Мкртич Пешикташлян (Жизнь и творчество)

Культура

Այս մատենագիտական տեղեկատուն ներկայացնում է Հայաստանի Խորհրդային Սոցիալիստական Հանրապետության մշակույթի և արվեստի ոլորտներին վերաբերող նոր հրատարակությունների համակարգված ցանկը՝ նպատակ ունենալով ապահովել մասնագետներին և ընթերցողներին արդիական գրականության մասին ամբողջական և հուսալի տեղեկատվությամբ։ Հրատարակությունն ընդգրկում է տարբեր թեմատիկ ուղղություններ՝ թատրոն, երաժշտություն, կերպարվեստ, ճարտարապետություն, կինո, ժողովրդական արվեստ, մշակութային ժառանգություն, ինչպես նաև մշակութային քաղաքականության և արվեստագիտության հարցերին վերաբերող գրքեր, հոդվածներ և այլ հրատարակություններ։ Նյութերը դասակարգված են մատենագիտական սկզբունքներով, ինչը հեշտացնում է անհրաժեշտ աղբյուրների որոնումն ու թեմատիկ ուսումնասիրությունը։ Տեղեկատուն արժեքավոր գործիք է գրադարանավարների, մատենագետների, մշակույթի և արվեստի ոլորտի մասնագետների, գիտաշխատողների, դասախոսների, ուսանողների և բոլոր այն ընթերցողների համար, ովքեր հետաքրքրված են Հայաստանի մշակութային կյանքի և արվեստագիտական գրականության ուսումնասիրությամբ։

Технология

Աշխատությունը նվիրված է պոլիմերային կոմպոզիտների ստացման գործընթացի ուսումնասիրությանը՝ տարբեր ջերմային ռեժիմների պայմաններում։ Հետազոտության հիմնական նպատակն է բացահայտել ջերմաստիճանային պայմանների ազդեցությունը կոմպոզիտային նյութերի ձևավորման գործընթացի, կառուցվածքի և վերջնական ֆիզիկամեխանիկական հատկությունների վրա։ Ուսումնասիրության շրջանակում դիտարկվում են պոլիմերային մատրիցի և լցանյութերի փոխազդեցության առանձնահատկությունները, խառնման և ձևավորման գործընթացները, ջերմային մշակման պայմանները, ինչպես նաև տարբեր ջերմաստիճանների և տաքացման ռեժիմների ազդեցությունը նյութի կառուցվածքային ձևավորման վրա։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում այն հանգամանքին, որ ջերմային ռեժիմի փոփոխությունը կարող է ազդել պոլիմերի հալման, կարծրացման կամ այլ փոխակերպումների ընթացքի, բաղադրիչների համատեղելիության և կոմպոզիտի վերջնական կառուցվածքային միատարրության վրա։ Հետազոտության ընթացքում կարող են գնահատվել ստացված նյութերի մեխանիկական ամրությունը, ջերմակայունությունը, դեֆորմացիոն հատկությունները, խտությունը և այլ տեխնիկական ցուցանիշներ՝ տարբեր պայմաններում ստացված նմուշների համեմատության միջոցով։ Նման ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս որոշելու պոլիմերային կոմպոզիտների ստացման առավել արդյունավետ ջերմային պայմանները և օպտիմալացնելու տեխնոլոգիական գործընթացը՝ անհրաժեշտ հատկություններով նյութ ստանալու նպատակով։ Աշխատության արդյունքները կարող են կիրառական նշանակություն ունենալ տարբեր նշանակության պոլիմերային և կոմպոզիտային նյութերի արտադրության, տեխնոլոգիական գործընթացների կատարելագործման և նյութերի շահագործական հատկությունների բարձրացման համար։ Հետազոտությունը կարող է հետաքրքրել նյութագետներին, քիմիկոսներին, պոլիմերային տեխնոլոգիայի մասնագետներին, ինժեներներին, արտադրական ոլորտի հետազոտողներին և համապատասխան մասնագիտությունների ուսանողներին։

Педагогика

Աշխատությունը նվիրված է հայերենի գոյականի և ածականի խոսքիմասային տարարժեքության երևույթի ուսումնասիրությանը և դրա ուսուցման մեթոդական հիմնախնդիրներին բուհական համակարգում։ Հետազոտության առանցքում այն լեզվական դեպքերն են, երբ բառը կամ բառաձևը կարող է դրսևորվել տարբեր խոսքի մասերի նշանակությամբ և գործառույթով՝ պայմանավորված համատեքստով, շարահյուսական դիրքով, իմաստային առանձնահատկություններով և խոսքային կիրառությամբ։ Աշխատության մեջ կարևորվում է գոյականի և ածականի սահմանազատման խնդիրը, դրանց փոխադարձ անցումները, խոսքիմասային և խոսքիմաստային հատկանիշների հարաբերակցությունը, ինչպես նաև այն չափանիշները, որոնց միջոցով հնարավոր է որոշել տվյալ միավորի պատկանելությունը համապատասխան խոսքի մասին։ Առանձին ուշադրություն է դարձվում տարարժեքության դրսևորման տարբեր ձևերին, դրանց լեզվական պատճառներին և գործածական առանձնահատկություններին՝ ցույց տալով, որ խոսքի մասերի դասակարգումը միշտ չէ, որ կարող է հիմնվել միայն բառի բառարանային նշանակության վրա։ Հետազոտության կարևոր բաղադրիչներից է տեսական նյութի ուսուցման մեթոդաբանությունը։ Քննարկվում են բուհական կրթական գործընթացում գոյականի և ածականի տարարժեքության վերաբերյալ գիտելիքների մատուցման, համակարգման և ամրապնդման արդյունավետ եղանակները, ինչպես նաև ուսանողների լեզվաբանական մտածողության և վերլուծական կարողությունների զարգացման հնարավորությունները։ Աշխատանքը կարող է օգտակար լինել հայոց լեզվի տեսությամբ, բառագիտությամբ, քերականությամբ և լեզվի ուսուցման մեթոդիկայով զբաղվող մասնագետների, դասախոսների, հետազոտողների և ուսանողների համար։ Այն համադրում է լեզվաբանական տեսական դիտարկումները և դրանց մանկավարժական կիրառությունը՝ նպատակ ունենալով ավելի հստակ ներկայացնել տարարժեքության էությունը և ձևավորել դրա ճանաչման ու վերլուծության գործնական հմտություններ։ Աշխատանքը 2009 թվականին հրատարակվել է որպես Խ. Աբովյանի անվան հայկական պետական մանկավարժական համալսարանում պատրաստված թեկնածուական գիտական աշխատանքի սեղմագիր՝ 20 էջ ծավալով։

Социология

Այս գիտական աշխատությունը նվիրված է Հայաստանում համայնքի և համայնականության դրսևորումների, դրանց ձևավորման առանձնահատկությունների և ժամանակակից զարգացման միտումների սոցիոլոգիական ուսումնասիրությանը։ Աշխատությունում վերլուծվում են համայնքային հարաբերությունների կառուցվածքը, սոցիալական կապերի բնույթը, փոխօգնության, համերաշխության և քաղաքացիական մասնակցության ձևերը, ինչպես նաև սոցիալ-տնտեսական, մշակութային և ժողովրդագրական գործոնների ազդեցությունը համայնքային կյանքի վրա։ Հեղինակը ներկայացնում է սոցիոլոգիական հետազոտությունների արդյունքները, գնահատում է համայնքային ինքնության, տեղական ինքնակառավարման, հասարակական ակտիվության և բնակչության ներգրավվածության մակարդակը՝ բացահայտելով ժամանակակից հայկական հասարակությունում համայնականության պահպանման և վերափոխման հիմնական միտումները։ Հետազոտությունը նաև անդրադառնում է քաղաքային և գյուղական համայնքների առանձնահատկություններին, գլոբալացման, միգրացիայի և սոցիալական փոփոխությունների ազդեցությանը համայնքային հարաբերությունների վրա՝ առաջարկելով համայնքային զարգացման և սոցիալական համախմբվածության ամրապնդմանն ուղղված գիտագործնական մոտեցումներ։ Հրատարակությունը հետաքրքրություն է ներկայացնում սոցիոլոգների, հասարակագետների, պետական կառավարման և տեղական ինքնակառավարման ոլորտների մասնագետների, հետազոտողների և ուսանողների համար։

Математика

Աշխատությունը նվիրված է քվանտային կետերում և քվանտային «շտրիխներում» (կվազիմեկաչափ նանոկառուցվածքներ) փոխանակային փոխազդեցությունների և օպտիկական կլանման երևույթների տեսական ու փորձարարական ուսումնասիրությանը։ Հեղինակը վերլուծում է էլեկտրոնների և անցքերի (holes) քվանտային սահմանափակման պայմաններում առաջացող էներգետիկ մակարդակները, դրանց փոխազդեցությունները և այդ գործընթացների ազդեցությունը նյութերի օպտիկական հատկությունների վրա։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում փոխանակային էֆեկտներին, որոնք պայմանավորում են մասնիկների սպինային և կուլոնային փոխազդեցությունների առանձնահատկությունները նանոկառուցվածքներում։ Գրքում քննարկվում է նաև լուսային ճառագայթման կլանման մեխանիզմը քվանտային սահմանափակված համակարգերում՝ ընդգծելով էներգետիկ սպեկտրների դիսկրետ բնույթը և դրա հետևանքները օպտոէլեկտրոնային հատկությունների վրա։ Հեղինակը ներկայացնում է տեսական մոդելներ և հաշվարկային մոտեցումներ, որոնք հնարավորություն են տալիս նկարագրել քվանտային չափերի ազդեցությունը օպտիկական անցումների հավանականության, սպեկտրային գծերի լայնության և ինտենսիվության վրա։ Աշխատությունը կարևոր ներդրում է նանոտեխնոլոգիայի, կիսահաղորդչային ֆիզիկայի և քվանտային օպտիկայի ոլորտներում՝ նպաստելով նոր սերնդի օպտոէլեկտրոնային սարքերի, լազերների և սենսորների մշակման գիտական հիմքերի ձևավորմանը։

Другие предметы

Կենդանիների աճը և զարգացումը աշխատությունը նվիրված է կենդանական օրգանիզմների աճի և զարգացման կենսաբանական հիմնարար գործընթացների խորքային ուսումնասիրությանը՝ ներկայացնելով, թե ինչպես է մեկ բջջից ձևավորվում ամբողջական, բարդ կառուցվածք ունեցող օրգանիզմ։ Գիրքը ընդգրկում է Էմբրիոգենեզի, հետծննդյան զարգացման և օրգանիզմների ձևավորման փուլերը՝ մանրամասն բացատրելով բջջային բաժանման, տարբերակման և հյուսվածքների ձևավորման մեխանիզմները։ Հեղինակը ներկայացնում է աճի օրինաչափությունները, հորմոնալ կարգավորման դերը, ինչպես նաև ժառանգականության և շրջակա միջավայրի գործոնների ազդեցությունը կենդանիների զարգացման վրա։ Աշխատությունում քննարկվում են տարբեր կենդանական խմբերի զարգացման առանձնահատկությունները՝ ընդգծելով նրանց կենսաբանական տարբերությունները և հարմարվողականությունները։ Նշվում է նաև Մետամորֆոզ երևույթը, որը բնորոշ է որոշ կենդանիների և ներկայացնում է օրգանիզմի կառուցվածքային և ֆունկցիոնալ կտրուկ փոփոխությունները կյանքի ընթացքում։ Գիրքը կարևորում է նաև զարգացման կենսաբանության դերը բժշկության, անասնաբուծության և էկոլոգիայի մեջ՝ ցույց տալով, թե ինչպես կարելի է կիրառել այդ գիտելիքները գործնական ոլորտներում։ Այն գրված է գիտական, սակայն մատչելի լեզվով՝ ուղեկցված օրինակներով և բացատրություններով, ինչը հեշտացնում է նյութի ընկալումը և կիրառումը ուսումնական գործընթացում։ Ընդհանուր առմամբ գիրքը հանդիսանում է արժեքավոր ուսումնական և գիտական աղբյուր, որը նպաստում է կենդանական աշխարհի զարգացման օրինաչափությունների խոր ըմբռնմանը։