Հայ Բագրատունիների տերությունը (պատմաաշխարհագրական ուսումնասիրություն)

Лингвистика

Այս աշխատությունը նվիրված է Սոմերհոլդ Մոեմի ստեղծագործություններում գնահատողական բայ-հիշատակի կիրառման լեզվական առանձնահատկությունների ուսումնասիրությանը։ Նյութում վերլուծվում են գնահատողական առականների կոմբինատորային հնարավորությունները՝ տարբեր համատեքստերում, դրանց դերակատարությունը կերպարների բնութագրում, սյուժետային զարգացումներում և հեղինակի ոճի ձևավորման գործընթացում։ Աշխատությունը ընդգրկում է թե թեորետիկ հիմունքներ՝ կապված արժեքի, ինտենսիվության և սուբյեկտիվության արտահայտման հետ, և կիրառական վերլուծություն՝ խոսքի համատեքստում գնահատողական առականների տեղակայման օրինակներով։ Նյութը թույլ է տալիս հասկանալ, թե ինչպես Մոեմը օգտագործում է լեզվական միջոցները ընթերցողի գնահատականային ընկալությունը ձևավորելու համար, ինչպես նաև լույս է սփռում անգլիական գրականության լեզվական յուրահատկությունների և ձևավորման մեխանիզմների վրա։

Информатика

Այս աշխատանքը նվիրված է անհատական համակարգիչների հատուկ ընդլայնման քարտերի (expansion boards) ծրագրային ապահովման ավտոմատ գեներացման մեթոդներին՝ ընդգրկելով ինչպես համակարգային, այնպես էլ սարքավորումային մակարդակների փոխազդեցությունը։ Նյութում վերլուծվում են այն ալգորիթմներն ու ծրագրային գործիքակազմերը, որոնք թույլ են տալիս ավտոմատ կերպով ստեղծել վարորդներ (drivers), կարգավորման մոդուլներ և սարքավորման հետ կապ ապահովող միջերեսներ՝ նվազեցնելով ձեռքով ծրագրավորման ծավալը և սխալների հավանականությունը։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում սարք-ծրագրային համատեղ նախագծման սկզբունքներին, միկրոկոնտրոլերների և համակարգային ավտոբուսների հետ աշխատանքի առանձնահատկություններին, ինչպես նաև կոդի գեներացման ձևական մոդելներին։ Աշխատությունը նաև ընդգծում է զարգացման ավտոմատացման դերը համակարգչային ճարտարապետության բարդացման պայմաններում՝ առաջարկելով լուծումներ, որոնք բարձրացնում են ընդլայնման քարտերի ինտեգրման արագությունն ու հուսալիությունը։

Другие предметы

Աշխատությունը նվիրված է դդմիկի սերմերի նախացանքային մշակման ժամանակ տարբեր ֆիզիկական գործոնների կիրառման ազդեցության ուսումնասիրությանը՝ բույսերի աճի, զարգացման, բերքատվության և ստացված սերմանյութի որակական ցուցանիշների տեսանկյունից՝ պարարտացման տարբեր պայմաններում։ Հետազոտության շրջանակում նախացանքային մշակումը դիտարկվում է որպես գյուղատնտեսական մշակաբույսերի կենսաբանական ներուժի առավել արդյունավետ օգտագործմանը նպաստող ագրոտեխնիկական միջոցառում։ Ուսումնասիրվում է ֆիզիկական ազդեցությունների հնարավոր դերը սերմերի ծլունակության, ծլման արագության, բույսերի սկզբնական զարգացման, վեգետատիվ աճի և հետագա պտղաբերման գործընթացներում։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում նախացանքային մշակման և բույսերի սնուցման պայմանների փոխազդեցությանը, քանի որ պարարտացման մակարդակը կարող է էականորեն ազդել կիրառվող միջոցների արդյունավետության վրա։ Համեմատվում են պարարտացման տարբեր ֆոներում աճեցվող բույսերի կենսաչափական, ֆիզիոլոգիական և արտադրական ցուցանիշները՝ նպատակ ունենալով բացահայտել առավել նպաստավոր համակցությունները։ Գնահատվում են բերքի քանակական և որակական բնութագրերը, բույսերի զարգացման փուլերի ընթացքը, պտղատվության առանձնահատկությունները և մշակության պայմանների ազդեցությունը ընդհանուր արդյունավետության վրա։ Կարևոր տեղ է հատկացվում նաև ստացված սերմերի որակի ուսումնասիրությանը՝ դիտարկելով դրանց կենսունակությունը, ծլունակությունը, ֆիզիկական հատկությունները և հետագա օգտագործման համար կարևոր այլ ցուցանիշներ։ Հետազոտությունը հնարավորություն է տալիս պարզելու, թե նախացանքային ֆիզիկական մշակման ազդեցությունը որքանով է պահպանվում բույսի զարգացման տարբեր փուլերում և ինչպիսի կապ ունի վերջնական բերքատվության ու սերմանյութի որակի հետ։ Առանձին վերլուծության առարկա կարող են լինել պարարտանյութերի կիրառման մակարդակների և ֆիզիկական մշակման տարբերակների համատեղ ազդեցությունները, ինչը կարևոր է ագրոտեխնիկական միջոցառումների համալիր համակարգի մշակման համար։ Ստացված տվյալների համադրումը կարող է հնարավորություն տալ ընտրելու մշակման այնպիսի տարբերակներ, որոնք նպաստում են արտադրողականության բարձրացմանը՝ միաժամանակ ապահովելով բարձրորակ սերմանյութի ստացում և օգտագործվող ռեսուրսների առավել արդյունավետ կառավարում։ Աշխատանքի արդյունքները կարող են գործնական նշանակություն ունենալ բանջարաբուծության և սերմնաբուծության տեխնոլոգիաների կատարելագործման, պարարտացման համակարգերի օպտիմալացման և մշակաբույսերի աճի խթանման ոչ քիմիական մեթոդների կիրառման համար։ Հետազոտությունը կարող է հետաքրքրություն ներկայացնել ագրոնոմիայի, բանջարաբուծության, բույսերի ֆիզիոլոգիայի, սերմնաբուծության և գյուղատնտեսական տեխնոլոգիաների ոլորտներում աշխատող մասնագետների, հետազոտողների ու ուսանողների համար։

Экономика

Աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետությունում ապահովագրական շուկայի ձևավորման, գործունեության և զարգացման հիմնական հիմնախնդիրների ուսումնասիրությանը, ինչպես նաև դրանց հաղթահարման տնտեսական, կազմակերպական, ֆինանսական և ինստիտուցիոնալ ուղիների հիմնավորմանը։ Հիմնական ուշադրությունը կենտրոնացված է ապահովագրական համակարգի դերի գնահատման վրա՝ որպես ֆինանսական շուկայի կարևոր բաղադրիչ, որը նպաստում է տնտեսական ռիսկերի վերաբաշխմանը, տնտեսավարող սուբյեկտների և քաղաքացիների գույքային շահերի պաշտպանությանը, ֆինանսական կայունության ապահովմանը և երկարաժամկետ ֆինանսական ռեսուրսների ձևավորմանը։ Քննության են առնվում ապահովագրական շուկայի կառուցվածքը, ապահովագրական կազմակերպությունների գործունեության առանձնահատկությունները, առաջարկվող ծառայությունների տեսակները, ապահովագրավճարների և հատուցումների շարժընթացը, շուկայի կենտրոնացվածության մակարդակը և մրցակցային միջավայրի ձևավորման խնդիրները։ Առանձին ուշադրություն է հատկացվում ապահովագրական ծառայությունների նկատմամբ պահանջարկի ձևավորմանը և բնակչության ու կազմակերպությունների ապահովագրական վարքագծի վրա ազդող գործոններին։ Դիտարկվում են եկամուտների մակարդակի, ֆինանսական գրագիտության, ապահովագրական մշակույթի, ծառայությունների հասանելիության և ապահովագրական կազմակերպությունների նկատմամբ վստահության ազդեցությունները շուկայի զարգացման վրա։ Կարևորվում է կամավոր ապահովագրության տեսակների ընդլայնման խնդիրը, քանի որ շուկայի կայուն զարգացումը չի կարող հիմնվել միայն պարտադիր ապահովագրական մեխանիզմների վրա։ Քննության են առնվում գույքային, անձնական, պատասխանատվության, առողջության, գյուղատնտեսական և ձեռնարկատիրական ռիսկերի ապահովագրության զարգացման հնարավորությունները։ Առանձին նշանակություն է տրվում ապահովագրական ընկերությունների ֆինանսական կայունությանը և վճարունակությանը։ Ուսումնասիրվում են ապահովագրական պահուստների ձևավորման, սեփական կապիտալի բավարարության, ակտիվների տեղաբաշխման և ներդրումային քաղաքականության հարցերը։ Ապահովագրական կազմակերպությունների կողմից ստանձնած պարտավորությունների ժամանակին և ամբողջական կատարումը դիտարկվում է որպես շուկայի նկատմամբ հասարակական վստահության կարևոր նախապայման։ Այդ պատճառով կարևորվում են ռիսկերի կառավարման, ֆինանսական վերահսկողության և ընկերությունների գործունեության գնահատման արդյունավետ մեխանիզմները։ Ուսումնասիրվում է վերաապահովագրության նշանակությունը՝ հատկապես մեծածավալ և հազվադեպ, սակայն ֆինանսական զգալի հետևանքներ առաջացնող ռիսկերի կառավարման տեսանկյունից։ Վերաապահովագրական հարաբերությունները հնարավորություն են տալիս ապահովագրական ընկերություններին վերաբաշխել ստանձնած ռիսկերը և պահպանել ֆինանսական կայունությունը խոշոր ապահովագրական դեպքերի պայմաններում։ Հայաստանի համեմատաբար փոքր շուկայի պայմաններում կարևորվում է նաև միջազգային վերաապահովագրական համակարգերի հետ համագործակցությունը։ Առանձին ուշադրություն է հատկացվում ապահովագրական շուկայի պետական կարգավորմանն ու վերահսկողությանը։ Քննության են առնվում լիցենզավորման, ֆինանսական հաշվետվողականության, վճարունակության պահանջների, սպառողների իրավունքների պաշտպանության և ապահովագրական կազմակերպությունների գործունեության վերահսկման մեխանիզմները։ Արդյունավետ կարգավորումը դիտարկվում է որպես շուկայի կայունության և ապահովադիրների շահերի պաշտպանության կարևոր պայման, սակայն միաժամանակ կարևորվում է այնպիսի կարգավորող միջավայրի ձևավորումը, որը չի սահմանափակի առողջ մրցակցությունը և նոր ապահովագրական ծառայությունների զարգացումը։ Դիտարկվում են ապահովագրական շուկայի մրցակցային միջավայրի առանձնահատկությունները, ընկերությունների միջև մրցակցության ազդեցությունը ծառայությունների գների, որակի և տեսականու վրա։ Կարևորվում է ապահովագրական արտադրանքների բազմազանեցումը և տարբեր սոցիալական ու տնտեսական խմբերի պահանջներին համապատասխան ծառայությունների մշակումը։ Շուկայի ընդլայնման կարևոր ուղղություն է դիտարկվում նաև ապահովագրական ծառայությունների տարածքային հասանելիության բարձրացումը, որպեսզի դրանք կենտրոնացած չլինեն միայն խոշոր քաղաքներում և հասանելի լինեն նաև մարզերի բնակչությանն ու տնտեսավարողներին։ Առանձին քննության առարկա է ապահովագրական սակագների ձևավորումը։ Սակագների տնտեսապես հիմնավորված մակարդակը պետք է միաժամանակ ապահովի ընկերությունների ֆինանսական կայունությունը և ծառայությունների ընդունելի արժեքը հաճախորդների համար։ Այդ նպատակով կարևորվում են վիճակագրական տվյալների կուտակումը, ապահովագրական դեպքերի հաճախականության և վնասների չափի գնահատումը, ակտուարական հաշվարկների կատարելագործումը և ռիսկերի տարբերակված դասակարգումը։ Ապահովագրական շուկայի զարգացման խնդիրները դիտարկվում են նաև երկրի ընդհանուր տնտեսական միջավայրի հետ փոխկապակցված։ Տնտեսական աճը, բնակչության եկամուտները, ձեռնարկատիրության զարգացումը, վարկային շուկան, ներդրումային ակտիվությունը և ֆինանսական համակարգի նկատմամբ վստահությունը կարող են անմիջականորեն ազդել ապահովագրական ծառայությունների պահանջարկի վրա։ Միաժամանակ զարգացած ապահովագրական համակարգը կարող է նպաստել տնտեսական կայունությանը՝ նվազեցնելով անկանխատեսելի իրադարձությունների ֆինանսական հետևանքները տնտեսավարող սուբյեկտների և տնային տնտեսությունների համար։ Առանձին ուշադրություն է հատկացվում գյուղատնտեսական ապահովագրության զարգացման հնարավորություններին։ Հայաստանի գյուղատնտեսությունը զգալիորեն կախված է բնական և բնակլիմայական գործոններից, ինչի պատճառով ռիսկերի ապահովագրական կառավարումը կարող է կարևոր նշանակություն ունենալ գյուղատնտեսական արտադրողների եկամուտների կայունացման համար։ Քննության են առնվում պետության, ապահովագրական կազմակերպությունների և գյուղատնտեսական արտադրողների համագործակցության հնարավոր մեխանիզմները, ինչպես նաև ապահովագրավճարների մատչելիության և ռիսկերի գնահատման խնդիրները։ Կարևորվում է ապահովագրական մշակույթի և ֆինանսական գրագիտության բարձրացումը։ Ապահովագրության տնտեսական նշանակության, պայմանագրային պայմանների, ապահովագրված ռիսկերի և հատուցման ընթացակարգերի վերաբերյալ հասարակության տեղեկացվածության բարձրացումը կարող է նպաստել ապահովագրական ծառայությունների նկատմամբ վստահության և պահանջարկի աճին։ Միաժամանակ անհրաժեշտ է ապահովել պայմանագրերի հստակությունը, հաճախորդներին տրամադրվող տեղեկատվության հասկանալիությունը և վեճերի լուծման արդյունավետ մեխանիզմները։ Դիտարկվում է նաև ժամանակակից տեղեկատվական տեխնոլոգիաների կիրառումը ապահովագրական ոլորտում։ Թվային ծառայությունները, առցանց պայմանագրերի ձևակերպումը, տվյալների ավտոմատացված մշակումը և հաճախորդների սպասարկման նոր մեխանիզմները կարող են նվազեցնել գործառնական ծախսերը և բարձրացնել ծառայությունների հասանելիությունը։ Տվյալների արդյունավետ օգտագործումը հնարավորություն է տալիս կատարելագործել ռիսկերի գնահատումը, սակագնային քաղաքականությունը և ապահովագրական դեպքերի կարգավորման գործընթացը։ Միաժամանակ կարևորվում են տեղեկատվական անվտանգության և անձնական տվյալների պաշտպանության պահանջները։ Ապահովագրական շուկայի զարգացման հեռանկարները կապվում են իրավական և ինստիտուցիոնալ միջավայրի շարունակական կատարելագործման, մրցակցության խթանման, նոր ապահովագրական արտադրանքների ներդրման, ակտուարական և մասնագիտական կարողությունների զարգացման, միջազգային փորձի արդյունավետ կիրառման և սպառողների վստահության ամրապնդման հետ։ Առանձին նշանակություն է տրվում շուկայի զարգացման երկարաժամկետ ռազմավարությանը, որի շրջանակում անհրաժեշտ է փոխկապակցել պետական կարգավորումը, մասնավոր հատվածի նախաձեռնությունները և ապահովագրական ծառայությունների սպառողների շահերը։ Հետազոտության կիրառական նշանակությունը պայմանավորված է ապահովագրական շուկայի կայունության բարձրացման, ծառայությունների շրջանակի ընդլայնման, ֆինանսական ռիսկերի կառավարման համակարգերի կատարելագործման և ապահովագրության տնտեսական ու սոցիալական դերի ուժեղացման համար համապատասխան առաջարկությունների մշակման հնարավորությամբ։ Նյութը կարող է օգտակար լինել ապահովագրության, ֆինանսների, ակտուարական հաշվարկների, ֆինանսական շուկաների և ռիսկերի կառավարման ոլորտների մասնագետների, ապահովագրական կազմակերպությունների աշխատակիցների, տնտեսագետների, հետազոտողների, պետական կառավարման մարմինների ներկայացուցիչների, դասախոսների և ուսանողների համար։

Педагогика

Աշխատությունը նվիրված է հանրակրթական դպրոցում մաթեմատիկայի ուսուցման գործընթացի միջոցով սովորողների տնտեսագիտական գիտելիքների, հմտությունների և մտածողության ձևավորմանը։ Հետազոտության հիմքում այն գաղափարն է, որ մաթեմատիկան կարող է ծառայել ոչ միայն որպես տեսական գիտելիքների փոխանցման առարկա, այլև որպես արդյունավետ միջոց՝ աշակերտներին իրական տնտեսական հարաբերություններին, իրավիճակներին և որոշումների կայացման գործընթացներին նախապատրաստելու համար։ Այս մոտեցման շրջանակում տնտեսագիտական կրթությունը դիտարկվում է մաթեմատիկայի դասընթացի բովանդակության հետ փոխկապակցված գործընթաց, որի միջոցով սովորողները հնարավորություն են ստանում մաթեմատիկական գիտելիքները կիրառել առօրյա և տնտեսական բնույթի խնդիրների լուծման ժամանակ։ Հատուկ կարևորություն է տրվում այնպիսի հասկացությունների աստիճանական յուրացմանը, ինչպիսիք են եկամուտը, ծախսը, գինը, շահույթը, խնայողությունը, պահանջարկը, առաջարկը, տոկոսը, վարկը, բյուջեն և ռեսուրսների արդյունավետ օգտագործումը։ Դրանց ներմուծումը մաթեմատիկական խնդիրների և իրավիճակների միջոցով նպաստում է նրան, որ աշակերտը տեսական հաշվարկները կապի իրական կյանքի հետ և հասկանա դրանց գործնական նշանակությունը։ Հետազոտության կարևոր ուղղություններից է տնտեսագիտական բովանդակությամբ խնդիրների մշակումը և կիրառումը։ Նման առաջադրանքները կարող են հիմնվել գնումների, ընտանեկան բյուջեի, եկամուտների և ծախսերի հաշվարկի, զեղչերի, տոկոսադրույքների, խնայողությունների, արտադրության, աշխատանքի վարձատրության կամ սահմանափակ ռեսուրսների բաշխման իրավիճակների վրա։ Այսպիսի խնդիրների լուծումը միաժամանակ զարգացնում է աշակերտների մաթեմատիկական մտածողությունը և ձևավորում տնտեսական երևույթները վերլուծելու կարողություն։ Աշխատության մեջ կարևոր տեղ է հատկացվում նաև տնտեսագիտական գրագիտության ձևավորմանը՝ այն հասկանալով ոչ միայն որպես առանձին տնտեսական տերմինների իմացություն, այլև որպես տնտեսական իրավիճակները հասկանալու, տարբերակներ համեմատելու, հիմնավորված ընտրություն կատարելու և որոշումների հնարավոր հետևանքները գնահատելու կարողություն։ Մաթեմատիկական խնդիրների միջոցով աշակերտը կարող է սովորել վերլուծել տվյալները, համեմատել թվային ցուցանիշները, հաշվարկել փոփոխությունները, գնահատել ծախսերի և եկամուտների հարաբերակցությունը և կատարել տրամաբանական եզրահանգումներ։ Այդ պատճառով մաթեմատիկայի դասընթացի տնտեսագիտական ուղղվածությունը նպաստում է նաև սովորողների գործնական և քննադատական մտածողության զարգացմանը։ Ուսումնասիրության մեթոդական արժեքը պայմանավորված է նրանով, որ տնտեսագիտական բովանդակությունը չի ներկայացվում որպես մաթեմատիկայից առանձնացված գիտելիքների ամբողջություն, այլ ինտեգրվում է արդեն ուսումնասիրվող մաթեմատիկական թեմաների մեջ։ Այդպիսի ինտեգրումը կարող է իրականացվել թվաբանական գործողությունների, հարաբերությունների և համեմատությունների, տոկոսների, հավասարումների, ֆունկցիաների, գրաֆիկների, վիճակագրական տվյալների և այլ մաթեմատիկական նյութի ուսումնասիրման ընթացքում։ Արդյունքում սովորողը ոչ միայն լուծում է մաթեմատիկական խնդիր, այլև հասկանում է, թե որտեղ և ինչ նպատակով կարող է կիրառվել տվյալ գիտելիքը։ Այս մոտեցումը հատկապես կարևոր է ժամանակակից կրթության պայմաններում, երբ դպրոցական կրթության նպատակներից է սովորողի պատրաստումը ինքնուրույն կյանքի և իրական սոցիալ-տնտեսական միջավայրում կողմնորոշվելու համար։ Աշխատությունը կարող է հետաքրքրել մաթեմատիկայի ուսուցիչներին, մանկավարժներին, մեթոդիստներին, կրթության կազմակերպիչներին, բուհերի ուսանողներին և այն մասնագետներին, ովքեր ուսումնասիրում են միջառարկայական կապերի, ֆինանսական ու տնտեսագիտական գրագիտության և կիրառական մաթեմատիկական կրթության խնդիրները։ Ընդհանուր առմամբ, ուսումնասիրությունը կարևորում է մաթեմատիկական և տնտեսագիտական կրթության փոխլրացնող բնույթը՝ ցույց տալով, որ մաթեմատիկայի դասընթացը կարող է դառնալ աշակերտների տնտեսական մտածողության ձևավորման արդյունավետ միջավայր՝ միաժամանակ բարձրացնելով մաթեմատիկական գիտելիքների կիրառական նշանակությունն ու սովորողների հետաքրքրվածությունը ուսումնական գործընթացի նկատմամբ։ Հայաստանի կրթական և մեթոդական գրականության մեջ նույնպես առկա են նման մոտեցումներ, մասնավորապես՝ մաթեմատիկայի դասընթացում տնտեսագիտական և ֆինանսական բովանդակությամբ առաջադրանքների ինտեգրման վերաբերյալ ուսումնասիրություններ։

Политология

՝Yerevan Հայաստանի Հանրապետության մայրաքաղաքն է և երկրի քաղաքական, տնտեսական, մշակութային ու գիտակրթական գլխավոր կենտրոնը։ Այն աշխարհի հնագույն բնակավայրերից մեկն է, որի հիմնադրումը ավանդաբար կապվում է Էրեբունի ամրոցի կառուցման հետ մ.թ.ա. 782 թվականին։ Քաղաքը գտնվում է Արարատյան դաշտում՝ Հրազդան գետի ափին, և իր երկար պատմության ընթացքում ձևավորվել է որպես կարևոր վարչական ու մշակութային հանգույց՝ անցնելով ուրարտական, պարսկական, ռուսական կայսերական և խորհրդային շրջաններով, մինչև ժամանակակից անկախ Հայաստանի զարգացումը։ Երևանը համադրում է պատմական շերտերը և արդի քաղաքային միջավայրը՝ ներառելով հնագիտական հուշարձաններ, խորհրդային ճարտարապետական համալիրներ և ժամանակակից կառուցապատում։ Քաղաքը նաև գիտության և կրթության կենտրոն է՝ այստեղ են գտնվում խոշոր համալսարաններ, գիտահետազոտական ինստիտուտներ, մշակութային հաստատություններ, թանգարաններ և արվեստի օջախներ։ Երևանի քաղաքային կյանքը բնութագրվում է ակտիվ մշակութային միջավայրով, զարգացող ենթակառուցվածքներով և տարածաշրջանային նշանակություն ունեցող սոցիալ-տնտեսական դերակատարմամբ՝ հանդիսանալով Հայաստանի պետականության և ազգային ինքնության առանցքային կենտրոններից մեկը։