Discover other interesting and useful materials

    Here is a collection of other files that may interest you and help in your studies or creative work. To see more, you can go to the materials section
    Online

    Culture

    Նոր գրականություն ՀՍՍՀ կուլտուրայի և արվեստի վերաբերյալ: Մատենագիտական ինֆորմացիա: Գրականության ընթացիկ տեղեկատու

    Հրատարակությունը ընթացիկ մատենագիտական բնույթի մասնագիտական տեղեկատու է, որի նպատակն է համակարգված ներկայացնել Հայկական ԽՍՀ մշակույթի և արվեստի տարբեր բնագավառներին վերաբերող նոր հրատարակությունների և հրապարակումների մասին տեղեկատվությունը։ Մատենագիտական ցանկերում ընդգրկվում են գրադարան նոր մուտք գործած հայերեն և ռուսերեն գրքերը, ինչպես նաև պարբերական մամուլում տպագրված՝ մշակույթի ու արվեստի հարցերին առնչվող նյութերը։ Տեղեկությունները դասակարգվում են թեմատիկ սկզբունքով, իսկ առանձին բաժիններում մատենագիտական նկարագրությունները ներկայացվում են այբբենական հաջորդականությամբ՝ հեշտացնելով անհրաժեշտ գրականության որոնումն ու ընտրությունը։ Ընդգրկված նյութերը կարող են վերաբերել երաժշտությանը, թատրոնին, կերպարվեստին, կինոյին, ճարտարապետությանը, ժողովրդական ստեղծագործությանը, մշակութային հաստատությունների գործունեությանը և մշակութային կյանքի այլ ուղղություններին։ Մատենագիտական գրառումները հնարավորություն են տալիս ստանալու հրատարակությունների նույնականացման և որոնման համար անհրաժեշտ տվյալներ, իսկ գրադարանային շիֆրների նշումը նպաստում է համապատասխան նյութերի արագ հայտնաբերմանը գրադարանային հավաքածուներում։ Պարբերաբար հրատարակվող տեղեկատուն կատարում է տեղեկատվական, որոնողական և փաստագրական գործառույթ՝ արտացոլելով տվյալ ժամանակաշրջանի մշակութային ու արվեստագիտական հրատարակչական գործունեությունը։ Այն կարող է օգտագործվել նաև որպես աղբյուր խորհրդային Հայաստանի մշակութային կյանքի, արվեստագիտական ուսումնասիրությունների և մասնագիտական գրականության զարգացման ուղղությունների հետազոտման համար։ Հրատարակությունը նախատեսված է գրադարանավարների, մատենագետների, մշակույթի և արվեստի ոլորտի մասնագետների, գիտաշխատողների, ուսանողների և համապատասխան թեմաներով գրականություն որոնող ընթերցողների համար։

    Updated: 2026-11-02
    Նոր գրականություն ՀՍՍՀ կուլտուրայի և արվեստի վերաբերյալ: Մատենագիտական ինֆորմացիա: Գրականության ընթացիկ տեղեկատու
    Online

    Technology

    Նանոթաղանթների ծակոտկենության հետազոտումը և չափիչ սարքավորման մշակումը

    Աշխատությունը նվիրված է նանոթաղանթների ծակոտկենության ուսումնասիրությանը և այդ բնութագիրը որոշելու համար համապատասխան չափիչ սարքավորման մշակմանը։ Հետազոտության շրջանակում դիտարկվում են նանոթաղանթների կառուցվածքային առանձնահատկությունները, ծակոտիների չափերը, բաշխվածությունը, ընդհանուր ծակոտկենությունը և այդ պարամետրերի ազդեցությունը նյութի ֆիզիկական ու կիրառական հատկությունների վրա։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում նանոթաղանթների կառուցվածքի և չափման ենթակա պարամետրերի միջև կապի բացահայտմանը, ինչպես նաև ծակոտկենության գնահատման համար առավել համապատասխան մեթոդների ընտրությանը։ Աշխատության կարևոր ուղղություններից է չափիչ սարքավորման նախագծումը, որի միջոցով հնարավոր կլինի ստանալ նանոթաղանթների ծակոտկենությունը բնութագրող քանակական և վերարտադրելի տվյալներ։ Հետազոտության ընթացքում կարող են ուսումնասիրվել չափման ֆիզիկական սկզբունքները, սարքի կառուցվածքային հանգույցները, զգայուն տարրերը, չափման տիրույթը, ճշգրտությունը և փորձարարական տվյալների մշակման մեթոդները։ Կարևոր տեղ է հատկացվում սարքավորման աշխատանքի փորձարարական ստուգմանը, չափումների սխալների գնահատմանը, արդյունքների կրկնելիության և վերարտադրելիության ապահովմանը։ Նանոթաղանթների ծակոտկենության ուսումնասիրությունը կարող է ներառել տարբեր կառուցվածք և ծակոտիների չափեր ունեցող նմուշների համեմատական վերլուծություն՝ բացահայտելու համար նյութի կառուցվածքային պարամետրերի ազդեցությունը չափման արդյունքների վրա։ Մշակվող սարքավորումը կարող է նախատեսված լինել ինչպես գիտահետազոտական, այնպես էլ տեխնոլոգիական գործընթացների վերահսկման նպատակներով՝ հնարավորություն տալով արագ և հուսալիորեն գնահատել նանոթաղանթների կարևոր կառուցվածքային բնութագրերը։ Հետազոտության արդյունքները կարող են նպաստել նանոկառուցվածքային նյութերի բնութագրման մեթոդների կատարելագործմանը և համապատասխան չափիչ տեխնոլոգիաների զարգացմանը։ Աշխատանքը կարող է կիրառական նշանակություն ունենալ ֆիլտրացման, թաղանթային տեխնոլոգիաների, սենսորների, էներգետիկայի, կենսաբժշկական նյութերի և այլ բարձր տեխնոլոգիական ոլորտներում, որտեղ նանոթաղանթների ծակոտկենությունը կարևոր դեր ունի։ Այն կարող է հետաքրքրել նյութագետներին, նանոտեխնոլոգների, չափագիտության և սարքաշինության մասնագետներին, ֆիզիկոսներին, ինժեներներին, հետազոտողներին և համապատասխան ոլորտների ուսանողներին։

    Updated: 2026-09-04
    Նանոթաղանթների ծակոտկենության հետազոտումը և չափիչ սարքավորման մշակումը
    Online

    Mathematics

    О расходимости треугольных и секторных сумм двойных рядов Фурье

    Աշխատությունը նվիրված է կրկնակի Ֆուրիեի շարքերի զուգամիտության և տարամիտության հիմնարար խնդիրների ուսումնասիրությանը՝ առանձնահատուկ ուշադրություն դարձնելով դրանց եռանկյունային և սեկտորային մասնակի գումարների վարքին։ Հետազոտության հիմքում ընկած է բազմաչափ հարմոնիկ անալիզի այն կարևոր խնդիրը, թե ինչ պայմաններում է պարբերական ֆունկցիայի Ֆուրիեի ներկայացումը մոտենում սկզբնական ֆունկցիային և ինչպես է արդյունքը կախված շարքերի գումարման համար ընտրված տիրույթների երկրաչափական կառուցվածքից։ Քննության են առնվում կրկնակի Ֆուրիեի գործակիցները, մասնակի գումարների տարբեր ձևերը և դրանց սահմանային վարքը։ Եռանկյունային գումարների դեպքում հաճախականությունների բազմությունից ընտրվում են համապատասխան եռանկյունաձև տիրույթներում տեղակայված անդամները, իսկ սեկտորային մոտեցման դեպքում դիտարկվում են որոշակի անկյունային հատվածներին համապատասխանող հաճախականություններ։ Նման տարբերությունը հնարավորություն է տալիս ուսումնասիրելու, թե հաճախականությունների ընտրման եղանակն ինչպես կարող է ազդել շարքի վերականգնողական հատկությունների և տարամիտության առաջացման վրա։ Առանձնահատուկ նշանակություն ունի այնպիսի ֆունկցիաների կամ ֆունկցիաների դասերի բացահայտումը, որոնց համար նշված մասնակի գումարները որոշ կետերում կամ բազմությունների վրա չեն ցուցաբերում կայուն սահմանային վարք։ Դիտարկվում են տարամիտության առաջացման մաթեմատիկական պայմանները, մասնակի գումարների մեծությունների հնարավոր աճը, տարբեր գումարման եղանակների առանձնահատկությունները և դրանց փոխադարձ կապերը։ Հետազոտության ընթացքում կարևոր դեր ունեն իրական և հարմոնիկ անալիզի մեթոդները, ինտեգրելի ֆունկցիաների հատկությունները, Ֆուրիեի գործակիցների գնահատումները և համապատասխան միջուկների վարքի ուսումնասիրությունը։ Տարբեր երկրաչափական ձևերով սահմանված մասնակի գումարների համեմատությունը հնարավորություն է տալիս ավելի խորությամբ հասկանալ բազմաչափ Ֆուրիեի շարքերի կառուցվածքը և ցույց տալ, որ մեկչափ դեպքից բազմաչափ դեպքի անցնելիս առաջանում են նոր և ավելի բարդ երևույթներ։ Աշխատության արդյունքները տեսական նշանակություն ունեն Ֆուրիեի անալիզի, ֆունկցիաների տեսության և բազմաչափ հարմոնիկ անալիզի զարգացման համար, ինչպես նաև նպաստում են բազմակի շարքերի սահմանային հատկությունների և տարբեր գումարման մեթոդների վերաբերյալ մաթեմատիկական պատկերացումների խորացմանը։

    Updated: 2026-09-29
    О расходимости треугольных и секторных сумм двойных рядов Фурье
    Online

    Literature

    Բարոյախոսական վեպեր, կամ՝ տղաների սիրտը կրթելու համար հարմար պատմություններ, հատոր Ե

    Հրատարակությունը բարոյադաստիարակչական պատմությունների բազմահատոր ժողովածուի հինգերորդ հատորն է՝ նախատեսված երեխաների և պատանիների բարոյական ու մտավոր զարգացմանը նպաստելու համար։ Գրքի գաղափարական ուղղվածությունը հիմնված է պատմողական գրականության միջոցով մարդկային դրական հատկանիշների և հասարակական վարքի սկզբունքների փոխանցման վրա։ Նմանատիպ պատմություններում հերոսների գործողությունների, նրանց կայացրած որոշումների և դրանց հետևանքների միջոցով ընթերցողին ներկայացվում են ազնվության, բարության, աշխատասիրության, ճշմարտախոսության, համեստության, փոխօգնության և պատասխանատվության արժեքները։ Պատմությունների դաստիարակչական նշանակությունը պայմանավորված է նրանով, որ բարոյական գաղափարները մատուցվում են հասկանալի պատմողական ձևով՝ խթանելով երեխայի հետաքրքրությունը, երևակայությունը և ինքնուրույն դատողությունը։ Ժողովածուն արտացոլում է 19-րդ դարի հայ կրթական ու գրական միջավայրում տարածված այն մոտեցումը, ըստ որի ընթերցանությունը պետք է նպաստի ոչ միայն գիտելիքների ձեռքբերմանը, այլև անձի բնավորության և բարոյական նկարագրի ձևավորմանը։ Մխիթարյան միաբանության հրատարակչական գործունեության շրջանակում լույս տեսած այս հատորը կարևոր է հայ մանկական գրականության, թարգմանական գրականության և դաստիարակչական հրատարակությունների պատմության ուսումնասիրության համար։ Այն նաև վկայում է պատանի ընթերցողների համար նախատեսված հայերեն գրականության զարգացման մասին։

    Updated: 2026-10-31
    Բարոյախոսական վեպեր, կամ՝ տղաների սիրտը կրթելու համար հարմար պատմություններ, հատոր Ե
    Online

    Pedagogy

    Նախադպրոցականների դաստիարակության և ուսուցման հիմնահարցերը Սոֆյա Արղությանի մանկավարժական հայացքներում

    Գիրքը ներկայացնում է նախադպրոցական տարիքի երեխաների դաստիարակության և ուսուցման կարևորագույն հարցերը՝ հիմնվելով հայ մանկավարժական մտքի արժեքավոր դիտարկումների և գիտական մոտեցումների վրա։ Աշխատության մեջ բացահայտվում են փոքր տարիքի երեխաների զարգացման առանձնահատկությունները, նրանց կրթական միջավայրի ձևավորման սկզբունքները, դաստիարակի դերը և ուսուցման գործընթացի ճիշտ կազմակերպման ուղիները։ Հեղինակը անդրադառնում է երեխայի անհատականության ձևավորմանը, բարոյական, մտավոր, ֆիզիկական և ստեղծագործական կարողությունների զարգացման նշանակությանը՝ ընդգծելով վաղ մանկության շրջանի կարևոր ազդեցությունը մարդու հետագա կյանքի վրա։ Գրքում ներկայացված են մանկավարժական գաղափարներ, որոնք նպաստում են երեխայի ազատ, ներդաշնակ և նպատակային զարգացմանը, ինչպես նաև նախադպրոցական կրթության արդյունավետ կազմակերպմանը։ Այն արժեքավոր նյութ է մանկավարժների, ուսանողների, կրթության ոլորտի մասնագետների և բոլոր նրանց համար, ովքեր հետաքրքրված են երեխաների դաստիարակության տեսությամբ ու գործնական մեթոդներով։

    Updated: 2026-09-05
    Նախադպրոցականների դաստիարակության և ուսուցման հիմնահարցերը Սոֆյա Արղությանի մանկավարժական հայացքներում
    Online

    Mathematics

    Нелинейные аппроксимации по общей и классической системе Хаара

    Աշխատությունը նվիրված է ընդհանուր և դասական Հաարի համակարգերի հիման վրա ոչ գծային ապրոքսիմացիաների տեսության ուսումնասիրությանը՝ ներկայացնելով ժամանակակից մաթեմատիկական անալիզի կարևոր ուղղություններից մեկի տեսական հիմքերը և կիրառական նշանակությունը։ Գրքում քննարկվում են ֆունկցիաների մոտարկման մեթոդները, ոչ գծային ապրոքսիմացիաների կառուցման սկզբունքները, Հաարի համակարգերի հատկությունները և դրանց կիրառությունը տարբեր ֆունկցիոնալ տարածություններում։ Հեղինակը վերլուծում է մոտարկման ճշգրտության գնահատման մեթոդները, սեղմ ներկայացումների արդյունավետությունը, կոնվերգենցիայի պայմանները և օպտիմալ ընտրության ալգորիթմները՝ հիմնավորելով դրանց դերը բարդ մաթեմատիկական խնդիրների լուծման գործընթացում։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում ընդհանուր և դասական Հաարի համակարգերի համեմատական վերլուծությանը, դրանց կառուցվածքային առանձնահատկություններին, ինչպես նաև ոչ գծային մեթոդների առավելություններին՝ գծային մոտարկումների համեմատ։ Աշխատությունում ներկայացված տեսական արդյունքները կիրառելի են հարմոնիկ անալիզի, թվային մաթեմատիկայի, ազդանշանների մշակման, տվյալների սեղմման, հաշվարկային մեթոդների և տեղեկատվական տեխնոլոգիաների մի շարք խնդիրներում։ Գիրքը նախատեսված է մաթեմատիկայի, կիրառական մաթեմատիկայի, ֆունկցիոնալ անալիզի և հաշվարկային գիտությունների ոլորտների ուսանողների, դասախոսների, հետազոտողների և մասնագետների համար, ովքեր հետաքրքրված են ապրոքսիմացիայի ժամանակակից տեսությամբ և դրա կիրառություններով։

    Updated: 2026-09-10
    Нелинейные аппроксимации по общей и классической системе Хаара