Նավթիլմեթիլ խումբ պարունակող չորրորդային ամոնիումային աղերի վերախմբավորման-ճեղքման ռեակցիայի ուսումնասիրումը

Linguistics

Գիտական ուսումնասիրությունը վերաբերում է հայ փիլիսոփայական ժառանգության կարևորագույն դեմքերից մեկի՝ Դավիթ Անհաղթի երկերի և Արիստոտելի աշխատությունների հայերեն թարգմանությունների քննությանը։ Դավիթ Անհաղթը հայ միջնադարյան փիլիսոփայության նշանավոր ներկայացուցիչ է, որի մտավոր ժառանգությունը կարևոր դեր է ունեցել տրամաբանական և փիլիսոփայական գիտելիքի զարգացման ու տարածման գործում։ Նրա աշխատություններում առանձնահատուկ տեղ են զբաղեցնում տրամաբանության, ճանաչողության, փիլիսոփայական մեթոդի և ճշմարտության որոնման հարցերը։ Արիստոտելի փիլիսոփայությունն իր հերթին նշանակալի ազդեցություն է ունեցել անտիկ և միջնադարյան մտքի ձևավորման վրա, իսկ նրա երկերի թարգմանություններն ու մեկնությունները նպաստել են փիլիսոփայական հասկացությունների փոխանցմանը տարբեր լեզվական և մշակութային միջավայրերի միջև։ Այս թեմաների քննությունը կարևոր է պարզելու համար, թե ինչպես են հին հունական փիլիսոփայական գաղափարները յուրացվել հայ մտավոր ավանդույթում, ինչ terminաբանական և մեկնաբանական առանձնահատկություններ են ի հայտ եկել թարգմանական գործընթացում, և ինչ կապեր են ձևավորվել բնագրերի ու դրանց հայերեն տարբերակների միջև։ Նման ուսումնասիրությունը կարող է ընդգրկել ձեռագրային ու տեքստաբանական խնդիրներ, փիլիսոփայական եզրերի համեմատություն և միջնադարյան մեկնողական ավանդույթի դիտարկում։ Այն նպաստում է հայ փիլիսոփայական մտքի պատմության, թարգմանական մշակույթի և անտիկ ժառանգության ընդունման գործընթացների ավելի խորքային ընկալմանը։ Հրատարակությունը հետաքրքրություն է ներկայացնում փիլիսոփայության պատմությամբ, հայագիտությամբ, հունական մտքի փոխանցմամբ և միջնադարյան գիտական գրականությամբ զբաղվող հետազոտողների ու ընթերցողների համար։

Other Subjects

Հայաստանում «նոր գրքերի» մասին ինֆորմացիոն ցանկերը սովորաբար ներկայացվում են որպես մատենագիտական կամ գրադարանային տեղեկատուներ, որտեղ համակարգված ձևով ամփոփվում են տարբեր հրատարակչությունների նոր լույս տեսած աշխատությունները։ Այդպիսի ցանկերի հիմնական նպատակն է ընթերցողներին, գրադարաններին և հետազոտողներին տրամադրել արագ կողմնորոշվելու հնարավորություն ժամանակակից գրական հոսքերում՝ ընդգրկելով գիտական, գեղարվեստական, ուսումնական և տեղեկատու բնույթի հրատարակություններ։ Օրինակ՝ Հայաստանում ակտիվորեն գործում են պարբերական «Նոր գիրք» նախագծերը, որտեղ յուրաքանչյուր շաբաթ կամ ամիս ներկայացվում են նոր հրատարակություններ տարբեր ոլորտներից՝ գրականություն, պատմություն, հասարակագիտություն, արվեստ և գիտություն, ինչը թույլ է տալիս հետևել հրատարակչական գործընթացների ընթացիկ զարգացումներին և գրքային շուկայի միտումներին ։ Բացի այդ, մատենագիտական ցանկերի ավելի մասնագիտական ձևաչափերը, որոնք պատրաստվում են գրադարանային և գիտական հաստատությունների կողմից, ընդգրկում են նաև գրքերի ամբողջական տվյալներ՝ հեղինակ, վերնագիր, հրատարակության վայր, տարեթիվ և թեմատիկ դասակարգում, ինչը նպաստում է գիտական տեղեկատվության համակարգմանն ու որոնելիության բարձրացմանը ։ Նման տեղեկատուները կարևոր դեր ունեն ազգային գրադարանային համակարգում՝ ապահովելով նոր գրականության մատչելիությունը և աջակցելով կրթական ու գիտական գործընթացներին, ինչպես նաև նպաստելով ընթերցանության մշակույթի զարգացմանը Հայաստանում։

Religion

Աշխատությունը պատկանում է քրիստոնեական հոգևոր և խրատական գրականության շրջանակին։ Վերնագրում օգտագործված «հոգևոր զենք» արտահայտությունը խորհրդանշական իմաստ ունի և վերաբերում է մարդու ներքին զորությանը, հավատքի ամրությանը և բարոյական պայքարին։ Գրքի գաղափարական առանցքը հոգևոր կյանքի, քրիստոնեական արժեքների և անձնական կատարելագործման հարցերն են, որոնք ներկայացվում են կրոնական ուսմունքի ու խրատական խոսքի միջոցով։ Երեք մասի կառուցվածքը մատնանշում է նյութի բաժանումը փոխկապակցված թեմատիկ հատվածների, որոնց միջոցով կարող են քննվել հավատացյալի հոգևոր պարտականությունները, առաքինությունների զարգացումը և քրիստոնեական վարքականոնի սկզբունքները։ Նման գրականությունը կարևոր տեղ է զբաղեցրել հայ եկեղեցական և կրթական միջավայրում՝ նպաստելով հավատքի գիտելիքների տարածմանը, բարոյական դաստիարակությանը և հոգևոր ինքնաճանաչմանը։ Այն արտացոլում է նաև 19-րդ դարի հայ տպագիր կրոնական գրականության այն ուղղությունը, որի նպատակն էր ընթերցողին ներկայացնել քրիստոնեական կյանքի գործնական ու ուսուցողական կողմերը։ Հրատարակությունը կարող է հետաքրքրել աստվածաբանությամբ, հայ եկեղեցու պատմությամբ, հոգևոր գրականությամբ և հայ գրքի պատմությամբ զբաղվող հետազոտողներին, ինչպես նաև քրիստոնեական բարոյախոսական ժառանգությամբ հետաքրքրվող ընթերցողներին։

Geography

Ջրաբանական, աշխարհագրական և բնապահպանական ինժեներիայի բնույթի այս աշխատանքը նվիրված է Իրանի Յազդի տարածաշրջանի մակերևութային հոսքի հաշվարկման և ստորգետնյա ամբարտակների կառուցման համար համապատասխան վայրերի ընտրության հիմնախնդիրների ուսումնասիրությանը՝ հեռահար զոնդավորման (RS), աշխարհագրական տեղեկատվական համակարգերի (GIS) և որոշումների աջակցման համակարգերի (DSS) կիրառմամբ։ Քննության են առնվում Յազդի տարածաշրջանի չորային կլիմայական պայմանները, տեղումների տարածաժամանակային բաշխվածությունը, ռելիեֆի առանձնահատկությունները և ջրային ռեսուրսների ձևավորման ու օգտագործման հիմնական խնդիրները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում մակերևութային հոսքի առաջացման գործոններին, ջրահավաք ավազանների բնութագրերին, հողածածկույթի և երկրաբանական կառուցվածքի ազդեցությանը ջրաբանական գործընթացների վրա։ Վերլուծվում են հեռահար զոնդավորման տվյալների մշակման, թվային բարձրության մոդելների, տարածական քարտեզագրման և ջրաբանական հաշվարկների կիրառման հնարավորությունները մակերևութային հոսքի քանակական գնահատման նպատակով։ Քննարկվում են ստորգետնյա ամբարտակների տեղադիրքի ընտրության չափանիշները՝ ներառյալ տեղանքի երկրաբանական և հիդրոերկրաբանական պայմանները, ջրակուտակման հնարավորությունները, ռելիեֆը և բնապահպանական սահմանափակումները։ Ուսումնասիրության շրջանակներում դիտարկվում են բազմաչափանիշ գնահատման, տարածական տվյալների համադրման և որոշումների աջակցման համակարգերի կիրառման մեթոդաբանական մոտեցումները՝ հնարավոր տեղամասերի համեմատական վերլուծության համար։ Անդրադարձ է կատարվում ստորգետնյա ջրային պաշարների համալրման, ջրային կորուստների նվազեցման և չորային տարածաշրջաններում ջրային ռեսուրսների կայուն կառավարման նշանակությանը։ Աշխատանքը կարող է օգտակար լինել հիդրոլոգիայի, հիդրոերկրաբանության, ջրային ռեսուրսների կառավարման, աշխարհագրական տեղեկատվական համակարգերի և բնապահպանական ինժեներիայի ոլորտների մասնագետների ու հետազոտողների համար։

Biology

Աշխատությունը նվիրված է խաղողի որոշ սնկային հիվանդությունների և խմորման գործընթացին մասնակցող շաքարասնկերի ազդեցության ուսումնասիրությանը կոնյակի արտադրության համար օգտագործվող հումքի և վերջնական արտադրանքի որակական ցուցանիշների վրա։ Քննության են առնվում խաղողի ախտահարման հետևանքով դրա քիմիական կազմի, շաքարայնության, թթվայնության, բուրավետ և այլ կարևոր բաղադրիչների հնարավոր փոփոխությունները, ինչպես նաև դրանց ազդեցությունը հետագա տեխնոլոգիական գործընթացների վրա։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում տարբեր շաքարասնկերի կենսաքիմիական ակտիվությանը, սպիրտային խմորման ընթացքին և խմորման արդյունքում առաջացող միացությունների կազմին, որոնք կարող են էական նշանակություն ունենալ կոնյակի բույրի, համի և ընդհանուր զգայաբանական հատկանիշների ձևավորման համար։ Վերլուծվում է առողջ և սնկային հիվանդություններով ախտահարված խաղողից ստացված հումքի տեխնոլոգիական վարքը, խմորման առանձնահատկությունները և ստացված նյութերի ֆիզիկաքիմիական բնութագրերը։ Քննարկվում են շաքարասնկերի տարբեր տեսակների կամ շտամների ընտրության հնարավորությունները՝ խմորման գործընթացի արդյունավետ կառավարման և ցանկալի որակական հատկանիշների ապահովման նպատակով։ Անդրադարձ է կատարվում նաև հումքի մանրէաբանական վիճակի վերահսկման, անցանկալի միկրոֆլորայի ազդեցության սահմանափակման և արտադրական գործընթացների կայունության ապահովման խնդիրներին։ Կարևորվում է խաղողի առողջական վիճակի, միկրոկենսաբանական գործոնների և պատրաստի արտադրանքի որակի միջև առկա փոխկապակցվածության բացահայտումը։ Հետազոտության արդյունքները կարող են նպաստել հումքի ընտրության չափանիշների կատարելագործմանը, տեխնոլոգիական գործընթացների վերահսկման արդյունավետության բարձրացմանը և կայուն որակական հատկանիշներով արտադրանքի ստացման գիտականորեն հիմնավորված մոտեցումների մշակմանը։ Աշխատությունը կարող է օգտակար լինել գինեգործության, խաղողագործության, սննդի տեխնոլոգիայի և մանրէաբանության ոլորտների մասնագետների, հետազոտողների և ուսանողների համար։

History

Աշխատությունը նվիրված է հին Վանի թագավորության արքա Ռուսա II-ի արձանագրության ուսումնասիրությանը՝ ներկայացնելով դրա պատմական, լեզվաբանական և աղբյուրագիտական նշանակությունը։ Վերլուծվում են արձանագրության բովանդակությունը, գրության առանձնահատկությունները, ստեղծման պատմական համատեքստը և դրա կապը Վանի թագավորության քաղաքական, վարչական և ռազմական գործունեության հետ։ Աշխատության մեջ անդրադարձ է կատարվում սեպագիր արձանագրությունների ընթերցման, թարգմանության և մեկնաբանության հարցերին, ինչպես նաև դրանց միջոցով վերականգնվող պատմական իրադարձություններին, պետական կառավարման համակարգին և կրոնամշակութային պատկերացումներին։ Հետազոտությունը կարևոր սկզբնաղբյուրային նշանակություն ունի Ուրարտուի պատմության, հին Արևելքի քաղաքակրթությունների և հայկական լեռնաշխարհի հնագույն պատմության ուսումնասիրության համար՝ հետաքրքրություն ներկայացնելով պատմաբանների, հնագետների, լեզվաբանների և էպիգրաֆիկայի ոլորտի մասնագետների համար։