Մտավոր հետամնաց դպրոցականների բարոյական դաստիարակության մանկավարժական մոտեցումների փորձարարական հիմնավորումը

Literature

Աշխատանքը նվիրված է Հայաստանի մշակութապատմական ժառանգության վերաբերյալ աշխարհի տարբեր ժողովուրդների լեզուներով հրատարակված գրականության ուսումնասիրությանը, որը պահպանվում է օտարալեզու գրականության գրադարանային ֆոնդերում։ Հետազոտության շրջանակում ներկայացվում է հայ ժողովրդի պատմությանը, մշակույթին, լեզվին, գրականությանը, արվեստին, ճարտարապետությանը, կրոնին և հասարակական կյանքին վերաբերող օտարալեզու հրատարակությունների բազմազանությունը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում տարբեր լեզուներով ստեղծված և Հայաստանի մասին տեղեկատվություն պարունակող գրքերի, գիտական աշխատությունների, հոդվածների, ժողովածուների, կատալոգների և այլ մատենագիտական նյութերի հավաքագրմանը, դասակարգմանը և բովանդակային ուսումնասիրությանը։ Աշխատանքը հնարավորություն է տալիս դիտարկել, թե ինչպես է Հայաստանի պատմական և մշակութային ժառանգությունը ներկայացվել տարբեր ժողովուրդների գիտական, մշակութային և տեղեկատվական միջավայրերում, ինչպես նաև բացահայտել այդ գրականության ձևավորման հիմնական ժամանակաշրջաններն ու թեմատիկ ուղղությունները։ Ուսումնասիրվում են հայագիտության, պատմագիտության, արվեստագիտության, գրականագիտության և մշակութաբանության ոլորտներին վերաբերող նյութերը՝ առանձնացնելով այն հրատարակությունները, որոնք ունեն հատկապես կարևոր աղբյուրագիտական կամ գիտական նշանակություն։ Կարևորվում է գրադարանային ֆոնդերի դերը մշակութային հիշողության պահպանման և տարբեր լեզուներով ստեղծված գիտելիքի հասանելիության ապահովման գործում։ Հետազոտության շրջանակում կարող են վերլուծվել ֆոնդերի լեզվական և ժամանակագրական կազմը, հրատարակությունների աշխարհագրական ծագումը, թեմատիկ բաշխվածությունը և դրանց համալրման առանձնահատկությունները։ Առանձին ուշադրություն է դարձվում օտարալեզու գրականության միջոցով Հայաստանի մշակութային ժառանգության միջազգային ներկայացվածությանը և տարբեր գիտական ու մշակութային ավանդույթների միջև կապերի ձևավորմանը։ Աշխատանքը կարևոր է նաև այն տեսանկյունից, որ նման հավաքածուները հնարավորություն են տալիս ուսումնասիրելու Հայաստանի վերաբերյալ օտարերկրյա հեղինակների և հետազոտողների մոտեցումները, մեկնաբանությունները և գիտական հետաքրքրությունները տարբեր պատմական ժամանակաշրջաններում։ Հետազոտության արդյունքները կարող են նպաստել գրադարանային ֆոնդերի առավել արդյունավետ ուսումնասիրմանը, հայագիտական նյութերի մատենագիտական բացահայտմանը, մշակութային ժառանգության հանրահռչակմանը և միջազգային գիտական համագործակցության զարգացմանը։ Աշխատանքը արժեքավոր է գրադարանագետների, մատենագետների, պատմաբանների, մշակութաբանների և հայագիտությամբ զբաղվող հետազոտողների համար՝ որպես Հայաստանի մասին բազմալեզու տեղեկատվական և մշակութային ժառանգության ուսումնասիրման կարևոր հիմք։

Pedagogy

Методическое пособие посвящено использованию игровых методов обучения на уроках русского языка в начальных классах армянской школы и направлено на повышение эффективности усвоения языка у младших школьников; в работе рассматриваются теоретические основы игрового обучения, его психолого-педагогическое значение, а также практические приемы и виды дидактических игр, способствующих развитию речевых навыков, расширению словарного запаса, формированию грамматических умений и навыков устной и письменной речи; особое внимание уделяется адаптации игровых технологий к билингвальной образовательной среде, мотивации учащихся и созданию благоприятной языковой среды на уроках, а также приведены конкретные примеры упражнений и сценариев учебных игр.

Biology

Աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետությունում խոզերի դիզենտերիայի տարածվածության, առաջացման պատճառների, հարուցիչների առանձնահատկությունների և բուժման արդյունավետ մեթոդների ուսումնասիրությանը։ Հեղինակը վերլուծում է հիվանդության համաճարակաբանական առանձնահատկությունները, տարածման պայմանները, վարակման ուղիները և այն գործոնները, որոնք նպաստում են խոզաբուծական տնտեսություններում հիվանդության առաջացմանն ու պահպանմանը։ Ուսումնասիրության շրջանակում ներկայացվում են դիզենտերիայի էթիոլոգիական գործոնները, ախտաբանական փոփոխությունները, կլինիկական դրսևորումները և ախտորոշման մոտեցումները։ Աշխատանքում անդրադարձ է կատարվում նաև բուժական միջոցառումների կազմակերպմանը, կիրառվող դեղամիջոցների արդյունավետության գնահատմանը և հիվանդության կանխարգելման ու վերահսկման միջոցառումներին՝ նպատակ ունենալով նվազեցնել տնտեսական կորուստները և բարձրացնել կենդանիների առողջական վիճակի պահպանման արդյունավետությունը։ Հետազոտությունը հիմնված է հանրապետության պայմաններում իրականացված ուսումնասիրությունների վրա և ներկայացնում է գործնական նշանակություն ունեցող տվյալներ խոզաբուծության ոլորտի համար։ Գիրքը արժեքավոր աղբյուր է անասնաբույժների, կենդանաբույծների, անասնաբուժական գիտությունների մասնագետների, գյուղատնտեսական ոլորտի հետազոտողների և ուսանողների համար՝ նպաստելով խոզերի վարակիչ հիվանդությունների կանխարգելման և բուժման գիտականորեն հիմնավորված մոտեցումների զարգացմանը։

History

Ժողովածուն ներկայացնում է հայ ժողովրդական մշակույթին նվիրված հանրապետական գիտաժողովի գիտական զեկուցումներն ու հետազոտական նյութերը՝ ընդգրկելով հայ ժողովրդի ավանդական կյանքի, հասարակական հարաբերությունների, հոգևոր պատկերացումների և նյութական ժառանգության տարբեր կողմերը։ Նման գիտական ուսումնասիրությունների շրջանակում ժողովրդական մշակույթը դիտարկվում է որպես պատմականորեն ձևավորված և սերնդեսերունդ փոխանցվող արժեքների, գիտելիքների, սովորույթների ու վարքականոնների ամբողջություն, որն արտահայտում է համայնքների կենսակերպն ու աշխարհընկալումը։ Ժողովածուի թեմատիկ ուղղությունները վերաբերում են ժողովրդական ավանդույթների պահպանմանն ու փոփոխությանը, ծեսերին և տոնական սովորույթներին, բանավոր ստեղծագործությանը, հավատալիքներին, ընտանեկան ու համայնքային կյանքին, ժողովրդական արհեստներին և կենցաղային մշակույթի դրսևորումներին։ Կարևորվում է նաև տարբեր բնակավայրերի ու տարածաշրջանների մշակութային առանձնահատկությունների ուսումնասիրությունը, ինչպես նաև ավանդական սովորույթների և ժամանակակից հասարակական միջավայրի փոխազդեցությունը։ Հրատարակությունը նպաստում է հայ ժողովրդական մշակույթի բազմազանության, պատմական շարունակականության և ազգային ինքնության հետ դրա կապերի բացահայտմանը։ Այն օգտակար գիտական աղբյուր է ազգագրագետների, բանագետների, մշակութաբանների, պատմաբանների, հայագետների, ինչպես նաև ժողովրդական ավանդույթներով և մշակութային ժառանգությամբ հետաքրքրվող ընթերցողների համար։

Literature

Աշխատությունը նվիրված է Էժեն Իոնեսկոյի դրամատուրգիական ժառանգության մեջ աբսուրդի և օտարացման երևույթների գեղարվեստական, փիլիսոփայական և թատերագիտական ուսումնասիրությանը։ Հետազոտության կենտրոնում այն առանձնահատուկ աշխարհընկալումն է, որի միջոցով մարդկային գոյությունը ներկայացվում է որպես հակասություններով, հաղորդակցական խզումներով, անորոշությամբ և իրականության սովորական տրամաբանության խախտմամբ բնութագրվող վիճակ։ Աբսուրդը դիտարկվում է ոչ միայն որպես դրամատիկական կառուցվածքի կամ ոճական արտահայտչամիջոցների համակարգ, այլև որպես մարդու և շրջապատող աշխարհի միջև հարաբերությունների մեկնաբանման սկզբունք։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում կերպարների օտարացմանը, նրանց միջև լիարժեք հաղորդակցության դժվարություններին, անհատի մեկուսացմանը և հասարակական միջավայրում սեփական ինքնության պահպանման խնդրին։ Հետազոտության շրջանակում կարող են քննության առնվել երկխոսությունների կառուցվածքը, կրկնությունները, լեզվական կաղապարները, տրամաբանական կապերի խախտումները, գրոտեսկային իրավիճակները և պայմանական բեմական իրականությունը՝ բացահայտելու դրանց դերը աբսուրդի զգացողության ձևավորման մեջ։ Կարևորվում է հատկապես լեզվի գործառույթը, քանի որ խոսքը հաճախ դադարում է մարդկանց միջև արդյունավետ հաղորդակցության միջոց լինելուց և վերածվում է նրանց մեկուսացումն ու փոխադարձ անհասկացողությունը ընդգծող գեղարվեստական գործոնի։ Օտարացման խնդիրը կարող է ուսումնասիրվել նաև անձի և հասարակության հարաբերությունների տեսանկյունից՝ դիտարկելով զանգվածային վարքագծի, հասարակական կարծրատիպերի, անհատականության կորստի և իրականության նկատմամբ մարդու անզորության թեմաները։ Աշխատանքը կարող է անդրադառնալ նաև կատակերգականի և ողբերգականի փոխներթափանցմանը, քանի որ արտաքինից զավեշտական իրավիճակները հաճախ բացահայտում են գոյաբանական անհանգստության և մարդկային հարաբերությունների ճգնաժամի ավելի խոր շերտեր։ Իոնեսկոյի ստեղծագործական մեթոդի ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս պարզաբանելու նաև աբսուրդի թատրոնի գեղագիտական սկզբունքները և նրա տեղը XX դարի եվրոպական դրամատուրգիայի զարգացման մեջ։ Ընդհանուր առմամբ հետազոտությունը համադրում է գրականագիտության, թատերագիտության, փիլիսոփայական մեկնաբանության և դրամայի տեսության մոտեցումները՝ բացահայտելով աբսուրդի ու օտարացման փոխկապակցվածությունը և դրանց նշանակությունը Իոնեսկոյի գեղարվեստական աշխարհի կառուցման մեջ։

Pedagogy

Սոցիալ-մանկավարժական ծառայությունը դպրոցի կառավարման համակարգում հանդես է գալիս որպես կարևոր օղակ, որը միավորում է կրթական գործընթացը և աշակերտների սոցիալական, հոգեբանական ու դաստիարակչական աջակցությունը՝ նպաստելով անվտանգ, ներառական և արդյունավետ ուսումնական միջավայրի ձևավորմանը։ Այս ծառայության հիմնական դերը կայանում է աշակերտների վարքային, սոցիալական և հուզական խնդիրների վաղ հայտնաբերման, դրանց կանխարգելման և համապատասխան միջամտությունների կազմակերպման մեջ՝ համագործակցելով ուսուցիչների, տնօրինության, ծնողների և անհրաժեշտության դեպքում նաև արտաքին մասնագետների հետ։ Այն աջակցում է դպրոցի կառավարման համակարգին՝ ապահովելով ուսումնական գործընթացի ոչ միայն ակադեմիական, այլ նաև սոցիալական բաղադրիչի արդյունավետ կառավարում, օգնելով ձևավորել բարենպաստ միջանձնային հարաբերություններ, կանխել կոնֆլիկտները և նվազեցնել բացակայությունների ու դպրոցական անհաջողության ռիսկերը։ Սոցիալ-մանկավարժական ծառայությունը նաև իրականացնում է սոցիալական ռիսկերի գնահատում, աջակցում է խոցելի խմբերի երեխաներին, կազմակերպում է կանխարգելիչ ծրագրեր՝ ուղղված բռնության, կախվածությունների կամ սոցիալական մեկուսացման դեմ, ինչպես նաև նպաստում է ներառական կրթության սկզբունքների իրականացմանը։ Դպրոցի կառավարման համակարգում այն ծառայում է որպես կապող օղակ վարչական և ուսումնական կառույցների միջև՝ տրամադրելով տվյալներ և վերլուծություններ, որոնք օգնում են տնօրենությանը կայացնել ավելի հիմնավորված որոշումներ աշակերտների բարեկեցության և կրթական որակի բարձրացման ուղղությամբ, միաժամանակ ձևավորելով համագործակցային մշակույթ, որտեղ կրթական հաջողությունը դիտարկվում է որպես համատեղ պատասխանատվության արդյունք։