More in Technology

    View all arrow_right_alt

    Discover other interesting and useful materials

    Here is a collection of other files that may interest you and help in your studies or creative work. To see more, you can go to the materials section
    Online

    Medicine

    Клинико-физиологическое исследование мозгового кровообращения при тяжелой черепно-мозговой травме

    Այս ուսումնասիրությունը նվիրված է ծանր գլխուղեղային վնասվածքի պայմաններում ուղեղային արյան շրջանառության կլինիկա-ֆիզիոլոգիական առանձնահատկությունների հետազոտմանը՝ նպատակ ունենալով բացահայտել հեմոդինամիկ խանգարումների մեխանիզմները և դրանց ազդեցությունը նյարդաբանական ելքերի վրա։ Աշխատությունում դիտարկվում են Ծանր գլխուղեղային վնասվածք-ի ժամանակ առաջացող պաթոֆիզիոլոգիական փոփոխությունները, ներառյալ ներգանգային ճնշման բարձրացումը, ուղեղային պերֆուզիայի նվազումը և միկրոշրջանառության խանգարումները։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում ուղեղային արյան հոսքի ինքնակարգավորման մեխանիզմների խախտմանը և դրանց կապին հիպօքսիայի, իշեմիայի և երկրորդային վնասման զարգացման հետ։ Քննարկվում են նաև ժամանակակից ախտորոշիչ մեթոդները՝ դոպլերոգրաֆիա, ինվազիվ մոնիթորինգ և նեյրոիմիջինգ տեխնոլոգիաներ, որոնք թույլ են տալիս գնահատել ուղեղային հեմոդինամիկայի դինամիկան հիվանդության տարբեր փուլերում։ Աշխատությունում ընդգծվում է ինտենսիվ թերապիայի ռազմավարությունների նշանակությունը՝ ուղղված ուղեղային պերֆուզիայի պահպանմանը, ներգանգային ճնշման վերահսկմանը և նյարդաբանական բարդությունների կանխարգելմանը՝ որպես հիվանդների ելքի բարելավման հիմնական գործոններ։

    Updated: 2026-09-05
    Клинико-физиологическое исследование мозгового кровообращения при тяжелой черепно-мозговой травме
    Online

    Culture

    Армянский скрипичный концерт в последней четверти XX века

    Այս գիտական աշխատանքը նվիրված է XX դարի վերջին քառորդում հայկական ջութակային կոնցերտի զարգացման միտումների ուսումնասիրությանը՝ ընդգծելով ժանրի գեղարվեստական, ոճական և կատարողական առանձնահատկությունները։ Գրքում վերլուծվում է հայկական կոմպոզիտորական դպրոցի ներդրումը ջութակային կոնցերտի ձևավորման և զարգացման գործընթացում, ինչպես նաև արևմտյան ժամանակակից երաժշտական հոսանքների ազդեցությունը ազգային երաժշտական լեզվի վրա։ Հեղինակը դիտարկում է կոնցերտային ձևի կառուցվածքային փոփոխությունները, թեմատիկ զարգացման նոր մոտեցումները, հարմոնիկ և ռիթմիկ լեզվի արդիականացումը, ինչպես նաև մենակատարի և նվագախմբի փոխազդեցության նոր մոդելները։ Աշխատությունում առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում կատարողական արվեստի խնդիրներին՝ ներառյալ տեխնիկական բարդությունները, ինտոնացիոն առանձնահատկությունները և մեկնաբանության բազմազանությունը, որոնք բնորոշ են տվյալ շրջանի ստեղծագործություններին։ Քննարկվում է նաև ազգային երաժշտական ավանդույթների և ժամանակակից կոմպոզիտորական տեխնիկաների համադրման գործընթացը՝ որպես հայկական երաժշտության զարգացման կարևոր ուղղություն։ Գիրքը նախատեսված է երաժշտագետների, կոմպոզիտորների, կատարողների, արվեստաբանների և երաժշտական կրթության ոլորտի մասնագետների համար՝ առաջարկելով ինչպես վերլուծական, այնպես էլ պատմական մոտեցում XX դարի վերջին քառորդի հայկական ջութակային կոնցերտին։

    Updated: 2026-09-06
    Армянский скрипичный концерт в последней четверти XX века
    Online

    Literature

    Մկրտիչ Սարգսյան - Ակամա Երգիծաբանները

    Ակամա երգիծաբանները ստեղծագործությունը ներկայացնում է երգիծական շնչով գրված պատմությունների ու դիտարկումների հավաքածու, որտեղ հեղինակը քննադատական հայացքով անդրադառնում է մարդկային վարքագծի, հասարակական հարաբերությունների և առօրյա կյանքի հակասություններին։ Տեքստերում երգիծանքը ոչ թե պարզապես հումորի միջոց է, այլ մտածողության ձև, որը բացահայտում է մարդկանց ինքնախաբեությունները, ձևականությունները և երբեմն էլ անգիտակցական ծիծաղելի կողմերը։ Հեղինակը ստեղծում է իրավիճակներ, որտեղ սովորական թվացող իրադարձությունները աստիճանաբար բացահայտում են ավելի խորքային սոցիալական ու հոգեբանական շերտեր՝ ցույց տալով, թե ինչպես է մարդը հաճախ ակամա հայտնվում ծիծաղելի կամ հակասական դիրքերում։ Լեզուն պարզ է, բայց հագեցած ենթատեքստերով, իսկ պատմվածքների կառուցվածքը թույլ է տալիս երգիծական դիտարկումները վերածել ընդհանուր հասարակական պատկերների, որոնք դուրս են գալիս միայն անհատական փորձառության շրջանակներից։

    Updated: 2026-09-19
    Մկրտիչ Սարգսյան - Ակամա Երգիծաբանները
    Online

    History

    Սուրբ հայր Մովսես Խորենացու մատենագրությունը

    Ժողովածուն ներկայացնում է հայ պատմագրական և գրական ավանդույթի կարևորագույն դեմքերից մեկի՝ Մովսես Խորենացու երկերի ու մտավոր ժառանգության ամբողջությունը՝ հնարավորություն տալով ուսումնասիրելու նրա պատմագիտական հայացքները, լեզվական ոճը և հայ ժողովրդի անցյալի վերաբերյալ ձևավորված պատկերացումները։ Խորենացու անունը հատկապես կապված է հայոց պատմության շարադրանքի հետ, որտեղ հայ ժողովրդի ծագումը, հին ավանդությունները, նշանավոր տոհմերը, թագավորական իշխանությունը, քաղաքական իրադարձություններն ու մշակութային հիշողությունը ներկայացվում են միասնական պատմական պատումի շրջանակում։ Նրա աշխատությունը կարևոր նշանակություն ունի հայ ազգային ինքնագիտակցության, պատմական շարունակականության և անցյալի մասին պատկերացումների ձևավորման համար։ Խորենացու գրական ժառանգության ուսումնասիրությունը թույլ է տալիս բացահայտել պատմական տեղեկությունների, բանավոր ավանդությունների, առասպելական պատումների և գրավոր աղբյուրների համադրման եղանակները, ինչպես նաև հեղինակի ճարտասանական ու գեղարվեստական առանձնահատկությունները։ Նրա լեզուն աչքի է ընկնում պատկերավորությամբ, շարադրանքի հստակությամբ և պատմական կերպարների ու իրադարձությունների իմաստային ընդգծմամբ։ Մատենագրական ժողովածուի արժեքը չի սահմանափակվում միայն պատմագրությամբ․ այն կարևոր է նաև հայոց լեզվի պատմության, գրական ոճի, միջնադարյան գիտական մտածողության և պատմական աղբյուրների քննության տեսանկյունից։ Խորենացու երկերը դարեր շարունակ ծառայել են որպես հայ ժողովրդի անցյալի ճանաչման և ազգային հիշողության պահպանման հիմնարար աղբյուր՝ ազդելով հետագա պատմիչների, բանասերների ու մտավորականների վրա։ Այս հրատարակությունը կարևոր նյութ է հայ դասական մատենագրության, պատմագիտական ավանդույթի և հայ մշակույթի ձևավորման ու զարգացման ընթացքի ուսումնասիրության համար։

    Updated: 2026-11-09
    Սուրբ հայր Մովսես Խորենացու մատենագրությունը
    Online

    Psychology

    Սոցիալական ներգործությունների ոչ համարժեք ընկալումները որպես անձի սոցախտահարման նախադրյալներ

    Այս ուսումնասիրությունը անդրադառնում է սոցիալական ներգործությունների ոչ համարժեք ընկալումների դերին՝ որպես անձի սոցիալական ախտահարման (սոցախտահարման) ձևավորման նախադրյալների՝ ընդգծելով ճանաչողական, հուզական և սոցիալական գործոնների փոխազդեցությունը։ Նշվում է, որ սոցիալական ազդակների աղավաղված կամ սխալ մեկնաբանումը կարող է առաջանալ ինչպես ճանաչողական սխեմաների ոչ ճկունությունից, այնպես էլ նախորդ փորձառությունների, տրավմատիկ իրադարձությունների կամ ցածր սոցիալական կոմպետենտության ազդեցությունից։ Նման պայմաններում անձը հաճախ հակված է արտաքին սոցիալական իրավիճակները ընկալել որպես սպառնալիքային, քննադատական կամ անարդար, նույնիսկ այն դեպքերում, երբ իրականում այդպիսի մտադրություն չկա։ Վերլուծվում է, որ այս ընկալման խեղաթյուրումները կարող են հանգեցնել սոցիալական մեկուսացման, հաղորդակցական դժվարությունների, կոնֆլիկտային վարքի և վստահության խախտման, ինչը աստիճանաբար նպաստում է սոցիալական դեզադապտացիայի խորացմանը։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում նաև հուզական կարգավորման դժվարություններին և ինքնագնահատականի անկայունությանը, որոնք ուժեղացնում են արտաքին ազդակների նկատմամբ զգայունությունը և խթանում սխալ մեկնաբանությունները։ Նշվում է, որ սոցիալական միջավայրի աջակցող կամ հակառակը՝ մերժողական բնույթը կարող է էականորեն ազդել այս գործընթացների զարգացման վրա՝ ամրապնդելով կամ թուլացնելով ոչ ադապտացված ընկալման ձևերը։ Ընդհանուր առմամբ, աշխատանքը ցույց է տալիս, որ սոցիալական ներգործությունների ոչ համարժեք ընկալումները հանդիսանում են կարևոր ռիսկային գործոն անձի սոցիալական ախտահարման համար և պահանջում են համալիր հոգեբանական միջամտություններ՝ ուղղված ճանաչողական վերակառուցմանը և սոցիալական հմտությունների զարգացմանը։

    Updated: 2026-09-03
    Սոցիալական ներգործությունների ոչ համարժեք ընկալումները որպես անձի սոցախտահարման նախադրյալներ
    Online

    History

    Հիշարժան տարեթվերի օրացույց 1948 (1948, Հունիս)

    Այս հրատարակությունը ներկայացնում է 1948 թվականի հիշարժան տարեթվերի օրացույց, որը ներառում է պատմական իրադարձությունների, նշանավոր գործիչների ծննդյան և մահվան տարեթվերի, մշակութային, գիտական և հասարակական նշանակություն ունեցող դեպքերի վերաբերյալ տեղեկություններ։ Այն կազմված է որպես տեղեկատու-մատենագիտական նյութ՝ նպատակ ունենալով ընթերցողին ներկայացնել տարվա ընթացքում նշվող կարևոր տարեթվերը և դրանց հետ կապված համառոտ պատմական տեղեկությունները։ Հրատարակությունը կարող է օգտագործվել կրթական, մշակութային և գրադարանային աշխատանքներում՝ դասախոսությունների, միջոցառումների, ցուցահանդեսների և տեղեկատվական նյութերի պատրաստման համար։ Այն արժեքավոր աղբյուր է պատմությամբ, հայ մշակույթով, հասարակական կյանքով և օրացուցային մատենագիտությամբ հետաքրքրվող ընթերցողների, ուսուցիչների, ուսանողների և գրադարանային մասնագետների համար։

    Updated: 2026-11-02
    Հիշարժան տարեթվերի օրացույց 1948 (1948, Հունիս)