Ещё в разделе Журналистика

    Смотреть все arrow_right_alt

    Откройте для себя другие интересные и полезные материалы

    Вот коллекция других файлов, которые могут вас заинтересовать и помочь в учебе или творческой работе. Чтобы увидеть больше, вы можете перейти в раздел материалов
    Онлайн

    Право

    Մխիթար Գոշ - ԴԱՏԱՍՏԱՆԱԳԻՐՔ

    Դատաստանագիրք միջնադարյան հայ իրավունքի ամենակարևոր հուշարձաններից է, որտեղ Մխիթար Գոշը համակարգել է քաղաքացիական, քրեական և եկեղեցական իրավունքի նորմերը՝ ստեղծելով ամբողջական օրենսգիրք, որը երկար ժամանակ կիրառվել է հայկական իրավական մշակույթում։ Աշխատությունը արտացոլում է միջնադարյան հասարակության սոցիալական կառուցվածքը, իրավական հարաբերությունները և բարոյական-կրոնական արժեքների վրա հիմնված դատավարական մտածողությունը։ Գրքում մանրամասն ներկայացված են տարբեր իրավախախտումների տեսակները, դրանց համար նախատեսված պատիժները, գույքային և ընտանեկան հարաբերությունների կարգավորումները, ինչպես նաև դատական գործընթացների սկզբունքները։ Հեղինակը ձգտել է ապահովել արդարության և կարգուկանոնի հաստատում՝ համադրելով ազգային ավանդույթները և եկեղեցական իրավունքի ազդեցությունները։ Այս աշխատությունը կարևոր դեր է ունեցել հայ իրավական մտքի զարգացման և հետագա իրավական համակարգերի ձևավորման գործում՝ հանդիսանալով ինչպես իրավական, այնպես էլ պատմական արժեքավոր աղբյուր։

    Обновлено. 2026-09-22
    Մխիթար Գոշ - ԴԱՏԱՍՏԱՆԱԳԻՐՔ
    Онлайн

    Философия

    Առաքել Դավրիժեցու պատմափիլիսոփայական ըմբռնումները

    Գիտական աշխատությունը նվիրված է 17-րդ դարի հայ նշանավոր պատմագիր Առաքել Դավրիժեցու պատմագիտական և փիլիսոփայական հայացքների համակողմանի ուսումնասիրությանը՝ ընդգրկելով նրա պատմական մտածողության առանձնահատկությունները, պատմական իրադարձությունների մեկնաբանման սկզբունքները, հասարակության զարգացման վերաբերյալ պատկերացումները և հայ միջնադարյան պատմափիլիսոփայական մտքի զարգացման մեջ ունեցած նշանակությունը։ Հետազոտության հիմնական ուղղությունը կապված է պատմության ընթացքի, մարդկային գործունեության, աստվածային նախախնամության, բարոյական պատասխանատվության և պատմական իրադարձությունների պատճառահետևանքային կապերի վերաբերյալ պատմագրի ըմբռնումների բացահայտման հետ։ Աշխատության թեմատիկ շրջանակն ընդգրկում է հայ ժողովրդի քաղաքական, հասարակական, կրոնական և մշակութային կյանքի վերաբերյալ նրա պատկերացումները, ինչպես նաև պատմական անցյալի գնահատման այն սկզբունքները, որոնց միջոցով հեղինակը մեկնաբանում է իր ժամանակաշրջանի բարդ և հակասական իրադարձությունները։ Առանձնահատուկ ուշադրության է արժանի պատմագրի «Գիրք պատմութեանց» երկը, որը կարևոր սկզբնաղբյուր է 17-րդ դարի Հայաստանի և հարակից տարածաշրջանների պատմության ուսումնասիրության համար։ Այս ստեղծագործության մեջ արտացոլված են հայ ժողովրդի պատմական ճակատագրի, օտար տիրապետությունների, պատերազմների, բռնագաղթերի, հասարակական դժվարությունների, եկեղեցական կյանքի և մշակութային շարունակականության վերաբերյալ բազմաբնույթ տեղեկություններ ու մեկնաբանություններ։ Հետազոտության կարևոր ուղղություններից է պատմագրի աշխարհայացքի ձևավորման պատմական և գաղափարական նախադրյալների ուսումնասիրությունը՝ հաշվի առնելով նրա ապրած ժամանակաշրջանի քաղաքական իրադրությունը, հայկական հասարակության սոցիալական պայմանները և քրիստոնեական մտածողության ազդեցությունը պատմական իրականության ընկալման վրա։ Պատմափիլիսոփայական տեսանկյունից առանձնահատուկ նշանակություն ունեն պատմական իրադարձությունների պատճառների, մարդկային կամքի և աստվածային նախախնամության փոխհարաբերությունների, բարու և չարի հակադրության, արդարության և անարդարության վերաբերյալ արտահայտված պատկերացումները։ Աշխատության շրջանակում կարևորվում է այն հարցը, թե ինչպես է պատմագիրը համադրում պատմական փաստերի նկարագրությունը բարոյական գնահատականների և կրոնափիլիսոփայական մեկնաբանությունների հետ՝ պատմությանը հաղորդելով ոչ միայն փաստագրական, այլև գաղափարական և դաստիարակչական բովանդակություն։ Առանձին հետաքրքրություն է ներկայացնում ժողովրդի պատմական ճակատագրի ընկալումը, ազգային ինքնության պահպանման հիմնախնդիրը և պատմական հիշողության նշանակությունը հասարակության հոգևոր ու մշակութային շարունակականության ապահովման գործում։ Պատմագրի մտածողության ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս բացահայտելու հայրենիքի, եկեղեցու, հավատքի, կրթության և մշակույթի դերը ազգային գոյության պահպանման վերաբերյալ նրա պատկերացումներում։ Հետազոտության թեմատիկան առնչվում է նաև պատմական ժամանակի ընկալման, անցյալի և ներկայի փոխհարաբերության, պատմական փոփոխությունների օրինաչափությունների և հասարակական կյանքի բարոյական հիմքերի ուսումնասիրությանը։ Կարևոր տեղ են զբաղեցնում պատմական անհատների գործունեության գնահատման սկզբունքները, քաղաքական իշխանության և հասարակության փոխհարաբերությունները, պետական կառավարման բարոյական պատասխանատվությունը և պատմական իրադարձությունների ընթացքի վրա մարդկային որոշումների ազդեցությունը։ Աշխատության մեջ ուսումնասիրվող գաղափարական համակարգը կարելի է դիտարկել հայ միջնադարյան պատմագրության ավանդույթների համատեքստում՝ համեմատելով պատմական իրականության մեկնաբանման այն մոտեցումների հետ, որոնք բնորոշ են Մովսես Խորենացու, Եղիշեի, Ղազար Փարպեցու և այլ հայ պատմագիրների ստեղծագործություններին։ Նման համեմատությունը հնարավորություն է տալիս բացահայտելու պատմագրական մտածողության շարունակականությունը, կրոնական և աշխարհիկ բացատրությունների փոխհարաբերությունը, ինչպես նաև պատմության իմաստավորման սկզբունքների զարգացումը տարբեր դարաշրջաններում։ Առանձնահատուկ նշանակություն ունի պատմագրի լեզվի, պատմողական ոճի, պատմական տեղեկությունների ընտրության և ներկայացման եղանակների ուսումնասիրությունը, քանի որ դրանք արտահայտում են ոչ միայն հեղինակի գրական ու պատմագիտական կարողությունները, այլև նրա գաղափարական դիրքորոշումները և պատմության վերաբերյալ ընդհանուր պատկերացումները։ Հետազոտության մեթոդաբանական շրջանակը կարող է ներառել պատմափիլիսոփայական, պատմահամեմատական, աղբյուրագիտական և տեքստաբանական վերլուծության մոտեցումներ, որոնց միջոցով հնարավոր է բացահայտել պատմական փաստի, հեղինակային մեկնաբանության և աշխարհայացքային համոզմունքների փոխազդեցությունը։ Աշխատության գիտական նշանակությունը պայմանավորված է հայ պատմագրության մեջ պատմափիլիսոփայական գաղափարների զարգացման, պատմական մտածողության առանձնահատկությունների և միջնադարյան աշխարհայացքից նոր ժամանակների պատմագիտական ընկալումների անցման գործընթացների ուսումնասիրությամբ։ Այն կարևոր է նաև 17-րդ դարի հայ մտավոր կյանքի, հասարակական գիտակցության, ազգային ինքնության և պատմական հիշողության ձևավորման առանձնահատկությունների բացահայտման տեսանկյունից։ Հետազոտությունը կարող է օգտակար լինել պատմաբաններին, փիլիսոփաներին, հայագետներին, միջնադարագետներին, աղբյուրագետներին, մշակութաբաններին, աստվածաբաններին, դասախոսներին, ասպիրանտներին և ուսանողներին, ինչպես նաև հայ պատմագրության և հայ փիլիսոփայական մտքի պատմությամբ հետաքրքրվող ընթերցողներին։ Աշխատությունն ունի պատմագիտական, փիլիսոփայական, աղբյուրագիտական և պատմամշակութային նշանակություն՝ նպաստելով Առաքել Դավրիժեցու աշխարհայացքի, պատմական իրադարձությունների մեկնաբանման սկզբունքների, բարոյափիլիսոփայական պատկերացումների և հայ պատմափիլիսոփայական մտքի զարգացման մեջ նրա ունեցած դերի առավել խորքային ըմբռնմանը։

    Обновлено. 2026-10-11
    Առաքել Դավրիժեցու պատմափիլիսոփայական ըմբռնումները
    Онлайн

    Литература

    Նոր գրքեր պատանիներին: Ինֆորմացիոն ցանկ (1988, Մարտ, թիվ 3)

    Այս տեղեկատվական ցանկը ներկայացնում է պատանիների համար նախատեսված նոր գրքերի ընտրանի՝ ընդգրկելով գեղարվեստական, գիտահանրամատչելի, պատմական, արկածային, ֆանտաստիկ և կրթական բնույթի հրատարակություններ։ Ցանկի նպատակն է ընթերցողներին, մանկավարժներին, գրադարանավարներին և ծնողներին ծանոթացնել պատանեկան գրականության նոր ձեռքբերումներին, որոնք նպաստում են աշխարհայացքի ընդլայնմանը, քննադատական մտածողության զարգացմանը և ընթերցանության մշակույթի ձևավորմանը։ Ներկայացված գրքերը շոշափում են ընկերության, ինքնաճանաչման, պատասխանատվության, գիտության, պատմության, բնապահպանության և ժամանակակից հասարակությանն առնչվող բազմաբնույթ թեմաներ՝ համադրելով ուսուցողական և ժամանցային արժեքները։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում այն ստեղծագործություններին, որոնք համապատասխանում են պատանիների տարիքային և հոգեբանական առանձնահատկություններին, խրախուսում են ստեղծագործական մտածողությունը և նպաստում անձնական զարգացմանը։ Տեղեկատվական ցանկը ծառայում է որպես կողմնորոշիչ աղբյուր՝ օգնելով ընտրել արդիական և հետաքրքիր գրականություն երիտասարդ ընթերցողների համար։

    Обновлено. 2026-08-21
    Նոր գրքեր պատանիներին: Ինֆորմացիոն ցանկ (1988, Մարտ, թիվ 3)
    Онлайн

    Экономика

    Արժեթղթերի շուկայի պետական կարգավորման համակարգի կատարելագործման ուղիները Հայաստանի Հանրապետությունում

    Այս աշխատանքը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետության արժեթղթերի շուկայի պետական կարգավորման համակարգի զարգացմանն ու կատարելագործմանը՝ հաշվի առնելով ֆինանսական շուկայի ժամանակակից պահանջները և համաշխարհային փորձը։ Նյութում վերլուծվում են գործող օրենսդրական և կարգավորիչ մեխանիզմները, շուկայի վերահսկման արդյունավետության, թափանցելիության և ներդրողների պաշտպանության գործոնները։ Աշխատությունը ընդգծում է պետական մարմինների, ֆինանսական կազմակերպությունների և մասնավոր հատվածի փոխկապակցվածությունը՝ շուկայի կայունությունն ապահովելու համար, ինչպես նաև առաջարկում է նորարարական մոտեցումներ՝ ռիսկերի կառավարում, հաղորդակցության թափանցիկություն և ինֆորմացիոն հոսքերի բարելավում։ Նյութում ներկայացվում են նաև գնահատականներ շուկայի ֆինանսական ինստիտուտների գործունեության, արժեթղթերի առքուվաճառքի ընթացակարգերի և վերահսկողության մեխանիզմների արդյունավետության վերաբերյալ, ինչը թույլ է տալիս մշակել ռազմավարություններ՝ պետական կարգավորման համակարգի կատարելագործման և շուկայի մրցունակության բարձրացման ուղղությամբ։

    Обновлено. 2026-09-10
    Արժեթղթերի շուկայի պետական կարգավորման համակարգի կատարելագործման ուղիները Հայաստանի Հանրապետությունում
    Онлайн

    Математика

    Ռենտգենյան դիֆրակտված ալիքային դաշտերի, դինամիկական կոհերենտ հոլոգրաֆիայի և ինտերֆերաչափության տեսություն

    Աշխատությունը նվիրված է ռենտգենյան ճառագայթների դիֆրակցիայի արդյունքում ձևավորվող ալիքային դաշտերի, դինամիկական կոհերենտ հոլոգրաֆիայի և ինտերֆերաչափության տեսական հիմքերի ու ֆիզիկական օրինաչափությունների ուսումնասիրությանը։ Քննարկվում են ռենտգենյան ալիքների տարածման, բյուրեղային միջավայրերի հետ փոխազդեցության, դիֆրակցիոն երևույթների և կոհերենտ ալիքային դաշտերի ձևավորման հիմնական սկզբունքները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում դինամիկական դիֆրակցիայի տեսությանը, բյուրեղներում բազմակի ցրման գործընթացներին, ալիքների փուլային և ամպլիտուդային բնութագրերին, ինչպես նաև դիֆրակցված ճառագայթների ինտերֆերենցիոն փոխազդեցության առանձնահատկություններին։ Ուսումնասիրվում են կոհերենտ հոլոգրաֆիկ պատկերների ձևավորման ֆիզիկական մեխանիզմները, ալիքային դաշտերի կառուցվածքի վերականգնման հնարավորությունները և ռենտգենյան ինտերֆերաչափական համակարգերի աշխատանքի տեսական սկզբունքները։ Անդրադարձ է կատարվում մաթեմատիկական մոդելավորման, ալիքային հավասարումների լուծման, դիֆրակցիոն պատկերների վերլուծության և բյուրեղային կառուցվածքների հետազոտման մեթոդներին։ Կարևորվում են ռենտգենյան ճառագայթների կոհերենտության, փուլային հարաբերությունների և միջավայրի կառուցվածքային անհամասեռությունների ազդեցության ուսումնասիրությունները՝ բարձր ճշգրտությամբ չափումների և պատկերավորման մեթոդների զարգացման տեսանկյունից։ Աշխատությունը կարող է օգտակար լինել տեսական և փորձարարական ֆիզիկայի հետազոտողների, բյուրեղագիտության, ռենտգենյան օպտիկայի, նյութագիտության, հոլոգրաֆիայի և ինտերֆերաչափության մասնագետների, ինչպես նաև համապատասխան մասնագիտությունների ուսանողների համար։

    Обновлено. 2026-10-13
    Ռենտգենյան դիֆրակտված ալիքային դաշտերի, դինամիկական կոհերենտ հոլոգրաֆիայի և ինտերֆերաչափության տեսություն
    Онлайн

    Экономика

    Գնաճի նպատակադրման ռազմավարության տեսական հիմքերը (ՀՀ օրինակով)

    Այս աշխատությունը նվիրված է գնաճի նպատակադրման ռազմավարության տեսական և գործնական հիմքերի ուսումնասիրությանը՝ առանձնահատուկ ուշադրություն դարձնելով Հայաստանի Հանրապետության տնտեսական միջավայրին։ Գրքում ներկայացվում է գնաճի նպատակադրման՝ որպես ժամանակակից դրամավարկային քաղաքականության կարևորագույն մոտեցման ձևավորման տրամաբանությունը, դրա հիմնական սկզբունքները, նպատակները, նախադրյալներն ու կիրառման մեխանիզմները։ Ուսումնասիրվում է, թե ինչպես են կենտրոնական բանկերը սահմանում գնաճի նպատակային ցուցանիշը, ինչպիսի գործիքներով են փորձում ապահովել գների կայունությունը և ինչ նշանակություն ունեն դրամավարկային քաղաքականության տոկոսադրույքները, գնաճային սպասումները, փողի առաջարկը, փոխարժեքը և տնտեսական ակտիվությունը այդ գործընթացում։ Առանձին ուշադրություն է դարձվում գնաճի նպատակադրման ռազմավարության տեսական հիմքերին՝ մակրոտնտեսական հավասարակշռությանը, Ֆիլիպսի կորին, ռացիոնալ և հարմարվողական սպասումներին, դրամավարկային փոխանցման մեխանիզմին, կենտրոնական բանկի անկախությանը և դրամավարկային քաղաքականության նկատմամբ վստահությանը։ Աշխատանքը նաև դիտարկում է այն պայմանները, որոնց առկայության դեպքում գնաճի նպատակադրումը կարող է արդյունավետ գործել, ինչպես նաև այն սահմանափակումներն ու ռիսկերը, որոնք կարող են առաջանալ փոքր և բաց տնտեսություններում։ Հայաստանի Հանրապետության օրինակով քննարկվում են գնաճային գործընթացների առանձնահատկությունները, դրամավարկային քաղաքականության ինստիտուցիոնալ զարգացումը, Հայաստանի Կենտրոնական բանկի կողմից գնաճի նպատակադրման ռազմավարության կիրառման տրամաբանությունը և դրա ազդեցությունը գների կայունության ապահովման վրա։ Կարևորվում են նաև արտաքին տնտեսական շոկերի, փոխարժեքի տատանումների, ներմուծվող գնաճի, համաշխարհային գների փոփոխությունների և ներքին պահանջարկի ազդեցությունը գնաճային միջավայրի վրա։ Գրքի բովանդակությունը կարող է օգտակար լինել տնտեսագիտությամբ զբաղվող ուսանողների, հետազոտողների, ֆինանսական ոլորտի մասնագետների և դրամավարկային քաղաքականության հիմնախնդիրներով հետաքրքրվող ընթերցողների համար, քանի որ այն հնարավորություն է տալիս հասկանալու ոչ միայն գնաճի նպատակադրման ռազմավարության տեսական էությունը, այլև դրա կիրառման առանձնահատկությունները Հայաստանի տնտեսության պայմաններում։ Աշխատանքը համադրում է տեսական դրույթներն ու Հայաստանի փորձը՝ ցույց տալով, թե ինչպես են մակրոտնտեսական տեսությունները վերածվում գործնական դրամավարկային որոշումների և ինչ դեր ունեն գների կայունությունը, տնտեսական կանխատեսելիությունն ու հանրության վստահությունը երկրի տնտեսական զարգացման գործում։

    Обновлено. 2026-09-11
    Գնաճի նպատակադրման ռազմավարության տեսական հիմքերը (ՀՀ օրինակով)