Հեմորֆին-7-ի հակաուռուցքային ազդեցության մոլեկուլային մեխանիզմների ուսումնասիրությունը

Այլ առարկաներ

Գրադարանագիտական և մատենագիտական բնույթի այս հրատարակությունը նվիրված է պարբերական հրատարակությունների տեղեկատու-մատենագիտական ապարատի կազմակերպման, կառուցվածքի և գործնական կիրառության հիմնական սկզբունքներին։ Քննության են առնվում թերթերի, ամսագրերի և շարունակական այլ հրատարակությունների վերաբերյալ տեղեկությունների հավաքման, համակարգման, նկարագրման և որոնման մեթոդները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում գրադարանային գրացուցակների, քարտարանների, մատենագիտական ցանկերի, տեղեկատուների և որոնողական այլ միջոցների ձևավորման ու օգտագործման առանձնահատկություններին։ Ներկայացվում են պարբերական մամուլի նյութերի մատենագիտական մշակման, թեմատիկ դասակարգման և ընթերցողների տեղեկատվական պահանջներին համապատասխան տեղեկությունների տրամադրման կազմակերպական մոտեցումները։ Քննարկվում են նաև տեղեկատու-մատենագիտական աշխատանքի արդյունավետ կազմակերպման, գրառումների միասնականացման և անհրաժեշտ նյութերի արագ հայտնաբերման հետ կապված գործնական հարցեր։ Հրատարակությունը նպաստում է պարբերականների հետ աշխատելու մասնագիտական հմտությունների ձևավորմանը և գրադարանային տեղեկատվական սպասարկման կատարելագործմանը։ Այն կարող է օգտակար լինել գրադարանավարների, մատենագետների, տեղեկատվական ծառայությունների աշխատակիցների, գրադարանային գործ ուսումնասիրող ուսանողների և պարբերական հրատարակությունների մատենագիտական մշակմամբ զբաղվող մասնագետների համար։

Պատմություն

Աշխատությունը նվիրված է 1914-1920 թվականներին հայ և ամերիկյան հասարակությունների ու քաղաքական շրջանակների միջև ձևավորված հարաբերությունների ուսումնասիրությանը՝ Առաջին համաշխարհային պատերազմի, Օսմանյան կայսրության տարածքում հայերի նկատմամբ իրականացված բռնությունների և հետպատերազմյան միջազգային վերադասավորումների համատեքստում։ Հետազոտության շրջանակում դիտարկվում են հայ-ամերիկյան կապերի քաղաքական, հասարակական, մարդասիրական և դիվանագիտական ուղղությունները, ինչպես նաև այն գործոնները, որոնք պայմանավորեցին Միացյալ Նահանգների աճող հետաքրքրությունը հայկական հարցի և Մերձավոր Արևելքի նկատմամբ։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում Հայոց ցեղասպանության տարիներին ամերիկյան հասարակական կարծիքի արձագանքին, ամերիկյան մամուլի և հասարակական կազմակերպությունների գործունեությանը, ինչպես նաև հայ բնակչությանը օգնություն ցուցաբերելու նպատակով ձևավորված մարդասիրական նախաձեռնություններին։ Կարևոր տեղ է հատկացվում ամերիկյան միսիոներների, բարեգործական կազմակերպությունների և անհատների գործունեությանը, որոնք պատերազմի տարիներին մասնակցում էին որբերի, փախստականների և ցեղասպանությունից վերապրածների օգնության կազմակերպմանը։ Ուսումնասիրության կարևոր բաղադրիչ է Near East Relief կազմակերպության գործունեությունը, որը հետպատերազմյան շրջանում նշանակալի դեր ունեցավ հայ և այլ քրիստոնյա ժողովուրդների օգնության գործում։ Աշխատությունը կարող է անդրադառնալ նաև ԱՄՆ-ի պետական կառույցների և դիվանագիտական ներկայացուցիչների գործունեությանը, նրանց հաղորդագրություններին ու զեկուցագրերին, որոնք հնարավորություն են տալիս վերականգնելու այդ ժամանակաշրջանի իրադարձությունների ամերիկյան ընկալումը։ Առանձին ուշադրություն է դարձվում Հայաստանի Առաջին Հանրապետության ստեղծումից հետո հայ-ամերիկյան հարաբերությունների նոր փուլին, երբ երկկողմ առնչությունները սկսեցին ավելի ընդգծված քաղաքական և դիվանագիտական բնույթ ստանալ։ Հետազոտվում են Հայաստանի միջազգային ճանաչման, տնտեսական և մարդասիրական աջակցության, Հայաստանի Հանրապետության հետ հնարավոր համագործակցության և տարածաշրջանում ամերիկյան քաղաքականության հետ կապված հարցերը։ Կարևոր տեղ է հատկացվում 1919 թվականի Փարիզի խաղաղության վեհաժողովին, որտեղ հայկական հարցը ներկայացվեց միջազգային քաղաքականության օրակարգում, ինչպես նաև Հայաստանի և ԱՄՆ-ի միջև հնարավոր քաղաքական կապերի զարգացման քննարկումներին։ Հետազոտության առանցքային թեմաներից է նաև Հայաստանի մանդատի գաղափարը, որի շուրջ ԱՄՆ-ում և հայկական քաղաքական շրջանակներում ծավալվեցին նշանակալի քննարկումներ։ Այս համատեքստում կարող են ուսումնասիրվել ԱՄՆ-ի քաղաքական ղեկավարության, Կոնգրեսի, հասարակական կազմակերպությունների և հայկական համայնքների տարբեր դիրքորոշումները։ Աշխատությունը կարող է անդրադառնալ նաև 1920 թվականի իրադարձություններին, Սևրի պայմանագրի ստորագրմանը և Հայաստանի Հանրապետության նկատմամբ ամերիկյան քաղաքականության հետագա փոփոխություններին։ Հայ-ամերիկյան առնչությունների ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս միաժամանակ դիտարկել ինչպես պետական ու դիվանագիտական հարաբերությունները, այնպես էլ հասարակական և մարդասիրական կապերը, որոնք զգալիորեն նպաստեցին երկու հասարակությունների միջև փոխադարձ հետաքրքրվածության խորացմանը։ Հետազոտությունը կարևոր է նաև Հայոց ցեղասպանության միջազգային արձագանքի, Հայաստանի Առաջին Հանրապետության արտաքին կապերի և ԱՄՆ-ի՝ Մերձավոր Արևելքում ձևավորվող քաղաքականության պատմությունը հասկանալու տեսանկյունից։ Աշխատության արդյունքները կարող են նպաստել 1914-1920 թվականների միջազգային հարաբերությունների, հայ ժողովրդի պատմության և հայ-ամերիկյան կապերի զարգացման վերաբերյալ գիտական պատկերացումների ընդլայնմանը։ Այն կարող է հետաքրքրել պատմաբաններին, հայագետներին, դիվանագիտության և միջազգային հարաբերությունների մասնագետներին, քաղաքագետներին, հասարակական կազմակերպությունների պատմությամբ զբաղվող հետազոտողներին, դասախոսներին և համապատասխան մասնագիտություններով սովորող ուսանողներին։

Կրոն

Այս հրատարակությունը ներկայացնում է հայ միջնադարյան հոգևոր գրականության մեծագույն կոթողներից մեկը՝ Սուրբ Գրիգոր Նարեկացու աղոթական ժառանգությունը, որը դարեր շարունակ բացառիկ տեղ է զբաղեցրել հայ ժողովրդի հոգևոր կյանքում, կրոնական մտածողության և գրական մշակույթի մեջ։ Աշխատության հիմքում մարդու հոգևոր աշխարհի խորքային ուսումնասիրությունն է, Աստծո հետ անձնական հաղորդակցության ձգտումը, մեղավորության գիտակցումը, ապաշխարությունը, աստվածային ողորմության հայցումը և հոգու փրկության որոնումը։ Գրիգոր Նարեկացու աղոթական ստեղծագործությունը քրիստոնեական խորհրդածության բարձրագույն արտահայտություններից է, որտեղ մարդու ներքին ապրումները, տագնապները, հույսերը և հավատը ներկայացվում են բացառիկ հուզականությամբ ու աստվածաբանական խորությամբ։ Հեղինակը մարդուն դիտարկում է որպես անկատար, մեղքի ու կասկածի դեմ պայքարող, սակայն աստվածային սիրուն և ողորմությանը մշտապես ձգտող էակ։ Աղոթքների գաղափարական առանցքում մարդու և Աստծո հարաբերությունն է, որը կառուցվում է խոնարհության, անկեղծ խոստովանության, ապաշխարության և փրկության հույսի վրա։ Նարեկացու հոգևոր աշխարհում մարդը մշտապես գիտակցում է իր սահմանափակությունն ու մեղավոր բնությունը, սակայն չի կորցնում աստվածային բարության հանդեպ վստահությունը։ Այդ պատճառով աղոթական խոսքը միաժամանակ դառնում է ինքնաքննության, հոգևոր մաքրման, մխիթարության և ներքին վերածննդի միջոց։ Ստեղծագործության կարևոր թեմաներից են մարդկային մեղքի և աստվածային ողորմության փոխհարաբերությունը, հոգու և մարմնի հակադրությունն ու ներդաշնակությունը, կյանքի անցողիկությունը, մահվան և հավիտենականության խորհուրդը, տառապանքի իմաստավորումը և մարդու փրկության հնարավորությունը։ Հեղինակը մարդու հոգևոր վիճակը ներկայացնում է բազմաթիվ պատկերավոր համեմատությունների, խորհրդանիշների և աստվածաշնչյան ակնարկների միջոցով՝ բացահայտելով ներքին պայքարի բազմաշերտ բնույթը։ Աղոթական խոսքում առանձնահատուկ նշանակություն ունեն Աստծո անսահման բարության, սիրո, գթասրտության և ներողամտության գաղափարները։ Մարդը, գիտակցելով իր անկարողությունը և հոգևոր թուլությունը, դիմում է աստվածային օգնությանը՝ հույս ունենալով ազատվել մեղքի ծանրությունից և հասնել հոգևոր խաղաղության։ Գրիգոր Նարեկացու գրական արվեստի ամենանշանավոր առանձնահատկություններից մեկը խոսքի բացառիկ արտահայտչականությունն է։ Նրա լեզուն հարուստ է փոխաբերություններով, այլաբանություններով, հուզական դիմումներով, հակադրություններով, աստվածաշնչյան պատկերներով և խորհրդապաշտական արտահայտություններով։ Աղոթքի ձևը վերածվում է գեղարվեստական ու փիլիսոփայական ինքնարտահայտման միջոցի, որտեղ աստվածաբանական միտքը միահյուսվում է բանաստեղծական պատկերավորությանը։ Հեղինակի խոսքը հաճախ ունի հռետորական լարվածություն, ներքին երկխոսության բնույթ և հոգևոր ապրումների աստիճանական խորացում։ Այս առանձնահատկությունները Նարեկացու ստեղծագործությունը դարձնում են ոչ միայն կրոնական ընթերցանության երկ, այլև համաշխարհային գրականության նշանակալի հուշարձան։ Նրա ստեղծագործական ժառանգության մեջ առանձնահատուկ տեղ ունի «Մատյան ողբերգության» աղոթագիրքը, որը հայ ժողովրդական ընկալման մեջ հայտնի է նաև «Նարեկ» անվամբ և դարեր շարունակ ծառայել է որպես աղոթքի, մխիթարության ու հոգևոր զորացման աղբյուր։ Նարեկացու աղոթական ժառանգությունը հայ քրիստոնեական մշակույթում ձեռք է բերել համազգային նշանակություն։ Նրա երկերը ընթերցվել են եկեղեցական միջավայրում, ընտանեկան հարկի տակ և անհատական աղոթքի ժամանակ՝ դառնալով հոգևոր ինքնաճանաչման ու հավատքի ամրապնդման միջոց։ Նարեկացու ստեղծագործությունը կարևոր է նաև հայ աստվածաբանական մտքի զարգացման տեսանկյունից, քանի որ նրանում արտահայտված են քրիստոնեական մարդաբանության, մեղքի, փրկության, աստվածային սիրո և մարդու հոգևոր վերափոխման վերաբերյալ խորքային գաղափարներ։ Պատմամշակութային առումով հրատարակությունը նշանակալի է հայ գրքի և հոգևոր ժառանգության պահպանման ու տարածման գործում։ Կոստանդնուպոլիսը 19-րդ դարում հայ տպագրության կարևորագույն կենտրոններից էր, որտեղ իրականացվում էին հայերեն կրոնական, կրթական և գեղարվեստական գրքերի բազմաթիվ հրատարակություններ։ Սուրբ Գրիգոր Նարեկացու աղոթական երկի տպագրությունը նպաստել է միջնադարյան հայ հոգևոր գրականության շարունակական ընթերցանությանը և դրա տարածմանը տարբեր հայկական համայնքներում։ Այսպիսի հրատարակությունները կարևոր դեր են ունեցել նաև հայերեն գրական լեզվի, հոգևոր բառապաշարի և ազգային կրոնական ավանդույթների պահպանման գործում։ Գիրքը բացառիկ արժեք ունի հայ միջնադարյան գրականության, աստվածաբանության, աղոթագրության, գրական լեզվի պատմության և հայ հոգևոր մշակույթի ուսումնասիրության համար։ Այն կարևոր ընթերցանության նյութ է ոչ միայն հավատացյալների և հոգևորականների, այլև գրականագետների, պատմաբանների, լեզվաբանների ու փիլիսոփայական մտքի պատմությամբ հետաքրքրվողների համար։ Նարեկացու աղոթական ժառանգությունը շարունակում է մնալ հոգևոր ինքնաճանաչման, մարդկային տառապանքի իմաստավորման, աստվածային ողորմության ընկալման և հայ մշակութային ինքնության ամենանշանակալի արտահայտություններից մեկը։

Տեխնոլոգիա

Այս տեղեկատուն ներկայացնում է Հայաստանի Հանրապետությունում վերջերս հրատարակված տեխնիկական և ինժեներական գրականությունը՝ որպես տեղեկատվական և մատենագիտական ուղեցույց։ Նյութում ընդգրկված են մեխանիկայի, էլեկտրոնիկայի, մեքենաշինության, էներգետիկայի, ավտոմատիկայի, քիմիական և արդյունաբերական տեխնոլոգիաների ոլորտների վերջին հրատարակությունները, նրանց կառուցվածքային առանձնահատկությունները, հեղինակը, հրատարակման տարեթիվը և հրատարակչությունը։ Աշխատությունը նախատեսված է ինժեներների, ուսանողների, գիտնականների և տեխնիկական ոլորտների մասնագետների համար՝ թույլ տալով արագ կողմնորոշվել նոր տպագիր և հետազոտական նյութերի մեջ, պլանավորել ուսումնասիրություններ և ապահովել մասնագիտական գրականության հասանելիություն։ Տեղեկատուն ընդգծում է նաև գրքերի թեմատիկ տարանջատումը, ինչն օգնում է օգտվողներին կենտրոնանալ կոնկրետ տեխնիկական ուղղությունների վրա՝ նոր տեխնոլոգիաների, սարքավորումների, մոդելավորման և կիրառական մեթոդների ուսումնասիրության համար։

Գրականություն

Մ. դը Ֆերեալի աշխատությունը նվիրված է հավատաքննության՝ ինկվիզիցիայի գործունեության ուսումնասիրությանը՝ ուշադրություն հրավիրելով այդ հաստատության փակ բնույթի, գաղտնի ընթացակարգերի և կրոնական վերահսկողության մեխանիզմների վրա։ Հավատաքննությունը միջնադարյան և վաղ նոր շրջանի եվրոպական պատմության կարևոր ու բարդ երևույթներից է, որի գործունեությունը կապված էր եկեղեցական իշխանության, կրոնական ուղղափառության պահպանման, այլախոհության հետապնդման և հասարակական վերահսկողության հետ։ Թեման հնարավորություն է տալիս դիտարկելու հավատաքննության դատական համակարգը, մեղադրանքների քննության ընթացքը, հարցաքննության մեթոդները, դատավճիռների կայացումը և այդ գործընթացների ազդեցությունը անհատների ու հասարակության վրա։ Աշխատության վերնագրում ընդգծված գաղտնիության գաղափարը կարևոր է ինկվիզիցիոն հաստատությունների գործելակերպը, դրանց ներքին կանոնակարգերն ու իշխանության իրականացման առանձնահատկությունները հասկանալու համար։ Գիրքը կարող է հետաքրքրել եկեղեցու պատմությամբ, միջնադարյան Եվրոպայի հասարակական և իրավական համակարգերով, կրոնական շարժումներով ու մարդու իրավունքների պատմական զարգացմամբ զբաղվող ընթերցողներին։ Այն նաև արժեքավոր է կրոնական իշխանության և աշխարհիկ հասարակության փոխհարաբերությունների, անհատական ազատությունների սահմանափակման և պատմական հիշողության ձևավորման հարցերի ուսումնասիրության համար։

Գրականություն

Անջելո» խորագրով ստեղծագործությունը պատկանում է գեղարվեստական գրականության այն երկերի շարքին, որոնցում կենտրոնական կերպարի միջոցով բացահայտվում են մարդկային բնավորության, զգացմունքների և հասարակական հարաբերությունների տարբեր կողմերը։ Անջելո անունը որպես ստեղծագործության վերնագիր ընթերցողի ուշադրությունը կենտրոնացնում է անհատական կերպարի և նրա շուրջ ձևավորվող իրադարձությունների վրա։ Նման գրական երկերում հաճախ ուսումնասիրվում են սիրո, պատվի, հավատարմության, պարտքի, իշխանության և արդարության թեմաները, ինչպես նաև անհատի ու հասարակության միջև առաջացող հակասությունները։ Ստեղծագործության ժանրային և սյուժետային առանձնահատկությունները միայն վերնագրից հստակ որոշել հնարավոր չէ, սակայն այն կարելի է դիտարկել 19-րդ դարի հայերեն գեղարվեստական հրատարակությունների այն միջավայրում, որտեղ եվրոպական գրականության ստեղծագործությունները հասանելի էին դառնում հայ ընթերցողին։ Այսպիսի երկերի տարածումը նպաստել է գրական ճաշակի ընդլայնմանը, տարբեր մշակույթների գեղարվեստական ավանդույթների ճանաչմանը և հայ գրական միջավայրի հարստացմանը։ Գիրքը հետաքրքրություն է ներկայացնում Զմյուռնիայի հայ տպագրական կյանքի, 19-րդ դարի գեղարվեստական հրատարակությունների և հայերեն թարգմանական գրականության պատմության ուսումնասիրության համար։