Թվաբանության դասագիրք

Geography

Այս աշխատությունը նվիրված է ավտոմոբիլային տրանսպորտից առաջացող գազային արտանետումների ուսումնասիրությանը, դրանց ազդեցության գնահատմանը քաղաքային միջավայրի և բնակչության առողջության վրա, ինչպես նաև արտանետումների նվազեցման արդյունավետ միջոցների մշակմանը՝ հիմնվելով Երևանի օրինակով իրականացված վերլուծությունների վրա։ Հեղինակը ներկայացնում է օդի աղտոտման հիմնական աղբյուրները, ուսումնասիրում է տրանսպորտային հոսքերի առանձնահատկությունները, տարբեր տեսակի շարժիչների և վառելիքների ազդեցությունը մթնոլորտային արտանետումների ծավալի ու կազմի վրա, ինչպես նաև դիտարկում է ժամանակակից չափման և մոնիթորինգի մեթոդները։ Աշխատությունում վերլուծվում են շրջակա միջավայրի պահպանության ոլորտում կիրառվող միջազգային և տեղական մոտեցումները, գնահատվում են տեխնիկական, կազմակերպչական և կառավարման լուծումների արդյունավետությունը, ինչպես նաև առաջարկվում են գործնական միջոցառումներ, որոնք կարող են նպաստել քաղաքային օդի որակի բարելավմանը և վնասակար արտանետումների կրճատմանը։ Գիրքը կարող է օգտակար լինել տրանսպորտի, բնապահպանության, քաղաքաշինության և ինժեներական ոլորտների մասնագետների, գիտաշխատողների, ուսանողների, ինչպես նաև այն ընթերցողների համար, ովքեր հետաքրքրված են կայուն քաղաքային զարգացման և շրջակա միջավայրի պահպանության արդիական խնդիրներով։

Economics

Այս աշխատանքը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետությունում արժեթղթերի շուկայի ձևավորման հիմնախնդիրների և զարգացման հիմնական ուղղությունների ուսումնասիրությանը՝ դիտարկելով ֆինանսական համակարգի անցումը պլանային տնտեսությունից դեպի շուկայական հարաբերություններ և կապիտալի շուկայի ինստիտուցիոնալ ձևավորման գործընթացը։ Հեղինակը վերլուծում է արժեթղթերի շուկայի ձևավորման նախադրյալները՝ ներառյալ սեփականաշնորհման գործընթացները, ֆինանսական միջնորդների առաջացումը և օրենսդրական դաշտի ձևավորումը, որոնք հիմք են դրել կապիտալի շուկայի զարգացման համար։ Աշխատության մեջ ընդգծվում է, որ Հայաստանի արժեթղթերի շուկան բնութագրվում է սահմանափակ ծավալներով, ցածր իրացվելիությամբ և ֆինանսական գործիքների ոչ բավարար բազմազանությամբ, ինչը պայմանավորված է տնտեսության կառուցվածքային առանձնահատկություններով և ներդրումային միջավայրի զարգացածության մակարդակով։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում շուկայի հիմնական դերակատարներին՝ բանկերին, ներդրումային ընկերություններին, բորսային համակարգին և կարգավորող մարմիններին, ինչպես նաև նրանց փոխգործակցության մեխանիզմներին։ Վերլուծվում են նաև զարգացման խոչընդոտները՝ կապիտալի սահմանափակ կուտակում, ներդրողների ցածր վստահություն, ֆինանսական գրագիտության ոչ բավարար մակարդակ և կորպորատիվ կառավարման թերություններ։ Միաժամանակ քննարկվում են զարգացման հնարավոր ուղղությունները՝ շուկայի ինստիտուցիոնալ ամրապնդում, պետական պարտատոմսերի և կորպորատիվ արժեթղթերի շուկայի ընդլայնում, ներդրումային միջավայրի բարելավում և միջազգային կապիտալի շուկաների հետ ինտեգրում։ Աշխատության մեջ ընդգծվում է նաև կարգավորող և վերահսկող համակարգի կարևորությունը՝ որպես շուկայի թափանցիկության և կայունության ապահովման հիմնական գործիք։ Ընդհանուր առմամբ, ուսումնասիրությունը ներկայացնում է արժեթղթերի շուկայի ձևավորումը և զարգացումը Հայաստանում որպես երկարաժամկետ ինստիտուցիոնալ գործընթաց, որը պահանջում է համադրված տնտեսական, իրավական և ֆինանսական քաղաքականություն։

Pedagogy

Աշխատությունը նվիրված է ֆիզիկայի խորացված ուսուցմամբ դասարաններում էլեկտրադինամիկայի դասավանդման գիտամեթոդական հիմքերի, ուսումնական բովանդակության ընտրության և արդյունավետ կազմակերպման խնդիրների ուսումնասիրությանը։ Հետազոտության առանցքում այնպիսի ուսուցման համակարգի ձևավորումն է, որը հնարավորություն է տալիս սովորողներին ոչ միայն յուրացնել էլեկտրական և մագնիսական երևույթների հիմնական օրենքներն ու հասկացությունները, այլև հասկանալ դրանց միջև ներքին կապերը, զարգացնել ֆիզիկական մտածողությունը և ձեռք բերել տեսական գիտելիքները խնդիրների լուծման ու փորձարարական աշխատանքի ընթացքում կիրառելու կարողություններ։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում խորացված դասընթացի բովանդակության կառուցվածքին, թեմաների հաջորդականությանը և գիտական նյութի մատչելի ներկայացմանը՝ հաշվի առնելով սովորողների տարիքային առանձնահատկություններն ու նախնական պատրաստվածությունը։ Քննվում են էլեկտրական դաշտի, էլեկտրական հոսանքի, մագնիսական դաշտի, էլեկտրամագնիսական ինդուկցիայի, տատանումների, ալիքների և էլեկտրամագնիսական երևույթների փոխկապակցված ուսուցման մեթոդական սկզբունքները։ Կարևոր տեղ է հատկացվում մաթեմատիկական ապարատի նպատակային կիրառմանը, քանի որ խորացված ուսուցման պայմաններում ֆիզիկական օրենքների քանակական ներկայացումը և դրանց հիման վրա խնդիրների լուծումը նպաստում են երևույթների առավել խորքային ընկալմանը։ Դիտարկվում են տարբեր բարդության հաշվարկային, որակական և փորձարարական խնդիրների կիրառման հնարավորությունները՝ որպես գիտելիքների ամրապնդման, վերլուծական մտածողության և ինքնուրույն աշխատանքի զարգացման միջոց։ Առանձին ուշադրություն է դարձվում ցուցադրական և լաբորատոր փորձերին, մոդելավորմանը, գրաֆիկական ներկայացումներին և ժամանակակից թվային միջոցների օգտագործմանը, որոնք կարող են առավել տեսանելի դարձնել անմիջական դիտարկման համար դժվար հասանելի ֆիզիկական գործընթացները։ Հետազոտության շրջանակում կարևորվում են նաև միջառարկայական կապերը, հատկապես մաթեմատիկայի և տեղեկատվական տեխնոլոգիաների հետ, ինչպես նաև տեսական գիտելիքի և տեխնիկական կիրառությունների փոխկապակցումը։ Ուսուցման արդյունավետությունը դիտարկվում է ոչ միայն յուրացված փաստերի ծավալով, այլև սովորողների՝ պատճառահետևանքային կապեր բացահայտելու, ֆիզիկական մոդելներ կառուցելու, փորձի արդյունքները մեկնաբանելու և հիմնավորված եզրակացություններ կատարելու կարողություններով։ Աշխատությունն ընդհանուր առմամբ միավորում է ֆիզիկայի դասավանդման մեթոդիկայի, մանկավարժության և առարկայական խորացված ուսուցման մոտեցումները՝ նպաստելով էլեկտրադինամիկայի համակարգված, գիտականորեն հիմնավորված և սովորողների ճանաչողական ակտիվությունը զարգացնող դասավանդման կազմակերպմանը։

Pedagogy

Գիրքը նվիրված է օտար լեզուների ուսուցման գործընթացում երգի կիրառման մանկավարժական հնարավորությունների ուսումնասիրությանը և ներկայացնում է լեզվի դասավանդման նոր մեթոդա-մանկավարժական հայեցակարգ։ Հեղինակը դիտարկում է երգը ոչ միայն որպես լրացուցիչ ուսումնական նյութ, այլև որպես արդյունավետ կրթական գործիք, որը նպաստում է լեզվական հմտությունների համակողմանի զարգացմանը, սովորողների մոտիվացիայի բարձրացմանը և ուսումնական գործընթացի ակտիվացմանը։ Աշխատությունում վերլուծվում են երգի ազդեցությունը լսողական ընկալման, արտասանության, բառապաշարի հարստացման, քերականական կառուցվածքների յուրացման և հաղորդակցական կարողությունների ձևավորման վրա։ Ներկայացվում են երգերի ընտրության չափանիշները, դրանց կիրառման մեթոդները տարբեր տարիքային խմբերի և լեզվական մակարդակների համար, ինչպես նաև դասապրոցեսում երգի ինտեգրման արդյունավետ ռազմավարությունները։ Գիրքը համադրում է տեսական հիմնավորումները և գործնական առաջարկությունները՝ ցույց տալով, թե ինչպես կարելի է երաժշտության միջոցով ստեղծել ավելի հետաքրքիր, ստեղծագործական և արդյունավետ ուսումնական միջավայր։ Այն օգտակար է օտար լեզուների ուսուցիչների, մանկավարժների, մեթոդիստների, կրթության կազմակերպիչների, ինչպես նաև լեզվի դասավանդման նորարարական մոտեցումներով հետաքրքրվող ուսանողների և հետազոտողների համար։

History

Պատմական, ինքնակենսագրական և հուշագրական բնույթի այս աշխատությունը ներկայացնում է Վաղարշապատում ծնված հայ հուշագիր Հարություն Արարատյանի՝ Արտեմի Արարատսկու կյանքի պատմությունը, անձնական փորձառությունները և ճանապարհորդությունները XVIII դարի վերջի ու XIX դարի սկզբի պատմական իրադարձությունների համատեքստում։ Գիրքը լույս է տեսել անգլերենով 1822 թվականին Լոնդոնում՝ «Memoirs of the Life of Artemi, of Wagarschapat, near Mount Ararat, in Armenia» վերնագրով։ Հեղինակի ինքնակենսագրական պատմության միջոցով ներկայացվում են ժամանակաշրջանի Հայաստանի և հարակից տարածաշրջանների հասարակական, քաղաքական ու մշակութային կյանքի տարբեր կողմերը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում Վաղարշապատի և Արարատյան դաշտի պատմական միջավայրին, հայ բնակչության առօրյային, կենցաղային պայմաններին, կրոնական ավանդույթներին և հասարակական հարաբերություններին։ Հուշագրություններում արտացոլվում են հեղինակի ճանապարհորդական տպավորությունները, հանդիպումները տարբեր ազգությունների և սոցիալական խմբերի ներկայացուցիչների հետ, ինչպես նաև տարածաշրջանի բնակավայրերի ու ճանապարհների վերաբերյալ դիտարկումները։ Աշխատությունը հնարավորություն է տալիս ուսումնասիրելու անհատի կենսագրության և պատմական իրադարձությունների փոխկապակցվածությունը՝ միաժամանակ բացահայտելով տվյալ ժամանակաշրջանի հասարակական պատկերացումները և մշակութային առանձնահատկությունները։ Որպես պատմական սկզբնաղբյուր՝ հուշագրությունը պահանջում է քննադատական մոտեցում, քանի որ անձնական հիշողություններն ու հեղինակային գնահատականները կարող են արտացոլել սուբյեկտիվ ընկալումներ։ Գիրքը կարող է օգտակար լինել հայոց պատմության, ինքնակենսագրական գրականության, պատմական աշխարհագրության, մշակութաբանության և XVIII–XIX դարերի Կովկասի պատմության ուսումնասիրությամբ զբաղվող մասնագետների ու հետազոտողների համար։

Other Subjects

Մեթոդական բնույթի այս հրատարակությունը նվիրված է պետական մասսայական գրադարանների ցանցի կենտրոնացման կազմակերպական, կառավարչական և գործառական հիմնախնդիրների ուսումնասիրությանը, գրադարանային համակարգի կատարելագործման հիմնական ուղղությունների բացահայտմանը և դրա հետագա զարգացման հեռանկարների ներկայացմանը։ Աշխատության թեմատիկ շրջանակում դիտարկվում են գրադարանային սպասարկման միասնական համակարգի ձևավորման սկզբունքները, առանձին գրադարանների գործունեության համակարգման անհրաժեշտությունը, կենտրոնացված կառավարման առավելությունները և գրադարանային ռեսուրսների արդյունավետ օգտագործման հնարավորությունները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում կենտրոնացված գրադարանային համակարգերի ստեղծման կազմակերպական հիմքերին, կենտրոնական գրադարանի և մասնաճյուղերի միջև գործառույթների բաշխմանը, վարչական ենթակայության կարգավորմանը և մեթոդական ղեկավարության միասնական սկզբունքների ներդրմանը։ Քննարկվում են գրադարանային ֆոնդերի համալրման, հաշվառման, մշակման, պահպանության և օգտագործման կենտրոնացված կազմակերպման հարցերը, ինչպես նաև գրականության ձեռքբերման, դասակարգման, գրացուցակավորման և ընթերցողներին տրամադրման գործընթացների կատարելագործման հնարավորությունները։ Կարևորվում է գրադարանների նյութատեխնիկական բազայի ամրապնդումը, ֆինանսական և աշխատանքային ռեսուրսների նպատակային բաշխումը, մասնագիտական կադրերի պատրաստումը և գրադարանավարների աշխատանքի արդյունավետության բարձրացումը։ Անդրադարձ է կատարվում բնակչության գրադարանային սպասարկման տարածքային կազմակերպմանը, քաղաքային և գյուղական բնակավայրերում գրադարանային ծառայությունների մատչելիության ապահովմանը, ընթերցողական պահանջմունքների ուսումնասիրությանը և տարբեր սոցիալական ու տարիքային խմբերի համար գրադարանային աշխատանքի համապատասխան ձևերի մշակմանը։ Ուսումնասիրվում են կենտրոնացման պայմաններում գրադարանների տեղեկատվական, կրթական և մշակութային գործառույթների զարգացման հնարավորությունները, գրքի հանրահռչակման միջոցառումների կազմակերպումը, մատենագիտական սպասարկման կատարելագործումը և ընթերցանության խթանման մեթոդները։ Հատուկ նշանակություն է տրվում միասնական տեղեկատու-մատենագիտական համակարգի ձևավորմանը, գրադարանների միջև գրքափոխանակության և միջգրադարանային բաժնույթի կազմակերպմանը, ինչպես նաև գրքային ֆոնդերի առավել ամբողջական և նպատակային օգտագործմանը։ Մեթոդական նյութերի շրջանակում կարող են դիտարկվել կենտրոնացման նախապատրաստական աշխատանքները, գրադարանային ցանցի կառուցվածքի ուսումնասիրությունը, առկա ֆոնդերի և նյութական միջոցների հաշվառումը, մասնաճյուղերի գործունեության կազմակերպումը և կառավարման նոր համակարգին անցնելու փուլային մոտեցումները։ Կարևորվում են նաև գրադարանային աշխատանքի պլանավորման, հաշվետվությունների կազմման, վիճակագրական ցուցանիշների վերլուծության և սպասարկման որակի գնահատման միասնական մեթոդները։ Հրատարակության թեմատիկան արտացոլում է գրադարանային գործի կազմակերպման այնպիսի մոտեցումներ, որոնց նպատակն է վերացնել առանձին գրադարանների գործունեության անհամաչափությունները, ապահովել մասնագիտական աշխատանքի համակարգվածությունը և բարձրացնել բնակչության գրադարանային սպասարկման արդյունավետությունը։ Միաժամանակ ուշադրություն է դարձվում կենտրոնացված համակարգերի զարգացման հեռանկարներին, կառավարման մեխանիզմների կատարելագործմանը, մեթոդական աջակցության ընդլայնմանը և գրադարանների համագործակցության ամրապնդմանը։ Աշխատությունը կարևոր նշանակություն ունի գրադարանային գործի պատմության, գրադարանային կառավարման տեսության և պետական մշակութային հաստատությունների կազմակերպման սկզբունքների ուսումնասիրության տեսանկյունից։ Այն կարող է օգտակար լինել գրադարանավարների, գրադարանային համակարգերի ղեկավարների, մեթոդիստների, մատենագետների, մշակութային հաստատությունների աշխատակիցների, գրադարանագիտության ուսանողների, դասախոսների և հետազոտողների, ինչպես նաև գրադարանային ցանցերի կազմակերպման ու զարգացման պատմական փորձով հետաքրքրվող մասնագետների համար։