Սոցիալ-տնտեսական վիճակագրություն. 2007.մաս.2

Culture

Ժողովածուն նվիրված է հայոց ավանդական մշակույթում ծիսական պարի ծագման, նշանակության, գործառույթների և պատմական զարգացման ուսումնասիրությանը։ Այն ներառում է գիտաժողովի շրջանակում ներկայացված հետազոտական նյութեր, որոնք դիտարկում են պարը ոչ միայն որպես գեղարվեստական արտահայտչամիջոց, այլև որպես հասարակական, հոգևոր և խորհրդանշական նշանակություն ունեցող մշակութային երևույթ։ Աշխատանքներում ուշադրություն է դարձվում ծիսական շարժումների և պարային ձևերի կապին հայ ժողովրդի ավանդական հավատալիքների, աշխարհընկալման, կենցաղի ու համայնքային կյանքի հետ։ Ծիսական պարը դիտարկվում է որպես սերնդեսերունդ փոխանցվող մշակութային ժառանգության բաղադրիչ, որի միջոցով արտահայտվել են կյանքի կարևոր իրադարձությունները, բնության երևույթների ընկալումները, պտղաբերության, բարեկեցության, պաշտպանության և միասնականության գաղափարները։ Ժողովածուն կարևորում է նաև պարի երաժշտական, շարժումային և խորհրդանշական բաղադրիչների փոխկապակցվածությունը, դրանց տարածաշրջանային առանձնահատկություններն ու ավանդական միջավայրում ունեցած դերը։ Գիտաժողովի նյութերը հնարավորություն են տալիս տարբեր հետազոտական դիտանկյուններից ուսումնասիրելու հայկական ծիսական պարերի ձևերը, դրանց պահպանման և վերափոխման գործընթացները, ինչպես նաև ժողովրդական մշակույթի շարունակականության խնդիրները։ Հրատարակությունը արժեքավոր աղբյուր է ազգագրագետների, պարագետների, մշակութաբանների, բանահյուսության ուսումնասիրողների և հայ ազգային ավանդույթներով հետաքրքրվող ընթերցողների համար։

Literature

Այս աշխատությունը նվիրված է պատերազմի թեմայի և Ռիչարդ Օլդինգտոնի վեպերի փոխկապակցվածության ուսումնասիրությանը՝ առանձնահատուկ ուշադրություն դարձնելով բարոյական և սոցիալական ասպեկտներին։ Հետազոտության շրջանակում վերլուծվում է Առաջին համաշխարհային պատերազմի ազդեցությունը գրողի ստեղծագործական աշխարհընկալման վրա, ինչպես նաև այն կերպ, թե ինչպես է պատերազմը վերածվում մարդու ներաշխարհի, հասարակական հարաբերությունների և արժեքային համակարգերի քննադատական արտացոլման միջոցի նրա արձակում։ Աշխատությունում դիտարկվում են Օլդինգտոնի վեպերում պատերազմի ներկայացման ձևերը՝ ոչ միայն որպես ռազմական իրադարձություն, այլ նաև որպես մարդկային հոգեբանության, բարոյական անկման և սոցիալական ճգնաժամի աղբյուր։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում կերպարների ներքին կոնֆլիկտներին, հասարակական նորմերի խախտմանը և անհատի օտարացման գործընթացներին պատերազմական իրականության պայմաններում։ Վերլուծվում են նաև բարոյական արժեքների վերաիմաստավորումը և սոցիալական կառուցվածքների քայքայումը, որոնք արտացոլվում են գրողի գեղարվեստական համակարգում։

Linguistics

Ուսումնասիրությունը նվիրված է Գալեշների լեզվական առանձնահատկությունների համակողմանի քննությանը՝ այն դիտարկելով հայերենի բարբառային բազմազանության և լեզվական ժառանգության պահպանման համատեքստում։ Աշխատության մեջ ուսումնասիրվում են տվյալ խոսվածքի հնչյունական, բառային, ձևաբանական և շարահյուսական առանձնահատկությունները, ինչպես նաև դրանց ձևավորման վրա ազդած պատմական, աշխարհագրական և մշակութային գործոնները։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում բառապաշարի յուրահատկություններին, տեղական բառերի և արտահայտությունների գործածությանը, ինչպես նաև այլ լեզվական միջավայրերի հետ շփումների հետևանքով առաջացած հնարավոր ազդեցություններին։ Ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս բացահայտելու խոսվածքի ներքին կառուցվածքը, նրա ընդհանրություններն ու տարբերությունները հայերենի այլ բարբառային դրսևորումների համեմատությամբ և գնահատելու դրա տեղը հայ բարբառագիտության ընդհանուր համակարգում։ Կարևորվում է նաև բանավոր լեզվական նյութի ուսումնասիրությունը, քանի որ նման նյութը հնարավորություն է տալիս պահպանելու տվյալ համայնքի պատմական հիշողությունը, կենցաղային մշակույթը և ավանդական լեզվամտածողության առանձնահատկությունները։ Աշխատության լեզվաբանական վերլուծությունը կարող է արժեքավոր տվյալներ տրամադրել հայերենի պատմական զարգացման, բարբառների փոխազդեցության և լեզվական փոփոխությունների ուսումնասիրության համար։ Միաժամանակ այն կարևոր է անհետացման կամ աստիճանական փոփոխության վտանգի տակ գտնվող տեղական լեզվական ձևերի փաստագրման և պահպանման տեսանկյունից։ Գիրքը կարող է հետաքրքրել հայագետներին, բարբառագետներին, լեզվաբաններին, հայոց լեզվի պատմությամբ զբաղվող հետազոտողներին, բանահավաքներին, ինչպես նաև համապատասխան մասնագիտությունների ուսանողներին և հայերենի բարբառային ժառանգությամբ հետաքրքրվող ընթերցողներին։

History

Պատմագիտական բնույթի այս աշխատությունը նվիրված է Սասունում տեղի ունեցած հայ-քրդական բախումների, օսմանյան իշխանությունների քաղաքականության և հայ բնակչության նկատմամբ իրականացված ռազմական գործողությունների պատմական ուսումնասիրությանը։ Հեղինակը քննության է առնում դեպքերի վերաբերյալ տարածված պատմական պատումը և այն համադրում տարբեր սկզբնաղբյուրների ու հետազոտական նյութերի հետ՝ փորձելով պարզաբանել հակամարտության առաջացման պատճառները, մասնակից կողմերի գործողությունները և իրադարձությունների հաջորդականությունը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում տեղական հայ և քուրդ բնակչության հարաբերություններին, հարկային ու սոցիալ-տնտեսական խնդիրներին, Օսմանյան կայսրության կենտրոնական և տեղական իշխանությունների դերակատարությանը, ինչպես նաև հայկական դիմադրության ձևավորմանը։ Քննարկվում են ռազմական ուժերի ներգրավումը, բնակավայրերի վրա գործողությունների ազդեցությունը և խաղաղ բնակչության կրած կորուստների վերաբերյալ տարբեր աղբյուրներում ներկայացված տեղեկությունները։ Աշխատության կարևոր ուղղություններից է պատմական վկայությունների, վիճակագրական տվյալների և իրադարձությունների վերաբերյալ տարբեր մեկնաբանությունների համեմատական քննությունը։ Քարտեզներն ու պատկերազարդ նյութերը լրացուցիչ հնարավորություն են տալիս ուսումնասիրելու իրադարձությունների աշխարհագրական միջավայրը և տարածաշրջանի առանձնահատկությունները։ Աշխատությունը կարող է օգտակար լինել պատմաբանների, օսմանագետների, հայագետների, աղբյուրագետների, ուսանողների և XIX դարի վերջի Օսմանյան կայսրության ու հայոց պատմությամբ հետաքրքրվող ընթերցողների համար։

Psychology

Հոգեբանական, սոցիալ-հոգեբանական և մասնագիտական զարգացման բնույթի այս աշխատանքը նվիրված է անձի արժեքային ոլորտում տեղի ունեցող վերակառուցումների ուսումնասիրությանը մասնագիտական կարգավիճակի փոփոխության պայմաններում։ Քննության են առնվում անձի արժեքային համակարգի ձևավորման տեսական հիմունքները, արժեքային կողմնորոշումների կառուցվածքը, դրանց փոխկապակցվածությունը անհատական ինքնության, սոցիալական դերերի և մասնագիտական գործունեության հետ։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում մասնագիտական առաջխաղացման, աշխատանքային դիրքի փոփոխության, նոր պարտականությունների ստանձնման և մասնագիտական միջավայրին հարմարվելու գործընթացների հոգեբանական առանձնահատկություններին։ Վերլուծվում են մասնագիտական կարգավիճակի փոփոխության ազդեցությունները անձի նպատակների, առաջնահերթությունների, ինքնագնահատականի, մասնագիտական ինքնագիտակցության և սոցիալական հարաբերությունների վրա։ Քննարկվում են արժեքային համակարգի կայունության ու փոփոխականության, ներքին հակասությունների, անձնային հարմարման և մասնագիտական ինքնիրացման հիմնախնդիրները։ Ուսումնասիրության շրջանակներում կարող են դիտարկվել տարբեր մասնագիտական խմբերի արժեքային կողմնորոշումների համեմատական առանձնահատկությունները, սոցիալ-հոգեբանական հարցումների, հոգեախտորոշիչ մեթոդիկաների և որակական հետազոտությունների կիրառման հնարավորությունները։ Անդրադարձ է կատարվում մասնագիտական ինքնության վերաիմաստավորմանը, աշխատանքային մոտիվացիայի փոփոխություններին, անձնային զարգացման հնարավորություններին և նոր սոցիալական կարգավիճակին համապատասխան վարքագծային ռազմավարությունների ձևավորմանը։ Կարևորվում է մասնագիտական անցումային փուլերում հոգեբանական աջակցության, կազմակերպական միջավայրի և սոցիալական փոխհարաբերությունների նշանակությունը անձի արժեքային համակարգի ներդաշնակ զարգացման համար։ Աշխատանքը կարող է օգտակար լինել անձի հոգեբանության, սոցիալական և կազմակերպական հոգեբանության, մասնագիտական կողմնորոշման, մարդկային ռեսուրսների կառավարման և անձնային զարգացման ուսումնասիրությամբ զբաղվող մասնագետների ու հետազոտողների համար։

History

Աշխատությունը ներկայացնում է 1948-1967 թվականներին Մերձավոր Արևելքում տեղի ունեցած կարևոր քաղաքական և դիվանագիտական զարգացումները՝ կենտրոնանալով Երուսաղեմի կարգավիճակի, Իսրայելի պետության ձևավորման ու ամրապնդման, ինչպես նաև Հայոց պատրիարքության գործունեության և դիրքորոշումների վրա։ Հեղինակը վերլուծում է տարածաշրջանային հակամարտությունների, միջազգային դերակատարների քաղաքականության և կրոնական հաստատությունների փոխհարաբերությունների ազդեցությունը հայկական ներկայության, իրավունքների և պատմական ժառանգության պահպանման վրա։ Գրքում առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում եկեղեցադիվանագիտական գործընթացներին, Սուրբ Երկրում հայկական համայնքի առջև ծառացած մարտահրավերներին, սեփականության և սրբավայրերի պահպանության խնդիրներին, ինչպես նաև տարածաշրջանի փոփոխվող քաղաքական միջավայրում Հայոց պատրիարքության ռազմավարական քայլերին։ Փաստաթղթային աղբյուրների, արխիվային նյութերի և պատմական վերլուծության համադրությամբ աշխատանքը ներկայացնում է ժամանակաշրջանի բազմակողմանի պատկերը՝ բացահայտելով քաղաքական, կրոնական և ազգային շահերի հատման կետերը և դրանց նշանակությունը հայ ժողովրդի ու հայկական եկեղեցու պատմության համար։