Discover other interesting and useful materials

    Here is a collection of other files that may interest you and help in your studies or creative work. To see more, you can go to the materials section
    Online

    Informatics

    Разработка комплекса алгоритмов и программ структурного анализа и оценивания качества изображения

    Աշխատությունը նվիրված է թվային պատկերների կառուցվածքային վերլուծության և դրանց որակի գնահատման համար նախատեսված ալգորիթմների ու ծրագրային միջոցների համալիրի մշակմանը։ Հետազոտության հիմքում պատկերի կառուցվածքային առանձնահատկությունների բացահայտման և դրանց քանակական գնահատման խնդիրն է, ինչը կարևոր նշանակություն ունի պատկերների ավտոմատ մշակման, ճանաչման, վերականգնման, սեղմման և փոխանցման համակարգերում։ Աշխատանքում կարող են ուսումնասիրվել պատկերի հիմնական կառուցվածքային բաղադրիչները՝ եզրերը, կոնտրաստային անցումները, տեքստուրային առանձնահատկությունները, մանրամասների պահպանվածությունը, աղավաղումները և տարածական փոխկապակցվածությունները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում պատկերի որակի գնահատման մեթոդներին, որոնց միջոցով հնարավոր է որոշել, թե որքանով է փոփոխված կամ աղավաղված պատկերը համապատասխանում սկզբնական կամ պահանջվող որակի չափանիշներին։ Կարող են դիտարկվել ինչպես օբյեկտիվ չափանիշներ, որոնք հիմնված են մաթեմատիկական և վիճակագրական հաշվարկների վրա, այնպես էլ պատկերների կառուցվածքային բնութագրերը հաշվի առնող գնահատման մոտեցումներ։ Ալգորիթմական լուծումների մշակումը զուգորդվում է դրանց ծրագրային իրականացման հետ, ինչը հնարավորություն է տալիս ավտոմատացնել պատկերների վերլուծության և գնահատման գործընթացը։ Նման համակարգը կարող է կիրառվել տարբեր բնագավառներում՝ համակարգչային տեսողության, բժշկական պատկերների մշակման, թվային լուսանկարչության, հեռահաղորդակցության, մուլտիմեդիա համակարգերի և տեղեկատվության պահպանման ու փոխանցման ոլորտներում։ Աշխատության կարևոր կողմերից է տարբեր մեթոդների արդյունավետության համեմատական գնահատումը և այնպիսի ալգորիթմների ընտրությունը կամ մշակումը, որոնք կարող են ապահովել վերլուծության բավարար ճշգրտություն՝ միաժամանակ պահպանելով հաշվարկային արդյունավետությունը։ Ծրագրային համալիրի ստեղծումը թույլ է տալիս ոչ միայն տեսականորեն ուսումնասիրել պատկերի որակի և կառուցվածքի գնահատման խնդիրները, այլև ստացված մեթոդները փորձարկել գործնական տվյալների վրա։ Ընդհանուր առմամբ, աշխատանքը միավորում է թվային պատկերների մշակման տեսական, ալգորիթմական և ծրագրային կողմերը՝ նպատակ ունենալով ստեղծել պատկերների կառուցվածքային հատկանիշների վերլուծության և որակի ավտոմատ գնահատման կիրառելի գործիքակազմ։

    Updated: 2026-09-22
    Разработка комплекса алгоритмов и программ структурного анализа и оценивания качества изображения
    Online

    Other Subjects

    Նոր գրքեր պատանիներին: Ինֆորմացիոն ցանկ= Новые книги юным (1988, Նոյեմբեր, թիվ 11)

    Այս հրատարակությունը ներկայացնում է պատանիների համար նախատեսված նոր գրքերի տեղեկատվական ընտրանի, որը նպատակ ունի օգնել երիտասարդ ընթերցողներին կողմնորոշվել ժամանակակից գրականության բազմազան դաշտում և գտնել իրենց հետաքրքրություններին համապատասխան ընթերցանություն։ Ցանկում ընդգրկված են տարբեր ժանրերի ստեղծագործություններ՝ արկածային և ֆանտաստիկ պատմություններ, գիտահանրամատչելի գրքեր, սոցիալ-հոգեբանական վեպեր, ինչպես նաև կրթական և ճանաչողական բնույթի հրատարակություններ, որոնք նպաստում են պատանեկան մտածողության, երևակայության և արժեքային համակարգի ձևավորմանը։ Նյութը առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձնում այն գրքերին, որոնք զարգացնում են քննադատական մտածողությունը, ստեղծագործական մոտեցումը և գիտելիքի նկատմամբ հետաքրքրությունը՝ միաժամանակ աջակցելով ընթերցանության մշակույթի ձևավորմանը։ Տեղեկատվական ցանկը նաև ընդգծում է ժամանակակից մանկապատանեկան գրականության դերը անձի սոցիալականացման, ինքնաճանաչման և աշխարհընկալման ընդլայնման գործընթացներում՝ ներկայացնելով գրքեր, որոնք կարող են դառնալ ոգեշնչման աղբյուր և կրթական ուղեցույց պատանիների համար։

    Updated: 2026-09-20
    Նոր գրքեր պատանիներին: Ինֆորմացիոն ցանկ= Новые книги юным (1988, Նոյեմբեր, թիվ 11)
    Online

    Biology

    Հեմորֆին-7-ի հակաուռուցքային ազդեցության մոլեկուլային մեխանիզմների ուսումնասիրությունը

    Աշխատությունը նվիրված է Հեմորֆին-7-ի հակաուռուցքային ազդեցության մոլեկուլային մեխանիզմների ուսումնասիրությանը՝ կենտրոնանալով ուռուցքային բջիջների կենսաբանական գործընթացների վրա դրա հնարավոր ազդեցությունների բացահայտման վրա։ Հետազոտության շրջանակում ուսումնասիրվում են հակաուռուցքային ազդեցության հիմքում ընկած բջջային և մոլեկուլային գործընթացները, որոնք կարող են կապված լինել ուռուցքային բջիջների աճի, բազմացման, կենսունակության և ծրագրավորված բջջային մահվան կարգավորման հետ։ Գրքում ներկայացվում են ուռուցքային բջիջների կենսաբանության հիմնական առանձնահատկությունները և այն ազդանշանային մեխանիզմները, որոնք մասնակցում են դրանց չկառավարվող բազմացմանն ու գոյատևմանը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում Հեմորֆին-7-ի ազդեցության հնարավոր թիրախներին և այն գործընթացներին, որոնց միջոցով նյութը կարող է փոփոխել բջջային ազդանշանների փոխանցումը, նյութափոխանակությունը կամ բջջի կենսունակությունը։ Աշխատության մեջ ուսումնասիրվում են նաև ապոպտոզի և այլ կարգավորվող բջջային մահվան մեխանիզմները, բջջային ցիկլի վերահսկումը, օքսիդատիվ գործընթացները և գեների արտահայտման փոփոխությունները՝ որպես հակաուռուցքային ազդեցության հնարավոր բաղադրիչներ։ Հեղինակը կիրառում է մոլեկուլային և կենսաքիմիական հետազոտության մոտեցումներ՝ ստացված տվյալների միջոցով գնահատելու նյութի ազդեցության առանձնահատկությունները և բացահայտելու հնարավոր պատճառահետևանքային կապերը։ Ուսումնասիրության կարևոր ուղղություններից է Հեմորֆին-7-ի ազդեցության և ուռուցքային բջիջների կենսաբանական պատասխանների միջև կապի բացահայտումը, ինչը կարող է ընդլայնել պատկերացումները տվյալ միացության կենսաբանական ակտիվության վերաբերյալ։ Աշխատությունը կարող է նշանակություն ունենալ նոր հակաուռուցքային նյութերի ուսումնասիրման տեսանկյունից՝ միաժամանակ ընդգծելով մոլեկուլային մակարդակում ազդեցության մեխանիզմների բացահայտման կարևորությունը հետագա դեղաբանական հետազոտությունների համար։ Ներկայացված արդյունքները կարող են հետաքրքրել ուռուցքաբանության, մոլեկուլային կենսաբանության, կենսաքիմիայի, դեղագիտության և փորձարարական բժշկության ոլորտների մասնագետներին։ Գիրքը կարող է օգտակար լինել գիտաշխատողներին, բժիշկներին, դեղագետներին, կենսաքիմիկոսներին, ասպիրանտներին և բժշկական ու կենսաբանական ուղղությունների ուսանողներին, ովքեր ուսումնասիրում են ուռուցքային հիվանդությունների մոլեկուլային հիմքերը և նոր հակաուռուցքային միջոցների հնարավորությունները։

    Updated: 2026-09-11
    Հեմորֆին-7-ի հակաուռուցքային ազդեցության մոլեկուլային մեխանիզմների ուսումնասիրությունը
    Online

    Religion

    Месяцеслов армянской церкви на 1849 год

    Աշխատությունը ներկայացնում է Հայ Առաքելական Եկեղեցու 1849 թվականի եկեղեցական ամսացույց-մայսացույցի (մեսյակեսլավի) կառուցվածքն ու բովանդակությունը՝ ներառելով տարվա ընթացքում կատարվող տոները, սրբերի հիշատակի օրերը, ծիսական կարգերը և եկեղեցական օրացույցի առանձնահատկությունները։ Վերլուծվում են եկեղեցական տարվա կազմակերպման սկզբունքները, տոնացույցի ձևավորման ավանդույթները և դրանց կապը հայ միջնադարյան ու նոր շրջանի տոմարական համակարգերի հետ։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում սրբախոսական նյութերին, ծիսական օրերի հերթականությանը, ինչպես նաև եկեղեցական կյանքի և ժողովրդական ավանդույթների փոխհարաբերությանը։ Ուսումնասիրությունը դիտարկում է այս տիպի հրատարակությունները որպես կարևոր աղբյուրներ հայ եկեղեցական պատմության, տոմարագիտության և մշակութային կյանքի ուսումնասիրության համար՝ ընդգծելով դրանց փաստագրական և գիտական արժեքը։

    Updated: 2026-09-09
    Месяцеслов армянской церкви на 1849 год
    Online

    Religion

    Սուրբ Ալֆոնսոս Լիգուորի․ Մահվան նախապատրաստություն կամ խորհրդածություններ հավիտենական ճշմարտությունների շուրջ

    Սույն աշխատությունը կաթոլիկ հոգևոր և բարոյախոսական գրականության նշանավոր երկերից է, որի հեղինակն է իտալացի աստվածաբան, եկեղեցական գործիչ և հոգևոր գրող Սուրբ Ալֆոնսոս Մարիա դե Լիգուորին։ Գիրքը նվիրված է մարդու մահվան, երկրային կյանքի անցողիկության, հոգու անմահության և հավիտենական ճշմարտությունների շուրջ խորհրդածություններին՝ նպատակ ունենալով ընթերցողին մղել հոգևոր ինքնաքննության, բարոյական վերափոխման և քրիստոնեական հավատքի գիտակցված կենսագործման։ Ստեղծագործության գաղափարական հիմքում ընկած է այն համոզմունքը, որ մահը մարդկային գոյության անխուսափելի սահմանն է, իսկ երկրային կյանքը հոգևոր պատրաստության, բարոյական ընտրության և հավիտենական կյանքի հանդեպ պատասխանատվության ժամանակաշրջան։ Հեղինակը մահվան թեման դիտարկում է ոչ միայն որպես կենսաբանական ավարտ, այլև որպես մարդու ամբողջ կյանքի, գործերի, արժեքների և հոգևոր վիճակի վերջնական իմաստավորման պահ։ Այս մոտեցմամբ ընթերցողին առաջարկվում է վերանայել երկրային փառքի, հարստության, իշխանության, հաճույքների և նյութական ձեռքբերումների նշանակությունը՝ դրանք համեմատելով հոգու փրկության և հավիտենական կյանքի արժեքների հետ։ Աշխատության սկզբնական խորհրդածություններում ուշադրություն է դարձվում մահվան անխուսափելիությանը, կյանքի կարճատևությանը, մահվան ժամի անորոշությանը և այն հանգամանքին, որ մարդը հաճախ իր կյանքի մեծ մասը ծախսում է անցողիկ նպատակների վրա՝ անտեսելով հոգևոր պատրաստության անհրաժեշտությունը։ Հեղինակը հակադրում է մեղքի մեջ ապրող մարդու հոգեվիճակը և արդար կյանք վարող քրիստոնյայի ներքին խաղաղությունը՝ ցույց տալով, թե ինչպես են մարդու առօրյա ընտրությունները ձևավորում նրա խիղճը, հավատքը և կյանքի վերջին պահերի հոգևոր ապրումները։ Կարևոր տեղ է հատկացվում նաև ժամանակի արժեքին, փրկության նշանակությանը, աշխարհիկ կյանքի ունայնությանը և մարդու երկրային գոյությունը դեպի հավիտենություն տանող ճանապարհ դիտարկելու գաղափարին։ Այս խորհրդածությունների միջոցով շեշտվում է, որ բարոյական կատարելագործումը և հոգևոր վերափոխումը չպետք է հետաձգվեն կյանքի անորոշ ապագայի համար, քանի որ մարդու ժամանակը սահմանափակ է, իսկ մահվան պահը՝ անկանխատեսելի։ Ստեղծագործության հաջորդ կարևոր գաղափարական ուղղությունը մեղքի բնույթի, դրա հետևանքների և աստվածային ողորմության հետ մարդու հարաբերությունների ուսումնասիրությունն է։ Հեղինակը մանրամասն անդրադառնում է մահացու մեղքին, մեղավոր սովորություններին, հոգևոր անտարբերությանը, խղճի խաթարմանը և այն ինքնախաբեությանը, որի միջոցով մարդը հաճախ արդարացնում է սեփական սխալները։ Միաժամանակ ընդգծվում է Աստծո անսահման ողորմության, ապաշխարության, զղջման և հոգևոր վերադարձի հնարավորությունը։ Այսպիսով, գիրքը միավորում է խիստ բարոյական նախազգուշացումը և քրիստոնեական հույսի գաղափարը՝ ընթերցողին հորդորելով չհուսահատվել սեփական անկատարությունից, այլ ձգտել վերականգնել հոգևոր կապը Աստծո հետ։ Առանձնահատուկ նշանակություն ունեն անհատական և համընդհանուր դատաստանի, երկնքի, դժոխքի, հավիտենական կյանքի և մարդու հետմահու ճակատագրի վերաբերյալ խորհրդածությունները։ Այս թեմաները ներկայացվում են կաթոլիկ աստվածաբանության ավանդական պատկերացումների շրջանակում՝ նպատակ ունենալով ընդգծել մարդու բարոյական պատասխանատվությունը և երկրային վարքի հոգևոր հետևանքները։ Հեղինակը անդրադառնում է նաև աղոթքի, հոգևոր հաստատակամության, Սուրբ Մարիամ Աստվածածնի բարեխոսության, Աստծո սիրո, Սուրբ Հաղորդության և աստվածային կամքին հնազանդվելու նշանակությանը։ Այս հարցերը լրացնում են մահվան նախապատրաստության գաղափարը՝ ցույց տալով, որ հոգևոր պատրաստությունը միայն մահվան մասին մտածելը չէ, այլ ամենօրյա հավատքի, աղոթքի, առաքինության և քրիստոնեական կյանքի հետևողական գործադրումը։ Գրքի կարևոր առանձնահատկություններից է խորհրդածական կառուցվածքը. յուրաքանչյուր թեմա ներկայացվում է որպես ինքնուրույն հոգևոր մտորում, որի նպատակն է ոչ միայն բանականորեն բացատրել որևէ աստվածաբանական ճշմարտություն, այլև հուզական ու կամային ներգործություն ունենալ ընթերցողի վրա։ Հեղինակը ձգտում է գիտակցական ըմբռնումը վերածել ներքին ապրումի, զղջման, աղոթքի և գործնական որոշման։ Այդ պատճառով աշխատության շարադրանքը համադրում է աստվածաբանական դատողությունը, բարոյական խրատը, հոգեբանական դիտարկումը, հռետորական հարցադրումները, հուզական դիմումները և աղոթական խորհրդածությունը։ Գրական լեզվին բնորոշ են հանդիսավորությունն ու համոզչականությունը, իսկ շարադրանքի հիմնական շարժիչ ուժը ընթերցողի խղճին և հոգևոր գիտակցությանը դիմելն է։ Աշխատության շարունակության մեջ ներկայացվում են նաև հավիտենականության մասին խորհրդածություններ, շաբաթվա օրերի համար նախատեսված հոգևոր մտորումներ և քրիստոնեական կյանքի կանոններ, որոնք ընդգծում են աղոթքի, ինքնազսպման, առաքինությունների զարգացման, Աստծո շնորհի պահպանման և մահվան խաղաղ ընդունման անհրաժեշտությունը։ Այս կառուցվածքը գիրքը դարձնում է ոչ միայն տեսական աստվածաբանական աշխատություն, այլև գործնական հոգևոր ուղեցույց՝ նախատեսված անհատական ընթերցանության, ինքնաքննության և հոգևոր վարժությունների համար։ Պատմական և մշակութային առումով ստեղծագործությունը կարևոր տեղ ունի կաթոլիկ հոգևոր գրականության մեջ։ Սուրբ Ալֆոնսոս Լիգուորին, որը հանդիսանում է Փրկչի Ամենասուրբ Քավության միաբանության հիմնադիրը և կաթոլիկ եկեղեցու ճանաչված աստվածաբաններից մեկը, իր երկերում առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձրել բարոյական աստվածաբանությանը, հոգևոր դաստիարակությանը, աղոթքին և քրիստոնեական կյանքի գործնական սկզբունքներին։ Նրա ստեղծագործությունները լայն տարածում են ստացել կաթոլիկ աշխարհում և զգալի ազդեցություն են ունեցել հոգևոր կրթության ու քարոզչական ավանդույթի վրա։ Այս աշխատությունը հատկապես կարևոր է մահվան, դատաստանի, հավիտենականության և հոգու փրկության թեմաների մշակման տեսանկյունից՝ ներկայացնելով կաթոլիկ հոգևոր մտածողության այն ուղղությունը, որը շեշտադրում է մարդու անձնական պատասխանատվությունը, ապաշխարությունը և ամենօրյա հոգևոր պատրաստությունը։ Հայերեն գրավոր մշակույթի տեսանկյունից ստեղծագործության թարգմանական ու հրատարակչական ներկայությունը վկայում է հայ ընթերցողին եվրոպական կաթոլիկ հոգևոր գրականության և բարոյախոսական մտքի հետ հաղորդակից դարձնելու ձգտման մասին։ Այն արտացոլում է նաև հայ կաթոլիկ համայնքների, Մխիթարյան կրթամշակութային միջավայրի և եվրոպական կրոնական գրականության միջև գոյություն ունեցած մտավոր ու մշակութային կապերը։ Գիրքը հետաքրքրություն է ներկայացնում կաթոլիկ աստվածաբանությամբ, քրիստոնեական բարոյագիտությամբ, հոգևոր գրականությամբ, հայերեն թարգմանական ժառանգությամբ և կրոնական մտքի պատմությամբ զբաղվող ուսումնասիրողների համար։ Ընթերցողական առումով այն հնարավորություն է տալիս խորհելու կյանքի իմաստի, ժամանակի արժեքի, մահվան անխուսափելիության, խղճի, բարոյական պատասխանատվության, ներողամտության և հավիտենականության գաղափարների շուրջ։ Աշխատության հիմնական պատգամն այն է, որ մահվան արժանապատիվ և խաղաղ ընդունման լավագույն նախապատրաստությունը բարոյապես գիտակից, հավատքով ամուր և հոգևոր արժեքներով առաջնորդվող կյանքն է։ Այն ներկայացնում է մարդու ներքին աշխարհի, քրիստոնեական հավատի և հավիտենական կյանքի վերաբերյալ խորքային խորհրդածությունների ամբողջություն՝ պահպանելով իր կրոնական, դաստիարակչական, գրական և պատմամշակութային նշանակությունը։

    Updated: 2026-11-13
    Սուրբ Ալֆոնսոս Լիգուորի․ Մահվան նախապատրաստություն կամ խորհրդածություններ հավիտենական ճշմարտությունների շուրջ
    Online

    Law

    Հայոց ազգային սահմանադրություն

    Հրատարակությունը ներկայացնում է հայոց ազգային սահմանադրական կարգավորման կարևորագույն փաստաթուղթը, որը հայտնի է նաև որպես Ազգային սահմանադրություն և կապված է Օսմանյան կայսրության հայ համայնքի կառավարման ու հասարակական կյանքի վերակազմավորման հետ։ Այն ձևավորվել է 19-րդ դարի ազգային-հասարակական բարեփոխումների պայմաններում՝ նպատակ ունենալով սահմանել համայնքի ներքին կառավարման սկզբունքները, ներկայացուցչական մարմինների լիազորությունները և հասարակական տարբեր կառույցների փոխհարաբերությունները։ Փաստաթղթում ամրագրված դրույթները վերաբերում են Ազգային ժողովի գործունեությանը, համայնքային ներկայացուցիչների ընտրությանը, հոգևոր և աշխարհիկ իշխանությունների հարաբերություններին, կրթական ու բարեգործական հաստատությունների կառավարմանը, ինչպես նաև եկեղեցական և հասարակական գործերի կազմակերպմանը։ Սահմանադրական կարգավորումների կարևոր նպատակներից էր համայնքի անդամների մասնակցության ընդլայնումը, կառավարման գործընթացների կանոնակարգումը և որոշումների ընդունման համար ներկայացուցչական մեխանիզմների ձևավորումը։ Փաստաթուղթը արտացոլում է հայ հասարակական մտքի զարգացման մի կարևոր փուլ, երբ ազգային ինքնակազմակերպման, իրավական հավասարության, հանրային պատասխանատվության և համայնքային ինքնակառավարման գաղափարները ձեռք էին բերում գործնական նշանակություն։ Այն արժեքավոր սկզբնաղբյուր է հայոց քաղաքական ու իրավական պատմության, օսմանահայ համայնքի կառավարման համակարգի և 19-րդ դարի սահմանադրական շարժումների ուսումնասիրության համար։

    Updated: 2026-11-09
    Հայոց ազգային սահմանադրություն