Откройте для себя другие интересные и полезные материалы
Вот коллекция других файлов, которые могут вас заинтересовать и помочь в учебе или творческой работе. Чтобы увидеть больше, вы можете перейти в раздел материаловРелигия
Դավթի սաղմոսների գիրք
Հրատարակությունը պարունակում է Դավիթ թագավորին ավանդաբար վերագրվող սաղմոսները՝ Հին Կտակարանի կարևորագույն հոգևոր և բանաստեղծական ժողովածուներից մեկը։ Սաղմոսները ներառում են Աստծուն ուղղված աղոթքներ, օրհներգություններ, փառաբանություններ, ապաշխարության խոսքեր և հավատքի տարբեր արտահայտություններ։ Դրանց միջոցով ներկայացվում են մարդու և Աստծո հարաբերությունները, հոգևոր որոնումները, երախտագիտությունը, հույսը, վիշտը, մեղքերի գիտակցումն ու ներում հայցելու ձգտումը։ Ժողովածուն առանձնանում է իր բանաստեղծական լեզվով, խորհրդանշական պատկերներով և աղոթական բովանդակությամբ։ Սաղմոսները դարեր շարունակ կարևոր դեր են ունեցել հրեական և քրիստոնեական կրոնական ավանդույթներում՝ կիրառվելով պաշտամունքի, եկեղեցական արարողությունների և անհատական աղոթքի ընթացքում։ Հայ առաքելական եկեղեցու հոգևոր կյանքում դրանք նույնպես ունեն նշանակալի տեղ՝ ծառայելով որպես ծիսական ընթերցանության, հոգևոր խոկման և հավատացյալների դաստիարակության աղբյուր։ Հրատարակությունը կարևոր է հայերեն աստվածաշնչյան գրականության տարածման, սաղմոսերգության ավանդույթի պահպանման և XIX դարի Կոստանդնուպոլսի հայ տպագրական ու հոգևոր մշակույթի պատմության ուսումնասիրության համար։
Обновлено. 2026-11-02
История
Հին աշխարհի յոթ հրաշալիքները
Հին աշխարհի յոթ հրաշալիքները անտիկ աշխարհի ամենահայտնի ճարտարապետական և արվեստային կառույցների պայմանական ցանկն է, որը ձևավորվել է հին հույն ճանապարհորդների և պատմիչների կողմից՝ մ.թ.ա. III–II դարերում։ Այս ցանկը ներառում է այն ժամանակների ամենատպավորիչ և հիացմունք առաջացնող կառույցները, որոնք համարվել են մարդկային ստեղծագործ մտքի և ինժեներական կարողության բարձրագույն օրինակներ։ Յոթ հրաշալիքները կապված են հիմնականում Միջերկրածովյան տարածաշրջանի և Մերձավոր Արևելքի հին քաղաքակրթությունների հետ և արտացոլում են այդ դարաշրջանի մշակութային, կրոնական և տեխնիկական զարգացվածությունը։ Դրանցից են Եգիպտոսի Գիզայի Մեծ բուրգը՝ միակ պահպանված հրաշալիքը, որը կառուցվել է որպես փարավոնների դամբարան և մինչ այսօր համարվում է հին աշխարհի ամենամեծ ճարտարապետական ձեռքբերումներից մեկը, Բաբելոնի կախովի այգիները՝ լեգենդար կանաչապատ համալիր, որը, ըստ ավանդության, կառուցվել է Բաբելոնի թագավորի կողմից, Օլիմպիայի Զևսի արձանը՝ հսկայական կրոնական քանդակ Հունաստանում, Եփեսոսի Արտեմիսի տաճարը՝ մեծածավալ կրոնական կառույց Փոքր Ասիայում, Հալիկառնասի դամբարանը՝ արքայական շքեղ գերեզման, Հռոդոսի Կոլոսոսը՝ արևի աստծուն նվիրված հսկա բրոնզե արձան, և Ալեքսանդրիայի փարոսը՝ նավագնացության համար կառուցված կարևորագույն ինժեներական կառույց։ Այս հրաշալիքները ոչ միայն իրենց ժամանակի տեխնիկական և գեղարվեստական նվաճումների վկայություններ են, այլ նաև խորհրդանշում են հին ժողովուրդների հավատքը, ուժը և ստեղծագործական մտածողությունը։ Թեև դրանց մեծ մասը չի պահպանվել մինչև մեր օրերը, դրանք շարունակում են մնալ համաշխարհային մշակութային հիշողության կարևոր մաս և ոգեշնչման աղբյուր ժամանակակից արվեստի ու ճարտարապետության համար։
Обновлено. 2026-10-23
Литература
Հայերի դատը Փարիզի երդվյալների դատարանում
Պատմավավերագրական և իրավաքաղաքական բնույթի աշխատություն է, որը ներկայացնում է հայ ժողովրդի նկատմամբ իրականացված ցեղասպանության հետևանքով ծագած արդարության, պատասխանատվության և միջազգային իրավունքի խնդիրները՝ կենտրոնանալով Փարիզի երդվյալների դատարանում քննված գործերի ու քաղաքական միջավայրի վրա։ Գրքում լուսաբանվում են այն պատմական իրադարձությունները, որոնք ձևավորվեցին Օսմանյան կայսրությունում հայերի զանգվածային կոտորածներից հետո և շարունակվեցին եվրոպական քաղաքական ու իրավական հարթակներում։ Հեղինակը ներկայացնում է հայ ազգային պահանջատիրության գաղափարը, միջազգային հանրության արձագանքը, ինչպես նաև այն իրավական ու բարոյական հարցերը, որոնք բարձրացվում էին հայ ժողովրդի իրավունքների պաշտպանության շուրջ։ Աշխատության մեջ կարևոր տեղ է զբաղեցնում ցեղասպանությունից փրկվածների վկայությունների, դատական փաստաթղթերի, քաղաքական գործիչների ելույթների և մամուլի արձագանքների ուսումնասիրությունը, որոնց միջոցով ընթերցողը պատկերացում է ստանում ժամանակի հասարակական մթնոլորտի և եվրոպական դատաիրավական համակարգի վերաբերմունքի մասին։ Գիրքը ոչ միայն պատմական փաստերի ներկայացում է, այլ նաև փորձ՝ հասկանալու արդարության որոնման, ազգային հիշողության պահպանման և միջազգային իրավական պայքարի նշանակությունը հայ ժողովրդի համար։ Այն արժեքավոր աղբյուր է պատմաբանների, իրավաբանների, քաղաքական գիտությամբ զբաղվողների և Հայոց ցեղասպանության թեմայով հետաքրքրվող ընթերցողների համար։
Обновлено. 2026-10-23
Математика
Некоторые задачи в конденсированных средах при внешних воздействиях
Ֆիզիկամաթեմատիկական գիտությունների, խտացված միջավայրերի ֆիզիկայի և տեսական ֆիզիկայի բնույթի այս աշխատանքը նվիրված է արտաքին ազդեցությունների պայմաններում խտացված միջավայրերում առաջացող ֆիզիկական երևույթների և դրանց մաթեմատիկական նկարագրության որոշ հիմնախնդիրների ուսումնասիրությանը։ Քննության են առնվում խտացված նյութերի կառուցվածքային առանձնահատկությունները, մասնիկների փոխազդեցությունները և համակարգերի մակրոսկոպական հատկությունների ձևավորման հիմնական օրինաչափությունները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում արտաքին էլեկտրական, մագնիսական, մեխանիկական և ջերմային ազդեցությունների պայմաններում նյութերի ֆիզիկական վիճակի ու հատկությունների հնարավոր փոփոխություններին։ Վերլուծվում են արտաքին դաշտերի և խտացված միջավայրերի փոխազդեցության մեխանիզմները, հավասարակշռային վիճակներից շեղումները և դրանց հետևանքով առաջացող ֆիզիկական գործընթացները։ Քննարկվում են նյութերի արձագանքի գծային և ոչ գծային առանձնահատկությունները, կառուցվածքային փոփոխությունները, էներգետիկ վիճակների ձևավորումը և կայունության հետ կապված հարցերը։ Ուսումնասիրության շրջանակներում կարող են դիտարկվել պինդ մարմինների, հեղուկների և այլ խտացված համակարգերի մոդելներ՝ կախված ուսումնասիրվող արտաքին ազդեցությունների բնույթից և ֆիզիկական պայմաններից։ Անդրադարձ է կատարվում համապատասխան դիֆերենցիալ հավասարումների, վիճակագրական ֆիզիկայի մեթոդների և մաթեմատիկական մոդելավորման կիրառման հնարավորություններին։ Կարևորվում է արտաքին ազդեցությունների ուժգնության, հաճախականության, ջերմաստիճանի և նյութական պարամետրերի ազդեցության գնահատումը համակարգերի ֆիզիկական բնութագրերի վրա։ Աշխատանքը կարող է նպաստել խտացված միջավայրերում ընթացող գործընթացների տեսական օրինաչափությունների բացահայտմանը, ֆիզիկական մոդելների կատարելագործմանը և արտաքին դաշտերով կառավարվող նյութական համակարգերի ուսումնասիրության զարգացմանը։ Այն կարող է օգտակար լինել խտացված միջավայրերի ֆիզիկայի, պինդ մարմնի ֆիզիկայի, վիճակագրական մեխանիկայի, նյութագիտության և կիրառական մաթեմատիկայի ոլորտների մասնագետների ու հետազոտողների համար։
Обновлено. 2026-10-10
Культура
Նոր գրականություն ՀՍՍՀ կուլտուրայի և արվեստի վերաբերյալ: Մատենագիտական ինֆորմացիա: Գրականության ընթացիկ տեղեկատու
Մատենագիտական-տեղեկատվական բնույթի այս պարբերական հրատարակությունը նվիրված է Հայկական Խորհրդային Սոցիալիստական Հանրապետության մշակույթի և արվեստի վերաբերյալ նոր լույս տեսած գրականության համակարգված ներկայացմանը, մասնագիտական տեղեկատվության տարածմանը և մշակութային կյանքի տարբեր բնագավառներում իրականացվող գիտական ու ստեղծագործական աշխատանքների լուսաբանմանը։ Հրատարակության հիմնական նպատակն է ընթերցողներին, հետազոտողներին և մշակույթի ոլորտի մասնագետներին տրամադրել ընթացիկ մատենագիտական տեղեկություններ գրքերի, գիտական հոդվածների, մենագրությունների, ժողովածուների, ուսումնամեթոդական ձեռնարկների, պարբերական մամուլի հրապարակումների և այլ նյութերի վերաբերյալ, որոնք առնչվում են հայկական մշակույթի պատմությանը, զարգացման օրինաչափություններին և ժամանակակից գեղարվեստական գործընթացներին։ Տեղեկատուի թեմատիկ շրջանակն ընդգրկում է արվեստագիտության, երաժշտագիտության, թատերագիտության, կինոարվեստի, կերպարվեստի, ճարտարապետության, ժողովրդական ստեղծագործության, մշակութաբանության և մշակութային ժառանգության ուսումնասիրության տարբեր ուղղությունները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում խորհրդային ժամանակաշրջանի հայկական մշակութային կյանքի զարգացմանը, արվեստի տարբեր ճյուղերում տեղի ունեցող ստեղծագործական գործընթացներին, մշակութային հաստատությունների գործունեությանը և ազգային գեղարվեստական ավանդույթների պահպանման ու զարգացման խնդիրներին։ Մատենագիտական նյութերը ներկայացվում են համակարգված սկզբունքով՝ հնարավորություն տալով ընթերցողներին կողմնորոշվել հրատարակվող գրականության բազմազանության մեջ, բացահայտել մասնագիտական հետաքրքրություն ներկայացնող աղբյուրները և հետևել մշակույթի ու արվեստի վերաբերյալ գիտական ուսումնասիրությունների ընթացքին։ Կարևորվում է հայկական թատերական արվեստի պատմության, բեմադրական գործունեության, դերասանական վարպետության, դրամատուրգիայի և թատերական քննադատության վերաբերյալ հրապարակումների մատենագիտական ներկայացումը։ Անդրադարձ է կատարվում նաև երաժշտական մշակույթի տարբեր բնագավառներին, մասնավորապես դասական և ժողովրդական երաժշտությանը, կոմպոզիտորական ստեղծագործությանը, կատարողական արվեստին, երաժշտական կրթությանը և երաժշտագիտության տեսական ու պատմական հիմնախնդիրներին։ Կերպարվեստին առնչվող նյութերի շրջանակում կարևորվում են գեղանկարչության, քանդակագործության, գրաֆիկայի, դեկորատիվ-կիրառական արվեստի և արվեստի պատմության վերաբերյալ ուսումնասիրությունները, ինչպես նաև հայ արվեստագետների ստեղծագործական ժառանգության գիտական արժևորումը։ Հրատարակության թեմատիկ ընդգրկման կարևոր ուղղություններից են ճարտարապետական հուշարձանների ուսումնասիրությունը, պատմամշակութային արժեքների պահպանությունը, հայկական միջնադարյան և նոր շրջանի ճարտարապետության զարգացման առանձնահատկությունները, թանգարանային գործի կազմակերպումը և մշակութային ժառանգության հանրահռչակումը։ Ուշադրություն է հատկացվում նաև կինոարվեստի զարգացմանը, հայկական կինեմատոգրաֆիայի պատմությանը, կինոռեժիսուրայի, դերասանական արվեստի և կինոքննադատության վերաբերյալ հրապարակումներին։ Մատենագիտական տեղեկատուն կարևոր նշանակություն ունի ժողովրդական արվեստի, բանահյուսության, ազգագրության, ավանդական արհեստների և ազգային մշակութային սովորույթների ուսումնասիրության համար՝ նպաստելով համապատասխան գրականության հայտնաբերմանն ու օգտագործմանը։ Հրատարակության տեղեկատվական գործառույթներից է նաև մշակութային քաղաքականության, գեղարվեստական կրթության, գրադարանային և թանգարանային գործունեության, մշակութային կազմակերպությունների աշխատանքի ու հանրային մշակութային կյանքի վերաբերյալ հրապարակումների համակարգումը։ Ընթացիկ մատենագիտական տեղեկատվության տրամադրումը հնարավորություն է տալիս հետևել գիտական մտքի զարգացման միտումներին, բացահայտել նոր հետազոտական ուղղություններ, ուսումնասիրել տարբեր ժամանակաշրջանների մշակութային առաջնահերթությունները և գնահատել խորհրդային Հայաստանի արվեստագիտական գրականության հրատարակչական ակտիվությունը։ Տեղեկատուն առանձնահատուկ արժեք ունի նաև պատմագիտական և աղբյուրագիտական տեսանկյունից, քանի որ դրա տարբեր համարներում ներկայացված մատենագիտական տվյալները կարող են օգտագործվել հայկական մշակույթի պատմության առանձին փուլերի, արվեստագիտական հետազոտությունների զարգացման և մշակութային հաստատությունների գործունեության ուսումնասիրության ընթացքում։ Հրատարակությունը նպաստում է գրադարանային տեղեկատվական սպասարկման կատարելագործմանը, մասնագիտական գրականության որոնման արդյունավետության բարձրացմանը և գիտական ու կրթական հաստատությունների միջև տեղեկատվական կապերի ամրապնդմանը։ Այն կարող է ծառայել որպես օժանդակ աղբյուր գիտահետազոտական աշխատանքների, մատենագիտական ուսումնասիրությունների, թեմատիկ ցուցահանդեսների, գրադարանային միջոցառումների և ուսումնական ծրագրերի կազմակերպման համար։ Պարբերականի պատմամշակութային նշանակությունը պայմանավորված է նաև այն հանգամանքով, որ դրա միջոցով հնարավոր է պատկերացում կազմել տվյալ ժամանակաշրջանի մշակութային կյանքի հիմնական ուղղությունների, գիտական հետաքրքրությունների և արվեստագիտական հրապարակումների շրջանակի մասին։ Հրատարակությունը նախատեսված է արվեստաբանների, մշակութաբանների, պատմաբանների, երաժշտագետների, թատերագետների, կինոգետների, ճարտարապետության պատմաբանների, գրադարանավարների, մատենագետների, ուսանողների, դասախոսների, գիտաշխատողների, ինչպես նաև հայկական մշակույթի և արվեստի պատմությամբ հետաքրքրվող ընթերցողների համար։
Обновлено. 2026-11-02
Экономика
Банковское дело: современная система кредитования
Банковское дело: современная система кредитования աշխատությունը ֆինանսների և բանկային գործի ոլորտի ուսումնական ձեռնարկ է, որը ներկայացնում է ժամանակակից վարկային համակարգի կառուցվածքը և գործառույթները, այն բացատրում է բանկային վարկավորման հիմնական սկզբունքները, վարկերի տեսակները և դրանց տրամադրման մեխանիզմները, ինչպես նաև վարկային ռիսկերի գնահատման և կառավարման մոտեցումները, գիրքը անդրադառնում է բանկերի դերին տնտեսության ֆինանսավորման մեջ, վարկային պորտֆելի ձևավորմանը և տոկոսադրույքների քաղաքականությանը, միաժամանակ ընդգրկելով վարկավորման գործընթացի իրավական և կազմակերպչական կողմերը, ինչը այն դարձնում է կարևոր աղբյուր ֆինանսների, բանկային գործի և տնտեսական կառավարման ուսանողների ու մասնագետների համար։
Обновлено. 2026-09-16