Discover other interesting and useful materials
Here is a collection of other files that may interest you and help in your studies or creative work. To see more, you can go to the materials sectionPedagogy
Коммуникативные основы информационных технологий в преподавании русского языка (на материале глаголов движения)
Այս աշխատանքը ուսումնասիրում է տեղեկատվական տեխնոլոգիաների կիրառման հաղորդակցական հիմքերը ռուսերենի դասավանդման գործընթացում՝ հատուկ ուշադրություն դարձնելով շարժման բայերի ուսուցման մեթոդիկային։ Հետազոտության մեջ տեղեկատվական տեխնոլոգիաները դիտարկվում են որպես լեզվական հաղորդակցության ինտերակտիվ միջավայր ստեղծելու միջոց, որը նպաստում է ուսանողների լեզվական հմտությունների զարգացմանը, հատկապես բարդ քերականական և իմաստային կառուցվածքների յուրացման գործընթացում։ Շարժման բայերը ներկայացվում են որպես ռուսերենի քերականական համակարգի առանձնահատուկ և դժվար յուրացվող հատված, որտեղ կարևոր են ուղղության, կրկնության, միաժամանակության և նպատակային շարժման իմաստային նրբությունները։ Աշխատությունը վերլուծում է, թե ինչպես կարող են թվային կրթական հարթակները, մուլտիմեդիա նյութերը, ինտերակտիվ վարժությունները և վիրտուալ հաղորդակցական միջավայրերը նպաստել այդ բայերի արդյունավետ ուսուցմանը՝ ապահովելով տեսական գիտելիքի և գործնական կիրառության համադրություն։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում հաղորդակցական մոտեցման վրա, որի շրջանակում լեզուն դիտարկվում է ոչ միայն որպես քերականական համակարգ, այլև որպես կենդանի հաղորդակցության միջոց, որտեղ ուսանողը ակտիվորեն մասնակցում է իմաստի կառուցմանը։ Ընդհանուր առմամբ, աշխատանքը ցույց է տալիս, որ տեղեկատվական տեխնոլոգիաների ինտեգրումը ռուսերենի դասավանդման մեջ կարող է զգալիորեն բարձրացնել ուսուցման արդյունավետությունը՝ հատկապես այն դեպքերում, երբ ուսումնասիրվում են բարդ լեզվական կառուցվածքներ, ինչպիսիք են շարժման բայերը, և ձևավորել ավելի կայուն հաղորդակցական կարողություններ։
Updated: 2026-08-14History
Устав Тифлисского армянского благотворительного общества. Проект
Այս փաստաթուղթը ներկայացնում է Թիֆլիսում ձևավորված հայկական բարեգործական միության գործունեության կարգավորող իրավական հիմքը, որտեղ մանրամասն սահմանվում են կազմակերպության ստեղծման նպատակները, կառուցվածքը, անդամակցության ձևերը և կառավարման սկզբունքները։ Այն արտացոլում է 19-րդ դարի վերջին Կովկասում հայկական համայնքի ներսում ձևավորված սոցիալական ինքնակազմակերպման բարձր մակարդակը և բարեգործության ինստիտուցիոնալացման փորձերը։ Փաստաթղթի հիմնական գաղափարական ուղղվածությունը կապված է կրթության տարածման, աղքատության նվազեցման և հասարակական աջակցության համակարգված կազմակերպման հետ՝ հատկապես հայկական բնակչության շրջանում, առանց սոցիալական կամ կրոնական տարբերակման։ Նման կառույցների միջոցով նպատակ էր դրվում աջակցել կարիքավորներին, զարգացնել կրթական հաստատությունները, խթանել մշակութային և հասարակական առաջընթացը, ինչպես նաև ձևավորել կայուն համայնքային համերաշխություն։ Կանոնադրության նախագծային բնույթը ցույց է տալիս, որ այն եղել է ոչ միայն գործողությունների կանոնակարգ, այլ նաև քննարկվող և կատարելագործվող փաստաթուղթ, որը պետք է համապատասխանեցվեր ժամանակի իրավական և հասարակական պահանջներին, միաժամանակ պահպանելով բարեգործական աշխատանքի հիմնական արժեքները՝ կամավորություն, անշահախնդրություն և հասարակական օգտակարություն։
Updated: 2026-09-22Culture
Նոր գրականություն ՀՍՍՀ կուլտուրայի և արվեստի վերաբերյալ : Մատենագիտական ինֆորմացիա : Գրականության ընթացիկ տեղեկատու (1980, Հոկտեմբեր, թիվ 10)
Այս աշխատանքը նվիրված է Հայկական ՍՍՀ կուլտուրայի և արվեստի վերաբերյալ նոր հրատարակվող գրականության ընթացիկ մատենագիտական տեղեկատվության համակարգված ներկայացմանը՝ որպես տեղեկատվական-տեղեկատու բնույթի հրատարակություն, որի նպատակն է ապահովել օգտվողներին արդի և պարբերաբար թարմացվող տվյալներով մշակութային ոլորտի նորագույն հրապարակումների մասին։ Հեղինակը նկարագրում է մատենագիտական տեղեկատվության կազմակերպման սկզբունքները՝ ընդգծելով նյութերի ընտրության, դասակարգման և համակարգման մեթոդները, որոնք թույլ են տալիս ձևավորել մշակույթի և արվեստի ոլորտին վերաբերող գիտական և հանրամատչելի գրականության ամբողջական պատկեր։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում ընթացիկ մատենագիտական ցուցակների դերին՝ որպես գիտական հետազոտությունների, գրադարանային սպասարկման և տեղեկատվական որոնման կարևոր գործիք, որոնք նպաստում են ընթերցողների և հետազոտողների ժամանակին տեղեկացվածությանը նոր հրատարակությունների մասին։ Աշխատությունը նաև ներկայացնում է գրականության տարբեր տեսակներ՝ գիտական մենագրություններ, հոդվածներ, տեղեկատուներ և արվեստի վերաբերյալ ուսումնասիրություններ, որոնք ընդգրկվում են տվյալ մատենագիտական հոսքերում։ Նշվում է, որ նման ընթացիկ տեղեկատուները կարևոր դեր ունեն մշակութային կյանքի զարգացման, գիտական հաղորդակցության ընդլայնման և տեղեկատվական հոսքերի համակարգման գործում՝ ապահովելով գիտելիքի արագ շրջանառություն և հասանելիություն մասնագիտական համայնքների համար։
Updated: 2026-08-21Technology
Разработка композиционных составов с повышенными эксплуатационными свойствами для покрытий автомобильных дорог
Աշխատությունը նվիրված է ավտոմոբիլային ճանապարհների ծածկույթների համար նախատեսված բարելավված շահագործողական հատկություններով կոմպոզիտային բաղադրությունների մշակման և դրանց արդյունավետության գնահատման խնդիրներին։ Հետազոտության շրջանակում ուսումնասիրվում են ճանապարհային ծածկույթների կառուցվածքի և բաղադրության ազդեցությունը դրանց ամրության, մաշակայունության, ջերմաստիճանային փոփոխությունների նկատմամբ կայունության, ջրակայունության և երկարատև շահագործման հնարավորությունների վրա։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում կապակցող նյութերի, հանքային լցանյութերի և տարբեր ձևափոխող հավելանյութերի փոխազդեցությանը՝ նպատակ ունենալով ստանալ այնպիսի նյութական համակարգեր, որոնք կարող են ավելի արդյունավետ դիմակայել տրանսպորտային ծանրաբեռնվածությանը և շրջակա միջավայրի անբարենպաստ ազդեցություններին։ Քննության են առնվում ճանապարհային ծածկույթների վնասման հիմնական գործոնները՝ կրկնվող մեխանիկական բեռնվածությունները, ջերմաստիճանային տատանումները, խոնավության ներթափանցումը, մակերևույթի մաշումը և կառուցվածքային հատկությունների աստիճանական փոփոխությունները։ Կարևոր տեղ է հատկացվում կոմպոզիտային բաղադրության և պատրաստի նյութի ֆիզիկամեխանիկական բնութագրերի միջև կապերի բացահայտմանը, ինչը հնարավորություն է տալիս հիմնավորել բաղադրիչների ընտրությունը և գնահատել դրանց ազդեցությունը ծածկույթի ընդհանուր հատկությունների վրա։ Հետազոտության ընթացքում կարող են համեմատվել տարբեր կազմեր՝ որոշելու դրանց ամրության, առաձգականության, դեֆորմացիաների նկատմամբ դիմադրության, ջերմային կայունության և ծառայության տևողության տարբերությունները։ Ուսումնասիրվում է նաև նյութի կառուցվածքի փոփոխությունը շահագործողական ազդեցությունների պայմաններում և այն մեխանիզմները, որոնցով համապատասխան հավելանյութերը կարող են նպաստել ծածկույթի հատկությունների պահպանմանը։ Առանձին նշանակություն ունի մշակվող կոմպոզիտների տեխնոլոգիական կիրառելիության գնահատումը՝ հաշվի առնելով ճանապարհաշինական արտադրության պահանջները, նյութերի հասանելիությունը և պատրաստի ծածկույթի որակի կայունությունը։ Նման նյութերի կիրառումը կարող է նպաստել ճանապարհների վերանորոգումների հաճախականության նվազեցմանը, ծածկույթի ծառայության ժամկետի երկարացմանը և ճանապարհային ենթակառուցվածքների պահպանման արդյունավետության բարձրացմանը։ Աշխատությունն ունի գիտական և կիրառական նշանակություն ճանապարհաշինության ու նյութագիտության համար՝ նպաստելով ավելի դիմացկուն, հուսալի և տարբեր շահագործողական պայմաններին հարմարեցված ճանապարհային ծածկույթների ստեղծման սկզբունքների զարգացմանը։
Updated: 2026-09-29History
Граф Иван Феодорович Паскевич-Эриванский и его деятельность на Кавказе в очерках армянского историка. 1782-1912
Աշխատանքը նվիրված է Իվան Ֆեոդորովիչ Պասկևիչ-Էրիվանսկու գործունեության և Կովկասում նրա ունեցած դերի ուսումնասիրությանը՝ հայ պատմաբանի աշխատությունների և պատմական ակնարկների համատեքստում։ Հետազոտությունը դիտարկում է Պասկևիչի ռազմական, վարչական և քաղաքական գործունեությունը, նրա մասնակցությունը Կովկասյան տարածաշրջանի կարևորագույն իրադարձություններին և այդ գործունեության ազդեցությունը տարածաշրջանի ժողովուրդների, մասնավորապես՝ հայերի պատմական ճակատագրի վրա։ Ուսումնասիրության կարևոր բաղադրիչ է 18-րդ դարի վերջից մինչև 20-րդ դարի սկզբի պատմական գործընթացների ներկայացումը, որի ընթացքում ձևավորվեցին Ռուսական կայսրության կովկասյան քաղաքականության հիմնական ուղղությունները և փոխվեցին տարածաշրջանի քաղաքական սահմաններն ու ուժերի հարաբերակցությունը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում Պասկևիչի ռազմական արշավներին, ռուս-պարսկական և ռուս-թուրքական պատերազմների ընթացքում նրա գործունեությանը, ինչպես նաև Էրիվանի խանության գրավման և Արևելյան Հայաստանի տարածքների՝ Ռուսական կայսրության կազմում ընդգրկման գործընթացներին։ Աշխատանքը կարևորում է նաև պատմական անձի գործունեության գնահատման հարցը՝ համադրելով նրա ռազմական հաջողությունները, վարչական քաղաքականությունը և կայսերական շահերը հայկական պատմական իրադարձությունների ու հասարակական կյանքի վրա ունեցած հետևանքների հետ։ Հայ պատմաբանի տեսանկյունից ներկայացվող նյութը հնարավորություն է տալիս ուսումնասիրելու ոչ միայն Պասկևիչի կենսագրությունն ու գործունեությունը, այլև այն պատմագրական մոտեցումները, որոնց միջոցով գնահատվել են նրա գործողությունները և դրանց նշանակությունը Հայաստանի ու Կովկասի պատմության համար։ Հետազոտությունը կարող է անդրադառնալ նաև տվյալ ժամանակաշրջանի սոցիալ-քաղաքական իրավիճակին, բնակչության տեղաշարժերին, վարչական վերափոխումներին և տարածաշրջանում ռուսական իշխանության հաստատման գործընթացներին։ Աշխատանքը արժեքավոր է Կովկասի նոր պատմության, հայ-ռուսական հարաբերությունների, ռուսական կայսերական քաղաքականության և պատմագրության զարգացման ուսումնասիրության համար՝ հնարավորություն տալով տարբերակել պատմական փաստերը, քաղաքական գնահատականներն ու հետագա պատմագիտական մեկնաբանությունները։
Updated: 2026-09-11Economics
Ակտիվների և պասիվների գնահատման բարելավման հիմնախնդիրները (ՀՀ առևտրային բանկերի օրինակով)
Աշխատությունը նվիրված է առևտրային բանկերի ակտիվների և պարտավորությունների գնահատման մեթոդաբանական ու կիրառական խնդիրների ուսումնասիրությանը՝ Հայաստանի Հանրապետության բանկային համակարգի առանձնահատկությունների համատեքստում։ Հետազոտության առանցքում բանկի ֆինանսական վիճակի իրական և համադրելի պատկերի ձևավորման համար ակտիվների ու պասիվների արժեքային գնահատման նշանակությունն է, ինչպես նաև գնահատման մոտեցումների կատարելագործման հնարավորությունները։ Ակտիվների շրջանակում դիտարկվում են բանկի ֆինանսական ռեսուրսների տեղաբաշխման հիմնական ուղղությունները՝ վարկային ներդրումները, արժեթղթերը, դրամական միջոցները և այլ ֆինանսական պահանջները, իսկ պասիվների ուսումնասիրությունը ներառում է ներգրավված միջոցները, ավանդները, փոխառությունները և բանկի ֆինանսավորման այլ աղբյուրները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում ակտիվների որակի գնահատմանը, քանի որ դրանց եկամտաբերությունը, իրացվելիությունը և ռիսկայնությունը անմիջականորեն կապված են բանկի ֆինանսական կայունության հետ։ Քննվում են վարկային պորտֆելի գնահատման, հնարավոր կորուստների ճանաչման, ֆինանսական գործիքների արժեքի որոշման և հաշվապահական տեղեկատվության արժանահավատության խնդիրները։ Պասիվների գնահատման տեսանկյունից ուսումնասիրվում են ներգրավված ռեսուրսների կառուցվածքը, դրանց ժամկետայնությունը, արժեքը և բանկի ֆինանսավորման կայունության վրա ունեցած ազդեցությունը։ Կարևոր տեղ է հատկացվում ակտիվների և պարտավորությունների ժամկետային ու արժութային կառուցվածքների համապատասխանեցմանը, քանի որ դրանց միջև անհավասարակշռությունը կարող է առաջացնել իրացվելիության, տոկոսադրույքային և արժութային ռիսկեր։ Հետազոտվում է նաև ակտիվների և պասիվների կառավարման կապը բանկի եկամտաբերության, կապիտալի բավարարության և ընդհանուր ռիսկային դիրքի հետ։ Գնահատման մեթոդների կատարելագործումը դիտարկվում է հաշվապահական հաշվառման, ֆինանսական վերլուծության և ռիսկերի կառավարման փոխկապակցվածության շրջանակում։ Առանձին ուշադրություն է դարձվում ֆինանսական հաշվետվությունների տեղեկատվական նշանակությանը և գնահատման միասնական ու հիմնավորված սկզբունքների կիրառման անհրաժեշտությանը՝ բանկերի ֆինանսական ցուցանիշների համադրելիությունն ապահովելու համար։ Աշխատությունը կարող է անդրադառնալ նաև միջազգային բանկային և հաշվապահական մոտեցումների կիրառելիությանը ազգային ֆինանսական համակարգում՝ հաշվի առնելով տեղական շուկայի առանձնահատկությունները։ Ընդհանուր առմամբ հետազոտությունը միավորում է բանկային գործի, ֆինանսական հաշվառման, ակտիվների և պարտավորությունների կառավարման ու ֆինանսական ռիսկերի գնահատման մոտեցումները՝ նպատակ ունենալով բացահայտել գնահատման համակարգի բարելավման ուղղությունները և նպաստել առևտրային բանկերի ֆինանսական կառավարման արդյունավետության ու կայունության բարձրացմանը։
Updated: 2026-09-23