Հայ-ուկրաինական տնտեսական կապերի զարգացման արդի հիմնախնդիրները

Информатика

Այս գիտական աշխատությունը նվիրված է ոչ գծային դինամիկական համակարգերի ուսումնասիրության մեջ թվային մեթոդների կիրառմանը։ Գրքում ներկայացվում են բարդ մաթեմատիկական մոդելների վերլուծության, լուծման և համակարգչային մոդելավորման ժամանակակից մոտեցումները՝ հատուկ ուշադրություն դարձնելով այն համակարգերին, որոնց վարքագիծը չի կարող ամբողջությամբ նկարագրվել պարզ գծային կախվածություններով։ Քննարկվում են դիֆերենցիալ հավասարումների թվային լուծման եղանակները, կայունության և քաոսային երևույթների ուսումնասիրությունը, ինչպես նաև տարբեր ֆիզիկական, տեխնիկական և ինժեներական գործընթացների մոդելավորման խնդիրները։ Հեղինակը ներկայացնում է տեսական հիմնավորումներ, հաշվարկային ալգորիթմներ և կիրառական օրինակներ, որոնք հնարավորություն են տալիս գնահատել համակարգերի դինամիկան, կանխատեսել դրանց զարգացումը և բացահայտել բարդ վարքագծային օրինաչափությունները։ Աշխատությունը կարող է օգտակար լինել մաթեմատիկոսների, ֆիզիկոսների, ինժեներների, ծրագրավորողների, հետազոտողների և կիրառական մաթեմատիկայի ոլորտում սովորող ուսանողների համար։

Экономика

Փողի ծագումն ու էությունը կապված են հասարակության տնտեսական զարգացման երկարատև գործընթացի հետ, երբ պարզ ապրանքափոխանակությունը աստիճանաբար փոխարինվեց ավելի բարդ և կազմակերպված փոխանակման ձևերով։ Սկզբնական շրջանում մարդիկ փոխանակում էին ապրանքները անմիջականորեն՝ ապրանք առ ապրանք սկզբունքով, սակայն այս համակարգը ուներ սահմանափակումներ, քանի որ միշտ չէր լինում փոխադարձ կարիքների համընկնում։ Տնտեսական հարաբերությունների զարգացումը հանգեցրեց համընդհանուր համարժեքի առաջացման անհրաժեշտությանը, որի միջոցով կարելի էր չափել և փոխանակել բոլոր ապրանքները։ Այդ համարժեքի դերը սկզբում կատարում էին տարբեր ապրանքներ՝ անասուններ, հացահատիկ, մորթիներ, սակայն ժամանակի ընթացքում առանձնացվեցին մետաղները՝ հատկապես ոսկին և արծաթը, որոնք իրենց հատկությունների՝ դիմացկունության, բաժանելիության և հազվադեպության շնորհիվ դարձան առավել հարմար փոխանակման միջոցներ։ Այսպիսով ձևավորվեց փողը՝ որպես համընդհանուր ապրանքային համարժեք։ Փողի էությունը կայանում է նրանում, որ այն հանդիսանում է ապրանքների և ծառայությունների արժեքի չափման, փոխանակման և կուտակման ունիվերսալ միջոց։ Այն կատարում է մի քանի հիմնական ֆունկցիաներ՝ արժեքի չափման, շրջանառության միջոցի, կուտակման, վճարման և համաշխարհային փողի ֆունկցիաներ։ Փողը նաև արտահայտում է հասարակական հարաբերություններ, քանի որ նրա միջոցով իրականացվում է արտադրողների և սպառողների միջև տնտեսական կապը։ Ժամանակակից պայմաններում փողը հիմնականում գոյություն ունի ոչ միայն կանխիկ ձևով, այլ նաև անկանխիկ՝ բանկային հաշիվների և էլեկտրոնային վճարումների տեսքով, ինչը ավելի է ընդլայնում նրա կիրառման հնարավորությունները։

Литература

Սա գրականագիտական և մշակութաբանական ուսումնասիրություն է, որը նվիրված է Ջորջ Գորդոն Բայրոնի ստեղծագործական ժառանգության և հայ իրականության միջև առկա կապերի, փոխազդեցությունների և ընկալման գործընթացների վերլուծությանը։ Աշխատության մեջ դիտարկվում է Բայրոնի ռոմանտիկական աշխարհայացքը, ազատության, ազգային ինքնության և հերոսական անհատի գաղափարները, ինչպես նաև դրանց համահունչ ընկալումները հայ հասարակական-մշակութային միջավայրում։ Վերլուծվում է Բայրոնի հետաքրքրությունը հայ ժողովրդի պատմության, լեզվի և մշակույթի նկատմամբ, նրա ունեցած ազդեցությունը հայ մտավոր կյանքի և եվրոպական մշակութային կապերի ձևավորման վրա։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում հայ մտավորականության կողմից Բայրոնի ստեղծագործությունների ընկալմանը, թարգմանություններին և նրա գաղափարների ներգործությանը հայ գրականության զարգացման վրա։ Քննարկվում են նաև Բայրոնի կերպարի ձևավորումը հայ մշակութային հիշողության մեջ և նրա նշանակությունը որպես եվրոպական ռոմանտիզմի ներկայացուցիչ։ Աշխատությունը կարևոր նշանակություն ունի համեմատական գրականագիտության, հայ-անգլիական մշակութային կապերի և գրական ազդեցությունների ուսումնասիրության ոլորտներում՝ բացահայտելով Բայրոնի տեղը հայ մշակութային ընկալումների համակարգում։

Экология

Բնապահպանության կրթությունը նպատակ ունի բարձրացնել մարդկանց բնության, բնական ռեսուրսների և շրջակա միջավայրի պահպանության նկատմամբ գիտելիքները, ձևավորել էկոլոգիական մտածողություն, պատասխանատվություն և վարքագիծ, որը способ է ապահովել շրջակա միջավայրի կայուն զարգացումը։ Հայաստանի Հանրապետությունում բնապահպանության կրթությունը առանձնանում է ինտեգրված մոտեցմամբ՝ ընդգրկելով դպրոցական ծրագրերում բնագիտությունը, կենսաբանությունը, սոցիալական գիտությունները, ինչպես նաև լրացուցիչ կրթական ծրագրեր, ճամբարներ և հասարակական արշավներ։ Կրթության կազմակերպումն իրականացվում է պետական, տեղական և ոչ կառավարական հաստատությունների համագործակցությամբ՝ ապահովելով մասնագիտական ուսուցում, գիտական հետազոտությունների աջակցություն և հանրության մասնակցություն բնապահպանական նախագծերում։ Հայաստանի համար հատուկ կարևոր է ներառել տեղական էկոհամակարգերի, ջրային և անտառային ռեսուրսների պահպանության խնդիրները, բնական աղետների կանխարգելման և կլիմայական փոփոխությունների ազդեցության վերաբերյալ կրթությունը։ Բնապահպանության կրթությունը նպաստում է հասարակության էկոլոգիական մտածողության ձևավորմանը, երիտասարդների ակտիվ մասնակցությանը բնապահպանական ծրագրերին և պետական քաղաքականության արդյունավետության բարձրացմանը՝ ապահովելով էկոլոգիական կայուն զարգացման համար անհրաժեշտ գիտելիքներ և հմտություններ։

Биология

Աշխատությունը նվիրված է դաբաղի դեմ կիրառվող պատվաստանյութի արտադրության տեխնոլոգիական գործընթացների կատարելագործման ուսումնասիրությանը՝ արտադրության արդյունավետության, ստացվող արտադրանքի որակի և կենսաբանական անվտանգության բարձրացման նպատակով։ Հետազոտության շրջանակում դիտարկվում են պատվաստանյութի արտադրության հիմնական տեխնոլոգիական փուլերը, կիրառվող հումքի և կենսաբանական նյութերի առանձնահատկությունները, արտադրական գործընթացների վերահսկման մեթոդները և վերջնական արտադրանքի որակի գնահատման մոտեցումները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում արտադրական գործընթացների օպտիմալացմանը, տեխնոլոգիական ռեժիմների կատարելագործմանը, արտադրանքի կայունության և պահպանման պայմանների ապահովմանը, ինչպես նաև արտադրության ընթացքում հնարավոր ռիսկերի նվազեցմանը։ Աշխատության մեջ ուսումնասիրվում են նաև տեխնոլոգիական գործընթացների ստանդարտացման, որակի վերահսկման և արտադրության արդյունավետության բարձրացման հնարավոր ուղիները։ Հետազոտությունը կարող է նշանակություն ունենալ անասնաբուժական կենսապատրաստուկների արտադրության զարգացման, դաբաղի կանխարգելման միջոցների կատարելագործման և կենդանիների վարակիչ հիվանդությունների դեմ պայքարի արդյունավետության բարձրացման համար։ Այն կարող է օգտակար լինել անասնաբույժների, կենսատեխնոլոգների, մանրէաբանների, պատվաստանյութերի արտադրության մասնագետների, հետազոտողների և համապատասխան մասնագիտությունների ուսանողների համար։

История

Գիրքը ուսումնասիրում է Հաղպատի վանական համալիրի պատմամշակութային դերը՝ այն ներկայացնելով որպես հայապահպանության կարևոր կենտրոն միջնադարյան Հայաստանում։ Աշխատության մեջ վերլուծվում են վանքի հիմնադրման և զարգացման փուլերը, նրա հոգևոր, կրթական և գիտական նշանակությունը, ինչպես նաև դերը որպես ձեռագրական և մշակութային կենտրոն։ Հեղինակը մանրամասն անդրադառնում է Հաղպատի դպրոցի գործունեությանը, մատենագրական ավանդույթներին, կրոնական կյանքի կազմակերպմանը և վանական համալիրի ազդեցությանը տարածաշրջանի մշակութային զարգացման վրա։ Գրքում ընդգծվում է Հաղպատի դերը որպես ազգային ինքնության պահպանման օջախ օտար տիրապետությունների պայմաններում, ինչպես նաև նրա կապը հայկական այլ վանական կենտրոնների հետ։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում ճարտարապետական առանձնահատկություններին, եկեղեցիների կառուցվածքին և արվեստի գործերին, որոնք արտացոլում են հայկական միջնադարյան մշակույթի բարձր մակարդակը։ Աշխատությունը հնարավորություն է տալիս խորքային պատկերացում կազմել Հաղպատի որպես հայապահպան կենտրոնի պատմական և մշակութային նշանակության վերաբերյալ՝ օգտակար լինելով պատմաբանների, հայագետների և մշակութաբանությամբ հետաքրքրվողների համար։