Որակի կառավարման հիմնախնդիրները և դրանց լուծման ուղիները ՀՀ բարձրագույն մասնագիտական կրթության ոլորտում

Other Subjects

Ակունք. Գիտական հոդվածների ժողովածու – թիվ 2 (8)-ը գիտական պարբերական ժողովածու է, որը ներառում է տարբեր հեղինակների ակադեմիական հոդվածներ՝ հիմնականում հայագիտության, պատմության, լեզվաբանության, մշակութաբանության և հարակից հասարակական գիտությունների ոլորտներից, աշխատությունում ներկայացված ուսումնասիրությունները վերաբերում են հայ ժողովրդի պատմական զարգացման տարբեր փուլերին, աղբյուրագիտական վերլուծություններին, լեզվամշակութային գործընթացներին և ազգային ժառանգության ուսումնասիրության արդի մոտեցումներին, ժողովածուն ունի գիտական բնույթ և ծառայում է որպես հետազոտական արդյունքների հրապարակման և մասնագիտական քննարկումների հարթակ, որտեղ համադրվում են տարբեր մեթոդաբանական մոտեցումներ և գիտական դպրոցների դիրքորոշումներ, միաժամանակ ընդգծվում է հայագիտական հետազոտությունների շարունակական զարգացումը և նոր գիտական խնդիրների ձևակերպումը, աշխատությունը նպաստում է գիտելիքի տարածմանը և ակադեմիական համագործակցության խորացմանը՝ ապահովելով գիտական հաղորդակցության կարևոր միջավայր։

Informatics

Աշխատությունը նվիրված է AliEn Grid ենթակառուցվածքի համար ռեսուրսների համատեղ օգտագործման համակարգի բաղադրիչների մշակմանը՝ կենտրոնանալով բաշխված հաշվողական միջավայրում առկա ռեսուրսների արդյունավետ կառավարման, բաշխման և օգտագործման խնդիրների վրա։ Grid համակարգերը հնարավորություն են տալիս աշխարհագրորեն տարբեր վայրերում տեղակայված համակարգիչները, պահեստային և ցանցային ռեսուրսները միավորել մեկ ընդհանուր հաշվողական միջավայրում, որտեղ օգտվողներն ու կիրառական ծրագրերը կարող են օգտագործել բազմաթիվ հանգույցների հնարավորությունները։ Այսպիսի միջավայրում ռեսուրսների արդյունավետ բաշխումը կարևոր խնդիր է, քանի որ տարբեր օգտվողների և առաջադրանքների պահանջները կարող են մրցակցել նույն հաշվողական, հիշողության, պահեստավորման կամ ցանցային ռեսուրսների համար։ Աշխատության հիմնական նպատակն է մշակել այնպիսի ծրագրային բաղադրիչներ և մեխանիզմներ, որոնք թույլ կտան AliEn միջավայրում ավելի արդյունավետ կազմակերպել ռեսուրսների տրամադրումը և համատեղ օգտագործումը։ Հետազոտության շրջանակում ուշադրություն է դարձվում Grid ենթակառուցվածքի ճարտարապետությանը, դրա հանգույցների փոխգործակցությանը և ռեսուրսների կառավարման գործընթացներին։ Կարևոր խնդիր է համակարգում առկա ռեսուրսների նկարագրումը, դրանց հասանելիության որոշումը, օգտվողների կամ առաջադրանքների միջև բաշխումը և օգտագործման վերահսկումը։ Ռեսուրսների համատեղ օգտագործման համակարգի բաղադրիչները պետք է կարողանան աշխատել բաշխված միջավայրում՝ հաշվի առնելով հանգույցների տարբեր հնարավորությունները, ընթացիկ ծանրաբեռնվածությունը, առաջադրանքների առաջնահերթությունները և օգտվողների սահմանված իրավունքները։ Աշխատության տեխնիկական հատվածում կարող են ուսումնասիրվել ռեսուրսների հայտնաբերման, մոնիթորինգի, պլանավորման և հատկացման մեխանիզմները, ինչպես նաև տարբեր բաղադրիչների միջև տվյալների փոխանակման և հաղորդակցության սկզբունքները։ Առանձնահատուկ նշանակություն ունի աշխատանքների պլանավորումը, քանի որ մեծածավալ Grid համակարգերում առաջադրանքների ճիշտ տեղաբաշխումը կարող է էականորեն ազդել ընդհանուր արտադրողականության, համակարգի արձագանքման ժամանակի և ռեսուրսների օգտագործման արդյունավետության վրա։ Հետազոտությունը կարող է ներառել նաև ռեսուրսների հասանելիության և ծանրաբեռնվածության վերաբերյալ տեղեկատվության հավաքագրման, պահպանման և թարմացման մեխանիզմների մշակումը։ Այդ տեղեկատվությունը հնարավորություն է տալիս համակարգին ավելի հիմնավորված որոշումներ ընդունել առաջադրանքների տեղաբաշխման ժամանակ և նվազեցնել չօգտագործվող կամ անհավասար բաշխված ռեսուրսների առաջացումը։ Կարևոր է նաև համակարգի ընդլայնելիությունը, քանի որ Grid ենթակառուցվածքում հանգույցների և օգտվողների քանակը կարող է զգալիորեն փոփոխվել։ Մշակվող բաղադրիչները պետք է կարողանան պահպանել իրենց արդյունավետությունը տարբեր ծավալի բաշխված միջավայրերում և հնարավորինս նվազեցնել կենտրոնացված կառավարման հետ կապված սահմանափակումները։ Աշխատության մեջ կարող են դիտարկվել նաև անվտանգության և հասանելիության վերահսկման հարցերը՝ ապահովելու համար, որ ռեսուրսները տրամադրվեն համապատասխան իրավասություններ ունեցող օգտվողներին և առաջադրանքներին։ Համակարգի արդյունավետությունը գնահատելու համար կարևոր է մշակված բաղադրիչների փորձարկումը տարբեր ծանրաբեռնվածությունների պայմաններում՝ ուսումնասիրելով ռեսուրսների օգտագործման մակարդակը, առաջադրանքների կատարման ժամանակը, համակարգի արձագանքման արագությունը և բաշխման մեխանիզմների կայունությունը։ Ստացված արդյունքների հիման վրա հնարավոր է գնահատել առաջարկվող լուծումների առավելություններն ու սահմանափակումները և որոշել դրանց հետագա կատարելագործման ուղղությունները։ Ընդհանուր առմամբ, աշխատանքը համադրում է բաշխված հաշվողական համակարգերի, Grid տեխնոլոգիաների, ծրագրային ճարտարապետության և ռեսուրսների կառավարման մոտեցումները՝ նպատակ ունենալով ստեղծել արդյունավետ և ընդլայնելի մեխանիզմներ AliEn ենթակառուցվածքում հաշվողական ռեսուրսների համատեղ օգտագործման համար։ Այն կարող է հետաքրքրել բաշխված համակարգերի, Grid և ամպային հաշվողականության, համակարգային ծրագրավորման և հաշվողական ենթակառուցվածքների կառավարման ոլորտներով զբաղվող մասնագետներին, հետազոտողներին և ուսանողներին։

Law

Այս աշխատությունը նվիրված է տնտեսական մրցակցության բնագավառում իրավախախտումների տեսակներին և դրանց համար նախատեսված պատասխանատվության մեխանիզմներին ժամանակակից իրավական համակարգում։ Գրքում ներկայացվում է, թե ինչ է տնտեսական մրցակցության իրավունքը և ինչպես է այն կարգավորում շուկայում արդար մրցակցության պահպանման գործընթացը՝ կանխելով մոնոպոլիստական վարքագիծը, հակամրցակցային համաձայնությունները և շուկայի չարաշահումը։ Հեղինակը անդրադառնում է իրավախախտումների հիմնական ձևերին՝ գների համաձայնեցում, գերիշխող դիրքի չարաշահում, անարդար մրցակցություն, սպառողների մոլորեցում և շուկայի բաժանում։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում պատասխանատվության տեսակներին՝ վարչական, քաղաքացիաիրավական և երբեմն նաև քրեական պատասխանատվություն, ինչպես նաև տուգանքների, փոխհատուցումների և սահմանափակող միջոցների կիրառմանը։ Գրքում քննարկվում է նաև մրցակցային մարմինների դերը իրավախախտումների բացահայտման, հետաքննության և կանխարգելման գործընթացներում։ Վերլուծվում է տնտեսական մրցակցության պաշտպանության կարևորությունը շուկայի արդյունավետության, սպառողների շահերի պաշտպանության և տնտեսության առողջ զարգացման համար։ Աշխատությունը համադրում է տեսական իրավական մոտեցումները և գործնական օրինակները՝ օգտակար լինելով իրավաբանների, տնտեսագետների, կարգավորող մարմինների աշխատողների և ուսանողների համար։

Law

Աշխատությունը նվիրված է Միավորված ազգերի կազմակերպության՝ ժողովրդավարության խթանման ոլորտում ունեցած լիազորությունների, գործառույթների և գործունեության իրավական ու քաղաքական հիմքերի ուսումնասիրությանը։ Հետազոտության շրջանակում դիտարկվում է միջազգային կազմակերպության դերը ժողովրդավարական կառավարման սկզբունքների տարածման, մարդու իրավունքների պաշտպանության, ազատ և արդար ընտրությունների խթանման, իրավունքի գերակայության ամրապնդման և պետական ինստիտուտների զարգացման գործում։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում այն իրավական փաստաթղթերին և միջազգային մեխանիզմներին, որոնց միջոցով կազմակերպությունը կարող է աջակցել ժողովրդավարական գործընթացներին, ինչպես նաև անդամ պետությունների հետ համագործակցության տարբեր ձևերին։ Ուսումնասիրվում են ընտրական գործընթացների դիտարկման և աջակցության, տեխնիկական և խորհրդատվական օժանդակության, ժողովրդավարական ինստիտուտների ամրապնդման և քաղաքացիական հասարակության զարգացման հետ կապված ուղղությունները։ Աշխատության մեջ քննարկվում է նաև միջազգային կազմակերպության լիազորությունների և պետությունների ինքնիշխանության միջև հարաբերակցությունը՝ ընդգծելով ժողովրդավարության խթանման միջոցների կիրառման իրավական սահմաններն ու քաղաքական առանձնահատկությունները։ Վերլուծվում են ժողովրդավարության զարգացմանն ուղղված միջազգային նախաձեռնությունների արդյունավետությունը, հնարավոր սահմանափակումները և տարբեր քաղաքական միջավայրերում դրանց կիրառման խնդիրները։ Հետազոտությունը հնարավորություն է տալիս ամբողջական պատկերացում կազմելու ժողովրդավարության խթանման միջազգային մեխանիզմների և այդ գործընթացում Միավորված ազգերի կազմակերպության դերակատարության մասին։ Աշխատությունը կարող է օգտակար լինել միջազգային իրավունքի և միջազգային հարաբերությունների մասնագետների, քաղաքագետների, իրավաբանների, դիվանագետների, հետազոտողների, ինչպես նաև մարդու իրավունքների և ժողովրդավարական կառավարման հարցերով հետաքրքրվող ուսանողների համար։

Economics

Աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետության վճարահաշվարկային համակարգում վճարային քարտերի կիրառման հիմնախնդիրների ուսումնասիրությանը՝ դրանք դիտարկելով որպես անկանխիկ վճարումների և ժամանակակից բանկային ծառայությունների զարգացման կարևոր բաղադրիչ։ Հետազոտության շրջանակում ուսումնասիրվում են վճարային քարտերի տնտեսական նշանակությունը, դրանց կիրառման մեխանիզմները, քարտային գործառնությունների կազմակերպման առանձնահատկությունները և ՀՀ ֆինանսական համակարգում դրանց տարածման գործընթացը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում քարտերի միջոցով իրականացվող անկանխիկ վճարումների զարգացմանը, դրանց հասանելիությանը և օգտագործման ինտենսիվությանը, ինչպես նաև բնակչության և տնտեսվարող սուբյեկտների կողմից քարտային գործիքների ընդունման վրա ազդող գործոններին։ Աշխատանքը կարող է անդրադառնալ քարտային ենթակառուցվածքի զարգացմանը, բանկոմատների և վճարային տերմինալների հասանելիությանը, էլեկտրոնային առևտրում քարտային վճարումների կիրառմանը և վճարահաշվարկային ծառայությունների տեխնոլոգիական կատարելագործմանը։ Կարևոր տեղ է հատկացվում նաև վճարային քարտերի կիրառման հետ կապված ռիսկերին՝ գործարքների անվտանգությանը, խարդախության կանխարգելմանը, տվյալների պաշտպանությանը և օգտագործողների ֆինանսական գրագիտությանը։ Ուսումնասիրության կարևոր ուղղություններից է կանխիկ և անկանխիկ վճարումների հարաբերակցության փոփոխությունը և այն տնտեսական ու սոցիալական գործոնների բացահայտումը, որոնք կարող են խթանել կամ սահմանափակել քարտային վճարումների տարածումը։ Աշխատությունը կարող է քննարկել նաև քարտային համակարգերի զարգացման կազմակերպչական և կարգավորող խնդիրները, բանկերի միջև փոխգործակցությունը, վճարային ծառայությունների մրցակցային միջավայրը և նոր տեխնոլոգիաների ազդեցությունը քարտային գործառնությունների վրա։ Հետազոտության արդյունքները կարող են հիմք ծառայել վճարային քարտերի կիրառման արդյունավետության բարձրացման, անկանխիկ վճարումների խթանման, ենթակառուցվածքների զարգացման և վճարային համակարգի անվտանգության ամրապնդման ուղղությամբ առաջարկությունների մշակման համար։ Աշխատանքը կարող է օգտակար լինել բանկային և ֆինանսական ոլորտի մասնագետների, տնտեսագետների, վճարային համակարգերի կառավարիչների, ֆինանսական տեխնոլոգիաների մասնագետների, պետական կարգավորող մարմինների ներկայացուցիչների և համապատասխան մասնագիտությունների ուսանողների համար։

Literature

Աշխատությունը նվիրված է Լև Տոլստոյի «Վоскресение» վեպի հայերեն թարգմանություններին և դրանց քննադատական գնահատմանը՝ ուսումնասիրելով, թե ինչպես է ռուս դասական գրականության կարևորագույն ստեղծագործություններից մեկը փոխանցվել հայ ընթերցողին։ Հետազոտության կենտրոնում թարգմանությունների լեզվական, ոճական, գեղարվեստական և գաղափարական առանձնահատկություններն են, ինչպես նաև բնագրի և հայերեն տարբերակների միջև առկա համապատասխանություններն ու տարբերությունները։ Ուսումնասիրության շրջանակում կարող են վերլուծվել վեպի հիմնական թեմաների, կերպարների, հեղինակի խոսքի, երկխոսությունների, նկարագրությունների, հուզական և փիլիսոփայական շերտերի փոխանցման եղանակները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում Տոլստոյի գեղարվեստական լեզվին, որի պարզ թվացող կառուցվածքի ներքո առկա են սոցիալական, բարոյական և հոգեբանական բարդ իմաստներ, և որի լիարժեք փոխանցումը թարգմանչից պահանջում է ոչ միայն լեզվական, այլև մշակութային ու գրական զգայունություն։ Աշխատության մեջ թարգմանությունները կարող են դիտարկվել համեմատական սկզբունքով՝ բացահայտելու բառապաշարի, շարահյուսության, դարձվածքների, ոճական երանգների և իրապաշտական նկարագրությունների փոխանցման առանձնահատկությունները։ Կարևոր տեղ է հատկացվում նաև թարգմանական ընտրությունների քննադատական գնահատմանը՝ պարզելու համար, թե առանձին դեպքերում որքանով է պահպանվել բնագրի իմաստային ճշգրտությունը, հեղինակի անհատական ոճը և ստեղծագործության գեղարվեստական ազդեցությունը։ Վեպի հայերեն ընկալման ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս դիտարկել նաև հայ-ռուսական գրական կապերի զարգացումը և ռուս գրականության հայերեն թարգմանությունների դերը հայկական գրական-մշակութային միջավայրում։ Հետազոտության կարևոր կողմերից է այն հարցի բացահայտումը, թե ինչպես կարող են տարբեր ժամանակաշրջաններում կատարված թարգմանությունները արտացոլել տվյալ ժամանակի լեզվական նորմերը, գրական ճաշակը և թարգմանական սկզբունքները։ Աշխատությունը կարող է հետաքրքրել գրականագետներին, թարգմանագետներին, ռուսագետներին, հայագետներին, համեմատական գրականության մասնագետներին, խմբագիրներին, թարգմանիչներին, դասախոսներին և համապատասխան մասնագիտությունների ուսանողներին։ Այն արժեքավոր է հատկապես ռուսական դասական գրականության հայերեն թարգմանության պատմության և հայ-ռուսական գրական փոխազդեցությունների ուսումնասիրության տեսանկյունից։