Ազգային տնտեսության անվտանգության խնդիրները համաշխարհային տնտեսության գլոբալացման պայմաններում (ՀՀ օրինակով)

Технология

Աշխատանքը նվիրված է ձողային համակարգերի հաշվարկման համար վերջավոր տարրերի մեթոդի նոր տարբերակի մշակմանը և դրա տեսական ու գործնական հիմնավորմանը։ Ներկայացվում են ձողային համակարգերի մաթեմատիկական մոդելավորման, հաշվարկային սխեմաների ձևավորման և մեխանիկական վարքի թվային գնահատման հիմնական սկզբունքները՝ հատուկ ուշադրություն դարձնելով վերջավոր տարրերի մեթոդի հնարավորությունների ընդլայնմանը և հաշվարկների արդյունավետության բարձրացմանը։ Ուսումնասիրվում են ձողային տարրերի երկրաչափական և ֆիզիկական բնութագրերը, սահմանային պայմանների ձևակերպումը, հանգույցների փոխազդեցությունը, կոշտության մատրիցների կառուցումը և ընդհանուր հավասարումների համակարգի ստացումը։ Նոր մոտեցումը նպատակ ունի կատարելագործել գոյություն ունեցող հաշվարկային մեթոդները՝ ապահովելով կառուցվածքների լարվածադեֆորմացիոն վիճակի ավելի ճշգրիտ, կայուն և արդյունավետ որոշում։ Աշխատանքի շրջանակում կարող են դիտարկվել տարբեր տեսակի ձողային համակարգեր, դրանց բեռնավորման պայմանները, ստատիկ և դինամիկ ազդեցությունները, ինչպես նաև հաշվարկների արդյունքների համեմատությունը ավանդական մեթոդների կամ հայտնի լուծումների հետ։ Կարևոր տեղ է հատկացվում առաջարկվող մեթոդի ալգորիթմական իրականացմանը, հաշվարկային ընթացակարգերի մշակմանը և ստացված արդյունքների վերլուծությանը, ինչը հնարավորություն է տալիս գնահատել նոր տարբերակի կիրառելիությունը բարդ կառուցվածքային համակարգերի համար։ Հետազոտությունը հետաքրքրություն է ներկայացնում շինարարական մեխանիկայի, կիրառական մաթեմատիկայի, հաշվարկային մեխանիկայի և ինժեներական նախագծման ոլորտների մասնագետների համար, քանի որ վերջավոր տարրերի մեթոդը ժամանակակից կառուցվածքային հաշվարկների կարևորագույն գործիքներից է։ Նյութը կարող է օգտակար լինել հատկապես այն դեպքերում, երբ անհրաժեշտ է բարձրացնել հաշվարկների ճշգրտությունը, նվազեցնել հաշվողական ծախսերը կամ ավելի արդյունավետ կերպով մոդելավորել բարդ ձողային համակարգերի աշխատանքը։ Աշխատանքի ընդհանուր նպատակը ձողային համակարգերի թվային հաշվարկի համար կատարելագործված մեթոդաբանական և հաշվարկային գործիք ստեղծելն է, որը կարող է կիրառվել ինչպես գիտական հետազոտություններում, այնպես էլ ինժեներական խնդիրների լուծման և կառուցվածքների նախագծման գործընթացում։

История

Այս աշխատությունը նվիրված է Հայկական ԽՍՀ-ի (Խորհրդային Հայաստանի) մասնակցության ուսումնասիրությանը Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի՝ խորհրդային պատմագրության մեջ հայտնի որպես Հայրենական մեծ պատերազմի (1941–1945 թթ.) համատեքստում՝ ընդգծելով հանրապետության ռազմական, տնտեսական և սոցիալական ներդրումը ընդհանուր խորհրդային հաղթանակի գործում։ Գրքում վերլուծվում է Հայաստանի արդյունաբերության վերակառուցումը պատերազմի պայմաններում, արտադրական կարողությունների ռազմականացման գործընթացը, ինչպես նաև ռազմաճակատին մատակարարվող զինամթերքի, պարենի և այլ ռազմավարական ռեսուրսների ապահովման կազմակերպումը։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում հայկական զորամիավորումների ձևավորմանը, հայ զինվորների մասնակցությանը տարբեր ռազմաճակատներում մղվող մարտերին և նրանց ներդրմանը կարևոր ռազմավարական գործողություններում՝ սկսած Մոսկվայի պաշտպանությունից մինչև Բեռլինի գրավումը։ Աշխատությունում քննարկվում է նաև թիկունքի դերը՝ բնակչության աշխատանքային մոբիլիզացիան, գիտական և բժշկական ներուժի օգտագործումը, ինչպես նաև հասարակական-մշակութային կյանքի վերակազմակերպումը պատերազմի տարիներին։ Վերլուծվում են ժողովրդագրական կորուստները, հետպատերազմյան վերականգնման խնդիրները և պատերազմի ազդեցությունը Հայաստանի սոցիալ-տնտեսական զարգացման վրա։ Գրքի նպատակն է ներկայացնել Հայաստանի բազմակողմանի ներդրումը Հայրենական մեծ պատերազմի հաղթանակում՝ պատմական փաստերի և արխիվային նյութերի հիման վրա։

Другие предметы

Աշխատությունը նվիրված է XIX դարի սկզբին իրականացված ճանապարհորդական դիտարկումներին Հայաստան և Պարսկաստան (Իրան), որոնք կատարվել են 1805–1806 թվականներին և հետագայում ամփոփվել են որպես ուղեգրական-հետազոտական նյութ։ Հեղինակը ներկայացնում է այդ տարածքների աշխարհագրական, քաղաքական և սոցիալ-մշակութային վիճակը՝ ընդգրկելով տեղական բնակչության կենցաղը, վարչական համակարգերը և տարածաշրջանային ուժային հարաբերությունները։ Գրքում առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում Հայաստանի և Իրանի սահմանային շրջանների ռազմավարական նշանակությանը՝ այդ ժամանակաշրջանի միջազգային քաղաքականության համատեքստում։ Հետագա բաժնում ներկայացվում է հավելյալ տեղեկություն Գիլանի և Մազանդարանի մասին, որտեղ նկարագրվում են տարածաշրջանների բնական պայմանները, տնտեսությունը, գյուղատնտեսությունը և բնակչության առանձնահատկությունները։ Հեղինակը համադրում է անձնական դիտարկումները ռազմական և վարչական տվյալների հետ՝ ստեղծելով համապարփակ պատկեր տարածաշրջանի վերաբերյալ։ Աշխատությունը կարևոր է կովկասագետների, իրանագետների և XIX դարի սկզբի արևելյան քաղաքականության հետազոտողների համար՝ տրամադրելով արժեքավոր պատմաաշխարհագրական և էթնոգրաֆիկ նյութ։

Право

Գրքում ներկայացվում են իրավաբանական անձանց ձևերը, առևտրային գործողությունները, պայմանագրային իրավունքը, սեփականության և պարտավորությունների կանոնները, ինչպես նաև առևտրային գործողությունների ժամանակ առաջացող վեճերի լուծման մեխանիզմները։ Անդրադառնում է նաև ընկերությունների ստեղծման, գործունեության կանոնակարգման և իրավական վերահսկողության հարցերին։ Աշխատությունը նախատեսված է իրավաբանների, գործարարների, ուսանողների և իրավաբանական ոլորտով հետաքրքրված անձանց համար՝ տրամադրելով համակարգված գիտելիքներ գործարարական իրավունքի տեսության և պրակտիկ կիրառման վերաբերյալ։

Другие предметы

Այս ինֆորմացիոն ցուցիչը ներկայացնում է հասարակական-քաղաքական գիտությունների ոլորտում նոր լույս տեսած գրքերի համակարգված մատենագիտական ցանկը՝ նպատակ ունենալով ապահովել ընթերցողների, հետազոտողների և ուսանողների արագ կողմնորոշումը արդի գիտական և վերլուծական գրականության մեջ։ Այն ընդգրկում է քաղաքական գիտության, սոցիոլոգիայի, պատմության, տնտեսագիտության, իրավագիտության, միջազգային հարաբերությունների և հարակից այլ ուղղությունների հրատարակություններ, որոնք արտացոլում են հասարակական գործընթացների ուսումնասիրության ժամանակակից մոտեցումները և տեսական զարգացումները։ Ցուցիչը կազմվում է գրադարանային նոր ստացումների և հրատարակչական տվյալների հիման վրա՝ ապահովելով տեղեկատվության համակարգված ներկայացում և մատչելիություն մասնագիտական շրջանակների համար։ Այն ծառայում է որպես կարևոր տեղեկատվական գործիք գիտական հետազոտությունների, ուսումնական գործընթացի և վերլուծական աշխատանքի համար՝ օգնելով հետևել ոլորտի նոր գրականությանը, գնահատել դրա գիտական արժեքը և կիրառելիությունը հասարակական-քաղաքական երևույթների ուսումնասիրության մեջ։

Медицина

Այս գիտական աշխատանքը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետությունում մանկական մահացության ցուցանիշների, դրանց փոփոխության դինամիկայի, հիմնական պատճառների և հետագա նվազեցման հնարավորությունների համակողմանի ուսումնասիրությանը 1992-2002 թվականների ժամանակահատվածում։ Հետազոտությունը կարևոր նշանակություն ունի ինչպես բժշկագիտության և հանրային առողջապահության, այնպես էլ երկրի ժողովրդագրական զարգացման տեսանկյունից, քանի որ մանկական մահացության մակարդակը բնակչության առողջության, սոցիալ-տնտեսական պայմանների և առողջապահական համակարգի արդյունավետության կարևոր ցուցանիշներից է։ Աշխատանքում ուսումնասիրության առարկան դիտարկվում է ոչ միայն որպես վիճակագրական ցուցանիշ, այլև որպես բազմագործոն երևույթ, որի վրա կարող են ազդել հղիության և ծննդաբերության ընթացքը, նորածնի առողջական վիճակը, բժշկական օգնության հասանելիությունն ու որակը, ընտանիքի սոցիալական պայմանները, բնակչության առողջապահական գրագիտությունը, սնուցումը, վարակիչ հիվանդությունների տարածվածությունը և շրջակա միջավայրի գործոնները։ Հետազոտվող ժամանակաշրջանը Հայաստանի համար առանձնահատուկ նշանակություն ունի, քանի որ 1990-ական թվականներին երկիրը անցնում էր սոցիալ-տնտեսական և ինստիտուցիոնալ լուրջ փոփոխությունների միջով, որոնք անդրադարձել են նաև առողջապահության ֆինանսավորմանը, բուժծառայությունների կազմակերպմանը և բնակչության կենսապայմաններին։ Աշխատանքում կարող է ներկայացվել մանկական մահացության ցուցանիշների փոփոխության տարեկան դինամիկան՝ հնարավորություն տալով բացահայտելու ընդհանուր միտումները, բարձրացման կամ նվազման փուլերը և դրանց հնարավոր պատճառները։ Առանձին ուշադրություն է դարձվում նորածնային և հետնորածնային մահացությանը, քանի որ կյանքի առաջին օրերի և ամիսների ընթացքում մահացության վրա ազդող պատճառներն ու կանխարգելման մեխանիզմները միմյանցից տարբերվում են։ Ուսումնասիրության կարևոր բաղադրիչ է մանկական մահացության պատճառական կառուցվածքի վերլուծությունը։ Կարող են դիտարկվել պերինատալ շրջանի հետ կապված վիճակները, բնածին արատները, շնչառական և վարակիչ հիվանդությունները, սնուցման հետ կապված խնդիրները, ինչպես նաև արտաքին և սոցիալական միջավայրի որոշ գործոններ։ Պատճառների համակարգված ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս առանձնացնելու այն գործոնները, որոնց կանխարգելումը կարող է առավել էական ազդեցություն ունենալ մանկական մահացության նվազեցման վրա։ Հետազոտության շրջանակում կարող են վերլուծվել նաև առողջապահական ծառայությունների կազմակերպման առանձնահատկությունները՝ նախածննդյան հսկողությունից և ծննդօգնությունից մինչև նորածնային և մանկական բժշկական օգնություն։ Կարևոր է գնահատել բուժօգնության ժամանակին հասանելիությունը, մասնագիտացված ծառայությունների հնարավորությունները, բժշկական անձնակազմի պատրաստվածությունը, ախտորոշման և բուժման մեթոդների կիրառումը, ինչպես նաև առաջնային բուժօգնության դերը երեխաների հիվանդությունների վաղ հայտնաբերման և կանխարգելման գործում։ Աշխատանքը կարող է անդրադառնալ նաև մանկական մահացության վիճակագրական հաշվառման և տվյալների հավաստիության հարցերին։ Ծնունդների և մահերի գրանցման ամբողջականությունն ու միջազգային չափորոշիչներին համապատասխանությունը կարևոր են ցուցանիշների ճիշտ գնահատման համար, քանի որ վիճակագրական հաշվառման առանձնահատկությունները կարող են ազդել տարբեր տարիների և տարբեր երկրների տվյալների համադրելիության վրա։ Մեծ նշանակություն ունի նաև մանկական մահացության սոցիալական և տարածքային տարբերությունների ուսումնասիրությունը։ Քաղաքային և գյուղական բնակավայրերի, տարբեր մարզերի կամ սոցիալ-տնտեսական պայմաններ ունեցող ընտանիքների միջև առողջապահական ծառայությունների հասանելիության տարբերությունները կարող են արտահայտվել երեխաների առողջության և մահացության ցուցանիշներում։ Այս համատեքստում աշխատանքը կարող է ընդգծել առավել խոցելի խմբերի համար նպատակային կանխարգելիչ և բժշկական ծրագրերի անհրաժեշտությունը։ Հետազոտության կարևոր հատվածը մանկական մահացության հետագա նվազեցման ուղիների հիմնավորումն է։ Այդ ուղղությամբ կարող են առաջարկվել հղիների նախածննդյան հսկողության բարելավում, անվտանգ ծննդօգնության զարգացում, նորածնային ինտենսիվ և մասնագիտացված խնամքի կատարելագործում, երեխաների հիվանդությունների վաղ հայտնաբերում և ժամանակին բուժում, պատվաստումների և վարակների կանխարգելման ծրագրերի արդյունավետ իրականացում, երեխաների ճիշտ սնուցման խթանում և ծնողների առողջապահական իրազեկվածության բարձրացում։ Առանձնահատուկ նշանակություն ունի առաջնային բուժօգնության ամրապնդումը, քանի որ մանկական բազմաթիվ հիվանդությունների վաղ հայտնաբերումը և ճիշտ վարումը կարող են կանխել ծանր բարդությունների զարգացումը։ Աշխատանքի շրջանակում կարող է հիմնավորվել նաև առողջապահական համակարգի տարբեր օղակների միջև համագործակցության անհրաժեշտությունը՝ ապահովելու մոր և երեխայի առողջության շարունակական և համակարգված պաշտպանությունը։ Հետազոտության մեթոդաբանական հիմքը կարող է ներառել վիճակագրական տվյալների վերլուծություն, ցուցանիշների դինամիկայի ուսումնասիրություն, պատճառական կառուցվածքի գնահատում, համեմատական վերլուծություն և բժշկական ու սոցիալական գործոնների փոխկապակցվածության ուսումնասիրություն։ Ստացված արդյունքները կարող են օգտագործվել առողջապահական քաղաքականության առաջնահերթությունների որոշման, կանխարգելիչ ծրագրերի մշակման և մանկական բժշկական ծառայությունների կազմակերպման կատարելագործման համար։ Աշխատանքի ընդհանուր նշանակությունն այն է, որ այն մանկական մահացության խնդիրը դիտարկում է բազմակողմանիորեն՝ համադրելով բժշկական, սոցիալական, ժողովրդագրական և կազմակերպական գործոնները։ Նման մոտեցումը հնարավորություն է տալիս ոչ միայն գնահատել տվյալ ժամանակահատվածում արձանագրված փոփոխությունները, այլև բացահայտել այն հիմնական ուղղությունները, որոնց զարգացումը կարող է նպաստել երեխաների առողջության պահպանմանը, կանխարգելելի մահերի նվազեցմանը և Հայաստանի Հանրապետությունում մոր ու մանկան առողջության պաշտպանության համակարգի հետագա կատարելագործմանը։