսումնասիրում է այդ համակարգի դրսևորումները Մխիթարյանների երգվածքում՝ անդրադառնալով հոգևոր երգերի մեղեդիական առանձնահատկություններին, ձայնեղանակային կառուցվածքին, երաժշտական ձևերին և ավանդույթի պահպանման ու փոխանցման եղանակներին։ Ուսումնասիրության ընթացքում կարևոր տեղ է հատկացվում Մխիթարյան միաբանության գործունեությանը և նրա ունեցած նշանակությանը հայ մշակույթի, լեզվի, գրականության և հատկապես հոգևոր երաժշտական ժառանգության պահպանման ու տարածման գործում։ Գիրքը հնարավորություն է տալիս դիտարկել, թե ինչպես է ութձայն համակարգը գործել հայ հոգևոր երգարվեստում, ինչպիսի առանձնահատկություններ է ստացել Մխիթարյան միջավայրում և ինչպես է արտահայտվել տարբեր երգերի երաժշտական կառուցվածքում։ Աշխատությունը արժեքավոր է նաև այն առումով, որ միավորում է երաժշտագիտական և պատմամշակութային մոտեցումները՝ հայ հոգևոր երաժշտությունը ներկայացնելով ոչ միայն որպես կրոնական արարողակարգի մաս, այլև որպես դարերի ընթացքում ձևավորված ազգային մշակութային ժառանգություն։ Այն կարող է հետաքրքրել երաժշտագետներին, հայ եկեղեցական երաժշտության հետազոտողներին, ազգագրագետներին, հայագիտությամբ զբաղվող մասնագետներին, հոգևոր երաժշտության կատարողներին, ինչպես նաև Մխիթարյան միաբանության մշակութային ժառանգությամբ հետաքրքրվող ընթերցողներին։
Updated: 2026-09-21
History
Միջազգային գիտաժողով՝ նվիրված ակադեմիկոս Հովսեփ Օրբելու ծննդյան 125-ամյակին․ Երևան–Ծաղկաձոր, 2012 թ. հոկտեմբերի 13–16
Ժողովածուն նվիրված է հայ նշանավոր գիտնական, ակադեմիկոս Հովսեփ Օրբելու ծննդյան 125-ամյակին և ներկայացնում է նրա գիտական ժառանգության, հետազոտական գործունեության ու գիտության տարբեր բնագավառներում ունեցած ավանդի քննարկմանն առնչվող նյութեր։ Հովսեփ Օրբելին կարևոր տեղ է զբաղեցնում հայագիտության, արևելագիտության, հնագիտության և արվեստաբանության պատմության մեջ։ Նրա գիտական հետաքրքրությունները և ուսումնասիրությունները նպաստել են Հայաստանի ու հարակից տարածաշրջանների պատմության, մշակույթի, հնագիտական հուշարձանների և միջնադարյան արվեստի գիտական ճանաչմանը։ Գիտաժողովի նյութերը հնարավորություն են տալիս անդրադառնալու գիտնականի հետազոտական ժառանգությանը, նրա գիտական մոտեցումների նշանակությանը և տարբեր գիտակարգերի զարգացման վրա ունեցած ազդեցությանը։ Միջազգային գիտաժողովի ձևաչափը կարևոր է տարբեր երկրների և գիտական ավանդույթների ներկայացուցիչների հետազոտական դիտարկումների համադրման, գիտական համագործակցության ընդլայնման և գիտնականի ժառանգության արդիականության գնահատման տեսանկյունից։ Ժողովածուն կարող է ընդգրկել Հովսեփ Օրբելու գիտական գործունեության տարբեր կողմերին, նրա ուսումնասիրած պատմամշակութային խնդիրներին և գիտության զարգացման մեջ նրա ունեցած դերին առնչվող զեկուցումներ։ Հրատարակությունը կարևոր նշանակություն ունի հայ գիտության պատմության, արևելագիտության, հնագիտության և արվեստաբանության ուսումնասիրության համար՝ նպաստելով գիտական ժառանգության պահպանմանն ու հետագա հետազոտություններին։ Այն կարող է օգտակար լինել պատմաբաններին, հայագետներին, արևելագետներին, հնագետներին, արվեստաբաններին, գիտության պատմությամբ զբաղվող մասնագետներին, ուսանողներին և Հովսեփ Օրբելու գործունեությամբ հետաքրքրվող ընթերցողներին։
Updated: 2026-10-28
Culture
Նոր գրականություն ՀՍՍՀ կուլտուրայի և արվեստի վերաբերյալ: Մատենագիտական ինֆորմացիա: Գրականության ընթացիկ տեղեկատու (1981, Ապրիլ, թիվ 4)
Այս մատենագիտական տեղեկատուն ներկայացնում է Հայաստանի Խորհրդային Սոցիալիստական Հանրապետության մշակույթի և արվեստի ոլորտներին վերաբերող նոր հրատարակությունների համակարգված ցանկը՝ նպատակ ունենալով ապահովել մասնագետներին և ընթերցողներին արդիական գրականության մասին ամբողջական և հուսալի տեղեկատվությամբ։ Հրատարակությունն ընդգրկում է տարբեր թեմատիկ ուղղություններ՝ թատրոն, երաժշտություն, կերպարվեստ, ճարտարապետություն, կինո, ժողովրդական արվեստ, մշակութային ժառանգություն, ինչպես նաև մշակութային քաղաքականության և արվեստագիտության հարցերին վերաբերող գրքեր, հոդվածներ և այլ հրատարակություններ։ Նյութերը դասակարգված են մատենագիտական սկզբունքներով, ինչը հեշտացնում է անհրաժեշտ աղբյուրների որոնումն ու թեմատիկ ուսումնասիրությունը։ Տեղեկատուն արժեքավոր գործիք է գրադարանավարների, մատենագետների, մշակույթի և արվեստի ոլորտի մասնագետների, գիտաշխատողների, դասախոսների, ուսանողների և բոլոր այն ընթերցողների համար, ովքեր հետաքրքրված են Հայաստանի մշակութային կյանքի և արվեստագիտական գրականության ուսումնասիրությամբ։
Updated: 2026-11-02
Medicine
Местно-распространенный рак желудка (стадирование, хирургическое лечение, непосредственные результаты)
Այս գիտական աշխատանքը նվիրված է ստամոքսի տեղային տարածված քաղցկեղի փուլավորման, վիրաբուժական բուժման և բուժման անմիջական արդյունքների ուսումնասիրությանը։ Հետազոտության հիմնական նպատակն է համակողմանիորեն գնահատել հիվանդության տարածվածության աստիճանը, ճիշտ որոշել ուռուցքային գործընթացի փուլը և դրա հիման վրա ընտրել առավել հիմնավորված վիրաբուժական մարտավարություն։ Աշխատության կարևոր ուղղություններից է ստամոքսի չարորակ ուռուցքների տեղային տարածվածության գնահատումը՝ հաշվի առնելով ուռուցքի ներթափանցման խորությունը, հարակից հյուսվածքների և օրգանների հնարավոր ախտահարումը, ինչպես նաև տարածաշրջանային ավշային հանգույցների վիճակը։ Ճշգրիտ փուլավորումը կարևոր նշանակություն ունի բուժման պլանավորման և հիվանդության կանխատեսման համար, քանի որ վիրաբուժական միջամտության ծավալը և բուժական մոտեցումը մեծապես կախված են ուռուցքային գործընթացի տարածվածությունից։ Հետազոտության շրջանակում կարող են ուսումնասիրվել հիվանդների կլինիկական տվյալները, գործիքային և լաբորատոր հետազոտությունների արդյունքները, նախավիրահատական ախտորոշման հնարավորությունները և դրանց համապատասխանությունը վիրահատությունից հետո ստացված պաթոմորֆոլոգիական տվյալներին։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում վիրաբուժական բուժման տարբեր մեթոդներին՝ հաշվի առնելով ուռուցքի տեղակայումը, չափը, տարածվածությունը և հիվանդի ընդհանուր վիճակը։ Վիրահատության ընթացքում կարող է քննարկվել ստամոքսի մասնակի կամ ամբողջական հեռացման, տարածաշրջանային ավշային հանգույցների հեռացման և անհրաժեշտության դեպքում հարակից կառուցվածքների ռեզեկցիայի հարցը։ Աշխատության կարևոր խնդիրներից է գնահատել, թե ինչպես է վիրաբուժական միջամտության ծավալը և ընտրված տեխնիկան ազդում անմիջական հետվիրահատական արդյունքների վրա։ Անմիջական արդյունքների գնահատման ժամանակ կարող են ուսումնասիրվել հետվիրահատական բարդությունների հաճախականությունն ու բնույթը, հիվանդների վերականգնման ընթացքը, հիվանդանոցում գտնվելու տևողությունը, հետվիրահատական մահացությունը և բուժման արդյունավետությունը բնութագրող այլ ցուցանիշներ։ Հետազոտությունը կարող է ներառել նաև տարբեր հիվանդների խմբերի համեմատական վերլուծություն՝ ըստ ուռուցքի տարածվածության, վիրահատության տեսակի և պաթոմորֆոլոգիական առանձնահատկությունների։ Նման մոտեցումը հնարավորություն է տալիս պարզելու, թե որ կլինիկական և վիրաբուժական գործոններն են առավել նշանակալի անմիջական արդյունքների ձևավորման համար։ Աշխատության մեջ կարևոր տեղ կարող է զբաղեցնել նախավիրահատական և հետվիրահատական փուլերի փոխկապակցվածությունը, քանի որ հիվանդության ճիշտ փուլավորումը և վիրաբուժական մարտավարության հիմնավորված ընտրությունը կարող են նպաստել բուժման արդյունքների բարելավմանը։ Տեղային տարածված ստամոքսի քաղցկեղի բուժումը առանձնահատուկ բարդություն է ներկայացնում, քանի որ անհրաժեշտ է միաժամանակ ապահովել ուռուցքի հնարավորինս ամբողջական հեռացում և նվազագույնի հասցնել վիրահատական միջամտության հետ կապված ռիսկերը։ Հետազոտության արդյունքները կարող են նպաստել հիվանդների ընտրության, վիրաբուժական տակտիկայի կատարելագործման և հետվիրահատական բարդությունների կանխարգելման մոտեցումների զարգացմանը։ Աշխատանքը կարող է հետաքրքրել ուռուցքաբաններին, վիրաբույժներին, գաստրոէնտերոլոգներին, ախտաբաններին, ճառագայթաբաններին և ստամոքսի չարորակ նորագոյացությունների ախտորոշմամբ ու բուժմամբ զբաղվող այլ մասնագետների։ Այն արժեքավոր է հատկապես տեղային տարածված հիվանդության փուլավորման և վիրաբուժական բուժման արդյունքների փոխկապակցվածությունը գնահատելու տեսանկյունից՝ նպատակ ունենալով բարելավել բուժման կազմակերպումը և հիվանդների անմիջական հետվիրահատական ելքերը։
Updated: 2026-08-24
Other Subjects
Նոր գրքեր: Հասարակական-քաղաքական գիտություններ: Ինֆորմացիոն ցանկ=Новые книги: Обшественно-политические науки: Информационный указател (1982, թիվ 5)
Այս ինֆորմացիոն ցուցիչը ներկայացնում է հասարակական-քաղաքական գիտությունների ոլորտում նոր լույս տեսած գրքերի համակարգված մատենագիտական ցանկը՝ նպատակ ունենալով ապահովել ընթերցողների, հետազոտողների և ուսանողների արագ կողմնորոշումը արդի գիտական և վերլուծական գրականության մեջ։ Այն ընդգրկում է քաղաքական գիտության, սոցիոլոգիայի, պատմության, տնտեսագիտության, իրավագիտության, միջազգային հարաբերությունների և հարակից այլ ուղղությունների հրատարակություններ, որոնք արտացոլում են հասարակական գործընթացների ուսումնասիրության ժամանակակից մոտեցումները և տեսական զարգացումները։ Ցուցիչը կազմվում է գրադարանային նոր ստացումների և հրատարակչական տվյալների հիման վրա՝ ապահովելով տեղեկատվության համակարգված ներկայացում և մատչելիություն մասնագիտական շրջանակների համար։ Այն ծառայում է որպես կարևոր տեղեկատվական գործիք գիտական հետազոտությունների, ուսումնական գործընթացի և վերլուծական աշխատանքի համար՝ օգնելով հետևել ոլորտի նոր գրականությանը, գնահատել դրա գիտական արժեքը և կիրառելիությունը հասարակական-քաղաքական երևույթների ուսումնասիրության մեջ։
Updated: 2026-11-02Other Subjects
Բույսերի ֆիզիոլոգիայի (բիոլոգիական քիմիայի հիմունքներով) լաբորատոր-գործնական աշխատանքների ձեռնարկ
Հեղինակ Ա. Ն. Զոհրաբյանը գրքում ներկայացնում է բույսերի կենսաքիմիական և ֆիզիոլոգիական հիմնական գործընթացները՝ ընդգրկելով նյութափոխանակությունը, ֆերմենտային ակտիվությունը, ֆոտոսինթեզը, շնչառությունը, ջրի և հանքային նյութերի փոխանակությունը, ինչպես նաև աճի հորմոնալ կարգավորումը։ Աշխատությունը կառուցված է որպես գործնական լաբորատոր պարապմունքների համակարգ, որտեղ յուրաքանչյուր թեմայի համար տրված են փորձերի նպատակները, անհրաժեշտ սարքավորումներն ու նյութերը, աշխատանքի քայլային ընթացքը և արդյունքների վերլուծության մեթոդաբանությունը։ Գրքում մանրամասն բացատրվում է կենսաքիմիական մեթոդների կիրառումը բույսերի ֆիզիոլոգիական վիճակի գնահատման համար՝ ներառյալ պիգմենտների որոշումը, շաքարների և սպիտակուցների վերլուծությունը, ֆերմենտների ակտիվության չափումը և այլ փորձարարական մոտեցումներ։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում ստացված տվյալների գիտական մեկնաբանությանը և դրանց կապին բույսերի աճի ու զարգացման գործընթացների հետ, ինչը նպաստում է տեսական գիտելիքների ամրապնդմանը և հետազոտական կարողությունների զարգացմանը։ Աշխատությունը նախատեսված է գյուղատնտեսական, կենսաբանական և ագրոնոմիական ուղղությունների ուսանողների, ինչպես նաև հետազոտական լաբորատորիաների աշխատակիցների համար, ովքեր ցանկանում են խորացնել իրենց գիտելիքները բույսերի ֆիզիոլոգիայի և կենսաքիմիայի գործնական կիրառությունների ոլորտում։
Updated: 2026-09-21