Քաղաքացիական հասարակությունը ՀՀ ազգային անվտանգության ապահովման համատեքստում

History

Հայաստանի Հանրապետություն-ը ուսումնական և գիտական բնույթի աշխատություն է, որը ներկայացնում է Հայաստանի Հանրապետության պետականության ձևավորման, զարգացման և արդի փուլերի համապարփակ պատկերը՝ ընդգրկելով ինչպես պատմական նախադրյալները, այնպես էլ ժամանակակից քաղաքական, իրավական և սոցիալ-տնտեսական գործընթացները, աշխատությունում վերլուծվում են 1918 թվականի Առաջին Հանրապետության հռչակմամբ սկսված պետականության կայացման փորձերը, խորհրդային շրջանի պետական համակարգի առանձնահատկությունները և 1991 թվականի անկախության վերականգնումից հետո նոր պետական ինստիտուտների ձևավորումը, հատուկ ուշադրություն է դարձվում սահմանադրական զարգացմանը, իշխանության ճյուղերի կառուցվածքին, ընտրական համակարգին, արտաքին քաղաքականության հիմնական ուղղություններին և տարածաշրջանային հարաբերություններին, ինչպես նաև տնտեսական բարեփոխումների, հասարակական փոփոխությունների և ազգային անվտանգության խնդիրներին, միաժամանակ ընդգծվում է քաղաքացիական հասարակության ձևավորման և իրավական պետության ամրապնդման գործընթացների դերը ժամանակակից Հայաստանի զարգացման մեջ, աշխատությունը նպատակ ունի ընթերցողին տալ ամբողջական պատկերացում Հայաստանի Հանրապետության որպես քաղաքական համակարգի էության, նրա պատմական շարունակականության և ներկայիս մարտահրավերների վերաբերյալ։

Economics

Ուսումնասիրությունը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետության արդյունաբերական արտադրության զարգացման հիմնախնդիրներին, դրանց առաջացման պատճառներին և հաղթահարման հնարավոր ուղղություններին։ Աշխատության շրջանակում արդյունաբերությունը դիտարկվում է որպես ազգային տնտեսության կառուցվածքային զարգացման, արտադրողականության բարձրացման, զբաղվածության ընդլայնման և տնտեսական աճի կարևորագույն հիմքերից մեկը։ Քննարկվում են ՀՀ արդյունաբերության զարգացման հիմնական միտումները, ոլորտային կառուցվածքը, արտադրական ներուժը, տեխնոլոգիական մակարդակը և առկա ռեսուրսների օգտագործման արդյունավետությունը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում արդյունաբերական ձեռնարկությունների մրցունակության, արտադրանքի ինքնարժեքի, տեխնոլոգիական վերազինման, ներդրումների ներգրավման, նորարարությունների ներդրման և արտաքին շուկաներ դուրս գալու խնդիրներին։ Ուսումնասիրության մեջ կարող են վերլուծվել նաև արդյունաբերության զարգացմանը խոչընդոտող ենթակառուցվածքային, ֆինանսական, կադրային և կազմակերպական գործոնները, ինչպես նաև փոքր և միջին արտադրական ձեռնարկությունների զարգացման հնարավորությունները։ Կարևորվում է արդյունաբերական արտադրության դիվերսիֆիկացման անհրաժեշտությունը, քանի որ տնտեսության առանձին ճյուղերի նկատմամբ չափազանց մեծ կախվածությունը կարող է բարձրացնել արտաքին շուկաների և տնտեսական ցնցումների նկատմամբ խոցելիությունը։ Աշխատության մեջ քննարկվում են արտադրության տեխնոլոգիական արդիականացման, բարձր ավելացված արժեք ունեցող արտադրանքի ստեղծման, արտահանման ներուժի ընդլայնման և տեղական հումքի առավել արդյունավետ օգտագործման հնարավորությունները։ Առանձին ուշադրություն է դարձվում պետական արդյունաբերական քաղաքականության դերին՝ ներդրումային և հարկային խթանների, ենթակառուցվածքների զարգացման, գիտության և արտադրության համագործակցության ու մասնագիտական կադրերի պատրաստման միջոցով։ Ուսումնասիրությունը կարող է նպաստել ՀՀ արդյունաբերության մրցունակության բարձրացման և կայուն զարգացման համար անհրաժեշտ տնտեսական ու կառավարչական մեխանիզմների բացահայտմանը։ Գիրքը կարող է հետաքրքրել տնտեսագետներին, արդյունաբերության և պետական կառավարման մասնագետներին, ձեռնարկատերերին, տնտեսական քաղաքականություն մշակողներին, հետազոտողներին, ինչպես նաև տնտեսագիտության և կառավարման ոլորտների ուսանողներին ու ասպիրանտներին։

Other Subjects

Այս ինֆորմացիոն ցուցիչը ներկայացնում է հասարակական-քաղաքական գիտությունների ոլորտում նոր լույս տեսած գրքերի համակարգված մատենագիտական ցանկը՝ նպատակ ունենալով ապահովել ընթերցողների, հետազոտողների և ուսանողների արագ կողմնորոշումը արդի գիտական և վերլուծական գրականության մեջ։ Այն ընդգրկում է քաղաքական գիտության, սոցիոլոգիայի, պատմության, տնտեսագիտության, իրավագիտության, միջազգային հարաբերությունների և հարակից այլ ուղղությունների հրատարակություններ, որոնք արտացոլում են հասարակական գործընթացների ուսումնասիրության ժամանակակից մոտեցումները և տեսական զարգացումները։ Ցուցիչը կազմվում է գրադարանային նոր ստացումների և հրատարակչական տվյալների հիման վրա՝ ապահովելով տեղեկատվության համակարգված ներկայացում և մատչելիություն մասնագիտական շրջանակների համար։ Այն ծառայում է որպես կարևոր տեղեկատվական գործիք գիտական հետազոտությունների, ուսումնական գործընթացի և վերլուծական աշխատանքի համար՝ օգնելով հետևել ոլորտի նոր գրականությանը, գնահատել դրա գիտական արժեքը և կիրառելիությունը հասարակական-քաղաքական երևույթների ուսումնասիրության մեջ։

Other Subjects

Գիրքը ներկայացնում է գյուղատնտեսության ոլորտում ստեղծված նորարարական մշակումների, գյուտերի և տեխնիկական լուծումների վերաբերյալ տեղեկատվական հավաքածու։ Այն ներառում է հեղինակային վկայականների և արտոնագրերի վերաբերյալ տվյալներ, որոնք արտացոլում են գյուղատնտեսական արտադրության զարգացմանը նպաստող նոր մեթոդները, սարքավորումները, տեխնոլոգիաները և գործնական առաջարկները։ Նյութերը համակարգված կերպով ներկայացված են՝ հնարավորություն տալով մասնագետներին, գիտաշխատողներին, գյուղատնտեսության ոլորտի աշխատակիցներին և նորարարությամբ հետաքրքրվող անձանց արագ ծանոթանալ նոր ձեռքբերումներին։ Ցուցիչը կարևոր նշանակություն ունի գիտատեխնիկական տեղեկատվության տարածման, առաջավոր փորձի կիրառման և գյուղատնտեսական արտադրության արդյունավետության բարձրացման համար։ Այն ծառայում է որպես օգտակար տեղեկատու աղբյուր՝ օգնելով ուսումնասիրել տարբեր ժամանակաշրջաններում գրանցված գյուտերը, դրանց հեղինակներին և կիրառական նշանակությունը։ Հրատարակությունը նախատեսված է գյուղատնտեսության, տեխնիկայի և գյուտարարության բնագավառների մասնագետների, հետազոտողների և գրադարանային տեղեկատվական աշխատանքով զբաղվող անձանց համար։

Other Subjects

Հայաստանում «նոր գրքերի» մասին ինֆորմացիոն ցանկերը սովորաբար ներկայացվում են որպես մատենագիտական կամ գրադարանային տեղեկատուներ, որտեղ համակարգված ձևով ամփոփվում են տարբեր հրատարակչությունների նոր լույս տեսած աշխատությունները։ Այդպիսի ցանկերի հիմնական նպատակն է ընթերցողներին, գրադարաններին և հետազոտողներին տրամադրել արագ կողմնորոշվելու հնարավորություն ժամանակակից գրական հոսքերում՝ ընդգրկելով գիտական, գեղարվեստական, ուսումնական և տեղեկատու բնույթի հրատարակություններ։ Օրինակ՝ Հայաստանում ակտիվորեն գործում են պարբերական «Նոր գիրք» նախագծերը, որտեղ յուրաքանչյուր շաբաթ կամ ամիս ներկայացվում են նոր հրատարակություններ տարբեր ոլորտներից՝ գրականություն, պատմություն, հասարակագիտություն, արվեստ և գիտություն, ինչը թույլ է տալիս հետևել հրատարակչական գործընթացների ընթացիկ զարգացումներին և գրքային շուկայի միտումներին ։ Բացի այդ, մատենագիտական ցանկերի ավելի մասնագիտական ձևաչափերը, որոնք պատրաստվում են գրադարանային և գիտական հաստատությունների կողմից, ընդգրկում են նաև գրքերի ամբողջական տվյալներ՝ հեղինակ, վերնագիր, հրատարակության վայր, տարեթիվ և թեմատիկ դասակարգում, ինչը նպաստում է գիտական տեղեկատվության համակարգմանն ու որոնելիության բարձրացմանը ։ Նման տեղեկատուները կարևոր դեր ունեն ազգային գրադարանային համակարգում՝ ապահովելով նոր գրականության մատչելիությունը և աջակցելով կրթական ու գիտական գործընթացներին, ինչպես նաև նպաստելով ընթերցանության մշակույթի զարգացմանը Հայաստանում։

Technology

Աշխատությունը նվիրված է ՋՋԷՌ-440 տիպի միջուկային ռեակտորների նեյտրոնաֆիզիկական բնութագրերի ուսումնասիրությանը եռաչափ տիրույթում՝ նպատակ ունենալով առավել ամբողջական պատկերացում կազմել ռեակտորի ակտիվ գոտում նեյտրոնային դաշտի տարածական բաշխման և դրա փոփոխության օրինաչափությունների մասին։ Հետազոտության հիմքում ռեակտորի ակտիվ գոտու նեյտրոնային գործընթացների մաթեմատիկական և հաշվարկային նկարագրությունն է, որը հնարավորություն է տալիս գնահատել էներգիայի անջատման, նեյտրոնային հոսքի և ռեակտիվության տարածական բաշխումները։ Եռաչափ մոտեցումը կարևոր է հատկապես այն պատճառով, որ ակտիվ գոտու իրական կառուցվածքը և դրա տարբեր բաղադրիչների փոխազդեցությունը չեն սահմանափակվում միայն մեկ կամ երկու տարածական ուղղություններով։ Աշխատությունում կարող են ուսումնասիրվել ակտիվ գոտու երկրաչափական կառուցվածքը, վառելիքային հավաքների և այլ կառուցվածքային տարրերի փոխդասավորությունը, նյութերի նեյտրոնաֆիզիկական հատկությունները և դրանց ազդեցությունը ռեակտորի ընդհանուր բնութագրերի վրա։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում նեյտրոնների տարածման և փոխազդեցության գործընթացների մոդելավորմանը, ինչպես նաև տարբեր էներգետիկ խմբերում նեյտրոնային դաշտի ձևավորմանը։ Ուսումնասիրության կարևոր խնդիրներից է ռեակտորի ակտիվ գոտում էներգիայի անջատման տարածական անհամասեռությունների բացահայտումը, քանի որ դրանց ճիշտ գնահատումը նշանակություն ունի ռեակտորի շահագործման ռեժիմների և անվտանգության բնութագրերի վերլուծության համար։ Քննության են առնվում նաև ռեակտիվության փոփոխությունները, նեյտրոնային բազմացման գործակիցը և այլ նեյտրոնաֆիզիկական պարամետրեր՝ տարբեր հաշվարկային պայմաններում։ Եռաչափ մոդելավորումը հնարավորություն է տալիս ուսումնասիրելու այնպիսի ազդեցություններ, որոնք կարող են չարտացոլվել պարզեցված երկչափ կամ մեկչափ մոտեցումներում, և այդպիսով բարձրացնել հաշվարկային արդյունքների համապատասխանությունը ռեակտորի իրական ֆիզիկական կառուցվածքին։ Աշխատության շրջանակում կարևոր նշանակություն ունի հաշվարկային մոդելի կառուցումը, դրա մաթեմատիկական նկարագրությունը և համապատասխան նեյտրոնաֆիզիկական խնդիրների թվային լուծումը։ Կարող են կիրառվել ռեակտորային ֆիզիկայի մաթեմատիկական մոդելներ և համակարգչային հաշվարկային մեթոդներ՝ ակտիվ գոտու տարբեր հատվածներում նեյտրոնային բնութագրերի ստացման և համեմատական վերլուծության համար։ Հետազոտության արդյունքների հիման վրա հնարավոր է գնահատել հաշվարկային մոտեցումների ճշգրտությունը, հայտնաբերել ակտիվ գոտու առավել նշանակալի տարածական առանձնահատկությունները և ուսումնասիրել տարբեր գործոնների ազդեցությունը ռեակտորի նեյտրոնային վիճակի վրա։ Աշխատությունը կարևոր է նաև ռեակտորի շահագործման և անվտանգության վերլուծության տեսանկյունից, քանի որ նեյտրոնային դաշտի և էներգիայի անջատման բաշխման ճիշտ գնահատումը միջուկային ռեակտորի ֆիզիկական վիճակի բնութագրման կարևոր բաղադրիչ է։ Ուսումնասիրությունը կարող է օգտակար լինել միջուկային ֆիզիկոսներին, ռեակտորային ֆիզիկայի և միջուկային էներգետիկայի մասնագետներին, մաթեմատիկական մոդելավորմամբ զբաղվող հետազոտողներին, ինչպես նաև համապատասխան մասնագիտությունների ուսանողներին և ասպիրանտներին։ Ընդհանուր առմամբ, աշխատանքը ՋՋԷՌ-440 ռեակտորի նեյտրոնաֆիզիկական վարքը դիտարկում է եռաչափ հաշվարկային միջավայրում՝ նպատակ ունենալով ավելի ճշգրիտ ուսումնասիրել ակտիվ գոտու նեյտրոնային դաշտը, էներգիայի անջատման տարածական բաշխումը և հիմնական նեյտրոնաֆիզիկական պարամետրերը՝ նպաստելով ռեակտորի ֆիզիկական բնութագրերի առավել ամբողջական վերլուծությանը։