Հայաստանի արդյունաբերական կերարտադրության տնտեսական արդյունավետության բարձրացումը

Менеджмент

Կազմակերպությունը որպես կառավարման օբյեկտ ներկայացնում է սոցիալական և տնտեսական համակարգ, որի շրջանակներում իրականացվում են նպատակաուղղված գործունեություններ՝ ռեսուրսների արդյունավետ օգտագործման, գործընթացների համակարգման և արդյունքների ապահովման համար։ Կազմակերպությունը կարող է լինել ցանկացած կառուցվածքային միավոր՝ ձեռնարկություն, պետական հաստատություն, կրթական կամ առողջապահական կազմակերպություն, որտեղ գոյություն ունեն հստակ նպատակներ, դերաբաշխում և կառավարման համակարգ։ Որպես կառավարման օբյեկտ՝ կազմակերպությունը ենթարկվում է տարբեր ներքին և արտաքին ազդեցությունների, որոնց թվում են շուկայի պայմանները, օրենսդրական կարգավորումները, տեխնոլոգիական փոփոխությունները և մարդկային գործոնները։ Կառավարման հիմնական նպատակը կազմակերպության ներսում արդյունավետության բարձրացումն է՝ ապահովելով ռեսուրսների ճիշտ բաշխում, աշխատանքի կազմակերպում, վերահսկողություն և մոտիվացիա։ Կազմակերպությունում կառավարումը ներառում է պլանավորում, կազմակերպում, ղեկավարում և վերահսկում, որոնք միասին կազմում են կառավարման ամբողջական ցիկլը։ Կարևոր է նաև հաղորդակցական համակարգերի դերը, քանի որ տեղեկատվության հոսքը ապահովում է որոշումների կայացման որակը և արագությունը։ Կազմակերպությունը որպես կառավարման օբյեկտ դիտարկվում է որպես բաց համակարգ, որը մշտապես փոխազդում է իր շրջակա միջավայրի հետ և պետք է հարմարվի փոփոխվող պայմաններին՝ պահպանելով իր մրցունակությունը և կայունությունը։

Журналистика

Այս ուսումնասիրությունը վերաբերում է հեռուստատեսության զարգացման ժամանակակից միտումներին և հիմնախնդիրներին՝ Հայաստանի Հանրապետությունում, որտեղ մեդիա համակարգը անցել է զգալի տեխնոլոգիական և բովանդակային փոփոխությունների։ Նյութում վերլուծվում է հեռուստատեսության դերը որպես հանրային հաղորդակցության հիմնական միջոցներից մեկի, ինչպես նաև դրա փոխակերպումը թվային տեխնոլոգիաների, ինտերնետային հարթակների և սոցիալական մեդիայի ազդեցության ներքո։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում բովանդակային քաղաքականությանը, հեռուստատեսային ծրագրերի որակին, լսարանի վարքագծի փոփոխություններին և մեդիա շուկայի մրցակցային միջավայրին։ Աշխատությունը նաև ընդգծում է ֆինանսավորման, սեփականության կառուցվածքի և կարգավորող մեխանիզմների հետ կապված խնդիրները, որոնք ազդում են հեռուստատեսության անկախության և բազմակարծության վրա։ Միաժամանակ դիտարկվում են թվայնացման գործընթացները, նոր մեդիա ձևաչափերի ներդրումը և հեռուստատեսության՝ որպես ավանդական մեդիա հարթակի վերափոխման հեռանկարները ժամանակակից տեղեկատվական միջավայրում։

Педагогика

Աշխատությունը նվիրված է միջին դպրոցում գոյականի բառաքերականական առանձնահատկությունների ուսուցման մեթոդական հնարավորությունների ուսումնասիրությանը՝ դրանք դիտարկելով սովորողների ակտիվ և պասիվ բառապաշարի հարստացման կարևոր միջոց։ Հետազոտության առանցքում քերականական գիտելիքների և բառապաշարային աշխատանքի փոխկապակցված կազմակերպումն է, որի միջոցով սովորողները ոչ միայն յուրացնում են գոյականի ձևաբանական հատկանիշները, այլև ընդլայնում են բառերի իմաստների, գործածության ոլորտների և ոճական հնարավորությունների վերաբերյալ իրենց գիտելիքները։ Քննվում են գոյականի բառաքերականական կարգերի ուսուցման բովանդակությունը, դրանց ներկայացման հաջորդականությունը և տարիքային առանձնահատկություններին համապատասխան մեթոդների ընտրությունը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում գոյականների իմաստային խմբերի, հատուկ և հասարակ անունների, անձնանիշ և իրանիշ բառերի, թվի, հոլովման ու առման հետ կապված լեզվական երևույթների ուսուցմանը՝ դրանք կապելով բառապաշարի նպատակային զարգացման հետ։ Կարևորվում է այն մոտեցումը, ըստ որի քերականական նյութը չպետք է յուրացվի մեկուսացված ձևով, այլ պետք է ուսումնասիրվի կենդանի խոսքի, գեղարվեստական և տեղեկատվական տեքստերի, բառարանային աշխատանքի ու հաղորդակցական առաջադրանքների միջոցով։ Տարբեր համատեքստերում գոյականների գործածության դիտարկումը հնարավորություն է տալիս սովորողներին տարբերակել բառերի հիմնական և փոխաբերական իմաստները, հասկանալ հոմանիշային ու հականիշային հարաբերությունները, ճանաչել բազմիմաստ բառերը և գիտակցաբար ընտրել խոսքային իրավիճակին համապատասխան բառամիավորներ։ Հետազոտության մեջ կարևոր տեղ կարող են զբաղեցնել բառային վարժությունները, տեքստային առաջադրանքները, բառերի խմբավորումը, բառակազմական դիտարկումները, բառարաններից օգտվելը և ինքնուրույն խոսք կառուցելու աշխատանքները։ Ուսուցման արդյունավետության տեսանկյունից ընդգծվում է սովորողի ակտիվ մասնակցությունը, երբ քերականական կանոնի յուրացումը զուգակցվում է բառերի որոնման, համեմատության, դասակարգման և խոսքում կիրառման հետ։ Նման աշխատանքը նպաստում է ոչ միայն բառապաշարի քանակական ընդլայնմանը, այլև բառերի իմաստային նրբությունների ընկալմանը, գրավոր ու բանավոր խոսքի ճշգրտությանը և լեզվական մտածողության զարգացմանը։ Ընդհանուր առմամբ հետազոտությունը համադրում է հայոց լեզվի քերականության, բառագիտության և դասավանդման մեթոդիկայի մոտեցումները՝ նպատակ ունենալով գոյականի ուսուցումը դարձնել սովորողների բառապաշարի զարգացման և խոսքային կարողությունների կատարելագործման արդյունավետ միջոց։

Литература

Այս գիրքը նվիրված է Պարույր Սևակի ստեղծագործական ուղուն՝ ընդգծելով նրա դերը որպես 20-րդ դարի հայ պոեզիայի նորարար և գաղափարական մեծ ուժ։ Աշխատությունում վերլուծվում են Սևակի բանաստեղծական աշխարհը, նրա լեզվական նորարարությունները, պատկերային մտածողությունը և մարդու ու ժամանակի հարաբերությունների խորքային մեկնաբանությունները։ Հեղինակը առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձնում Սևակի քաղաքացիական դիրքորոշմանը, ազգային և համամարդկային թեմաների համադրմանը, ինչպես նաև նրա պոեզիայի փիլիսոփայական շերտերին։ Նյութում Սևակի ստեղծագործական գործունեությունը դիտարկվում է որպես «սխրանք»՝ իր ժամանակի գրական սահմանները հաղթահարելու, նոր արտահայտչաձևեր ստեղծելու և հայ պոեզիան նոր մակարդակի բարձրացնելու առումով։ Գիրքը համադրում է գրականագիտական վերլուծությունը և պատմական համատեքստը՝ ընթերցողին հնարավորություն տալով խորապես հասկանալ Սևակի արվեստի նշանակությունը։

История

Աշխատությունը նվիրված է XIX դարի վերջից մինչև XX դարի սկիզբը Օսմանյան կայսրությունում հայ բնակչության նկատմամբ իրականացված բռնի կրոնափոխության քաղաքականության պատմական ուսումնասիրությանը՝ այն դիտարկելով պետական, հասարակական, կրոնական և ժողովրդագրական գործընթացների համատեքստում։ Հիմնական ուշադրությունը կենտրոնացված է այն մեխանիզմների և պայմանների վրա, որոնց միջոցով հայերի մի մասը հարկադրված էր հրաժարվել քրիստոնեական ինքնությունից և ընդունել իսլամ՝ բռնությունների, տեղահանությունների, սոցիալական ճնշումների և գոյատևման ծայրահեղ պայմանների ազդեցությամբ։ Քննության են առնվում XIX դարի վերջին Օսմանյան կայսրությունում հայերի իրավական և հասարակական դրության փոփոխությունները, կենտրոնական և տեղական իշխանությունների քաղաքականությունը, ինչպես նաև կրոնական պատկանելության նշանակությունը կայսրության հասարակական կառուցվածքում։ Առանձին ուշադրություն է հատկացվում այն պատմական ժամանակաշրջաններին, երբ հայ բնակչության նկատմամբ բռնաճնշումների ուժեղացումը ուղեկցվել է կրոնափոխության դեպքերի տարածմամբ։ Դիտարկվում են անհատական և խմբային կրոնափոխությունների տարբեր հանգամանքները՝ փորձելով տարբերակել ազատ ընտրության, հարկադրանքի, ֆիզիկական անվտանգության ապահովման և ընտանիքի անդամների պահպանման նպատակով կատարված որոշումների հնարավոր դրդապատճառները։ Կարևորվում է նաև կանանց և երեխաների առանձնահատուկ դրությունը, քանի որ զանգվածային բռնությունների և տեղահանությունների պայմաններում նրանք հաճախ հայտնվում էին ընտանիքից և համայնքային միջավայրից կտրված վիճակում՝ ենթարկվելով ինքնության փոփոխման տարբեր ձևերի։ Ուսումնասիրվում են անունների, լեզվական միջավայրի, կրոնական պատկանելության և ընտանեկան կապերի փոփոխությունները՝ որպես ավելի լայն ինքնության վերափոխման գործընթացի բաղադրիչներ։ Քննության են առնվում կենտրոնական իշխանությունների հրահանգների, տեղական վարչական կառույցների գործունեության և տարբեր շրջաններում իրականացված քաղաքականության հարաբերակցությունը՝ հաշվի առնելով, որ գործելակերպը կարող էր տարբեր լինել ըստ ժամանակաշրջանի և տարածաշրջանի։ Հետազոտության կարևոր ուղղություններից է բռնի կրոնափոխության և ժողովրդագրական քաղաքականության փոխկապակցվածության ուսումնասիրությունը։ Կրոնական ինքնության փոփոխությունը դիտարկվում է ոչ միայն հավատքի հարցի, այլև համայնքային պատկանելության, սոցիալական կարգավիճակի, մշակութային ժառանգության և ազգային ինքնության պահպանման համատեքստում։ Առանձին ուշադրություն է հատկացվում Հայոց ցեղասպանության տարիներին կրոնափոխության երևույթին՝ որպես հայ բնակչության նկատմամբ իրականացված հալածանքների և ինքնության քայքայման քաղաքականության բաղադրիչներից մեկին։ Միաժամանակ կարևոր է տարբերակել պաշտոնական քաղաքականությունը, տեղական նախաձեռնությունները և անհատական գործողությունները՝ պատմական գործընթացը հնարավորինս բազմակողմանի ներկայացնելու համար։ Աղբյուրագիտական տեսանկյունից կարևոր նշանակություն ունեն օսմանյան վարչական փաստաթղթերը, դիվանագիտական հաղորդագրությունները, եկեղեցական նյութերը, հուշագրությունները, վկայությունները և ժամանակակիցների արձանագրությունները, որոնց համադրումը հնարավորություն է տալիս վերականգնել կրոնափոխության տարածվածությունը, պայմանները և հետևանքները։ Քննության են առնվում նաև պատերազմի ավարտից հետո նախկին ինքնությանը վերադառնալու, ընտանիքի անդամներին որոնելու և համայնքային կապերը վերականգնելու հետ կապված խնդիրները։ Այս գործընթացները ցույց են տալիս, որ կրոնափոխությունը շատ դեպքերում չէր սահմանափակվում կրոնական պատկանելության պաշտոնական փոփոխությամբ, այլ երկարաժամկետ ազդեցություն էր ունենում անհատի ընտանեկան, սոցիալական և մշակութային կյանքի վրա։ Հետազոտությունը հնարավորություն է տալիս ավելի ամբողջական պատկերացում կազմել ուշ օսմանյան ժամանակաշրջանի հայ բնակչության պատմության, կրոնական քաղաքականության և հարկադիր ինքնափոխության մեխանիզմների մասին։ Այն կարևոր է նաև զանգվածային բռնությունների պայմաններում կրոնական ու մշակութային ինքնության պահպանման և փոփոխման գործընթացների ուսումնասիրության համար և կարող է օգտակար լինել հայոց պատմության, ցեղասպանագիտության, օսմանագիտության, կրոնագիտության, պատմական ժողովրդագրության և մարդու իրավունքների պատմության ուսումնասիրությամբ զբաղվող հետազոտողների, դասախոսների և ուսանողների համար։

Технология

Աշխատանքը նվիրված է էլեկտրոնային սխեմաների ավտոմատացված նախագծման համակարգերի ռեգրեսիոն թեստավորման միջոցների մշակմանը՝ ծրագրային և նախագծային գործընթացների հուսալիության ու արդյունքների ճշգրտության բարձրացման նպատակով։ Ուսումնասիրության հիմքում ռեգրեսիոն թեստավորման խնդիրն է, որի անհրաժեշտությունն առաջանում է այն դեպքում, երբ նախագծման համակարգում կատարված փոփոխությունները, նոր գործառույթների ավելացումը կամ առկա բաղադրիչների կատարելագործումը կարող են ազդել նախկինում ճիշտ աշխատող հնարավորությունների վրա։ Քննարկվում են էլեկտրոնային սխեմաների նախագծման ավտոմատացված համակարգերի առանձնահատկությունները, դրանց աշխատանքի ստուգման մոտեցումները և այն մեթոդները, որոնց միջոցով հնարավոր է համակարգված կերպով բացահայտել փոփոխությունների հետևանքով առաջացած սխալները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում թեստային հավաքածուների ձևավորմանը, թեստերի ավտոմատ կատարմանը, ստացված արդյունքների համեմատությանը նախապես սահմանված ակնկալվող արդյունքների հետ և հայտնաբերված շեղումների վերլուծությանը։ Աշխատանքի կարևոր ուղղություններից է ռեգրեսիոն թեստավորման արդյունավետության բարձրացումը՝ թեստերի ընտրության, առաջնահերթության սահմանման, կրկնվող գործընթացների ավտոմատացման և նախագծման համակարգի տարբեր բաղադրիչների փոխազդեցության վերահսկման միջոցով։ Ուսումնասիրությունը կարող է ներառել նաև թեստավորման միջոցների կառուցվածքի և աշխատանքի կազմակերպման սկզբունքների մշակում, դրանց կիրառման ալգորիթմների ընտրություն և գործնական արդյունավետության գնահատում։ Նման մոտեցումը հնարավորություն է տալիս կրճատել փոփոխություններից հետո համակարգի ստուգման համար անհրաժեշտ ժամանակը, բարձրացնել սխալների հայտնաբերման հավանականությունը և ապահովել նախագծման գործիքների կայուն աշխատանքը։ Աշխատանքի արդյունքները կարող են կիրառական նշանակություն ունենալ էլեկտրոնային նախագծման ծրագրային համակարգերի մշակման և սպասարկման գործընթացներում, հատկապես այն միջավայրերում, որտեղ նախագծերի բարդության աճը պահանջում է ավտոմատացված և բազմակի կրկնվող թեստավորման մեխանիզմների օգտագործում։ Այն կարող է օգտակար լինել ծրագրային ճարտարագիտության, էլեկտրոնային սխեմաների նախագծման, ավտոմատացված թեստավորման և համակարգերի որակի ապահովման ոլորտներով զբաղվող ուսանողների, հետազոտողների և մասնագետների համար: