Объяснительный словарь татарских, грузинских и армянских слов, вошедших в материалы для изучения экономического быта государственных крестьян Закавказского края

Other Subjects

Այս ինֆորմացիոն ցուցիչը ներկայացնում է հասարակական-քաղաքական գիտությունների ոլորտում նոր լույս տեսած գրքերի համակարգված մատենագիտական ցանկը՝ նպատակ ունենալով ապահովել ընթերցողների, հետազոտողների և ուսանողների արագ կողմնորոշումը արդի գիտական և վերլուծական գրականության մեջ։ Այն ընդգրկում է քաղաքական գիտության, սոցիոլոգիայի, պատմության, տնտեսագիտության, իրավագիտության, միջազգային հարաբերությունների և հարակից այլ ուղղությունների հրատարակություններ, որոնք արտացոլում են հասարակական գործընթացների ուսումնասիրության ժամանակակից մոտեցումները և տեսական զարգացումները։ Ցուցիչը կազմվում է գրադարանային նոր ստացումների և հրատարակչական տվյալների հիման վրա՝ ապահովելով տեղեկատվության համակարգված ներկայացում և մատչելիություն մասնագիտական շրջանակների համար։ Այն ծառայում է որպես կարևոր տեղեկատվական գործիք գիտական հետազոտությունների, ուսումնական գործընթացի և վերլուծական աշխատանքի համար՝ օգնելով հետևել ոլորտի նոր գրականությանը, գնահատել դրա գիտական արժեքը և կիրառելիությունը հասարակական-քաղաքական երևույթների ուսումնասիրության մեջ։

Economics

Աշխատությունը նվիրված է միջազգային զբոսաշրջության զարգացման տնտեսական, կազմակերպական և կառավարչական հիմնախնդիրների ուսումնասիրությանը՝ Հայաստանի Հանրապետության պայմանների և զբոսաշրջային ներուժի առանձնահատկությունների համատեքստում։ Հիմնական ուշադրությունը կենտրոնացված է միջազգային զբոսաշրջային հոսքերի ձևավորման գործոնների, զբոսաշրջության ոլորտի տնտեսական նշանակության, ենթակառուցվածքների զարգացման և երկրի միջազգային մրցունակության բարձրացման հնարավորությունների վրա։ Քննության են առնվում զբոսաշրջության զարգացման տեսական հիմքերը, համաշխարհային զբոսաշրջային շուկայի հիմնական միտումները և այն պայմանները, որոնց ազդեցությամբ առանձին երկրներ կարողանում են ձևավորել գրավիչ ու մրցունակ զբոսաշրջային առաջարկ։ Հայաստանի պարագայում ուսումնասիրվում են պատմամշակութային ժառանգությունը, բնական և լանդշաֆտային ռեսուրսները, առողջարանային հնարավորությունները, ազգային խոհանոցը, ավանդույթները և այլ գործոններ, որոնք կարող են նպաստել ներգնա զբոսաշրջության ընդլայնմանը։ Առանձին ուշադրություն է հատկացվում հյուրանոցային տնտեսության, տրանսպորտային համակարգի, հանրային սննդի, տեղեկատվական ծառայությունների և զբոսաշրջային կազմակերպությունների գործունեությանը՝ որպես միասնական զբոսաշրջային արդյունքի ձևավորման կարևոր բաղադրիչների։ Դիտարկվում են ոլորտի զարգացմանը խոչընդոտող խնդիրները, այդ թվում՝ ենթակառուցվածքների անհավասար զարգացումը, ծառայությունների որակի բարձրացման անհրաժեշտությունը, միջազգային շուկայում երկրի ճանաչելիության մակարդակը, ներդրումային սահմանափակումները և զբոսաշրջային հոսքերի սեզոնայնությունը։ Կարևորվում է պետական քաղաքականության և մասնավոր հատվածի համագործակցությունը, զբոսաշրջության զարգացման ռազմավարությունների մշակումը, ներդրումների խթանումը և համապատասխան մասնագիտական կադրերի պատրաստումը։ Անդրադարձ է կատարվում նաև զբոսաշրջային մարքեթինգին, երկրի դրական զբոսաշրջային կերպարի ձևավորմանը և միջազգային տեղեկատվական հարթակներում հայկական ուղղությունների արդյունավետ ներկայացմանը։ Հետազոտության շրջանակում կարող են վերլուծվել միջազգային այցելությունների, զբոսաշրջային եկամուտների, կացության միջոցների, զբաղվածության և ոլորտին առնչվող այլ տնտեսական ցուցանիշների փոփոխությունները՝ բացահայտելու զարգացման հիմնական օրինաչափությունները։ Զբոսաշրջությունը դիտարկվում է նաև որպես տարածաշրջանային զարգացման միջոց, որը կարող է նպաստել մայրաքաղաքից դուրս տնտեսական ակտիվության ընդլայնմանը, նոր աշխատատեղերի ստեղծմանը, տեղական արտադրանքի և ծառայությունների պահանջարկի աճին ու մշակութային ժառանգության արժևորմանը։ Հատուկ նշանակություն է տրվում կայուն զբոսաշրջության սկզբունքներին, որոնց կիրառումը ենթադրում է տնտեսական շահերի համադրություն բնական և մշակութային ռեսուրսների պահպանության հետ։ Աշխատությունը հնարավորություն է տալիս գնահատել Հայաստանի դիրքը միջազգային զբոսաշրջային շուկայում, բացահայտել ոլորտի զարգացման ներուժն ու հիմնական սահմանափակումները և դիտարկել երկրի զբոսաշրջային մրցունակության բարձրացման հնարավոր ուղղությունները։ Նյութը կարող է օգտակար լինել զբոսաշրջության, միջազգային տնտեսագիտության, ծառայությունների ոլորտի կառավարման, մարքեթինգի և տարածաշրջանային զարգացման խնդիրներով զբաղվող հետազոտողների, մասնագետների և ուսանողների համար։

Literature

Վերնագրով հավաքածուն ներկայացնում է նրա գրական-քնարական ժառանգության այն հատվածը, որտեղ արտահայտված են հոգևոր մաքրություն, բնության հանդեպ խոր զգայունություն, ազգային ինքնության գիտակցում և մարդկային ներսաշխարհի նուրբ ապրումներ։ Թեև Կոմիտասը առավել հայտնի է որպես մեծ երաժշտագետ և հայ ժողովրդական երաժշտության վերածնունդի հիմնադիր, նրա բանաստեղծական տեքստերը նույնպես կարևոր են՝ որպես նրա գեղարվեստական մտածողության լրացում և հոգևոր աշխարհի արտահայտություն։ Այս ստեղծագործություններում զգալի է ժողովրդական մտածողության ազդեցությունը, բնության և մարդու ներդաշնակության գաղափարը, ինչպես նաև պարզության ու հոգևոր բարձրության համադրությունը։ Կոմիտասի քնարական աշխարհում բնությունը ոչ միայն արտաքին պատկեր է, այլ նաև ներքին հոգեվիճակի արտացոլում՝ դաշտերը, գարունը, երգը և լռությունը դառնում են հոգևոր խորհրդանիշներ։ Նրա լեզուն պարզ է, բայց խորապես զգացմունքային և երաժշտական, ինչը բնականորեն կապվում է նրա երաժշտական մտածողության հետ։ Բանաստեղծություններում արտահայտվում է նաև հայրենիքի հանդեպ սերը, ազգային մշակույթի արժեքավորումը և կորուսյալ ներդաշնակության կարոտը, որը հատկապես ուժեղ է զգացվում նրա կյանքի ողբերգական ավարտի համատեքստում։ Կոմիտասի ստեղծագործությունները հաճախ ունեն նաև աղոթքի կամ հոգևոր խորհրդածության բնույթ, որտեղ մարդու և Աստծո, մարդու և բնության հարաբերությունները դիտարկվում են որպես ներդաշնակ ամբողջություն։ «Բանաստեղծություններ» ժողովածուն կարևոր է որպես Կոմիտասի բազմակողմանի ստեղծագործական կերպարի մի մաս, որը բացահայտում է նրա ոչ միայն երաժշտական, այլ նաև գրական և փիլիսոփայական մտածողությունը։

Linguistics

Աշխատությունը նվիրված է տնտեսական իրադարձության լեզվաճանաչողական մոդելավորմանը և դրա լեզվական ու ճանաչողական դրսևորումների համակողմանի ուսումնասիրությանը։ Հետազոտության հիմքում տնտեսական իրականության այնպիսի երևույթների քննությունն է, որոնք լեզվի միջոցով ոչ միայն անվանվում և նկարագրվում են, այլև կառուցակարգվում, մեկնաբանվում և ներկայացվում մարդու գիտակցության մեջ։ Ուսումնասիրության շրջանակում տնտեսական իրադարձությունը դիտարկվում է որպես բազմաշերտ ճանաչողական և լեզվական միավոր, որի ձևավորման ու ներկայացման գործընթացում փոխազդում են տնտեսական գիտելիքը, անհատի ընկալումը, փորձը, մշակութային պատկերացումները և լեզվական միջոցները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում այն հարցին, թե ինչպես են տնտեսական գործընթացները և իրադարձությունները հասկացականացվում լեզվական համակարգում, ինչպիսի կառուցվածքային բաղադրիչներ են առանձնացվում դրանց նկարագրության ժամանակ և ինչպիսի լեզվական միջոցներով են արտահայտվում մասնակիցները, գործողությունները, պատճառահետևանքային կապերը, ժամանակային ու տարածական հարաբերությունները, արդյունքները և գնահատականները։ Աշխատանքը հնարավորություն է տալիս բացահայտելու տնտեսական հասկացությունների ձևավորման, կազմակերպման և լեզվական արտահայտության օրինաչափությունները՝ դրանք դիտարկելով ճանաչողական գործընթացների հետ անմիջական կապի մեջ։ Լեզվաճանաչողական մոտեցման կիրառումը թույլ է տալիս ուսումնասիրել ոչ միայն բառերի և քերականական կառույցների արտաքին ձևը, այլև դրանց հիմքում ընկած իմաստային կառուցվածքները, հասկացութային կապերը և այն մտավոր մոդելները, որոնց միջոցով մարդը ընկալում ու մեկնաբանում է տնտեսական իրականությունը։ Հետազոտության ընթացքում կարող են առանձնացվել տնտեսական իրադարձության հիմնական բաղադրիչներն ու փոխհարաբերությունները, կառուցվել դրա լեզվաճանաչողական մոդելը և բացահայտվել տարբեր լեզվական միավորների դերը տվյալ մոդելի ձևավորման ու փոխանցման գործընթացում։ Այսպիսի մոտեցումը կարևոր է ինչպես տնտեսական դիսկուրսի լեզվական առանձնահատկությունների ուսումնասիրման, այնպես էլ ճանաչողական լեզվաբանության տեսական դրույթների կիրառական զարգացման տեսանկյունից։ Աշխատությունը կարող է օգտակար լինել լեզվաբանների, ճանաչողական լեզվաբանությամբ զբաղվող հետազոտողների, տնտեսական դիսկուրսի մասնագետների, թարգմանիչների, դասախոսների և ուսանողների համար, ինչպես նաև նրանց, ովքեր հետաքրքրված են լեզվի, մտածողության և մասնագիտական գիտելիքի փոխկապակցվածության ուսումնասիրությամբ։

Other Subjects

Հրատարակությունը ներկայացնում է 1963 թվականի ընթացքում հայագիտության, Հայաստանի երկրագիտության և հարակից գիտական ու մշակութային բնագավառների վերաբերյալ գրականության համակարգված մատենագիտական ցանկ։ Այն նախատեսված է որպես տեղեկատվական և կողմնորոշիչ աղբյուր՝ տվյալ ժամանակահատվածում հրատարակված գրքերի, հոդվածների, ուսումնասիրությունների և այլ գիտական ու տեղեկատու նյութերի վերաբերյալ ամբողջական պատկերացում կազմելու համար։ Նյութերը դասակարգված են թեմատիկ և մատենագիտական սկզբունքներով, ինչը հնարավորություն է տալիս ընթերցողին արագ գտնել իրեն հետաքրքրող ոլորտին վերաբերող հրատարակությունները և հետևել համապատասխան գիտական գրականության զարգացմանը։ Ցանկում ընդգրկված նյութերը կարող են առնչվել Հայաստանի պատմությանը, աշխարհագրությանը, հնագիտությանը, ազգագրությանը, լեզվին, գրականությանը, մշակույթին, արվեստին և հայագիտության այլ ուղղություններին։ Հրատարակությունը արժեքավոր է հատկապես իր ժամանակաշրջանի գիտական տեղեկատվությունը պահպանելու և համակարգելու տեսանկյունից, քանի որ այն արտացոլում է 1963 թվականին հայագիտական ու երկրագիտական ուսումնասիրությունների շրջանակում առկա գրական ժառանգությունը։ Մատենագիտական տվյալները կարող են օգտակար լինել հետագա գիտական ուսումնասիրությունների, գրականության որոնման, թեմատիկ մատենագիտությունների կազմման և տվյալ ժամանակաշրջանի գիտական մտքի զարգացման ընթացքը հետազոտելու համար։ Աշխատանքը կարող է ծառայել որպես կարևոր օժանդակ աղբյուր պատմաբանների, գրականագետների, լեզվաբանների, աշխարհագրագետների, մշակութաբանների, մատենագետների, գրադարանավարների, հետազոտողների և հայագիտությամբ զբաղվող ուսանողների համար՝ հնարավորություն տալով համակարգված կերպով ուսումնասիրել տվյալ տարվա գիտական և մշակութային հրատարակությունների շրջանակը։

History

Աշխատությունը ներկայացնում է Անիի հնագիտական արշավախմբի 1907 թվականի՝ վեցերորդ արշավի ընթացքում հայտնաբերված հնագիտական առարկաների գրանցամատյանը։ Այն արժեքավոր սկզբնաղբյուր է Անիի հնավայրի նյութական մշակույթի, հնագիտական ուսումնասիրության պատմության և քաղաքի բազմաշերտ անցյալի հետազոտության համար։ Գրքում համակարգված կերպով ներկայացվում են պեղումների ընթացքում հայտնաբերված հնության առարկաները՝ դրանց վերաբերյալ հնարավոր նկարագրություններով և նույնականացման տվյալներով, ինչը թույլ է տալիս պատկերացում կազմել արշավախմբի աշխատանքի արդյունքների և հավաքված հնագիտական նյութի բնույթի մասին։ Աշխատանքի կարևոր առանձնահատկություններից է հնագիտական գտածոների գրանցման և դասակարգման սկզբունքը, քանի որ նման կատալոգները հնարավորություն են տալիս ոչ միայն պահպանել առանձին առարկաների մասին տեղեկությունը, այլև հետագայում դրանք համադրել այլ պեղումների նյութերի, թանգարանային հավաքածուների և Անիի հնագիտական ուսումնասիրությունների հետ։ Նյութը հատկապես կարևոր է Անիի պատմության ուսումնասիրության համար, քանի որ քաղաքը միջնադարյան Հայաստանի կարևորագույն կենտրոններից էր և իր տարածքում պահպանել է տարբեր ժամանակաշրջանների մշակութային շերտեր։ Գրանցամատյանը կարող է տեղեկություններ տրամադրել առարկաների ձևի, նյութի, նշանակության, հայտնաբերման հանգամանքների և հնագիտական համատեքստի վերաբերյալ՝ այդպիսով լրացնելով Անիի նյութական մշակույթի մասին պատկերացումները։ Տեքստում ներառված տասը պատկերները ևս էական նշանակություն ունեն, քանի որ դրանք տեսողականորեն լրացնում են նկարագրվող հնագիտական նյութը և հնարավորություն են տալիս ավելի հստակ պատկերացնել որոշ առարկաների արտաքին տեսքն ու առանձնահատկությունները։ Աշխատությունը հետաքրքրություն է ներկայացնում ոչ միայն հնագետների և պատմաբանների, այլև մշակութաբանների, արվեստաբանների, թանգարանագետների և Անիի պատմությամբ հետաքրքրվող հետազոտողների համար։ Այն նաև կարևոր է հնագիտական փաստագրության պատմության տեսանկյունից՝ ցույց տալով, թե ինչպես էին 20-րդ դարի սկզբին իրականացվում պեղումների արդյունքների գրանցումը, նյութերի նկարագրությունն ու գիտական շրջանառության մեջ ներառումը։ Ընդհանուր առմամբ, հրատարակությունը կարելի է դիտարկել որպես մասնագիտացված հնագիտական կատալոգ և սկզբնաղբյուր, որը պահպանել է Անիի 1907 թվականի պեղումների ընթացքում ձեռք բերված նյութական վկայությունների մասին տեղեկություններ և կարող է օգտագործվել քաղաքի հնագիտական ժառանգության, նյութական մշակույթի և ուսումնասիրության պատմության հետագա հետազոտություններում։