More in Mathematics

    View all arrow_right_alt

    Discover other interesting and useful materials

    Here is a collection of other files that may interest you and help in your studies or creative work. To see more, you can go to the materials section
    Online

    Management

    Գործարարության հիմունքներ

    Գրքում գործարարությունը ներկայացվում է որպես նախաձեռնողական և ռիսկի հետ կապված գործունեություն, որի նպատակն է շահույթի ստացումը և արժեքի ստեղծումը։ Հեղինակը բացատրում է, թե ինչ դեր ունի գործարարը՝ որպես նոր գաղափարների իրականացնող, ռեսուրսների կազմակերպող և որոշումներ ընդունող անձ։ Աշխատության մեջ քննարկվում են բիզնեսի ստեղծման հիմնական փուլերը՝ գաղափարի առաջացում, շուկայի ուսումնասիրություն, բիզնես պլանի կազմում, ֆինանսական միջոցների ներգրավում և գործունեության կազմակերպում։ Նշվում է, որ հաջող բիզնես սկսելու համար կարևոր է ճիշտ գնահատել շուկան, մրցակցությունը և հնարավոր ռիսկերը։ Կարևոր տեղ է հատկացվում նաև բիզնեսի կառավարմանը։ Ներկայացվում են կազմակերպության կառուցվածքի ձևավորման, աշխատուժի կառավարման, մարքեթինգի և ֆինանսների վերահսկման հիմնական մոտեցումները։ Հեղինակը ցույց է տալիս, որ արդյունավետ գործարարությունը պահանջում է համակարգված և ճկուն կառավարում։ Գրքում անդրադարձ կա նաև ձեռնարկատիրական միջավայրին՝ իրավական, տնտեսական և սոցիալական պայմաններին, որոնք ազդում են բիզնեսի զարգացման վրա։ Քննարկվում են փոքր և միջին բիզնեսի առանձնահատկությունները, ինչպես նաև դրանց դերը տնտեսության մեջ։ Ընդհանուր առմամբ, այս աշխատությունը տալիս է գործարարության մասին հիմնարար գիտելիքներ՝ ընդգծելով նախաձեռնողականության, պատասխանատվության և ճիշտ որոշումների կարևորությունը բիզնեսում հաջողության հասնելու համար։

    Updated: 2026-09-23
    Գործարարության հիմունքներ
    Online

    Economics

    Արժեթղթերի շուկայի կայացման և զարգացման ուղիները ԼՂՀ-ում

    Աշխատությունը նվիրված է Լեռնային Ղարաբաղի Հանրապետությունում արժեթղթերի շուկայի ձևավորման, կայացման և հետագա զարգացման հիմնախնդիրների ուսումնասիրությանը՝ հաշվի առնելով տարածաշրջանի տնտեսական առանձնահատկությունները և ֆինանսական համակարգի զարգացման մակարդակը։ Հետազոտության կենտրոնում կապիտալի շուկայի ձևավորման նախադրյալներն են, դրա հիմնական մասնակիցների և ենթակառուցվածքների գործունեությունը, իրավական կարգավորման առանձնահատկությունները և շուկայի արդյունավետության բարձրացման հնարավորությունները։ Աշխատության մեջ արժեթղթերի շուկան դիտարկվում է որպես ֆինանսական համակարգի կարևոր բաղադրիչ, որը կարող է նպաստել խնայողությունների վերափոխմանը ներդրումների, ձեռնարկությունների ֆինանսավորման ընդլայնմանը և տնտեսության մեջ կապիտալի առավել արդյունավետ բաշխմանը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում շուկայի ինստիտուցիոնալ կառուցվածքին, ներառյալ արժեթղթերի թողարկողներին, ներդրողներին, ֆինանսական միջնորդներին, բրոքերային և դիլերային կառույցներին, ինչպես նաև շուկայի բնականոն գործունեությունն ապահովող այլ ենթակառուցվածքներին։ Հետազոտության կարևոր ուղղություններից է արժեթղթերի շուկայի զարգացման քանակական և որակական ցուցանիշների վերլուծությունը, որի միջոցով հնարավոր է գնահատել շուկայի ծավալները, ակտիվության մակարդակը, գործարքների բնույթը, իրացվելիությունը և զարգացման հիմնական միտումները։ Աշխատության մեջ ուսումնասիրվում են նաև շուկայի զարգացմանը խոչընդոտող գործոնները՝ ներդրողների սահմանափակ ակտիվությունը, ֆինանսական գործիքների բազմազանության պակասը, ենթակառուցվածքների թերզարգացածությունը, մասնակիցների ոչ բավարար ներգրավվածությունը և կարգավորման մեխանիզմների կատարելագործման անհրաժեշտությունը։ Կարևորվում է ներդրողների շահերի պաշտպանության խնդիրը, քանի որ վստահելի և թափանցիկ շուկայի ձևավորումը կարևոր պայման է ներդրումային ակտիվության և ֆինանսական գործիքների նկատմամբ վստահության բարձրացման համար։ Աշխատությունը կարող է անդրադառնալ նաև պետական արժեթղթերի շուկայի ձևավորման հնարավորություններին և պետական պարտատոմսերի կիրառմանը որպես բյուջետային ֆինանսավորման և ֆինանսական շուկայի զարգացման գործիքի։ Միաժամանակ քննարկվում է արժեթղթերի շուկայի և բանկային համակարգի փոխկապակցվածությունը, քանի որ ֆինանսական միջնորդության տարբեր ձևերի զարգացումը կարող է նպաստել տնտեսության ֆինանսավորման աղբյուրների ընդլայնմանը։ Հետազոտության առանձնահատկությունն այն է, որ տեսական մոտեցումները կապվում են Լեռնային Ղարաբաղի տնտեսական իրականության և տեղական ֆինանսական շուկայի զարգացման խնդիրների հետ։ Առաջարկվող զարգացման ուղղությունները նպատակ ունեն կատարելագործել իրավական և ինստիտուցիոնալ միջավայրը, ընդլայնել ֆինանսական գործիքների շրջանակը, բարձրացնել շուկայի իրացվելիությունն ու թափանցիկությունը, խթանել ներդրողների մասնակցությունը և ձևավորել ավելի արդյունավետ ֆինանսական միջնորդության համակարգ։ Աշխատությունը կարող է հետաքրքրել տնտեսագետներին, ֆինանսական շուկաների մասնագետներին, ներդրումային և բանկային ոլորտի հետազոտողներին, պետական կառավարման մասնագետներին, ինչպես նաև տնտեսագիտության, ֆինանսների և բանկային գործի համապատասխան մասնագիտությունների ուսանողներին ու դասախոսներին։

    Updated: 2026-09-23
    Արժեթղթերի շուկայի կայացման և զարգացման ուղիները ԼՂՀ-ում
    Online

    Culture

    Արիստոտելի ժառանգությունը հայոց մշակույթի համատեքստում

    Արիստոտելի ժառանգությունը հայոց մշակույթի համատեքստում աշխատությունը փիլիսոփայության և հայագիտության միջդիսցիպլինար ուսումնասիրություն է, որը վերլուծում է Արիստոտելի գաղափարների ներթափանցումը և ազդեցությունը հայկական մտավոր ավանդույթի վրա, այն ներկայացնում է, թե ինչպես են Արիստոտելի տրամաբանական, էթիկական և բնական-փիլիսոփայական ուսմունքները ընդունվել, մեկնաբանվել և զարգացվել միջնադարյան հայկական դպրոցներում ու գիտական կենտրոններում, գիրքը անդրադառնում է թարգմանական շարժմանը, հատկապես հունարենից հայերեն փիլիսոփայական տեքստերի փոխանցմանը, ինչպես նաև հայ մտածողների՝ այդ գաղափարների վերամշակմանը սեփական փիլիսոփայական համակարգերում, միաժամանակ ընդգծելով հայկական մշակույթի կապը անտիկ փիլիսոփայության հետ և այդ ժառանգության շարունակական ազդեցությունը կրթական ու գիտական ավանդույթների վրա, ինչը այն դարձնում է կարևոր աղբյուր փիլիսոփայության, հայագիտության և մտավոր պատմության ուսումնասիրության համար։

    Updated: 2026-09-04
    Արիստոտելի ժառանգությունը հայոց մշակույթի համատեքստում
    Online

    Other Subjects

    ՍՄԿԿ գաղափարական աշխատանքը: Գրական հանձնարական ցանկ

    Հրատարակությունը հանձնարարական մատենագիտական բնույթի նյութ է, որը ներկայացնում է Խորհրդային Միության կոմունիստական կուսակցության գաղափարական գործունեությանը վերաբերող գրականության համակարգված ընտրանի։ Ներառված նյութերը կարող են ընդգրկել կուսակցական փաստաթղթեր, հասարակական-քաղաքական աշխատություններ, հոդվածներ և այլ հրատարակություններ, որոնք արտացոլում են խորհրդային ժամանակաշրջանի պաշտոնական գաղափարախոսության տարածման ու հասարակական գիտակցության ձևավորման մեխանիզմները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում քաղաքական լուսավորության, գաղափարական դաստիարակության, քարոզչության և զանգվածային տեղեկատվական աշխատանքի վերաբերյալ գրականությանը։ Ցանկը հնարավորություն է տալիս ուսումնասիրելու, թե ինչ թեմաներ և գաղափարական ուղղություններ էին առաջնային համարվում տվյալ ժամանակաշրջանի կուսակցական ու հասարակական կյանքում։ Նյութերի համակարգված ներկայացումը կարող է նպաստել համապատասխան գրքերի, հոդվածների և փաստաթղթերի որոնմանը, ինչպես նաև խորհրդային գաղափարական քաղաքականության պատմական ուսումնասիրությանը։ Հրատարակությունը կարևոր աղբյուր կարող է հանդիսանալ նաև խորհրդային շրջանի գրադարանային և հանձնարարական մատենագիտության առանձնահատկությունները, ընթերցանության ուղղորդման մեթոդները և պաշտոնական քաղաքական հաղորդակցության ձևերը հետազոտելու համար։ Այն կարող է օգտակար լինել մատենագիտության, խորհրդային պատմության, գրադարանագիտության և գաղափարախոսության պատմության ուսումնասիրությամբ զբաղվող մասնագետների ու հետազոտողների համար։

    Updated: 2026-10-03
    ՍՄԿԿ գաղափարական աշխատանքը: Գրական հանձնարական ցանկ
    Online

    Mathematics

    Գալիումի և լիթիումի խառնուրդներով բարակ ZnO թաղանթների և նրանց հիման վրա հետերոկառուցվածքների օպտիկական և ֆոտոէլեկտրական բնութագրերի հետազոտումը

    Ֆիզիկայի և նյութագիտության բնույթի այս աշխատանքը նվիրված է գալիումով և լիթիումով խառնուրդավորված ցինկի օքսիդի բարակ թաղանթների, ինչպես նաև դրանց հիման վրա ձևավորված հետերոկառուցվածքների օպտիկական և ֆոտոէլեկտրական հատկությունների ուսումնասիրությանը։ Քննության են առնվում խառնուրդավորման ազդեցությունը նյութի կառուցվածքային ու ֆիզիկական բնութագրերի, լույսի կլանման և հաղորդականության գործընթացների վրա։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում բարակ թաղանթների օպտիկական թափանցելիությանը, կլանման սպեկտրներին, էներգետիկ գոտիական կառուցվածքին և լուսային ազդեցության պայմաններում առաջացող էլեկտրական երևույթներին։ Վերլուծվում են խառնուրդների բաղադրության և կոնցենտրացիայի փոփոխության հետևանքով նյութի հատկությունների հնարավոր փոփոխությունները, ինչպես նաև թաղանթների և հետերոկառուցվածքների միջև ձևավորվող միջերեսների նշանակությունը։ Քննարկվում են ֆոտոհաղորդականության, լիցքակիրների առաջացման ու տեղափոխման գործընթացները և դրանց ազդեցությունը կառուցվածքների ֆունկցիոնալ բնութագրերի վրա։ Ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս գնահատելու նման կիսահաղորդչային նյութերի կիրառման հեռանկարները օպտոէլեկտրոնային և ֆոտոէլեկտրական սարքերում։ Աշխատանքը կարող է օգտակար լինել կիսահաղորդիչների ֆիզիկայի, բարակ թաղանթների տեխնոլոգիայի, նյութագիտության և օպտոէլեկտրոնիկայի ոլորտների մասնագետների ու հետազոտողների համար։

    Updated: 2026-10-07
    Գալիումի և լիթիումի խառնուրդներով բարակ ZnO թաղանթների և նրանց հիման վրա հետերոկառուցվածքների օպտիկական և ֆոտոէլեկտրական բնութագրերի հետազոտումը
    Online

    Informatics

    Математические модели очередей с МАР потоками и наличием “отрицательных” вызовов

    Աշխատությունը նվիրված է զանգվածային սպասարկման համակարգերի մաթեմատիկական մոդելների ուսումնասիրությանը, որոնց մուտքային պահանջների հոսքը նկարագրվում է մարկովյան ժամանման գործընթացներով (MAP), իսկ համակարգում նախատեսվում է նաև այսպես կոչված «բացասական» կանչերի առկայություն։ Հետազոտության շրջանակում դիտարկվում են այնպիսի հերթային համակարգեր, որտեղ սովորական պահանջները մուտք են գործում սպասարկման համար, մինչդեռ բացասական պահանջները կարող են ազդել արդեն հերթում կամ համակարգում գտնվող պահանջների քանակի և վիճակի վրա՝ համաձայն ընտրված մաթեմատիկական մոդելի կանոնների։ MAP հոսքերի կիրառումը հնարավորություն է տալիս նկարագրել ավելի բարդ և փոխկապակցված ժամանումներ, քան դասական պարզագույն հոսքերի դեպքում՝ հաշվի առնելով համակարգի ներքին մարկովյան վիճակները և դրանց փոփոխությունները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում համակարգի վիճակների մաթեմատիկական ներկայացմանը, անցումային ինտենսիվությունների կառուցմանը և հավանականային բնութագրերի որոշմանը։ Քննվում են ստացիոնար ռեժիմի գոյության պայմանները, վիճակների հավանականությունների հաշվարկման մեթոդները և հերթի երկարությունը, համակարգում պահանջների միջին քանակը, սպասման ժամանակը ու սպասարկման արդյունավետությունը բնութագրող ցուցանիշները։ Բացասական կանչերի ներառումը մոդելի մեջ ստեղծում է լրացուցիչ բարդություն, քանի որ դրանց ժամանումը կարող է փոփոխել հերթի կառուցվածքը և ազդել համակարգի հետագա դինամիկայի վրա։ Հետազոտության ընթացքում կարող են կիրառվել մարկովյան շղթաների տեսության, հավանականությունների տեսության, մատրիցային վերլուծության և հաշվողական մեթոդների գործիքներ։ Կարևորվում են մատրիցային-անալիտիկ մոտեցումները, որոնք հնարավորություն են տալիս համակարգված ձևով նկարագրել մեծ թվով վիճակներ ունեցող հերթային համակարգերը և ստանալ դրանց հիմնական հավանականային բնութագրերը։ Ուսումնասիրվում է մոդելի պարամետրերի՝ պահանջների ժամանման ինտենսիվության, սպասարկման արագության, բացասական կանչերի հաճախականության և համակարգի կառուցվածքային սահմանափակումների ազդեցությունը աշխատանքի արդյունավետության վրա։ Թվային փորձերի և տեսական արդյունքների համադրումը հնարավորություն է տալիս բացահայտելու համակարգի վարքի օրինաչափությունները տարբեր ծանրաբեռնվածությունների պայմաններում։ Նման մոդելները կարող են կիրառական նշանակություն ունենալ հեռահաղորդակցական, համակարգչային, տեղեկատվական և սպասարկման այն համակարգերի հետազոտման համար, որոնցում հնարավոր են առաջադրանքների չեղարկումներ, հեռացումներ կամ հոսքերի բարդ կախվածություններ։ Աշխատությունը կարող է հետաքրքրություն ներկայացնել հավանականությունների տեսության, պատահական գործընթացների, զանգվածային սպասարկման տեսության, կիրառական մաթեմատիկայի և համակարգերի մաթեմատիկական մոդելավորման ոլորտներում աշխատող մասնագետների, հետազոտողների ու ուսանողների համար։

    Updated: 2026-09-23
    Математические модели очередей с МАР потоками и наличием “отрицательных” вызовов