Նոր գրքեր: Հասարակական-քաղաքական գիտություններ: Ինֆորմացիոն ցանկ (1982, թիվ 11)

Mathematics

Այս գիտական աշխատությունը նվիրված է ցածրաչափ անհամասեռ և պատահական միջավայրերում ալիքների տարածման տեսական խնդիրների ուսումնասիրությանը։ Հետազոտության շրջանակում վերլուծվում են այն ֆիզիկական գործընթացները, որոնք առաջանում են, երբ ալիքները տարածվում են բարդ կառուցվածք ունեցող միջավայրերում, որտեղ առկա են տարածական անհամասեռություններ, պատահական փոփոխություններ և սահմանափակ չափայնության պայմաններ։ Աշխատությունում ուսումնասիրվում են ալիքային երևույթների մաթեմատիկական նկարագրության մեթոդները, տարածման հավասարումների լուծման մոտեցումները, ցրման, տեղայնացման, միջավայրի անկանոնությունների ազդեցության և ալիքային դաշտերի ձևավորման առանձնահատկությունները։ Հեղինակը ներկայացնում է տեսական մոդելներ և վերլուծական մեթոդներ, որոնք կիրառելի են տարբեր ֆիզիկական համակարգերի ուսումնասիրության համար՝ ներառյալ պինդ մարմնի ֆիզիկան, օպտիկան, էլեկտրոնային համակարգերը և նանոկառուցվածքները։ Աշխատությունը նպաստում է բարդ միջավայրերում ալիքային գործընթացների ավելի խոր ըմբռնմանը և կարևոր նշանակություն ունի ժամանակակից ֆիզիկայի այն ուղղությունների համար, որտեղ ուսումնասիրվում են ցածրաչափ համակարգեր և պատահական կառուցվածքներ։ Այն նախատեսված է տեսական ֆիզիկոսների, մաթեմատիկական ֆիզիկայի մասնագետների, նյութագետների, գիտահետազոտողների, ասպիրանտների և համապատասխան մասնագիտությունների ուսանողների համար, ովքեր հետաքրքրված են ալիքների տարածման հիմնարար խնդիրներով և բարդ միջավայրերի ֆիզիկայով։

Law

Աշխատությունը նվիրված է քաղաքացիական դատավարությունում հայցի ապահովման ինստիտուտի տեսական և կիրառական հիմնախնդիրների ուսումնասիրությանը՝ Հայաստանի Հանրապետության իրավական համակարգի շրջանակում։ Հայցի ապահովումը դիտարկվում է որպես դատական պաշտպանության արդյունավետությունն ապահովող կարևոր դատավարական մեխանիզմ, որի հիմնական նշանակությունը ապագա դատական ակտի կատարման հնարավորության պահպանման, դատավարության ընթացքում կողմերի օրինական շահերի պաշտպանության և այնպիսի իրավիճակների կանխման մեջ է, որոնք կարող են դժվարացնել կամ անհնար դարձնել դատական պաշտպանության իրականացումը։ Հետազոտության շրջանակում կարող են քննության առնվել հայցի ապահովման իրավական բնույթը, նպատակները, կիրառման հիմքերը, դատավարական կարգը և ապահովման միջոցների ընտրության սկզբունքները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն կարող է հատկացվել դատարանի կողմից ապահովման միջոց կիրառելու անհրաժեշտության հիմնավորմանը, ներկայացված պահանջի և ընտրված միջոցի միջև համաչափության պահպանմանը, ինչպես նաև հայցվորի և պատասխանողի շահերի հավասարակշռման խնդրին։ Կարևոր է ուսումնասիրել այն չափանիշները, որոնց հիման վրա դատարանը գնահատում է ապագա դատական ակտի կատարման հնարավոր վտանգը և որոշում ժամանակավոր սահմանափակումների կիրառման անհրաժեշտությունը։ Աշխատության շրջանակում կարող են վերլուծվել նաև գույքի կամ դրամական միջոցների նկատմամբ կիրառվող սահմանափակումների, որոշակի գործողությունների արգելման և քաղաքացիական դատավարության օրենսդրությամբ նախատեսվող այլ ապահովման միջոցների առանձնահատկությունները՝ առանց դրանք դիտարկելու որպես վեճի վերջնական լուծում։ Հետազոտության կարևոր ուղղություններից է հայցի ապահովման վերաբերյալ դատական ակտերի պատճառաբանվածության և դատական հայեցողության սահմանների ուսումնասիրությունը, քանի որ չափազանց լայն կամ անհամաչափ միջոցները կարող են էականորեն ազդել դատավարության մասնակիցների իրավունքների և տնտեսական գործունեության վրա։ Միաժամանակ կարող են քննության առնվել ապահովման միջոցների փոփոխման, փոխարինման կամ վերացման հետ կապված դատավարական հարցերը, ինչպես նաև դրանց կիրառման հետևանքով հնարավոր վնասների և կողմերի իրավունքների պաշտպանության մեխանիզմների հարաբերակցությունը։ Համեմատական իրավական վերլուծությունը կարող է հնարավորություն տալ բացահայտելու այլ իրավական համակարգերում կիրառվող մոտեցումները և գնահատելու դրանց նշանակությունը Հայաստանի քաղաքացիական դատավարության զարգացման համար։ Ընդհանուր առմամբ ուսումնասիրությունը համադրում է քաղաքացիական դատավարության տեսության, դատական պրակտիկայի և իրավական պաշտպանության արդյունավետության վերաբերյալ մոտեցումները՝ նպատակ ունենալով բացահայտել հայցի ապահովման ինստիտուտի կիրառման խնդիրներն ու դրա հետագա կատարելագործման հնարավոր ուղղությունները։

Technology

Աշխատությունը նվիրված է օպտիկական սահմանափակիչների և անջատիչների թվային մոդելավորմանը՝ հիմնված ոչ գծային շերտավոր միկրոկառուցվածքների վրա։ Հեղինակը ուսումնասիրում է լույսի տարածման ոչ գծային դինամիկան բազմաշերտ միջավայրերում՝ ընդգծելով ինտենսիվությունից կախված բեկման ցուցիչի փոփոխությունների ազդեցությունը օպտիկական ազդանշանների կառավարման վրա։ Գրքում ներկայացվում են մաթեմատիկական մոդելավորման մոտեցումներ, որոնք թույլ են տալիս նկարագրել լազերային ճառագայթների փոխազդեցությունը շերտավոր միկրոկառուցվածքների հետ, ինչպես նաև գնահատել օպտիկական հոսքերի սահմանափակման և անջատման արդյունավետությունը։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում ոչ գծային Շրեդինգերի հավասարման, Ֆինիտ տարբերությունների և Ֆինիտ տարրերի մեթոդների կիրառմանը թվային սիմուլյացիաների իրականացման համար։ Հեղինակը վերլուծում է նաև կառուցվածքային պարամետրերի՝ շերտերի հաստության, բեկման ինդեքսների և ոչ գծայինության գործակիցների ազդեցությունը օպտիկական սարքերի աշխատանքի վրա։ Աշխատությունը կարևոր ներդրում է ժամանակակից ֆոտոնիկայի և ինտեգրալ օպտիկայի զարգացման մեջ՝ նպաստելով բարձր արագության օպտիկական կոմուտատորների և սահմանափակիչների նախագծման արդյունավետ մեթոդների մշակմանը։

Economics

Աշխատությունը ներկայացնում է հեղինակային վարկածով գրված ամառային ուղևորության Երևան, Հայաստանի պատմական և բնության գրավչություններ, քաղաքային և գյուղական միջավայրի յուրահատուկ տեսարաններ և տեղական մշակութային կյանքը։ Գրքում նկարագրվում են այցելած տեսարժան վայրերը, ազգային ավանդույթները, տեղացիների հետ շփումները և բնության գեղեցկությունը՝ պատկերված անձնական դիտարկումների և հույզերի միջոցով։ Հեղինակը տեղադրում է ճանապարհորդական հիշողություններն ու դիտարկումները համատեքստում՝ ընթերցողին փոխանցելով Հայաստանի պատմամշակութային արժեքների և բնական հարստությունների ընկալումը։ Աշխատությունը կարևոր է ճանապարհորդների, մշակութաբանների, հետազոտողների և Հայաստանի մասին հետաքրքրված ընթերցողների համար՝ նպաստելով երկրին առավել ամբողջական և կենդանի պատկերացում ունենալուն։

Environmental Science

Գրքում ներկայացվում են փայտի ֆիզիկական և քիմիական հատկությունները, տեսակները, աճման առանձնահատկությունները և պահպանման մեթոդները։ Անդրադառնում է նաև փայտանյութի մշակմանը, տեխնոլոգիական կիրառություններին, շինարարության, արտադրության և արվեստի ոլորտներում օգտագործմանը, ինչպես նաև փայտի որակի և դիմացկունության գնահատման մեթոդներին։ Աշխատությունը նախատեսված է անտառային ոլորտի մասնագետների, տեխնոլոգների, ուսանողների և փայտամշակմամբ հետաքրքրված անձանց համար՝ տրամադրելով համապարփակ գիտելիքներ փայտի բնության, մշակման և գործնական կիրառման վերաբերյալ։

History

Գրքում ուսումնասիրվում է Բյուզանդական կայսրության կառավարումը Բազիլ II-ի օրոք (976–1025), վերլուծվում է նրա իշխանության ամրապնդման գործընթացը, կենտրոնացված վարչական համակարգի զարգացումը և կայսրության քաղաքական կայունության ապահովման մեխանիզմները, ներկայացվում են ռազմական արշավները՝ հատկապես Բուլղարիայի դեմ պատերազմները, ինչպես նաև արևելյան սահմանների պաշտպանությունն ու ընդլայնումը, դիտարկվում են հարկային քաղաքականության խստացումները, հողային հարաբերությունների կարգավորումները և ազնվականության ազդեցության սահմանափակման միջոցները, ընդգծվում է կայսերական բյուրոկրատիայի դերի աճը և կառավարման արդյունավետության բարձրացումը, ինչպես նաև եկեղեցու և պետության հարաբերությունների հավասարակշռումը, աշխատանքը նաև անդրադառնում է ներքին ընդդիմության ճնշմանը և կենտրոնական իշխանության ամրապնդման ռազմավարություններին, լայն պատմական համատեքստում ներկայացվում է կայսրության դիրքը միջերկրածովյան աշխարհում և նրա ազդեցությունը միջնադարյան քաղաքական համակարգերի վրա՝ ձևավորելով Բյուզանդիայի «ոսկեդարի» կայսերական կառավարման մոդելը։