Աստվածաշունչ․ Հին և Նոր Կտակարաններ, չորրորդ հատոր

Экономика

Աշխատությունը նվիրված է ազատ առևտրի գոտիների՝ զարգացող երկրների տնտեսական զարգացման վրա ունեցած ազդեցության ուսումնասիրությանը՝ որպես հիմնական օրինակ դիտարկելով Իրանի Իսլամական Հանրապետության փորձը։ Հետազոտության հիմքում ընկած է ազատ առևտրի գոտիների դերի բացահայտումը միջազգային տնտեսական հարաբերությունների համակարգում և դրանց հնարավոր ազդեցության գնահատումը տնտեսական աճի, արտաքին առևտրի ընդլայնման, ներդրումների ներգրավման, արտադրության զարգացման և զբաղվածության վրա։ Աշխատությունում դիտարկվում են ազատ առևտրի գոտիների ստեղծման տնտեսական նախադրյալները, գործունեության հիմնական սկզբունքները և այն արտոնությունների համակարգը, որի միջոցով պետությունները փորձում են խթանել տնտեսական ակտիվությունը որոշակի տարածքներում։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում մաքսային և հարկային արտոնություններին, օտարերկրյա կապիտալի ներգրավման հնարավորություններին, արտահանման խթանմանը և միջազգային շուկաներին ավելի հեշտ հասանելիություն ապահովելուն։ Իրանի օրինակի ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս գնահատելու, թե նման գոտիներն ինչ դեր կարող են ունենալ զարգացող տնտեսության կառուցվածքային վերափոխման, արդյունաբերականացման և արտաքին տնտեսական կապերի ընդլայնման գործընթացներում։ Աշխատանքում կարևոր տեղ է զբաղեցնում ազատ առևտրի գոտիների ազդեցությունը ներդրումային միջավայրի վրա, քանի որ դրանց միջոցով պետությունը կարող է ստեղծել ավելի բարենպաստ պայմաններ տեղական և օտարերկրյա ներդրողների համար, խթանել նոր արտադրությունների ձևավորումը և նպաստել տեխնոլոգիաների ու կառավարչական փորձի ներգրավմանը։ Միաժամանակ ուսումնասիրվում են այդ գոտիների հնարավոր սահմանափակումներն ու ռիսկերը, քանի որ արտոնությունների տրամադրումը ինքնին չի երաշխավորում երկարաժամկետ տնտեսական արդյունք և արդյունավետությունը կախված է իրավական, ենթակառուցվածքային, ֆինանսական և կառավարչական պայմաններից։ Իրանի փորձի միջոցով աշխատանքը հնարավորություն է տալիս հասկանալու նաև ազատ առևտրի գոտիների կապը երկրի արտաքին առևտրային քաղաքականության և միջազգային տնտեսական ինտեգրման գործընթացների հետ։ Ուսումնասիրության մեջ կարող են համադրվել ազատ առևտրի գոտիների գործունեության տեսական մոտեցումները և Իրանում դրանց գործնական կիրառման արդյունքները՝ բացահայտելով ինչպես դրական ազդեցությունները, այնպես էլ առկա խնդիրները։ Այս համատեքստում աշխատանքը կարևոր է նաև այլ զարգացող երկրների համար, քանի որ Իրանի փորձը կարող է դիտարկվել որպես համեմատական օրինակ՝ գնահատելու ազատ առևտրի գոտիների կիրառելիությունը ազգային տնտեսական զարգացման ռազմավարություններում։ Հետազոտությունը կարող է հետաքրքրել տնտեսագետներին, միջազգային տնտեսական հարաբերությունների մասնագետներին, արտաքին առևտրի և ներդրումային քաղաքականության ուսումնասիրողներին, պետական կառավարման ոլորտի մասնագետներին, ինչպես նաև տնտեսական ուղղվածությամբ բուհերի ուսանողներին և հետազոտողներին։ Մատենագիտական տվյալների համաձայն՝ աշխատանքը Սեյեդ Մորթեզա Մեհդիի Սաֆավիի 2013 թվականի ատենախոսությունն է, որը պաշտպանվել է Հայաստանի ազգային ագրարային համալսարանում։

Медицина

Աշխատությունը նվիրված է նյարդային համակարգի ախտահարման կամ գործունեության խանգարման հետ կապված ցավային վիճակների վերահսկման հնարավորությունների փորձարարական ուսումնասիրությանը՝ նոր սինթեզված կարճ պեպտիդային միացությունների կենսաբանական ազդեցությունների գնահատման միջոցով։ Հետազոտության առանցքում ԳԱԿԹ-ային համակարգի և պիրոգլուտամատային կառուցվածքային բաղադրիչների հետ կապված պեպտիդների հնարավոր նյարդաբանական ազդեցություններն են, ինչպես նաև դրանց նշանակությունը ցավային ազդակների ձևավորման և փոխանցման մեխանիզմների կարգավորման համատեքստում։ Քննվում են նեյրոպաթիկ ցավի առաջացման նյարդաքիմիական և բջջային հիմքերը, հատկապես գրգռիչ ու արգելակիչ նյարդային գործընթացների հավասարակշռության փոփոխությունները և կենտրոնական ու ծայրամասային նյարդային համակարգերի մասնակցությունը երկարատև ցավային զգացողության ձևավորմանը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում ԳԱԿԹ-ին՝ որպես նյարդային համակարգի կարևոր արգելակիչ նյարդամիջնորդանյութի, և այն հարցին, թե դրա հետ գործառականորեն կապված նոր պեպտիդային միացությունները ինչպիսի ազդեցություն կարող են ունենալ ցավի կարգավորման մեխանիզմների վրա։ Նոր սինթեզված միացությունների ուսումնասիրությունը կարող է ներառել դրանց կենսաբանական ակտիվության, ազդեցության առանձնահատկությունների և նյարդային համակարգի տարբեր գործընթացների հետ հնարավոր փոխազդեցությունների համեմատական գնահատում։ Կարևոր տեղ է զբաղեցնում նաև կառուցվածքի և կենսաբանական ազդեցության միջև կապի ուսումնասիրությունը, որը հնարավորություն է տալիս պարզելու, թե պեպտիդային մոլեկուլների կառուցվածքային փոփոխություններն ինչպես կարող են անդրադառնալ դրանց գործառական հատկությունների վրա։ Հետազոտության շրջանակում ստացված փորձարարական տվյալները կարող են համադրվել նեյրոպաթիկ ցավի ժամանակ դիտվող վարքային, նյարդաքիմիական և ֆիզիոլոգիական ցուցանիշների հետ՝ ուսումնասիրվող միացությունների հնարավոր ազդեցությունը բնութագրելու նպատակով։ Միաժամանակ կարևորվում է դրանց անվտանգության և անցանկալի ազդեցությունների գիտական գնահատումը՝ հետագա հետազոտությունների նպատակահարմարությունը որոշելու համար։ Ընդհանուր առմամբ աշխատանքը համադրում է նյարդակենսաբանության, նյարդադեղաբանության, կենսաքիմիայի և պեպտիդային միացությունների ուսումնասիրության մոտեցումները՝ նպատակ ունենալով խորացնել նեյրոպաթիկ ցավի մեխանիզմների վերաբերյալ պատկերացումները և գնահատել նոր կենսաակտիվ միացությունների հետազոտական ներուժը։

Химия

Քիմիական գիտությունների բնույթի այս աշխատանքը նվիրված է N-վինիլ- և N-բուտադիենիլպիրազոլների սինթեզի եղանակների մշակմանը, դրանց կառուցվածքային առանձնահատկությունների և ֆիզիկաքիմիական հատկությունների ուսումնասիրությանը։ Քննության են առնվում պիրազոլային հետերոցիկլային միացությունների քիմիական կառուցվածքը, ռեակցիոնունակությունը և օրգանական սինթեզում դրանց կիրառման տեսական ու գործնական նախադրյալները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում պիրազոլի ազոտի ատոմի հետ կապված վինիլային և բուտադիենիլային խմբերի ներմուծման հնարավորություններին, համապատասխան սինթեզի ռեակցիաների ընթացքին և նպատակային միացությունների ստացման պայմաններին։ Վերլուծվում են ելանյութերի կառուցվածքի, ռեակցիոն միջավայրի, ջերմաստիճանի, կատալիզատորների և այլ տեխնոլոգիական գործոնների հնարավոր ազդեցությունները սինթեզի արդյունավետության ու ստացվող նյութերի ելքի վրա։ Քննարկվում են սինթեզված միացությունների մաքրման, նույնականացման և կառուցվածքի հաստատման մեթոդները, ինչպես նաև դրանց սպեկտրային, ֆիզիկական և քիմիական բնութագրերի գնահատման մոտեցումները։ Ուսումնասիրության շրջանակներում դիտարկվում են N-վինիլ- և N-բուտադիենիլպիրազոլների կրկնակի կապերի ռեակցիոնունակությունը, քիմիական փոխակերպումների հնարավոր ուղղությունները և պոլիմերացման գործընթացներում դրանց կիրառման նախադրյալները։ Անդրադարձ է կատարվում ստացված միացությունների կառուցվածքի և հատկությունների փոխկապակցվածությանը, նոր ֆունկցիոնալ նյութերի ստացման հնարավորություններին և հետերոցիկլային օրգանական միացությունների քիմիայի զարգացման համար դրանց նշանակությանը։ Աշխատանքը կարող է օգտակար լինել օրգանական քիմիայի, հետերոցիկլային միացությունների քիմիայի, օրգանական սինթեզի, պոլիմերների քիմիայի և ֆունկցիոնալ նյութերի ուսումնասիրությամբ զբաղվող մասնագետների ու հետազոտողների համար։

Экономика

Այս գիտական աշխատանքը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետությունում տնտեսական մրցակցային միջավայրի ձևավորման գործընթացների և մրցակցության պաշտպանության պետական քաղաքականության համապարփակ վերլուծությանը՝ ընդգծելով շուկայական հարաբերությունների զարգացման ինստիտուցիոնալ հիմքերը և պետության կարգավորող դերը ազատ տնտեսական մրցակցության ապահովման գործում։ Ուսումնասիրության մեջ ներկայացվում է մրցակցության տեսական հիմքը՝ որպես շուկայական տնտեսության արդյունավետության, ռեսուրսների օպտիմալ բաշխման և սպառողների շահերի պաշտպանության հիմնական գործոն, ինչպես նաև վերլուծվում են այն մեխանիզմները, որոնց միջոցով պետությունը կանխում է մոնոպոլիստական վարքագիծը, անբարեխիղճ մրցակցությունը և շուկայի գերիշխող դիրքի չարաշահումը։ Աշխատությունը հատուկ ուշադրություն է դարձնում Հայաստանի մրցակցային օրենսդրության զարգացման փուլերին, ներառյալ «Տնտեսական մրցակցության պաշտպանության մասին» օրենքի կիրառման առանձնահատկությունները, կարգավորող մարմինների լիազորությունները և վերահսկողական գործիքակազմը։ Քննարկվում են նաև շուկայի կառուցվածքային խնդիրները՝ փոքր տնտեսության պայմաններում մրցակցության սահմանափակումները, օլիգոպոլ շուկաների ձևավորման ռիսկերը և պետական միջամտության արդյունավետության հարցերը։ Գիտագործնական հատվածում վերլուծվում են հակամրցակցային վարքագծի բացահայտման և կանխարգելման մեխանիզմները, վարչական վարույթների իրականացումը, տուգանքների և պատասխանատվության միջոցների կիրառումը, ինչպես նաև դատական պրակտիկայի ազդեցությունը մրցակցային քաղաքականության արդյունավետության վրա։ Աշխատությունը նաև անդրադառնում է միջազգային փորձին և եվրոպական մրցակցային իրավունքի սկզբունքներին՝ ընդգծելով Հայաստանի ինտեգրացիոն գործընթացների համատեքստում օրենսդրական և ինստիտուցիոնալ ներդաշնակեցման անհրաժեշտությունը։ Ընդհանուր առմամբ, ուսումնասիրությունը մրցակցային քաղաքականությունը ներկայացնում է որպես պետական տնտեսական ռազմավարության կարևոր բաղադրիչ, որի նպատակն է ապահովել շուկայի թափանցիկություն, արդյունավետություն և երկարաժամկետ կայուն տնտեսական զարգացում։

Литература

Գրական այս ժողովածուն ներկայացնում է հայ գրական և մտավոր ժառանգության մի հատված՝ ընթերցողին հնարավորություն տալով ծանոթանալու տարբեր գրական ստեղծագործությունների, գաղափարների և արտահայտչաձևերի։ Այն արժեքավոր է որպես իր ժամանակի գրական ճաշակի, լեզվամտածողության և մշակութային միջավայրի արտացոլում։ Ժողովածուի բովանդակությունը կարելի է դիտարկել հայ գրավոր մշակույթի զարգացման, գրական լեզվի ձևավորման և ազգային մտավոր կյանքի ուսումնասիրության համատեքստում։ Նմանատիպ հրատարակությունները կարևոր դեր են ունեցել գրական երկերի պահպանման, տարածման և ընթերցողական շրջանակների ընդլայնման գործում՝ նպաստելով հայերեն գրքի և գրական ավանդույթի շարունակականությանը։ Այն հետաքրքրություն կարող է ներկայացնել հայ գրականության պատմությամբ, հին տպագիր գրքով, հայ գրական լեզվի զարգացմամբ և 19-րդ դարի հայ մշակութային կյանքի ուսումնասիրությամբ զբաղվող ընթերցողների ու հետազոտողների համար։

Религия

Աշխատությունը նվիրված է քրիստոնեական հավատի հիմնադրույթների, եկեղեցական ուսմունքի և կրոնական համոզմունքների համակարգված ներկայացմանը։ Այն անդրադառնում է քրիստոնեական դավանանքի առանցքային դրույթներին՝ բացահայտելով հավատքի բովանդակությունը, դրա աստվածաբանական հիմքերը և նշանակությունը քրիստոնյայի հոգևոր կյանքի ու աշխարհայացքի ձևավորման գործում։ Գրքում ներկայացվող նյութը նպատակ ունի ընթերցողին ծանոթացնել քրիստոնեական ուսմունքի հիմնական ճշմարտություններին, դրանց փոխկապակցվածությանը և եկեղեցու դավանաբանական ավանդույթում ունեցած տեղին։ Հատուկ նշանակություն ունի հավատի՝ որպես ոչ միայն ներքին համոզմունքի, այլև հոգևոր կյանքի, բարոյական վարքի և կրոնական ինքնության հիմքի ընկալումը։ Աշխատությունը կարևորում է քրիստոնեական ուսմունքի գիտակցված ըմբռնումը, դավանանքի սկզբունքների պահպանումը և դրանց փոխանցումը հաջորդ սերունդներին։ Այն կարող է ծառայել որպես կրոնական գիտելիքների ուսումնասիրման, աստվածաբանական հարցերի շուրջ խորհրդածության և քրիստոնեական հավատքի հիմնարար դրույթներին ծանոթանալու նյութ՝ միաժամանակ ներկայացնելով Հայոց եկեղեցական ու մտավոր միջավայրում դավանաբանական գրականության նշանակությունը։