Книги автора (1)

Онлайн

История

Ակադեմիկոս Հովսեփ Աբգարի Օրբելի

Գիրքը նվիրված է հայ և համաշխարհային արևելագիտության ականավոր ներկայացուցիչներից մեկի՝ ակադեմիկոս Հովսեփ Աբգարի Օրբելու կյանքին, գիտական գործունեությանը, բազմակողմանի ժառանգությանը և պատմամշակութային նշանակությանը։ Այն ներկայացնում է նշանավոր գիտնականի կենսագրական ուղին՝ անդրադառնալով նրա ձևավորմանը, գիտական հետաքրքրությունների զարգացմանը, մասնագիտական կայացմանը և գիտության տարբեր բնագավառներում ունեցած նշանակալի ներդրմանը։ Առանձնահատուկ տեղ է հատկացվում Օրբելու գիտական գործունեության այն ուղղություններին, որոնք առնչվում են հայագիտությանը, արևելագիտությանը, Հայաստանի պատմությանը, հնագիտությանը, միջնադարյան մշակույթին, պատմական հուշարձանների ուսումնասիրությանը և տարածաշրջանի ժողովուրդների պատմամշակութային կապերին։ Ներկայացվում է նրա բացառիկ դերը Հայաստանի պատմական անցյալի, հատկապես հայկական միջնադարյան մշակույթի, ճարտարապետության, վիմագրության և պատմական սկզբնաղբյուրների գիտական հետազոտության ու հանրահռչակման գործում։ Գիտնականի գործունեությունը դիտարկվում է ոչ միայն որպես անհատական գիտական ձեռքբերումների ամբողջություն, այլև որպես հայագիտության և արևելագիտության զարգացման կարևոր փուլ, որի ընթացքում ձևավորվել և ամրապնդվել են հետազոտական նոր մոտեցումներ, գիտական սկզբունքներ ու մասնագիտական ավանդույթներ։ Կարևորվում է նրա մասնակցությունը գիտական հաստատությունների զարգացմանը, գիտահետազոտական աշխատանքի կազմակերպմանը, մասնագետների պատրաստմանն ու գիտական մտքի տարածմանը։ Ներկայացված կենսագրական նյութը հնարավորություն է տալիս պատկերացում կազմելու Օրբելու անձնական և մասնագիտական հատկանիշների, գիտնականի պատասխանատվության, պատմական ժառանգության նկատմամբ նրա վերաբերմունքի, աշխատասիրության և գիտության հանդեպ ունեցած նվիրվածության մասին։ Նրա կերպարը ներկայացվում է որպես գիտական բարձր պատրաստվածության, լայն աշխարհայացքի, հետազոտական հետևողականության և ազգային մշակութային արժեքների պահպանման գիտակցման օրինակ։ Ստեղծագործության կարևոր առանձնահատկություններից է գիտնականի անհատական կենսագրությունը հայագիտության և համաշխարհային գիտության ընդհանուր պատմության համատեքստում դիտարկելու մոտեցումը, որի շնորհիվ ընթերցողը կարողանում է հասկանալ ոչ միայն նրա կատարած աշխատանքի բնույթն ու նշանակությունը, այլև այն գիտական ու մշակութային միջավայրը, որտեղ ձևավորվել են նրա գաղափարներն ու հետազոտական հետաքրքրությունները։ Աշխատանքն ունի կենսագրական, գիտահանրամատչելի և պատմագիտական արժեք՝ միաժամանակ ծառայելով որպես տեղեկատու նյութ հայ մտավորականության, արևելագիտության պատմության և հայկական գիտական ժառանգության ուսումնասիրությամբ հետաքրքրվողների համար։ Այն կարևոր նշանակություն ունի Հովսեփ Օրբելու գիտական վաստակը, նրա մտավոր ժառանգությունը և հայ ու համաշխարհային մշակույթի զարգացման գործում ունեցած ներդրումը ճանաչելու տեսանկյունից՝ ընթերցողին հնարավորություն տալով ամբողջական պատկերացում կազմելու այն բացառիկ անհատականության մասին, որի գործունեությունը նշանակալի հետք է թողել հայագիտության, արևելագիտության և պատմամշակութային արժեքների գիտական ուսումնասիրության բնագավառներում։

Обновлено. 2026-11-18
Ակադեմիկոս Հովսեփ Աբգարի Օրբելի

Бесплатно

Другие авторы

Все авторы
Ավետիք Իսահակյան Ավետիք Իսահակյան 1875 թ․ – 1957 թ․ Ավետիք Իսահակյանը հայ քնարերգության մեծագույն ներկայացուցիչներից է։ Նրա պոեզիան լի է սիրո, հայրենիքի, կարոտի և մարդկային զգացմունքների թեմաներով։ Նրա ստեղծագործությունները մեծ ճանաչում են ստացել նաև արտերկրում։Ավետիք Իսահակյանը հայ քնարերգության ամենանշանավոր ներկայացուցիչներից է։ Նրա ստեղծագործություններում մեծ տեղ են զբաղեցնում սերը, հայրենիքը, կարոտը և մարդու ներաշխարհը։ Իսահակյանի լեզուն առանձնանում է մեղմությամբ, երաժշտականությամբ և խոր զգացմունքայնությամբ։ Նրա հայտնի գործերից են «Աբու Լալա Մահարին» և բազմաթիվ քնարական բանաստեղծություններ։ Նա երկար տարիներ ապրել է արտասահմանում, սակայն մշտապես կապված է եղել հայրենիքի հետ։ Իսահակյանի պոեզիան մեծ ճանաչում է ստացել նաև միջազգային մակարդակով։ Նրա գործերը թարգմանվել են բազմաթիվ լեզուներով։ Նա եղել է նաև հասարակական և մշակութային ակտիվ գործիչ։ Իսահակյանի ստեղծագործությունները շարունակում են սիրել տարբեր սերունդներ։ Նա համարվում է հայ պոեզիայի մեծագույն վարպետներից մեկը։ menu_book4 Подробнее Վահան Թեքեյան Վահան Թեքեյան 1878 թ․ – 1945 թ․ Վահան Թեքեյանը սփյուռքահայ գրականության ամենահայտնի բանաստեղծներից է։ Նրա ստեղծագործությունները հայտնի են իրենց խորը քնարականությամբ և հայրենասիրությամբ։ Թեքեյանը գրել է սիրո, հայրենիքի և մարդկային կյանքի մասին։ Նա նաև ակտիվ լրագրող և հասարակական գործիչ էր։ Նրա պոեզիան մեծ ճանաչում է ստացել հայկական սփյուռքում։ Թեքեյանի լեզուն նուրբ է և արտահայտիչ։ Նա կարևոր դեր է ունեցել արևմտահայ մշակույթի պահպանման գործում։ Նրա գործերը թարգմանվել են տարբեր լեզուներով։ Շատ գրականագետներ նրան անվանում են «Սփյուռքի բանաստեղծ իշխան»։ Նրա անունը շարունակում է մնալ հայ պոեզիայի կարևոր էջերից մեկը։ menu_book2 Подробнее Ներսես Շնորհալի Ներսես Շնորհալի 1102 թ․ – 1173 թ․ Ներսես Շնորհալին եղել է հայ եկեղեցու կաթողիկոս, բանաստեղծ և աստվածաբան։ Նա հայտնի է իր հոգևոր երգերով, աղոթքներով և բանաստեղծություններով։ Նրա ստեղծագործություններում մեծ տեղ են զբաղեցնում բարությունը, սերը և մարդասիրությունը։ Շնորհալին ձգտել է միավորել մարդկանց և ամրապնդել քրիստոնեական արժեքները։ Նրա գրական լեզուն պարզ է, բայց միևնույն ժամանակ խորիմաստ։ Նա նաև գրել է բազմաթիվ եկեղեցական շարականներ։ Ներսես Շնորհալու ստեղծագործությունները մինչ օրս օգտագործվում են հայկական եկեղեցական կյանքում։ Նրա ազդեցությունը զգալի է հայ մշակույթի և կրթության զարգացման մեջ։ Նա համարվում է հայ միջնադարյան գրականության ամենակարևոր դեմքերից մեկը։ Նրա անունը շարունակում է մնալ ազգային հպարտության աղբյուր։ menu_book13 Подробнее Սիամանթո (Ատոմ Յարճանյան) Սիամանթո (Ատոմ Յարճանյան) 1878 թ․ – 1915 թ․ Սիամանթոն արևմտահայ գրականության ամենահզոր բանաստեղծներից է։ Նրա ստեղծագործությունները նվիրված են ազգային պայքարին, ազատությանը և մարդկային արժանապատվությանը։ Նա մեծ ցավով նկարագրել է հայ ժողովրդի ողբերգական ճակատագիրը։ Սիամանթոյի լեզուն ուժեղ է, կրակոտ և հուզական։ Նրա պոեզիան հաճախ արտահայտում է բողոք և արդարության պահանջ։ Հայոց ցեղասպանության տարիներին նա զոհվել է օսմանյան իշխանությունների կողմից։ Նրա գործերը դարձել են ազգային հիշողության կարևոր մաս։ Սիամանթոն մեծ ազդեցություն է ունեցել հետագա հայ բանաստեղծների վրա։ Նրա ստեղծագործությունները շարունակում են արդիական մնալ։ Նա համարվում է ազատատենչ պոեզիայի խորհրդանիշներից մեկը։ menu_book2 Подробнее Գրիգոր Նարեկացի Գրիգոր Նարեկացի 951 թ․ – 1003 թ․ Գրիգոր Նարեկացին միջնադարյան հայ գրականության և քրիստոնեական մտքի ամենամեծ ներկայացուցիչներից է։ Նրա ամենահայտնի ստեղծագործությունը «Մատյան ողբերգությունն» է, որը հաճախ կոչվում է պարզապես «Նարեկ»։ Գիրքը բաղկացած է աղոթքներից և հոգևոր խորհրդածություններից։ Նարեկացին խորությամբ ուսումնասիրել է մարդու հոգին, մեղքը, ապաշխարությունն ու հավատքը։ Նրա լեզուն չափազանց հարուստ և պատկերավոր է։ Նարեկացու ստեղծագործությունները մեծ ազդեցություն են ունեցել հայ հոգևոր մշակույթի վրա։ Նրա գործերը թարգմանվել են բազմաթիվ լեզուներով։ 2015 թվականին նա հռչակվել է Կաթոլիկ եկեղեցու Վարդապետ։ Նարեկացին համարվում է համաշխարհային քրիստոնեական գրականության կարևոր հեղինակներից մեկը։ Նրա ժառանգությունը շարունակում է ուսումնասիրվել ամբողջ աշխարհում։ menu_book29 Подробнее Համո Սահյան Համո Սահյան 1914 թ․ – 1993 թ․ Համո Սահյանը բնության և հայրենիքի մեծ երգիչն է։ Նրա պոեզիան առանձնանում է պարզությամբ, խորությամբ և ազգային ոգով։Համո Սահյանը հայ բնապատկերային և քնարական պոեզիայի ամենասիրված հեղինակներից է։ Նրա ստեղծագործություններում կենտրոնական տեղ ունեն բնությունը, գյուղը և մարդը։ Սահյանի լեզուն պարզ է, բայց խորապես զգացմունքային։ Նրա բանաստեղծությունները հաճախ արտահայտում են կյանքի գեղեցկությունն ու ցավը։ Նա մեծ ազդեցություն է ունեցել ժողովրդական մտածողության վրա։ Նրա գործերը լայնորեն տարածված են Հայաստանում։ Սահյանի պոեզիան համադրվում է պարզության և փիլիսոփայության հետ։ Նրա ստեղծագործությունները հաճախ ուսումնասիրվում են դպրոցներում։ Նա համարվում է 20-րդ դարի մեծ քնարերգուներից մեկը։ Նրա ժառանգությունը ազգային արժեք է։ menu_book2 Подробнее