Куцай, Татьяна Васильевна

Куцай, Татьяна Васильевна

menu_book Посмотреть материалы

Книги автора (1)

Онлайн

Лингвистика

Ժամանակակից չինարենում «վերցնել» բայի բառային-իմաստային խումբը

Աշխատությունը նվիրված է ժամանակակից չինարենում «վերցնել» իմաստն արտահայտող բայերի բառային-իմաստային խմբի ուսումնասիրությանը՝ բացահայտելով դրանց իմաստային առանձնահատկությունները, գործառութային տարբերությունները և լեզվական համակարգում ունեցած տեղը։ Ուսումնասիրության կենտրոնում չինարենի այն բայական միավորներն են, որոնք տարբեր համատեքստերում արտահայտում են որևէ առարկա վերցնելու, ձեռք բերելու, ընդունելու, ընտրելու, տիրանալու կամ գործողության միջոցով ինչ-որ բան տնօրինելու գաղափարները։ Առանձնահատուկ նշանակություն ունի այն հանգամանքը, որ տարբեր լեզուներում ընդհանուր «վերցնել» հասկացությունն արտահայտող բայերը հաճախ չեն համընկնում իրենց իմաստային ծավալով և կիրառության պայմաններով, իսկ չինարենում այդ տարբերությունները դրսևորվում են ինչպես առանձին բառերի նշանակություններում, այնպես էլ դրանց համատեղելիության, շարահյուսական կառուցվածքների և խոսքային գործածության մեջ։ Բառային-իմաստային խմբի ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս բացահայտելու բայերի միջև գոյություն ունեցող իմաստային ընդհանրություններն ու տարբերությունները, սահմանելու դրանց նշանակությունների սահմանները, առանձնացնելու հիմնական և փոխաբերական իմաստները, ինչպես նաև պարզելու, թե ինչպիսի լեզվական միջոցներով են արտահայտվում վերցնելու, ստանալու, ընդունելու և ձեռք բերելու հետ կապված գործողությունները։ Աշխատանքի լեզվաբանական արժեքը պայմանավորված է բառային իմաստի և քերականական գործառույթի փոխհարաբերությունների քննությամբ, քանի որ բայի նշանակությունը հաճախ պայմանավորվում է ոչ միայն նրա բառարանային իմաստով, այլև նախադասության կառուցվածքով, լրացումներով և հաղորդակցական համատեքստով։ Նման մոտեցումը կարևոր է ժամանակակից չինարենի բայական համակարգի ներքին կազմակերպվածությունը հասկանալու, իմաստային խմբերի դասակարգման սկզբունքները բացահայտելու և բառապաշարի կառուցվածքային առանձնահատկությունները վերլուծելու համար։ Թեման առանձնահատուկ նշանակություն ունի նաև չինարենի և հայերենի կամ այլ լեզուների համեմատական ուսումնասիրության տեսանկյունից, քանի որ հնարավորություն է տալիս նկատելու նույն գործողության անվանման և իմաստային տարբերակման լեզվական առանձնահատկությունները, ինչպես նաև կանխելու թարգմանության ընթացքում առաջացող բառային և իմաստային անհամապատասխանությունները։ Ուսումնասիրությունը կարող է օգտակար լինել չինարենը մասնագիտորեն ուսումնասիրող ուսանողների, արևելագետների, լեզվաբանների, թարգմանիչների և բառագիտությամբ հետաքրքրվողների համար՝ նպաստելով ժամանակակից չինարենի բառային համակարգի, բայական իմաստաբանության և խոսքային կիրառության ավելի խորքային ընկալմանը։

Обновлено. 2026-11-21
Ժամանակակից չինարենում «վերցնել» բայի բառային-իմաստային խումբը

Бесплатно

Другие авторы

Все авторы
Ղազարոս Աղայան Ղազարոս Աղայան 1840 թ․ – 1911 թ․ Ղազարոս Աղայանը մանկական գրականության հիմնադիրներից է։ Նա գրել է բազմաթիվ հեքիաթներ, պատմվածքներ և կրթական նյութեր երեխաների համար։ Նրա ստեղծագործություններն ունեն դաստիարակչական և բարոյական նշանակություն։ Աղայանը նաև ակտիվ մանկավարժ էր։ Նա մեծ դեր է ունեցել ազգային կրթության զարգացման գործում։ Նրա հերոսները սովորեցնում են ազնվություն, աշխատասիրություն և բարություն։ Աղայանի լեզուն պարզ և հասկանալի է երեխաների համար։ Նրա հեքիաթները մինչ օրս ընդգրկված են դպրոցական ծրագրերում։ Մի քանի սերունդ մեծացել է նրա գրքերով։ Նա համարվում է հայ մանկական գրականության դասականներից մեկը։ menu_book5 Подробнее Ավետիք Իսահակյան Ավետիք Իսահակյան 1875 թ․ – 1957 թ․ Ավետիք Իսահակյանը հայ քնարերգության մեծագույն ներկայացուցիչներից է։ Նրա պոեզիան լի է սիրո, հայրենիքի, կարոտի և մարդկային զգացմունքների թեմաներով։ Նրա ստեղծագործությունները մեծ ճանաչում են ստացել նաև արտերկրում։Ավետիք Իսահակյանը հայ քնարերգության ամենանշանավոր ներկայացուցիչներից է։ Նրա ստեղծագործություններում մեծ տեղ են զբաղեցնում սերը, հայրենիքը, կարոտը և մարդու ներաշխարհը։ Իսահակյանի լեզուն առանձնանում է մեղմությամբ, երաժշտականությամբ և խոր զգացմունքայնությամբ։ Նրա հայտնի գործերից են «Աբու Լալա Մահարին» և բազմաթիվ քնարական բանաստեղծություններ։ Նա երկար տարիներ ապրել է արտասահմանում, սակայն մշտապես կապված է եղել հայրենիքի հետ։ Իսահակյանի պոեզիան մեծ ճանաչում է ստացել նաև միջազգային մակարդակով։ Նրա գործերը թարգմանվել են բազմաթիվ լեզուներով։ Նա եղել է նաև հասարակական և մշակութային ակտիվ գործիչ։ Իսահակյանի ստեղծագործությունները շարունակում են սիրել տարբեր սերունդներ։ Նա համարվում է հայ պոեզիայի մեծագույն վարպետներից մեկը։ menu_book4 Подробнее Մուրացան (Գրիգոր Տեր-Հովհաննիսյան) Մուրացան (Գրիգոր Տեր-Հովհաննիսյան) 1854 թ․ – 1908 թ․ Մուրացանը հայ պատմական արձակի կարևոր ներկայացուցիչներից է։ Նրա ամենահայտնի ստեղծագործությունը «Գևորգ Մարզպետունի» վեպն է։ Վեպում ներկայացվում են Հայաստանի պատմության կարևոր էջերը։ Մուրացանը մեծ հետաքրքրություն ուներ ազգային անցյալի նկատմամբ։ Նրա ստեղծագործությունները ներշնչված են հայրենասիրական գաղափարներով։ Նա ձգտել է ընթերցողին ծանոթացնել հայկական պատմությանը։ Նրա կերպարները հաճախ մարմնավորում են քաջություն և նվիրվածություն։ Մուրացանի լեզուն հարուստ է և արտահայտիչ։ Նրա գրքերը մինչ օրս մեծ հետաքրքրությամբ ընթերցվում են։ Նա կարևոր տեղ է զբաղեցնում հայ պատմավեպի զարգացման մեջ։ menu_book18 Подробнее Եղիշե Չարենց Եղիշե Չարենց 1897 թ․ – 1937 թ․ Եղիշե Չարենցը հայ նորագույն գրականության ամենաազդեցիկ հեղինակներից է։ Նա բանաստեղծ, արձակագիր և թարգմանիչ էր, որը նորարարական մոտեցումներ բերեց հայ պոեզիա։ Նրա ստեղծագործություններում միահյուսված են հայրենասիրությունը, հեղափոխական գաղափարները և մարդու ներքին պայքարը։ «Ես իմ անուշ Հայաստանի» բանաստեղծությունը դարձել է ազգային խորհրդանիշ։ Չարենցի լեզուն համարձակ է, հարուստ և ժամանակակից։ Նա մեծ ազդեցություն է ունեցել 20-րդ դարի հայ գրականության զարգացման վրա։ Չնայած քաղաքական հալածանքներին, նրա ստեղծագործությունները պահպանեցին իրենց արժեքը։ Նրա գործերը թարգմանվել են բազմաթիվ լեզուներով։ Չարենցը համարվում է հայ մշակույթի խորհրդանշական դեմքերից մեկը։ Նրա գրական ժառանգությունը շարունակում է ոգեշնչել նոր սերունդներին։ menu_book10 Подробнее Համո Սահյան Համո Սահյան 1914 թ․ – 1993 թ․ Համո Սահյանը բնության և հայրենիքի մեծ երգիչն է։ Նրա պոեզիան առանձնանում է պարզությամբ, խորությամբ և ազգային ոգով։Համո Սահյանը հայ բնապատկերային և քնարական պոեզիայի ամենասիրված հեղինակներից է։ Նրա ստեղծագործություններում կենտրոնական տեղ ունեն բնությունը, գյուղը և մարդը։ Սահյանի լեզուն պարզ է, բայց խորապես զգացմունքային։ Նրա բանաստեղծությունները հաճախ արտահայտում են կյանքի գեղեցկությունն ու ցավը։ Նա մեծ ազդեցություն է ունեցել ժողովրդական մտածողության վրա։ Նրա գործերը լայնորեն տարածված են Հայաստանում։ Սահյանի պոեզիան համադրվում է պարզության և փիլիսոփայության հետ։ Նրա ստեղծագործությունները հաճախ ուսումնասիրվում են դպրոցներում։ Նա համարվում է 20-րդ դարի մեծ քնարերգուներից մեկը։ Նրա ժառանգությունը ազգային արժեք է։ menu_book2 Подробнее Գրիգոր Զոհրապ Գրիգոր Զոհրապ 1861 թ․ – 1915 թ․ Հայ նշանավոր գրող, հրապարակախոս, իրավաբան և քաղաքական գործիչ էր։ Նա ծնվել է 1861 թվականի հունիսի 26-ին՝ Կոստանդնուպոլսում, և մահացել 1915 թվականին՝ Հայոց ցեղասպանության ժամանակ։ Զոհրապը համարվում է արևմտահայ գրականության ամենահայտնի նովելիստներից մեկը։ Նրա ստեղծագործություններում պատկերավորվում են մարդու հոգեբանությունը, հասարակական հարաբերությունները և քաղաքային կյանքի խնդիրները։ Նա գրել է բազմաթիվ պատմվածքներ և նորավեպեր, որոնք առանձնանում են իրատեսական ոճով և խոր հոգեբանական վերլուծությամբ։ Բացի գրական գործունեությունից, Զոհրապը եղել է հայտնի իրավաբան և Օսմանյան խորհրդարանի պատգամավոր։ Նրա կյանքն ու գործունեությունը մեծ ազդեցություն են ունեցել հայ մշակույթի և հասարակական մտքի զարգացման վրա, իսկ նրա ստեղծագործությունները մինչ օրս համարվում են հայ գրականության արժեքավոր էջերից։ menu_book5 Подробнее