More in Political Science

    View all arrow_right_alt

    Discover other interesting and useful materials

    Here is a collection of other files that may interest you and help in your studies or creative work. To see more, you can go to the materials section
    Online

    Other Subjects

    Նոր գրքեր օտար լեզուներով: Ինֆորմացիոն ցանկ= Новые книги на иностранных языках= New books in foreign languages (1978, Սեպտեմբեր, թիվ 9)

    Այս ինֆորմացիոն ցանկը ներկայացնում է օտար լեզուներով նոր լույս տեսած և գրադարանային հավաքածուներում համալրված գրքերի համակարգված մատենագիտական ցուցակը՝ նպատակ ունենալով ընթերցողներին, գիտաշխատողներին, ուսանողներին և մասնագետներին տրամադրել արդիական տեղեկատվություն միջազգային հրատարակչական դաշտի նոր գրականության մասին։ Ցանկում ընդգրկված են տարբեր լեզուներով հրատարակված գիտական, գեղարվեստական, հասարակական-քաղաքական, տեխնիկական, մշակութային և կրթական բնույթի աշխատություններ, որոնք արտացոլում են համաշխարհային գիտության, մշակույթի և հասարակական մտքի զարգացման ժամանակակից միտումները։ Հրատարակությունը հնարավորություն է տալիս արագ կողմնորոշվել օտարալեզու նոր գրականության մեջ, ծանոթանալ տարբեր երկրների հեղինակների և հետազոտողների աշխատանքներին, ինչպես նաև ընտրել համապատասխան աղբյուրներ ուսումնական, գիտահետազոտական և մասնագիտական գործունեության համար։ Այն կարևոր տեղեկատվական ռեսուրս է, որը նպաստում է միջազգային գիտելիքների տարածմանը, միջմշակութային հաղորդակցության զարգացմանը և համաշխարհային գրական ու գիտական ժառանգության հասանելիության ընդլայնմանը։

    Updated: 2026-09-22
    Նոր գրքեր օտար լեզուներով: Ինֆորմացիոն ցանկ= Новые книги на иностранных языках= New books in foreign languages (1978, Սեպտեմբեր, թիվ 9)
    Online

    History

    Հիշարժան տարեթվեր 1982: Հոկտեմբեր, նոյեմբեր, դեկտեմբեր

    Հրատարակությունը ներկայացնում է 1982 թվականի հոկտեմբեր, նոյեմբեր և դեկտեմբեր ամիսներին համապատասխանող հիշարժան տարեթվերի և նշանակալի իրադարձությունների վերաբերյալ համակարգված տեղեկություններ։ Այն նախատեսված է որպես տեղեկատու նյութ՝ տարբեր ժամանակաշրջանների պատմական, հասարակական, մշակութային, գիտական և քաղաքական կարևոր իրադարձությունները, նշանավոր գործիչների ծննդյան կամ մահվան տարեթվերը և այլ նշանակալի ամսաթվեր արագ գտնելու ու օգտագործելու համար։ Նման հրատարակությունները հնարավորություն են տալիս մեկտեղված ձևով պատկերացում կազմել տվյալ ամիսների ընթացքում նշվող հոբելյանների և պատմական հիշատակի օրերի մասին՝ դրանք կապելով համապատասխան անձանց, իրադարձությունների և մշակութային երևույթների հետ։ Նյութը կարող է օգտակար լինել գրադարանների և մշակութային հաստատությունների աշխատակիցներին՝ ցուցահանդեսներ, գրական-երաժշտական երեկոներ, թեմատիկ միջոցառումներ, հիշատակի օրեր և տեղեկատվական անկյուններ կազմակերպելիս։ Այն կարող է կիրառվել նաև ուսուցիչների, դասախոսների, ուսանողների և աշակերտների կողմից՝ պատմության, գրականության, արվեստի, գիտության և հասարակական կյանքի վերաբերյալ թեմատիկ աշխատանքների ու միջոցառումների նախապատրաստման ժամանակ։ Հրատարակության մատենագիտական-տեղեկատու բնույթը այն դարձնում է գործնական աղբյուր, որտեղ ժամանակագրական սկզբունքով համախմբված տեղեկությունները կարող են ծառայել ինչպես արագ տեղեկություն ստանալու, այնպես էլ հետագա ուսումնասիրության համար անհրաժեշտ թեմաների և անձանց ընտրության հիմք։ 1982 թվականի վերջին երեք ամիսներին նվիրված այս թողարկումը, հետևաբար, կարող է դիտարկվել որպես ժամանակաշրջանի հիշարժան ամսաթվերի և մշակութային-պատմական հիշողության կազմակերպման համար նախատեսված մասնագիտացված տեղեկատու։

    Updated: 2026-09-13
    Հիշարժան տարեթվեր 1982: Հոկտեմբեր, նոյեմբեր, դեկտեմբեր
    Online

    Medicine

    Աղիքային վարակների առաջացման ռիսկի գնահատումը ժամանակակից տեղեկատվական տեխնոլոգիաների կիրառմամբ (Գյումրու օրինակով)

    Այս աշխատանքը նվիրված է աղիքային վարակների առաջացման ռիսկերի գնահատման և կանխատեսման ժամանակակից մոտեցումների ուսումնասիրությանը՝ տեղեկատվական տեխնոլոգիաների կիրառմամբ, մասնավորապես տեղական մակարդակում համաճարակաբանական իրավիճակի վերլուծության հիման վրա։ Հեղինակը ուսումնասիրում է այն գործոնները, որոնք նպաստում են աղիքային վարակների տարածմանը, ներառյալ սոցիալ-տնտեսական պայմանները, ջրամատակարարման և սանիտարահիգիենիկ ենթակառուցվածքների վիճակը, բնակչության վարքագծային առանձնահատկությունները և սեզոնային ազդեցությունները։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում տվյալների հավաքագրման, մշակման և վերլուծության համար կիրառվող տեղեկատվական համակարգերին, որոնք թույլ են տալիս ստեղծել ռիսկերի քարտեզներ և իրական ժամանակում գնահատել համաճարակաբանական իրավիճակը։ Ներկայացվում են մաթեմատիկական մոդելավորման և վիճակագրական վերլուծության մեթոդներ, որոնք օգնում են կանխատեսել հիվանդության տարածման հնարավոր օջախները և գնահատել կանխարգելիչ միջոցառումների արդյունավետությունը։ Գործնական օրինակների հիման վրա դիտարկվում է Գյումրի քաղաքի իրավիճակը՝ ընդգծելով տեղական առողջապահական համակարգի դերը տվյալների հավաքագրման և արագ արձագանքման գործընթացներում։ Աշխատությունը կարևորում է թվային տեխնոլոգիաների ներդրումը հանրային առողջապահության ոլորտում՝ որպես հիվանդությունների վերահսկման, վաղ հայտնաբերման և ռիսկերի նվազեցման արդյունավետ գործիք։

    Updated: 2026-08-30
    Աղիքային վարակների առաջացման ռիսկի գնահատումը ժամանակակից տեղեկատվական տեխնոլոգիաների կիրառմամբ (Գյումրու օրինակով)
    Online

    Chemistry

    Полигалогенорганические кислоты в синтезе карбоциклов

    Այս աշխատանքը նվիրված է պոլիհալոգենօրգանական թթուների կիրառությանը կարբոցիկլային միացությունների սինթեզում՝ ընդգծելով դրանց ռեակտիվության, կառուցվածքային առանձնահատկությունների և օրգանական սինթեզի մեջ դերակատարման մեխանիզմները։ Հետազոտության մեջ պոլիհալոգենացված օրգանական թթուները դիտարկվում են որպես բազմաֆունկցիոնալ միջանկյալներ, որոնք իրենց էլեկտրոնաքաշող հալոգենային ատոմների շնորհիվ ունեն բարձր ռեակտիվություն և կարող են մասնակցել տարբեր նուկլեոֆիլ և ռադիկալային փոխակերպումների։ Աշխատությունը վերլուծում է այն հիմնական սինթետիկ ուղիները, որոնց միջոցով այս միացությունները նպաստում են փակ ածխածնային օղակների՝ կարբոցիկլերի ձևավորմանը, ներառյալ ցիկլացման, կոնդենսացման և վերախմբավորման ռեակցիաները։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում ռեակցիոն միջավայրի պայմանների՝ ջերմաստիճանի, լուծիչների, կատալիզատորների և հալոգենների տեսակի ազդեցությանը սինթեզի ելքի և ընտրողականության վրա։ Միաժամանակ քննարկվում են մեխանիստական մոդելները, որոնք բացատրում են միջանկյալ ակտիվ համալիրների ձևավորումը և դրանց վերածումը կայուն կարբոցիկլային կառուցվածքների։ Ընդհանուր առմամբ, ուսումնասիրությունը ցույց է տալիս, որ պոլիհալոգենօրգանական թթուները հանդիսանում են արժեքավոր գործիքներ օրգանական սինթեզում՝ հնարավորություն տալով արդյունավետ կառուցել բարդ կարբոցիկլային համակարգեր, որոնք կարևոր նշանակություն ունեն դեղագործության, նյութագիտության և սինթետիկ քիմիայի տարբեր ոլորտներում։

    Updated: 2026-09-06
    Полигалогенорганические кислоты в синтезе карбоциклов
    Online

    History

    Լեռնային Ղարաբաղի ինքնորոշման պատմական նախադրյալների շուրջ

    Աշխատությունը նվիրված է Լեռնային Ղարաբաղի ինքնորոշման պատմական, քաղաքական և իրավական նախադրյալների ուսումնասիրությանը՝ անդրադառնալով այն պատմական իրադարձություններին, քաղաքական գործընթացներին և պետական որոշումներին, որոնք կարևոր նշանակություն են ունեցել տարածաշրջանի կարգավիճակի ձևավորման և ինքնորոշման հարցի առաջացման համար։ Հեղինակը խնդիրը դիտարկում է պատմական զարգացումների և միջազգային իրավունքի փոխկապակցվածության համատեքստում՝ նպատակ ունենալով ներկայացնել Լեռնային Ղարաբաղի ինքնորոշման հարցի ձևավորման նախապատմությունը, դրա պատմական հիմքերը և քաղաքական զարգացումների հաջորդականությունը։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում տարածաշրջանի շուրջ ծավալված քաղաքական գործընթացներին, պետական սահմանների և վարչատարածքային կարգավորումների փոփոխություններին, ինչպես նաև տարբեր ժամանակաշրջաններում ընդունված որոշումների նշանակությանը։ Աշխատության կարևոր առանձնահատկություններից է նորահայտ փաստաթղթերի հավելվածի առկայությունը, որը պատմական ուսումնասիրությանը հաղորդում է սկզբնաղբյուրագիտական նշանակություն և հնարավորություն է տալիս խնդրին անդրադառնալ ոչ միայն պատմագիտական մեկնաբանությունների, այլև փաստաթղթային նյութերի միջոցով։ Փաստաթղթերի ներկայացումը կարևոր է պատմական իրադարձությունների ժամանակագրությունը վերականգնելու, քաղաքական որոշումների բովանդակությունը հասկանալու, դրանց ընդունման հանգամանքները բացահայտելու և տարբեր ժամանակաշրջանների իրավաքաղաքական դիրքորոշումները համադրելու տեսանկյունից։ Հեղինակը քննարկվող հիմնահարցը ներկայացնում է պատմության և միջազգային իրավունքի հատման կետում՝ կարևորելով ժողովուրդների ինքնորոշման իրավունքի, տարածքային կարգավիճակի, պետական իրավասության և քաղաքական որոշումների պատմական հիմնավորվածության հարցերը։ Նման մոտեցումը հնարավորություն է տալիս ավելի ամբողջական պատկերացում կազմելու Լեռնային Ղարաբաղի հիմնահարցի ձևավորման գործընթացի, դրա պատմական խորքային պատճառների և հետագա քաղաքական զարգացումների վրա ունեցած ազդեցության մասին։ Աշխատությունն առանձնահատուկ նշանակություն ունի նաև այն առումով, որ անդրադառնում է 20-րդ դարի տարածաշրջանային պատմության այն իրադարձություններին, որոնց ուսումնասիրությունը կարևոր է Հարավային Կովկասի քաղաքական պատմությունը, հայ ժողովրդի նորագույն պատմությունը և հայ-ադրբեջանական հարաբերությունների պատմական հիմքերը հասկանալու համար։ Փաստաթղթային նյութերի ներգրավումը գրքին հաղորդում է հետազոտական և սկզբնաղբյուրագիտական արժեք՝ այն դարձնելով օգտակար ոչ միայն պատմաբանների և արևելագետների, այլև քաղաքագետների, իրավաբանների, միջազգային հարաբերությունների մասնագետների, հայագիտական ուսումնասիրություններով զբաղվող հետազոտողների և արցախյան հիմնահարցով հետաքրքրվող ընթերցողների համար։ Այն կարևոր ուսումնասիրական նյութ է Լեռնային Ղարաբաղի ինքնորոշման պատմական նախադրյալների, տարածաշրջանի վարչաքաղաքական անցյալի, միջազգային իրավունքի սկզբունքների և պատմական փաստաթղթերի հիման վրա քաղաքական գործընթացների վերլուծության համար։

    Updated: 2026-11-17
    Լեռնային Ղարաբաղի ինքնորոշման պատմական նախադրյալների շուրջ
    Online

    Economics

    ՀՀ տնտեսության բացության միտումներն ու հիմնախնդիրները միջազգային տնտեսական ինտեգրման պայմաններում

    Այս գիտական ուսումնասիրությունը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետության տնտեսության բացության միտումների և հիմնախնդիրների վերլուծությանը միջազգային տնտեսական ինտեգրման պայմաններում։ Աշխատության մեջ դիտարկվում են արտաքին տնտեսական կապերի ընդլայնման գործընթացները, առևտրի ազատականացման ազդեցությունը, կապիտալի շարժի դինամիկան և երկրի ներգրավվածությունը գլոբալ տնտեսական համակարգերում։ Հեղինակը ուսումնասիրում է տնտեսական բացության ազդեցությունը ազգային արտադրության կառուցվածքի, մրցունակության, արտահանման ներուժի և ներդրումային միջավայրի վրա՝ առանձնահատուկ ուշադրություն դարձնելով կառուցվածքային բարեփոխումների և մակրոտնտեսական կայունության փոխկապակցվածությանը։ Վերլուծվում են նաև միջազգային տնտեսական ինտեգրման շրջանակներում առաջացող ռիսկերն ու մարտահրավերները՝ ներառյալ արտաքին կախվածության աճը, ներքին շուկաների զգայունությունը և սոցիալ-տնտեսական անհավասարակշռությունները։ Աշխատությունը համադրում է տեսական մոտեցումներ և վիճակագրական տվյալների վերլուծություն՝ առաջարկելով քաղաքականության հնարավոր ուղղություններ տնտեսության մրցունակ և կայուն զարգացման համար։ Այն օգտակար է տնտեսագետների, պետական կառավարման մասնագետների, միջազգային հարաբերությունների հետազոտողների և տնտեսական քաղաքականության մշակողների համար։

    Updated: 2026-09-21
    ՀՀ տնտեսության բացության միտումներն ու հիմնախնդիրները միջազգային տնտեսական ինտեգրման պայմաններում