The development of the methods and algorithms for the design of optimal schemes for information dissemination in computer networks

Economics

Տնտեսագիտական, կառավարման և իրավատնտեսական բնույթի այս աշխատանքը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետությունում մտավոր սեփականության կառավարման համակարգի ձևավորման, զարգացման և արդյունավետության բարձրացման հիմնախնդիրների ուսումնասիրությանը։ Քննության են առնվում մտավոր սեփականության տնտեսական և իրավական էությունը, դրա հիմնական տեսակները, ինչպես նաև գիտելիքահենք տնտեսության և նորարարական գործունեության զարգացման գործում ունեցած նշանակությունը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում հեղինակային իրավունքի, արտոնագրերի, ապրանքային նշանների, արդյունաբերական նմուշների և այլ մտավոր սեփականության օբյեկտների կառավարման առանձնահատկություններին։ Վերլուծվում են մտավոր սեփականության իրավունքների գրանցման, պաշտպանության, գնահատման, օգտագործման և առևտրայնացման գործընթացները, ինչպես նաև դրանց կազմակերպական ու ինստիտուցիոնալ ապահովման խնդիրները։ Քննարկվում են պետական կարգավորման, օրենսդրական դաշտի, իրավակիրառ պրակտիկայի և համապատասխան կառույցների գործունեության ազդեցությունները մտավոր սեփականության կառավարման արդյունավետության վրա։ Ուսումնասիրության շրջանակներում կարող են դիտարկվել Հայաստանի գիտահետազոտական կազմակերպություններում, բարձրագույն ուսումնական հաստատություններում և ձեռնարկություններում ստեղծվող մտավոր արդյունքների կառավարման ու տնտեսական շրջանառության մեջ ներգրավման հնարավորությունները։ Անդրադարձ է կատարվում տեխնոլոգիաների փոխանցման, լիցենզավորման, նորարարական ձեռնարկատիրության զարգացման և մտավոր սեփականության օբյեկտների շուկայական արժեքի որոշման հիմնախնդիրներին։ Կարևորվում է միջազգային փորձի ուսումնասիրությունը, մտավոր սեփականության պաշտպանության միջազգային չափանիշների կիրառումը և ազգային կառավարման համակարգի կատարելագործման հնարավոր ուղղությունների բացահայտումը։ Աշխատանքը կարող է նպաստել Հայաստանում մտավոր սեփականության կառավարման մեխանիզմների զարգացմանը, նորարարական ներուժի արդյունավետ օգտագործմանը և գիտական արդյունքների առևտրայնացման համար նպաստավոր պայմանների ձևավորմանը։ Այն կարող է օգտակար լինել մտավոր սեփականության կառավարման, նորարարական տնտեսագիտության, իրավագիտության, տեխնոլոգիական ձեռնարկատիրության և պետական տնտեսական քաղաքականության ոլորտների մասնագետների ու հետազոտողների համար։

Other Subjects

Այս ինֆորմացիոն ցանկը ներկայացնում է տեխնիկական թեմաներով նոր լույս տեսած գրքերի համակարգված մատենագիտական ցուցակը, որը նախատեսված է ընթերցողներին, ուսանողներին և մասնագետներին ապահովելու արդի տեխնիկական գրականության վերաբերյալ արագ և կառուցվածքային տեղեկատվությամբ։ Այն ընդգրկում է ինժեներական գիտությունների տարբեր ուղղություններին վերաբերող հրատարակություններ՝ մեքենաշինություն, էլեկտրոնիկա, ավտոմատացում, տեղեկատվական տեխնոլոգիաներ, էներգետիկա, շինարարություն և հարակից կիրառական ոլորտներ, որոնք արտացոլում են գիտատեխնիկական առաջընթացի ժամանակակից միտումները։ Ցանկը կազմվում է գրադարանային նոր ստացումների և հրատարակչական տվյալների հիման վրա՝ ապահովելով տեղեկատվության ճշգրտություն և համակարգված ներկայացում, և ծառայում է որպես կարևոր տեղեկատվական գործիք գիտական ու մասնագիտական գործունեության համար՝ հնարավորություն տալով արագ կողմնորոշվել նոր գրականության մեջ, ընտրել համապատասխան աղբյուրներ հետազոտական և ուսումնական նպատակներով, ինչպես նաև գնահատել դրանց արդիականությունն ու կիրառելիությունը։

Philosophy

Այս ուսումնասիրությունը վերաբերում է տրամաբանական հիմնահարցերի ձևակերպման և լուծման առանձնահատկություններին այլընտրական տրամաբանական համակարգերում, որտեղ դասական երկարժեք (ճիշտ/սխալ) մոտեցումը փոխարինվում կամ ընդլայնվում է տարբեր ոչ դասական տրամաբանություններով՝ բազմարժեք, ինտուիցիոնիստական, մոդալ և պարադոքսալ համակարգերով։ Աշխատանքը կենտրոնանում է այն հիմնարար խնդրի վրա, թե ինչպես են փոխվում տրամաբանական եզրահանգման կանոնները, ճշմարտության արժեքի մեկնաբանությունը և հակասությունների կարգավորումը տարբեր տրամաբանական մոդելներում։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում այն իրավիճակներին, որտեղ դասական տրամաբանությունը բախվում է սահմանափակումների՝ օրինակ՝ ինքնահակասական պնդումների, անորոշության կամ թերի ինֆորմացիայի առկայության դեպքում, և ինչպես են այլընտրական համակարգերը փորձում լուծել այդ խնդիրները՝ ընդլայնելով տրամաբանական լեզվի հնարավորությունները։ Ներկայացվում են նաև տարբեր համակարգերի համեմատական վերլուծություններ՝ ընդգծելով դրանց կիրառությունները մաթեմատիկական տրամաբանության, արհեստական բանականության և լեզվաբանական մոդելավորման ոլորտներում։ Աշխատանքը շեշտում է, որ տրամաբանական հիմնահարցերի վերաիմաստավորումը այլընտրական համակարգերում թույլ է տալիս ավելի ճկուն կերպով նկարագրել իրական աշխարհի ոչ հստակ և բարդ իրավիճակները՝ ապահովելով ավելի հարուստ և բազմաշերտ վերլուծական գործիքակազմ։

Other Subjects

Հրատարակությունը մատենագիտական և տեղեկատվական բնույթի համահավաք ցանկ է, որը կազմվել է Հայկական ՍՍՀ-ում գործող գրադարանների կենտրոնացված համակարգերի գրքափոխանակության ֆոնդերում առկա և այլ գրադարաններին առաջարկվող գրականության վերաբերյալ տեղեկությունները մեկ միասնական աղբյուրում ներկայացնելու նպատակով։ Այն արտացոլում է գրադարանային համակարգերի միջև գրականության փոխանակման կազմակերպված մեխանիզմը և ծառայում է որպես գործնական միջոց՝ տարբեր գրադարանների ֆոնդերում առկա ավելորդ կամ տվյալ հաստատության համար այլևս անհրաժեշտություն չներկայացնող հրատարակությունները նպատակային կերպով վերաբաշխելու համար։ Համահավաք բնույթը հնարավորություն է տալիս տարբեր գրադարանային կենտրոններից ստացված տվյալները ներկայացնել համակարգված ձևով և գրադարանավարներին տեղեկացնել այն գրքերի ու այլ հրատարակությունների մասին, որոնք հնարավոր է ձեռք բերել գրքափոխանակության միջոցով։ Նման ցանկերի կազմումը կապված է գրադարանային ֆոնդերի արդյունավետ կառավարման, համալրման և փոխադարձ օգտագործման խնդիրների հետ։ Գրադարաններում ժամանակի ընթացքում կարող էին կուտակվել կրկնօրինակներ, տվյալ հաստատության ընթերցողական պահանջներին չհամապատասխանող կամ այլ պատճառներով քիչ օգտագործվող հրատարակություններ, որոնք, սակայն, կարող էին անհրաժեշտ և արժեքավոր լինել մեկ այլ գրադարանի համար։ Դրանց պարզապես ֆոնդից դուրս բերելու փոխարեն գրքափոխանակության համակարգը հնարավորություն էր տալիս գրականությունը փոխանցել այն հաստատություններին, որտեղ տվյալ նյութի նկատմամբ իրական պահանջ կար։ Այսպիսով ապահովվում էր գրքային պաշարների առավել նպատակային օգտագործումը և տարբեր գրադարանների հավաքածուների համալրումը՝ առանց յուրաքանչյուր անհրաժեշտ հրատարակությունը նորից ձեռք բերելու անհրաժեշտության։ Հիմնական ուշադրությունը կենտրոնացված է առաջարկվող գրականության մատենագիտական ներկայացման վրա։ Ցանկում ընդգրկվող յուրաքանչյուր միավորի վերաբերյալ տվյալները նախատեսված էին հրատարակության նույնականացման և դրա անհրաժեշտությունը գնահատելու համար։ Այդպիսի տեղեկատվությունը կարող էր ներառել հեղինակի անունը, հրատարակության անվանումը, հրատարակության վայրը և տարեթիվը, ինչպես նաև մատենագիտական նկարագրության համար անհրաժեշտ այլ տվյալներ։ Տեղեկությունների միասնական ձևով ներկայացումը հեշտացնում էր առաջարկվող նյութերի որոնումը և գրադարանների միջև պատվերների կազմակերպումը։ Հրատարակության կառուցվածքը կապված է նաև համահավաք գրացուցակների և մատենագիտական տեղեկատվության կազմակերպման սկզբունքների հետ։ Առանձին գրադարանների գրքափոխանակության ֆոնդերի մասին տեղեկությունների համախմբումը հնարավորություն էր տալիս ստեղծել ընդհանուր տեղեկատվական պատկեր և խուսափել այնպիսի իրավիճակից, երբ յուրաքանչյուր հաստատություն ստիպված էր առանձին կապ հաստատել բազմաթիվ գրադարանների հետ՝ անհրաժեշտ գրականության առկայությունը պարզելու համար։ Համահավաք ցանկը հանդես էր գալիս որպես միջգրադարանային տեղեկատվական գործիք՝ միավորելով տարբեր ֆոնդերի առաջարկները։ Կարևոր տեղ է հատկացվում գրքափոխանակության ֆոնդի նշանակությանը։ Այն առանձնահատուկ նշանակության հավաքածու է, որտեղ կենտրոնացվում են այն հրատարակությունները, որոնք կարող են առաջարկվել այլ գրադարանների։ Նման ֆոնդի ճիշտ կազմակերպումը պահանջում է նյութերի հաշվառում, դասակարգում, պահպանություն և պարբերական տեղեկատվության տարածում դրանց առկայության մասին։ Համահավաք ցանկերի հրապարակումը հենց այդ տեղեկատվական աշխատանքի կարևոր բաղադրիչներից էր, քանի որ առանց առաջարկվող նյութերի մասին տեղեկությունների տարածման գրքափոխանակության ֆոնդը չէր կարող արդյունավետորեն ծառայել իր նպատակին։ Գրադարանները ցանկի միջոցով հնարավորություն էին ստանում համեմատելու առաջարկվող նյութերը սեփական ֆոնդի կառուցվածքի հետ, հայտնաբերելու բացակայող հրատարակությունները և ընտրելու անհրաժեշտ գրականությունը։ Այս գործընթացը հատկապես կարևոր էր հետադարձ համալրման համար, երբ անհրաժեշտ էր ձեռք բերել ոչ թե նոր լույս տեսած, այլ նախկին տարիներին հրատարակված և տվյալ գրադարանում բացակայող նյութեր։ Գրքափոխանակության ֆոնդերը կարող էին այդպիսի հրատարակությունների ձեռքբերման կարևոր աղբյուր լինել՝ լրացնելով հավաքածուների թեմատիկ կամ ժամանակագրական բացերը։ Նյութը նաև պատկերացում է տալիս կենտրոնացված գրադարանային համակարգերի աշխատանքի կազմակերպման մասին։ Նման համակարգերում առանձին գրադարանների գործունեությունը փոխկապակցված էր ընդհանուր ֆոնդային, մատենագիտական և մեթոդական աշխատանքների հետ։ Գրականության վերաբաշխումը հնարավորություն էր տալիս կենտրոնացված համակարգի ներսում և տարբեր համակարգերի միջև առավել արդյունավետ օգտագործել առկա գրքային պաշարները։ Մի գրադարանում քիչ պահանջարկ ունեցող հրատարակությունը կարող էր փոխանցվել մեկ այլ գրադարան, որտեղ այն անհրաժեշտ էր ընթերցողների սպասարկման, ուսումնական աշխատանքի, մասնագիտական գործունեության կամ հետազոտական նպատակների համար։ Առանձին նշանակություն ունի հրատարակության դերը գրադարանային ֆոնդերի համալրման պլանավորման մեջ։ Գրադարանավարը կարող էր ցանկի միջոցով ընտրել այն նյութերը, որոնք համապատասխանում էին տվյալ հաստատության համալրման թեմատիկ ուղղություններին։ Ընտրությունը կարող էր իրականացվել հաշվի առնելով գրադարանի տեսակը, ընթերցողների կազմը, ֆոնդում արդեն առկա գրականությունը և չբավարարված ընթերցողական պահանջները։ Այսպիսով ցանկը ծառայում էր ոչ միայն որպես տեղեկատու, այլև որպես ֆոնդի զարգացման վերաբերյալ գործնական որոշումներ ընդունելու միջոց։ Գրքափոխանակությունը նպաստում էր նաև նյութական միջոցների խնայողությանը։ Գրադարանները հնարավորություն էին ստանում անհրաժեշտ հրատարակությունների մի մասը ձեռք բերել փոխանակման կամ վերաբաշխման միջոցով՝ սահմանափակելով լրացուցիչ գնման անհրաժեշտությունը։ Միաժամանակ ավելորդ կրկնօրինակները դուրս էին գալիս այն ֆոնդերից, որտեղ դրանց օգտագործումը սահմանափակ էր, և փոխանցվում այն հաստատություններին, որտեղ դրանք կարող էին ակտիվ շրջանառության մեջ մտնել։ Այս մեխանիզմը կարևոր էր գրադարանային տարածքի արդյունավետ օգտագործման և ֆոնդերի որակական կազմի կարգավորման տեսանկյունից։ Հրատարակությունը կարելի է դիտարկել նաև որպես տվյալ ժամանակաշրջանի գրադարանային ֆոնդերի ուսումնասիրության աղբյուր։ Առաջարկվող գրականության մատենագիտական կազմը կարող է տեղեկություններ հաղորդել այն մասին, թե ինչպիսի հրատարակություններ էին կուտակվել տարբեր կենտրոնացված համակարգերի գրադարաններում, ինչ թեմատիկ ուղղություններ էին ներկայացված և ինչպիսի նյութեր էին ընդգրկվում փոխանակման գործընթացում։ Այդ պատճառով ցանկը կարող է արժեք ունենալ ոչ միայն իր անմիջական գործնական նշանակությամբ, այլև գրադարանագիտության և գրքային մշակույթի պատմության ուսումնասիրության համար։ Այն կարող է օգտագործվել խորհրդային Հայաստանի գրադարանային ցանցի զարգացման, ֆոնդերի կառուցվածքի, գրականության տարածման և միջգրադարանային համագործակցության ձևերի հետազոտության ժամանակ։ Առանձին ուշադրության է արժանի համահավաք ցանկի մատենագիտական նշանակությունը։ Տարբեր ֆոնդերից ստացված տվյալների կենտրոնացված ներկայացումը ձևավորում է որոշակի ժամանակահատվածի հրատարակությունների վերաբերյալ տեղեկատվական շտեմարան, որը կարող է օգտակար լինել նաև հետագայում համապատասխան գրքերի որոնման և նույնականացման համար։ Նույնիսկ այն ժամանակ, երբ գրքափոխանակության անմիջական գործառույթն այլևս արդիական չէ, նման ցանկերը կարող են պահպանել աղբյուրագիտական արժեք՝ փաստագրելով գրադարաններում առկա գրականության մի հատվածը։ Ցանկի համարակալված լինելը ցույց է տալիս նման տեղեկատվական նյութերի պարբերական կամ շարունակական բնույթը և հնարավորություն է տալիս ենթադրել, որ այն նախատեսված է եղել գրքափոխանակության վերաբերյալ տեղեկությունների փուլային ներկայացման համար։ Նման թողարկումների միջոցով գրադարանային աշխատողները կարող էին պարբերաբար տեղեկանալ նոր առաջարկվող գրականության մասին և համապատասխան պատվերներ ներկայացնել։ Կարևորվում է նաև գրադարանների միջև մասնագիտական համագործակցությունը։ Գրքափոխանակությունը պահանջում էր հստակ կապ տարբեր հաստատությունների միջև, առաջարկների և պահանջների հաշվառում, նյութերի ընտրություն, փոխանցման կազմակերպում և համապատասխան փաստաթղթավորում։ Համահավաք ցանկը այդ գործընթացում կատարում էր տեղեկատվական միջնորդի դեր՝ նպաստելով գրադարանային ռեսուրսների միասնական օգտագործմանը։ Ընդհանուր առմամբ հրատարակությունը ներկայացնում է գրադարանային ֆոնդերի փոխանակման և վերաբաշխման կազմակերպված համակարգի կարևոր գործիք, որը միաժամանակ կատարում է մատենագիտական, տեղեկատվական և գործնական գործառույթներ։ Այն հնարավորություն է տալիս ուսումնասիրել գրքափոխանակության կազմակերպման սկզբունքները, կենտրոնացված գրադարանային համակարգերի համագործակցությունը, ֆոնդերի համալրման լրացուցիչ աղբյուրները և գրքային պաշարների արդյունավետ օգտագործման մեխանիզմները։ Նյութը կարող է օգտակար լինել գրադարանագիտության, մատենագիտության և գրադարանային ֆոնդերի պատմության ուսումնասիրությամբ զբաղվող հետազոտողների, գրադարանավարների, տեղեկատվական մասնագետների, ինչպես նաև Հայաստանի խորհրդային շրջանի գրքային և մշակութային կյանքի պատմությունն ուսումնասիրող դասախոսների ու ուսանողների համար։

Medicine

Այս աշխատանքը նվիրված է ցածր մոլեկուլյար կշռի հեպարինների (ՑՄԿՀ) ֆարմակոկինետիկ առանձնահատկությունների ուսումնասիրությանը մեծահասակ հիվանդների մոտ՝ ութ օր տևողությամբ թրոմբոկանխարգելիչ բուժման ընթացքում։ Վերլուծության մեջ դիտարկվում են դեղերի ներծծման, բաշխման, մետաբոլիզմի և արտազատման հիմնական փուլերը, ինչպես նաև դրանց փոփոխությունները կրկնակի և շարունակական կիրառման պայմաններում։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում հակա-Xa ակտիվության դինամիկային, պլազմայում դեղի կոնցենտրացիայի կայունացման գործընթացին և այն գործոններին, որոնք կարող են ազդել ֆարմակոկինետիկ պարամետրերի վրա՝ ներառյալ երիկամային ֆունկցիան, մարմնի քաշը, տարիքը և ուղեկցող հիվանդությունները։ Աշխատությունում քննարկվում է նաև դեղաչափերի անհատականացման անհրաժեշտությունը՝ թրոմբոզի կանխարգելման արդյունավետությունը բարձրացնելու և արյունահոսական բարդությունների ռիսկը նվազեցնելու նպատակով։ Միաժամանակ վերլուծվում են կլինիկական դիտարկումների տվյալները, որոնք ցույց են տալիս, թե ինչպես է բուժման ընթացքում ձևավորվում կայուն ֆարմակոկինետիկ հավասարակշռություն և ինչ պայմաններում կարող են առաջանալ կուտակման կամ արդյունավետության նվազման երևույթներ։ Ընդհանուր առմամբ, աշխատանքը ընդգծում է, որ ցածր մոլեկուլյար կշռի հեպարինների ճիշտ ֆարմակոկինետիկ գնահատումը կարևոր նշանակություն ունի թրոմբոկանխարգելիչ բուժման անվտանգության և արդյունավետության ապահովման համար։

Psychology

Ոչ լեզվական հաղորդակցության ձևերը աշխատությունը նվիրված է մարդու հաղորդակցության այն ձևերի ուսումնասիրությանը, որոնք իրականացվում են առանց խոսքի՝ ընդգրկելով ժեստերը, դիմախաղը, մարմնի դիրքը, ձայնի ինտոնացիան և տարածական վարքագիծը։ Գրքում ներկայացվում է ոչ լեզվական հաղորդակցության դերը միջանձնային հարաբերություններում, կրթության, հոգեբանության և սոցիալական փոխազդեցության ոլորտներում՝ ընդգծելով, թե ինչպես են այդ ազդանշանները լրացնում կամ փոխարինում բանավոր խոսքին։ Հեղինակը մանրամասնորեն վերլուծում է հաղորդակցության տարբեր տեսակները՝ էմոցիոնալ արտահայտությունները, մշակութային տարբերություններով պայմանավորված ժեստերը, ինչպես նաև հաղորդակցության սխալ ընկալման հնարավոր պատճառները։ Աշխատությունում շեշտադրվում է ոչ լեզվական նշանների կարևորությունը հաղորդակցության արդյունավետության բարձրացման, մարդու վարքագծի ընկալման և սոցիալական փոխհարաբերությունների կարգավորման գործում։ Ներառված են տեսական մոտեցումներ, հոգեբանական ուսումնասիրություններ և գործնական օրինակներ, որոնք օգնում են ընթերցողին հասկանալ ոչ խոսքային հաղորդակցության մեխանիզմները և դրանց կիրառությունը առօրյա կյանքում։ Գիրքը օգտակար է թե ուսանողների, թե հոգեբանների, թե մանկավարժների և բոլոր նրանց համար, ովքեր ցանկանում են խորացնել իրենց գիտելիքները մարդկային հաղորդակցության ոչ լեզվական ձևերի վերաբերյալ։