Քաղաքավարություն կամ քաղաքական կրթության ուսում, հատոր երրորդ

Other Subjects

Հրատարակությունը ուսումնական և ուսումնամեթոդական բնույթի ձեռնարկ է, որը նախատեսված է սեմինար պարապմունքների կազմակերպման, նախապատրաստման և արդյունավետ անցկացման համար։ Նյութի հիմնական նպատակն է ուսանողներին ուղղորդել ուսումնասիրվող առարկայի տեսական դրույթների ինքնուրույն յուրացման, համապատասխան մասնագիտական գրականության ուսումնասիրման և ստացած գիտելիքների քննարկման ու գործնական կիրառման գործընթացում։ Ներկայացվում են սեմինարների թեմատիկ ուղղությունները, քննարկման ենթակա հիմնական հարցերը, առաջադրանքների տեսակները և ինքնուրույն աշխատանքի կազմակերպման ընդհանուր սկզբունքները։ Յուրաքանչյուր թեմայի շրջանակում կարող են առանձնացվել առանցքային հասկացություններն ու խնդիրները, որոնց ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս համակարգել դասախոսությունների ընթացքում ստացած գիտելիքները և խորացնել առարկայի բովանդակության ըմբռնումը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում սկզբնաղբյուրների և մասնագիտական գրականության հետ աշխատելու կարողությունների զարգացմանը, նյութի վերլուծությանը, տարբեր տեսակետների համեմատությանը և սեփական հիմնավորված եզրակացությունների ձևակերպմանը։ Սեմինարային աշխատանքի կազմակերպումը դիտարկվում է նաև որպես ուսանողների բանավոր խոսքի, մասնագիտական բառապաշարի, քննարկման մշակույթի և փաստարկված դիրքորոշում ներկայացնելու հմտությունների զարգացման միջոց։ Մեթոդական նյութը կարող է ներառել վերահսկողական հարցեր, թեմատիկ առաջադրանքներ, զեկուցումների կամ հաղորդումների առաջարկվող ուղղություններ և ինքնուրույն ուսումնասիրության համար նախատեսված գրականության ցանկեր։ Կարևորվում է դասախոսական նյութի պարզ վերարտադրությունից դեպի վերլուծական և ինքնուրույն աշխատանք անցումը, որի ընթացքում ուսանողը սովորում է առանձնացնել հիմնական խնդիրները, համակարգել տեղեկատվությունը և կիրառել տեսական գիտելիքները տարբեր ուսումնական իրավիճակներում։ Հանձնարարականները միաժամանակ կարող են օգտակար լինել դասավանդողներին՝ սեմինարների կառուցվածքը, թեմաների հաջորդականությունը և ուսանողների մասնակցության ձևերը կազմակերպելու համար։ Ընդհանուր առմամբ հրատարակությունը նպաստում է ուսումնական գործընթացի համակարգված կազմակերպմանը, ուսանողների ինքնուրույն աշխատանքի արդյունավետության բարձրացմանը և տեսական գիտելիքների ու գործնական-վերլուծական կարողությունների փոխկապակցված զարգացմանը։

Other Subjects

Գրքում անդրադարձ է կատարվում ինֆլյացիայի հիմնական տեսություններին՝ պահանջարկի և առաջարկի տեսություն, փողի պրոցեսներ, թե ինչպես այդ տեսությունները բացատրում են ինֆլյացիայի առաջացումը տարբեր պայմաններում։ Հեղինակը ներկայացնում է նաև ինֆլյացիայի դրսևորման հիմնական ձևերը՝ սպառողական, ներդրումային, աշխատավարձի, բարեփոխումների և գնաճի տարբեր տեսակներ՝ իրենց առանձնահատկություններով ու պատճառներով։ Նա վերլուծում է, թե ինչպես է յուրաքանչյուր ձևի արտահայտությունը ազդում տնտեսության վրա, ինչպիսի խնդիրներ է առաջացնում և ինչ լուծումներ կարող են լինել կառավարելու համար։ Աշխատությունում ներկայացված է նաև ինֆլյացիայի ազդեցությունը բնակչության սոցիալ-տնտեսական վիճակի վրա՝ հատկապես սպառողների գնողունակության, աշխատավարձերի ու եկամուտների փոփոխությունները և դրանք ինչ ազդեցություն ունեն տնտեսական զարգացման վրա։ Հեղինակը շեշտում է, որ եթե ինֆլյացիան չափազանց բարձր է, դա կարող է հանգեցնել տնտեսական անկայունության, իսկ չափազանց ցածր ինֆլյացիան՝ տնտեսական դանդաղում։ Գրքում ծավալվում են նաև պայքարի մեթոդներ՝ պետության, կենտրոնական բանկերի և ֆինանսական հաստատությունների կողմից, ինչպես նաև մակրոտնտեսական քաղաքականություն, դրամավարկային գործիքներ, գնաճի նվազեցման ռազմավարություններ։ Այս մեթոդներն ընդգրկում են ինչպես ֆինանսական կարգավորումները, այնպես էլ տոկոսադրույքների քաղաքականությունը, և դրանց նպատակն է բարելավել տնտեսության կայունությունը և կանխարգելել ինֆլյացիոն ճգնաժամեր։ Աշխատությունը կարևոր է տնտեսագիտության, ֆինանսների, բանկային գործի, մակրոտնտեսական քաղաքականության և ինֆլյացիայի վերահսկման ոլորտներում գործող մասնագետների ու ուսանողների համար։

Religion

Հրատարակությունը ներկայացնում է 1842 թվականի օրացուցային համակարգը՝ Քրիստոսի ծննդյան և հայոց թվականությունների զուգահեռ նշումով։ Երկու թվագրումների համադրումը կարևոր գործնական նշանակություն ուներ այն ընթերցողների համար, որոնք առօրյա կյանքում և եկեղեցական միջավայրում օգտվում էին տարբեր ժամանակագրական հաշվարկներից։ Օրացույցը հնարավորություն էր տալիս հետևելու տարվա օրերի, ամիսների և ամսաթվերի հաջորդականությանը, կազմակերպելու առօրյա գործերը և նախապես կողմնորոշվելու տարվա կարևոր օրերի հարցում։ Այդպիսի հրատարակությունները հատկապես օգտակար էին հոգևոր կյանքում, քանի որ օրացուցային տվյալները կարող էին ծառայել եկեղեցական տոների, հիշատակի օրերի և ծիսական արարողությունների ժամանակը որոշելու համար։ Հայոց թվականության ներառումը պահպանում էր ազգային ժամանակագրական ավանդույթի ներկայությունը և այն կապում քրիստոնեական աշխարհում լայնորեն կիրառվող թվագրման համակարգի հետ։ Օրացույցը կարելի է դիտարկել որպես 19-րդ դարի հայ համայնքի ժամանակի ընկալման, հաշվարկման և կազմակերպման մշակույթի արտահայտություն։ Այն հետաքրքրություն է ներկայացնում հայ տոմարագիտության, ժամանակագրության, եկեղեցական պատմության և հայկական տպագիր մշակույթի ուսումնասիրության տեսանկյունից՝ ցույց տալով, թե ինչպես էին օրացուցային գիտելիքները փոխանցվում ընթերցողին և կիրառվում հասարակական կյանքում։

Literature

Աշխատությունը նվիրված է սիրային երգերի թեմատիկ, կառուցվածքային և գեղարվեստական առանձնահատկությունների համակողմանի ուսումնասիրությանը՝ ընդգծելով դրանց դերը տարբեր ժողովուրդների բանավոր և գրավոր մշակույթում։ Վերլուծվում են սիրո զգացմունքի արտահայտման բազմազան ձևերը՝ քնարական, էպիկական և ժողովրդական երգարվեստում, ինչպես նաև դրանց պատմական զարգացման հիմնական փուլերը։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում սիրային երգերի պատկերային համակարգին, խորհրդանշաններին, երաժշտական-ռիթմական կառուցվածքին և զգացմունքային ազդեցության միջոցներին։ Ուսումնասիրությունը նաև դիտարկում է սիրային երգերի մշակութային գործառույթը՝ որպես մարդկային հարաբերությունների, հոգևոր արժեքների և սոցիալական նորմերի արտահայտման ձև։ Աշխատությունը ներկայացնում է տարբեր ավանդույթների համեմատական վերլուծություն՝ բացահայտելով սիրային երգերի համամարդկային բնույթը և դրանց կայուն տեղը համաշխարհային երաժշտական և գրական ժառանգության մեջ։

Agriculture

Այս գիտական աշխատությունը նվիրված է կարտոֆիլի առողջ տնկանյութի ստացման, բազմացման և արտադրության կենսատեխնոլոգիական ու ագրոտեխնիկական հիմքերի ուսումնասիրությանը՝ Հայաստանի տարբեր բնակլիմայական պայմանների հաշվառմամբ։ Աշխատանքի հիմնական նպատակն է ներկայացնել կարտոֆիլի բարձրորակ և ֆիտոսանիտարապես առողջ տնկանյութի արտադրության այն մեթոդներն ու տեխնոլոգիական մոտեցումները, որոնք կարող են նպաստել բերքատվության բարձրացմանը, սորտային հատկանիշների պահպանմանը և կարտոֆիլի արտադրության արդյունավետության ավելացմանը։ Հետազոտության կարևոր ուղղություններից մեկը բույսերի կենսատեխնոլոգիական բազմացումն է, որը հնարավորություն է տալիս ստանալ հիվանդություններից հնարավորինս զերծ, գենետիկորեն կայուն և միատարր տնկանյութ։ Այս համատեքստում առանձնահատուկ նշանակություն ունի կարտոֆիլի միկրոբազմացումը՝ in vitro պայմաններում առողջ սկզբնական նյութի ստացման և հետագա բազմացման նպատակով։ Աշխատանքում ուշադրություն է դարձվում նաև միկրոկլոնալ բազմացման, բույսերի կտրոնավորման, մինի-պալարների և այլ բարձրակարգ տնկանյութի ստացման տեխնոլոգիական փուլերին, ինչպես նաև դրանց արտադրական պայմաններում կիրառման հնարավորություններին։ Միաժամանակ ուսումնասիրության կարևոր բաղադրիչ է առողջ տնկանյութի հետագա ագրոտեխնիկան, քանի որ կենսատեխնոլոգիական եղանակով ստացված բարձրորակ նյութի առավելությունները լիարժեք դրսևորվում են միայն համապատասխան հողային, կլիմայական և մշակության պայմանների ապահովման դեպքում։ Հայաստանի բնակլիմայական բազմազանությունը՝ բարձրությունների, ջերմաստիճանային ռեժիմների, տեղումների, խոնավության և հողային պայմանների տարբերություններով, պահանջում է կարտոֆիլի մշակության տեխնոլոգիայի տեղայնացում և յուրաքանչյուր գոտու առանձնահատկություններին համապատասխան ագրոտեխնիկական միջոցառումների ընտրություն։ Աշխատանքը կարող է ընդգրկել տնկման ժամկետների, տնկանյութի չափերի և որակի, բույսերի սնուցման, ոռոգման, հողի մշակության, միջշարային խնամքի, հիվանդությունների և վնասատուների դեմ պայքարի, ինչպես նաև բերքահավաքի և պահպանության հետ կապված հարցեր։ Առանձին նշանակություն ունի այն խնդիրը, թե տարբեր բնակլիմայական գոտիներում ինչ պայմաններ են առավել նպաստավոր առողջ տնկանյութի արագ բազմացման և բարձր բերքատվության ապահովման համար։ Հետազոտության արդյունքները կարող են օգտագործվել կարտոֆիլի սերմնաբուծության և արտադրության համակարգերի կատարելագործման, առողջ տնկանյութի տեղական արտադրության ընդլայնման և ներմուծվող տնկանյութից կախվածության նվազեցման նպատակով։ Աշխատությունը միավորում է բույսերի կենսատեխնոլոգիայի, բուսաբուծության, ագրոնոմիայի, բույսերի պաշտպանության և գյուղատնտեսական արտադրության կազմակերպման խնդիրները՝ ներկայացնելով կարտոֆիլի առողջ տնկանյութի ստացման ամբողջական շղթան՝ լաբորատոր փուլից մինչև դաշտային արտադրություն։ Այն կարող է հետաքրքրել գյուղատնտեսության մասնագետներին, բույսերի կենսատեխնոլոգներով զբաղվող հետազոտողներին, ագրոնոմներին, սերմնաբույծներին, ֆերմերներին, գյուղատնտեսական խորհրդատուներին, ասպիրանտներին և համապատասխան մասնագիտությունների ուսանողներին։ Հայաստանի պայմանների վրա կենտրոնացված ուսումնասիրությունը հատկապես արժեքավոր է երկրի տարբեր գյուղատնտեսական գոտիներում կարտոֆիլի արտադրության տեխնոլոգիաների գիտականորեն հիմնավորված ընտրության և բարձրորակ, առողջ ու արդյունավետ տնկանյութի արտադրության զարգացման տեսանկյունից։

Economics

Աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետության մարզերի սոցիալ-տնտեսական զարգացման տարածքային անհամաչափությունների ուսումնասիրությանը և դրանց նվազեցման հիմնական ուղղությունների բացահայտմանը։ Հետազոտության շրջանակում տարածքային զարգացումը դիտարկվում է որպես երկրի ընդհանուր տնտեսական և սոցիալական առաջընթացի կարևոր բաղադրիչ՝ հաշվի առնելով մարզերի միջև առկա տարբերությունները տնտեսական ակտիվության, զբաղվածության, եկամուտների, ներդրումների, արտադրության, ենթակառուցվածքների, ժողովրդագրական իրավիճակի և սոցիալական ծառայությունների հասանելիության մակարդակներում։ Ուսումնասիրությունը նպատակ ունի բացահայտելու մարզերի զարգացման անհամաչափությունների առաջացման հիմնական պատճառներն ու դրանց խորացմանը նպաստող գործոնները՝ անդրադառնալով բնական և աշխարհագրական պայմաններին, տնտեսական մասնագիտացման առանձնահատկություններին, բնակչության տեղաբաշխմանը, մարդկային կապիտալի ներուժին, ենթակառուցվածքների զարգացման մակարդակին և ներդրումային միջավայրին։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում մարզերի սոցիալ-տնտեսական ներուժի գնահատմանը և դրանց զարգացման հնարավորությունների արդյունավետ օգտագործմանը։ Աշխատանքը հնարավորություն է տալիս համեմատական դիտարկման միջոցով բացահայտելու մարզերի միջև զարգացման տարբերությունները և որոշելու այն ոլորտները, որոնցում նպատակային պետական և տեղական քաղաքականության իրականացումը կարող է նպաստել տարածքային հավասարակշռության բարձրացմանը։ Քննարկվում են տնտեսական գործունեության տարածքային դիվերսիֆիկացման, տեղական ձեռնարկատիրության խթանման, ներդրումների ներգրավման, աշխատատեղերի ստեղծման, ենթակառուցվածքների բարելավման, կրթության և առողջապահության հասանելիության ընդլայնման, ինչպես նաև մարդկային կապիտալի զարգացման հնարավոր ուղղությունները։ Կարևոր տեղ է հատկացվում նաև տարածքային կառավարման և տեղական ինքնակառավարման արդյունավետության բարձրացմանը, մարզերի զարգացման ծրագրերի կատարելագործմանը և պետական աջակցության ավելի հասցեական մեխանիզմների կիրառմանը։ Ուսումնասիրությունը շեշտադրում է այն մոտեցումը, որ տարածքային անհամաչափությունների նվազեցումը չի ենթադրում մարզերի զարգացման պայմանների ամբողջական նույնականացում, այլ պահանջում է յուրաքանչյուր տարածքի տնտեսական, սոցիալական և բնական առանձնահատկություններին համապատասխան զարգացման ռազմավարությունների ձևավորում։ Աշխատության արդյունքները կարող են հիմք ծառայել Հայաստանի մարզերի համաչափ և կայուն զարգացմանն ուղղված տնտեսական քաղաքականության և տարածաշրջանային ծրագրերի մշակման համար։ Նյութը կարող է օգտակար լինել տնտեսագետներին, տարածաշրջանային զարգացման մասնագետներին, պետական և տեղական ինքնակառավարման մարմինների ներկայացուցիչներին, հետազոտողներին, դասախոսներին և ուսանողներին, ինչպես նաև Հայաստանի տարածքային զարգացման հիմնախնդիրներով հետաքրքրվող ընթերցողներին։