Из материалов для истории армян на юге Росси

Law

Աշխատությունը նվիրված է իրավունքի սոցիոլոգիական դպրոցի ձևավորման պատմական նախադրյալների, զարգացման հիմնական փուլերի և տեսական-մեթոդաբանական առանձնահատկությունների ուսումնասիրությանը։ Քննարկվում են իրավունքի սոցիոլոգիական ըմբռնման ծագումը, դրա կապը հասարակական հարաբերությունների զարգացման հետ, ինչպես նաև իրավունքի՝ որպես սոցիալական երևույթի ուսումնասիրության հիմնական սկզբունքները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում XIX դարի վերջի և XX դարի իրավափիլիսոփայական ու սոցիոլոգիական մտքի ազդեցությանը, իրավական նորմերի և հասարակական իրականության փոխհարաբերություններին, ինչպես նաև իրավունքի գործառնական նշանակության վերաբերյալ ձևավորված տեսական մոտեցումներին։ Ուսումնասիրվում են սոցիոլոգիական իրավագիտության նշանավոր ներկայացուցիչների գաղափարները, այդ թվում՝ Էժեն Էռլիխի, Ռոսկո Փաունդի և այլ մտածողների հայացքները իրավունքի սոցիալական բնույթի, հասարակական կարգավորման և իրավական հարաբերությունների զարգացման վերաբերյալ։ Անդրադարձ է կատարվում «կենդանի իրավունքի» գաղափարին, իրավունքի սոցիալական աղբյուրներին, իրավական նորմերի գործնական կիրառությանը և հասարակության իրական պահանջմունքների ազդեցությանը իրավակարգավորման գործընթացների վրա։ Կարևորվում են սոցիոլոգիական դպրոցի և իրավունքի այլ տեսական ուղղությունների՝ իրավաբանական պոզիտիվիզմի, բնական իրավունքի տեսության և պատմական դպրոցի փոխհարաբերությունները, դրանց ընդհանրություններն ու սկզբունքային տարբերությունները։ Դիտարկվում են նաև իրավունքի և բարոյականության, իրավական գիտակցության, սոցիալական վերահսկողության, պետական իշխանության ու հասարակական ինստիտուտների փոխազդեցության հիմնախնդիրները։ Հետազոտության շրջանակում կարող են համադրվել իրավական մտքի պատմության տարբեր ժամանակաշրջանների տեսական աղբյուրները, սոցիոլոգիական հետազոտության մեթոդները և իրավունքի հասարակական արդյունավետության գնահատման մոտեցումները։ Աշխատությունը կարևոր նշանակություն ունի իրավունքի տեսության զարգացման օրինաչափությունների բացահայտման, իրավական երևույթների սոցիոլոգիական մեկնաբանության և ժամանակակից իրավակարգավորման հիմնախնդիրների խորքային ըմբռնման համար։ Այն կարող է օգտակար լինել իրավաբանների, իրավունքի տեսաբանների, սոցիոլոգների, իրավափիլիսոփաների, իրավական մտքի պատմության հետազոտողների և համապատասխան մասնագիտությունների ուսանողների համար։

Culture

Գորգագործությունը հայկական ժողովրդական արվեստի ամենահին և արժեքավոր ճյուղերից մեկն է, որը դարեր շարունակ կարևոր դեր է ունեցել հայ ժողովրդի մշակութային կյանքում։ Հայկական գորգերը հայտնի են իրենց յուրահատուկ զարդանախշերով, գունային հարուստ համադրություններով և բարձր որակով, որոնք արտացոլում են ժողովրդի պատմությունը, ավանդույթներն ու աշխարհայացքը։ Գորգագործության արվեստը Հայաստանում ձևավորվել է դեռևս հին ժամանակներում և սերնդեսերունդ փոխանցվել որպես ընտանեկան ու ազգային արժեք։ Հայ կանայք հիմնականում զբաղվել են գորգագործությամբ՝ ձեռքով պատրաստելով գորգեր, կարպետներ և այլ գործվածքներ, որոնք օգտագործվել են ինչպես կենցաղում, այնպես էլ հանդիսավոր արարողությունների ժամանակ։ Գորգերի վրա պատկերված նախշերն ու խորհրդանիշները հաճախ ունեցել են հատուկ նշանակություն՝ արտահայտելով բնության երևույթներ, կենդանիներ, բույսեր կամ հավատալիքներ։ Հայկական գորգերը առանձնանում են բնական ներկերի կիրառմամբ, որոնք ստացվել են բույսերից, արմատներից և այլ բնական նյութերից, ինչի շնորհիվ գույները երկար ժամանակ պահպանել են իրենց պայծառությունն ու գեղեցկությունը։ Տարբեր շրջաններում ձևավորվել են գորգագործության սեփական ավանդույթներն ու ոճերը, որոնցից հայտնի են հատկապես Արցախյան, Սյունյաց և Վասպուրականի գորգերը։ Գորգագործությունը ոչ միայն տնտեսական գործունեություն էր, այլև արվեստի ձև, որը նպաստում էր ազգային ինքնության պահպանմանը։ Հայկական գորգերը մեծ պահանջարկ են ունեցել նաև արտասահմանում և համարվել են բարձրարժեք արվեստի նմուշներ։

Agriculture

Այս ինֆորմացիոն ցանկը ներկայացնում է գյուղատնտեսության ոլորտին վերաբերող նոր լույս տեսած գրքերի համակարգված մատենագիտական ցուցակը, որի նպատակն է ապահովել ընթերցողների, մասնագետների և հետազոտողների արագ կողմնորոշումը արդի գյուղատնտեսական գրականության մեջ։ Այն ընդգրկում է բուսաբուծությանը, անասնաբուծությանը, ագրոտեխնիկային, հողագիտությանը, ոռոգման համակարգերին, ագրոէկոլոգիային, գյուղատնտեսական մեքենայացմանը և գյուղատնտեսության տնտեսագիտությանը վերաբերող հրատարակություններ՝ արտացոլելով ոլորտի գիտատեխնիկական զարգացման ժամանակակից միտումները և կիրառական մոտեցումները։ Ցանկը կազմվում է գրադարանային նոր ստացումների հիման վրա՝ ապահովելով տեղեկատվության համակարգված և հուսալի ներկայացում, և ծառայում է որպես կարևոր տեղեկատվական գործիք գիտական հետազոտությունների, ուսումնական գործընթացի և արտադրական պրակտիկայի համար՝ հնարավորություն տալով արագ ծանոթանալ նոր գրականությանը, գնահատել դրա գիտական և գործնական արժեքը և կիրառել այն ոլորտի զարգացման նպատակներով։

Medicine

Այս գիտական աշխատությունը նվիրված է գյուղաբնակ բնակչության շրջանում զարկերակային գերճնշման առաջացման և զարգացման ռիսկի գործոնների ուսումնասիրմանը՝ առողջության առաջնային պահպանման համակարգում իրականացվող բուժկանխարգելիչ համալիր միջոցառումների արդյունավետության գնահատման համատեքստում։ Ներկայացվում են սրտանոթային հիվանդությունների տարածվածության վրա ազդող կենսաբանական, սոցիալ-տնտեսական, վարքագծային և շրջակա միջավայրի գործոնների վերլուծությունները, ինչպես նաև դրանց փոխազդեցությունը բնակչության առողջական վիճակի հետ։ Աշխատության մեջ քննարկվում են վաղ հայտնաբերման, ռիսկերի գնահատման, կանխարգելման և բուժման կազմակերպման ժամանակակից մոտեցումները՝ առաջնային առողջապահական ծառայությունների շրջանակում։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում գյուղական համայնքներում բժշկական օգնության հասանելիության, առողջ ապրելակերպի խթանման, բնակչության իրազեկվածության բարձրացման, պարբերական զննությունների կազմակերպման և անհատական ու համայնքային կանխարգելիչ ծրագրերի ներդրման կարևորությանը։ Ներկայացվում են նաև կլինիկական և համաճարակաբանական հետազոտությունների արդյունքները, բուժկանխարգելիչ միջոցառումների արդյունավետության գնահատականները և առողջապահական քաղաքականության կատարելագործմանն ուղղված առաջարկություններ։ Գիրքը կարող է օգտակար լինել ընտանեկան բժիշկների, սրտաբանների, հանրային առողջապահության մասնագետների, համաճարակաբանների, առողջապահության կազմակերպիչների, բժշկական բուհերի դասախոսների, ուսանողների և հետազոտողների համար, ովքեր հետաքրքրված են զարկերակային գերճնշման կանխարգելման, վաղ ախտորոշման և գյուղական բնակչության առողջության պահպանման ժամանակակից ռազմավարություններով։

History

Այս մշակութաբանական և ազգագրական ուսումնասիրությունը նվիրված է խաղերի սոցիալ-մշակութային առանձնահատկությունների վերլուծությանը հայոց մեջ՝ ընդգծելով ավանդական և արդիական դրսևորումների փոխկապակցվածությունը։ Աշխատության մեջ ներկայացվում են հայկական ժողովրդական խաղերի պատմական ձևավորումը, դրանց գործառույթները համայնքային կյանքում և սոցիալականացման գործընթացներում։ Հեղինակը ուսումնասիրում է խաղերի դերը որպես մշակութային արժեքների փոխանցման, վարքականոնների ձևավորման և սերունդների միջև կապի ապահովման միջոց։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում խաղերի ծիսական, կրթական և ժամանցային գործառույթներին, ինչպես նաև դրանց կապին ժողովրդական տոնակատարությունների և ավանդույթների հետ։ Աշխատության մեջ վերլուծվում են նաև ժամանակակից պայմաններում խաղերի վերափոխումները՝ ներառյալ քաղաքային միջավայրում դրանց պահպանման և վերաիմաստավորման գործընթացները, ինչպես նաև թվային խաղերի ազդեցությունը ավանդական խաղային մշակույթի վրա։ Հետազոտությունը ընդգծում է խաղերի մշակութային ինքնության պահպանման և հասարակական համախմբման դերը՝ ցույց տալով դրանց շարունակական նշանակությունը հայ մշակույթի զարգացման մեջ։ Աշխատությունը նախատեսված է ազգագրագետների, մշակութաբանների, մանկավարժների, սոցիոլոգների և հետազոտողների համար։

Medicine

Գիրքը նվիրված է շաքարային դիաբետով հիվանդների սրտամկանում տեղի ունեցող ենթաբջջային վերակառուցման գործընթացների և դրանց հետ կապված սրտի ֆունկցիայի խանգարումների ուսումնասիրությանը։ Աշխատության մեջ շաքարային դիաբետը դիտարկվում է որպես համակարգային հիվանդություն, որը կարող է երկարաժամկետ ազդեցություն ունենալ սրտանոթային համակարգի կառուցվածքի և գործունեության վրա։ Հեղինակը վերլուծում է բջջային և ենթաբջջային մակարդակներում առաջացող փոփոխությունները՝ ուշադրություն դարձնելով սրտամկանի բջիջների կառուցվածքային կազմակերպմանը, էներգետիկ փոխանակությանը, միտոքոնդրիալ ֆունկցիային, կալցիումական կարգավորմանը և այլ ներբջջային գործընթացներին, որոնք կարող են մասնակցել սրտի աշխատանքի խանգարման ձևավորմանը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում այն մեխանիզմներին, որոնց միջոցով երկարատև նյութափոխանակային խանգարումները կարող են հանգեցնել սրտամկանի կառուցվածքային և ֆունկցիոնալ փոփոխությունների։ Քննարկվում են նաև օքսիդատիվ սթրեսի, բորբոքային գործընթացների, գլյուկոզի և լիպիդների փոխանակության խանգարումների հնարավոր ազդեցությունները սրտային հյուսվածքի վրա։ Աշխատության կարևոր ուղղություններից է ենթաբջջային փոփոխությունների և սրտի դիսֆունկցիայի միջև պատճառահետևանքային կապերի ուսումնասիրությունը, ինչը հնարավորություն է տալիս հիվանդության զարգացումը դիտարկել ոչ միայն կլինիկական, այլև մոլեկուլային և բջջային մակարդակներում։ Գիրքը կարող է նպաստել դիաբետի սրտանոթային բարդությունների ախտածագման ավելի խորքային ըմբռնմանը և վաղ ախտորոշման ու կանխարգելման հնարավորությունների ուսումնասիրմանը։ Նյութը հետաքրքրություն է ներկայացնում սրտաբանների, էնդոկրինոլոգների, պաթոֆիզիոլոգների, կենսաբանների, բժշկական հետազոտողների, ասպիրանտների և բժշկական բուհերի համապատասխան մասնագիտությունների ուսանողների համար։