Книги автора (1)

Онлайн

Экономика

Կապիտալիզմի ընդհանուր ճգնաժամի նոր փուլը

Աշխատությունը նվիրված է կապիտալիզմի ընդհանուր ճգնաժամի խորացմանը, դրա պատմական զարգացման նոր փուլին և համաշխարհային տնտեսական ու քաղաքական համակարգում տեղի ունեցող արմատական փոփոխությունների վերլուծությանը։ Գրքում քննարկվում են կապիտալիստական հասարակարգի ներքին հակասությունները, տնտեսական զարգացման առանձնահատկությունները, իմպերիալիզմի դրսևորումները և այն պատմական գործընթացները, որոնք 20-րդ դարի կեսերին էական ազդեցություն են ունեցել միջազգային հարաբերությունների ու հասարակական զարգացման ընթացքի վրա։ Հիմնական ուշադրությունը կենտրոնացվում է կապիտալիզմի ընդհանուր ճգնաժամի նոր՝ երրորդ փուլի գաղափարական և տնտեսական բնութագրման վրա, որը ներկայացվում է որպես համաշխարհային սոցիալիստական համակարգի ձևավորման և ամրապնդման, ազգային-ազատագրական շարժումների ծավալման ու գաղութային համակարգի քայքայման հետևանքով առաջացած պատմական իրողություն։ Հեղինակը դիտարկում է Առաջին համաշխարհային պատերազմից և Հոկտեմբերյան սոցիալիստական հեղափոխությունից հետո ձևավորված միջազգային նոր իրադրությունը, Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի հետևանքները, սոցիալիստական պետությունների թվի ավելացումը և համաշխարհային քաղաքական ուժերի հարաբերակցության փոփոխությունը։ Առանձին գաղափարական նշանակություն է տրվում կապիտալիզմի և սոցիալիզմի միջև տնտեսական մրցակցությանը, երկու հասարակարգերի զարգացման ուղիների հակադրությանը, արտադրության կազմակերպման սկզբունքներին և միջազգային աշխատավորական շարժման դերին։ Անդրադառնալով կապիտալիստական տնտեսության խնդիրներին՝ աշխատությունը շոշափում է արտադրական հնարավորությունների ոչ լիարժեք օգտագործման, գործազրկության, տնտեսական անկայունության, մենաշնորհային կապիտալի ազդեցության և աշխատանքի ու կապիտալի միջև հակասությունների սրման հարցերը։ Քննարկվում են նաև պետական-մենաշնորհային կապիտալիզմի զարգացման միտումները, կապիտալիստական պետությունների միջև տնտեսական ու քաղաքական մրցակցությունը և միջազգային հարաբերություններում իմպերիալիստական քաղաքականության դրսևորումները։ Աշխատության գաղափարական առանցքը խորհրդային քաղաքատնտեսության և մարքսիստ-լենինյան հասարակագիտական տեսության դրույթներն են, որոնց շրջանակում համաշխարհային պատմական զարգացումը մեկնաբանվում է կապիտալիզմից սոցիալիզմին անցման տեսանկյունից։ Կարևոր տեղ է հատկացվում սոցիալիստական երկրների համագործակցությանը, համաշխարհային սոցիալիստական տնտեսության ձևավորմանը և միջազգային բանվոր դասակարգի՝ հասարակական վերափոխումների գլխավոր ուժերից մեկը լինելու գաղափարին։ Միաժամանակ ներկայացվում է ազգային-ազատագրական շարժումների պատմական նշանակությունը՝ ընդգծելով գաղութային կախվածությունից ազատագրվող ժողովուրդների դերը համաշխարհային քաղաքական համակարգի փոփոխության գործընթացում։ Ստեղծագործության գրական և գիտական առանձնահատկությունները պայմանավորված են քաղաքատնտեսական վերլուծության, պատմական փաստարկման և գաղափարախոսական մեկնաբանության համադրությամբ։ Շարադրանքը բնորոշ է խորհրդային հասարակագիտական գրականությանը, որտեղ տնտեսական երևույթները դիտարկվում են հասարակարգերի պայքարի, արտադրական հարաբերությունների և պատմական զարգացման օրինաչափությունների համատեքստում։ Պատմական ու մշակութային առումով աշխատությունը կարևոր սկզբնաղբյուրային արժեք ունի 1960-ական թվականների սկզբի խորհրդային հասարակագիտական մտքի, տնտեսական գաղափարախոսության և միջազգային քաղաքական իրադարձությունների պաշտոնական մեկնաբանությունների ուսումնասիրության համար։ Այն հնարավորություն է տալիս պատկերացում կազմելու, թե ինչպես էին ժամանակաշրջանի խորհրդային հեղինակները գնահատում կապիտալիստական համակարգի վիճակը, սոցիալիզմի միջազգային դիրքերի ամրապնդումը և համաշխարհային պատմական գործընթացների հետագա ուղղությունը։ Գիրքը հետաքրքրություն է ներկայացնում քաղաքատնտեսության, տնտեսական մտքի պատմության, քաղաքական գաղափարախոսությունների, խորհրդային պատմության և միջազգային հարաբերությունների ուսումնասիրությամբ զբաղվող ընթերցողների, հետազոտողների ու ուսանողների համար՝ միաժամանակ ծառայելով որպես տվյալ ժամանակաշրջանի գաղափարական պատկերացումների և հասարակական-տնտեսական հայացքների ուսումնասիրման արժեքավոր նյութ։

Обновлено. 2026-11-17
Կապիտալիզմի ընդհանուր ճգնաժամի նոր փուլը

Бесплатно

Другие авторы

Все авторы
Համո Սահյան Համո Սահյան 1914 թ․ – 1993 թ․ Համո Սահյանը բնության և հայրենիքի մեծ երգիչն է։ Նրա պոեզիան առանձնանում է պարզությամբ, խորությամբ և ազգային ոգով։Համո Սահյանը հայ բնապատկերային և քնարական պոեզիայի ամենասիրված հեղինակներից է։ Նրա ստեղծագործություններում կենտրոնական տեղ ունեն բնությունը, գյուղը և մարդը։ Սահյանի լեզուն պարզ է, բայց խորապես զգացմունքային։ Նրա բանաստեղծությունները հաճախ արտահայտում են կյանքի գեղեցկությունն ու ցավը։ Նա մեծ ազդեցություն է ունեցել ժողովրդական մտածողության վրա։ Նրա գործերը լայնորեն տարածված են Հայաստանում։ Սահյանի պոեզիան համադրվում է պարզության և փիլիսոփայության հետ։ Նրա ստեղծագործությունները հաճախ ուսումնասիրվում են դպրոցներում։ Նա համարվում է 20-րդ դարի մեծ քնարերգուներից մեկը։ Նրա ժառանգությունը ազգային արժեք է։ menu_book2 Подробнее Գրիգոր Նարեկացի Գրիգոր Նարեկացի 951 թ․ – 1003 թ․ Գրիգոր Նարեկացին միջնադարյան հայ գրականության և քրիստոնեական մտքի ամենամեծ ներկայացուցիչներից է։ Նրա ամենահայտնի ստեղծագործությունը «Մատյան ողբերգությունն» է, որը հաճախ կոչվում է պարզապես «Նարեկ»։ Գիրքը բաղկացած է աղոթքներից և հոգևոր խորհրդածություններից։ Նարեկացին խորությամբ ուսումնասիրել է մարդու հոգին, մեղքը, ապաշխարությունն ու հավատքը։ Նրա լեզուն չափազանց հարուստ և պատկերավոր է։ Նարեկացու ստեղծագործությունները մեծ ազդեցություն են ունեցել հայ հոգևոր մշակույթի վրա։ Նրա գործերը թարգմանվել են բազմաթիվ լեզուներով։ 2015 թվականին նա հռչակվել է Կաթոլիկ եկեղեցու Վարդապետ։ Նարեկացին համարվում է համաշխարհային քրիստոնեական գրականության կարևոր հեղինակներից մեկը։ Նրա ժառանգությունը շարունակում է ուսումնասիրվել ամբողջ աշխարհում։ menu_book29 Подробнее Դերենիկ Դեմիրճյան Դերենիկ Դեմիրճյան 1877 թ․ – 1956 թ․ Դերենիկ Դեմիրճյանը գրող, դրամատուրգ և հասարակական գործիչ էր։ Նա առավել հայտնի է իր «Վարդանանք» պատմական վեպով, որը հայ գրականության կարևորագույն ստեղծագործություններից է։ Դեմիրճյանը մեծ հետաքրքրություն է ցուցաբերել հայկական պատմության և ազգային հերոսների նկատմամբ։ Նրա գործերում հաճախ հանդիպում են հայրենասիրական գաղափարներ։ Նա նաև գրել է բազմաթիվ պիեսներ և պատմվածքներ։ Դեմիրճյանի լեզուն հարուստ է և արտահայտիչ։ Նրա ստեղծագործությունները մեծ ազդեցություն են ունեցել հայ պատմական արձակի զարգացման վրա։ Նա կարևոր դեր է ունեցել նաև հայկական թատրոնի զարգացման գործում։ Նրա աշխատանքները մինչ օրս լայնորեն ուսումնասիրվում են։ Դեմիրճյանը համարվում է հայ դասական գրականության կարևոր ներկայացուցիչներից մեկը։ menu_book7 Подробнее Ակսել Բակունց Ակսել Բակունց 1899 թ․ – 1937 թ․ Ակսել Բակունցը հայ արձակի ամենաբարձր մակարդակի վարպետներից է։ Նրա ստեղծագործություններում կենտրոնական տեղ ունի գյուղական կյանքի, մարդու և բնության ներդաշնակության պատկերումը։ Բակունցը առանձնանում է նուրբ հոգեբանական դիտարկումներով և լեզվական ճշգրտությամբ։ Նրա հայտնի գործերից են «Ալպիական մանուշակ», «Մթնաձոր» և այլ պատմվածքներ։ Նա համարվում է հայ կարճ արձակի անգերազանցելի հեղինակներից մեկը։ Բակունցի ստեղծագործությունները լի են մարդկային խորությամբ և լուռ տխրությամբ։ Նրա հերոսները հաճախ պայքարում են սոցիալական դժվարությունների հետ։ Չնայած կարճ կյանքին՝ նա թողել է մեծ գրական ժառանգություն։ Նրա գործերը մեծ ազդեցություն են ունեցել հայ արձակի զարգացման վրա։ Նա զոհվել է ստալինյան բռնաճնշումների ժամանակ։ menu_book5 Подробнее Հակոբ Պարոնյան Հակոբ Պարոնյան 1843 թ․ – 1891 թ․ Հակոբ Պարոնյանը հայ երգիծական գրականության ամենամեծ ներկայացուցիչներից է։ Նա իր ստեղծագործություններում քննադատել է հասարակական արատները, կեղծավորությունը և անարդարությունը։ Նրա հումորը սուր է և հաճախ շատ արդիական նույնիսկ այսօր։ Պարոնյանը ստեղծել է բազմաթիվ հիշարժան կերպարներ։ Նրա գործերը համատեղում են ծիծաղն ու հասարակական քննադատությունը։ Նա մեծ ազդեցություն է ունեցել հայ երգիծանքի զարգացման վրա։ Նրա լեզուն կենդանի է և արտահայտիչ։ Պարոնյանի ստեղծագործությունները լայնորեն ուսումնասիրվում են դպրոցներում և համալսարաններում։ Նա համարվում է հայ սատիրայի դասականը։ Նրա գրական ժառանգությունը շարունակում է հետաքրքրել ընթերցողներին։ menu_book2 Подробнее Գուրգեն Մահարի Գուրգեն Մահարի 1903 թ․ – 1969 թ․ Գուրգեն Մահարին հայ արձակի և հուշագրության կարևոր ներկայացուցիչներից է։ Նրա ստեղծագործությունները հաճախ հիմնված են սեփական կյանքի փորձի վրա։ Նա նկարագրել է խորհրդային ժամանակների դժվարությունները և բանտային կյանքը։ Նրա հայտնի գործերից է «Ծաղկած փշալարեր» վեպը։ Մահարու լեզուն պարզ է, բայց խորքային և զգացմունքային։ Նրա ստեղծագործություններում կարևոր տեղ ունի մարդու ազատության գաղափարը։ Նա նաև անդրադարձել է պատմական և սոցիալական թեմաներին։ Մահարու գործերը արժեքավոր վկայություն են ժամանակաշրջանի մասին։ Նա մեծ ազդեցություն է ունեցել հայ ժամանակակից արձակի վրա։ Նրա ժառանգությունը շարունակում է ուսումնասիրվել այսօր։ menu_book4 Подробнее