Բառաիմաստային փոխակերպումները բանաստեղծական տեքստում (ժամանակակից ֆրանսիական պոեզիայի նյութի հիման վրա)

Лингвистика

Սույն ուսումնասիրությունը նվիրված է ԺԴ–ԺԷ դարերի հայերեն ձեռագիր քերականական աշխատություններում կիրառված լեզվաբանական տերմինների համակարգին՝ ընդգծելով միջնադարյան հայ լեզվաբանական մտքի ձևավորումը և զարգացումը։ Աշխատությունը վերլուծում է քերականական տերմինաբանության հիմնական շերտերը՝ խոսքի մասերի անվանումներ, շարահյուսական և ձևաբանական հասկացություններ, ինչպես նաև դրանց իմաստային ու կառուցվածքային առանձնահատկությունները ձեռագիր աղբյուրներում։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում հունարեն և ասորերեն լեզվաբանական ավանդույթների ազդեցությանը հայ քերականական մտքի վրա, ինչպես նաև տեղական նորամուծություններին, որոնք ձևավորել են ինքնուրույն հայերեն տերմինաբանական համակարգ։ Ուսումնասիրությունը նաև դիտարկում է տերմինների կիրառման բազմազանությունը տարբեր հեղինակների մոտ, դրանց իմաստային փոփոխությունները ժամանակի ընթացքում և դերը լեզվաբանական գիտելիքի փոխանցման գործընթացում։ Աշխատությունը կարևոր է հայագետների, լեզվաբանների և միջնադարյան գրավոր ժառանգության հետազոտողների համար՝ նպաստելով հայ քերականական մտքի պատմության և լեզվաբանական տերմինաբանության զարգացման խորքային ուսումնասիրությանը։

Психология

Աշխատությունը նվիրված է հեքիաթի՝ որպես կրտսեր դպրոցականների անձի ձևավորման վրա ազդող հոգեբանական գործոնի ուսումնասիրությանը՝ հատկապես 8–9 տարեկան երեխաների տարիքային առանձնահատկությունների համատեքստում։ Հետազոտության կենտրոնում այն հոգեբանական մեխանիզմների բացահայտումն է, որոնց միջոցով կախարդական և ֆանտաստիկ սյուժեները, կերպարները, բարու և չարի հակադրությունը, հերոսի փորձություններն ու դրանց հաղթահարումը կարող են ներգործել երեխայի մտածողության, հուզական աշխարհի, արժեքային կողմնորոշումների և վարքային պատկերացումների ձևավորման վրա։ Աշխատանքում հեքիաթը դիտարկվում է ոչ միայն որպես գրական կամ ժամանցային նյութ, այլև որպես երեխայի ներաշխարհի զարգացմանն ու սոցիալական փորձի յուրացմանը նպաստող հոգեբանական միջոց։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում նույնականացման գործընթացին, երբ երեխան իրեն կարող է համեմատել կամ նույնացնել հեքիաթի հերոսների հետ, վերապրել նրանց հաջողություններն ու անհաջողությունները և դրանց միջոցով ձևավորել սեփական վարքային ու բարոյական պատկերացումները։ Ուսումնասիրվում են նաև երևակայության, հուզական արձագանքի, կարեկցանքի, ինքնագնահատականի և բարոյական դատողությունների զարգացման հետ կապված մեխանիզմները։ Հեքիաթային սյուժեները կարող են երեխային հնարավորություն տալ խորհրդանշական ձևով վերապրելու վախերը, դժվարությունները, հակասությունները և դրանց հաղթահարման տարբեր եղանակները, ինչը կարևոր նշանակություն ունի անձի հոգեբանական հասունացման համար։ Աշխատանքում կարող են ուսումնասիրվել հեքիաթի ընկալման վրա տարիքային, անհատական և սոցիալական գործոնների ազդեցությունը, ինչպես նաև երեխայի կողմից պատմության բովանդակության վերարտադրության, մեկնաբանության և հերոսների գործողությունների գնահատման առանձնահատկությունները։ Հետազոտության կարևոր ուղղություններից է հեքիաթների նպատակային օգտագործման հնարավորությունների բացահայտումը կրթական գործընթացում՝ երեխաների հաղորդակցական, ստեղծագործական և սոցիալական հմտությունների զարգացման համար։ Կարևորվում է նաև ծնողների և մանկավարժների դերը՝ երեխայի հետ հեքիաթի քննարկման, հարցադրումների, կերպարների վարքի վերլուծության և պատմության բարոյական իմաստի բացահայտման գործընթացում։ Աշխատանքի արդյունքները կարող են նպաստել կրտսեր դպրոցական տարիքում անձի զարգացման առանձնահատկությունների ավելի խոր ըմբռնմանը և հեքիաթաթերապևտիկ ու կրթական մոտեցումների մեթոդական կիրառմանը։ Ուսումնասիրությունը կարող է հետաքրքրել մանկական և զարգացման հոգեբաններին, մանկավարժներին, տարրական դպրոցի ուսուցիչներին, ծնողներին, դպրոցական հոգեբաններին, հետազոտողներին և համապատասխան մասնագիտությունների ուսանողներին։

Педагогика

Աշխատությունը նվիրված է դպրոցականների ֆիզիկական դաստիարակության գործընթացում բիլաթերալ ուսուցման մեթոդիկայի մշակման, կիրառման և արդյունավետության գնահատման հիմնախնդիրների ուսումնասիրությանը։ Քննարկվում են շարժողական գործողությունների երկկողմանի յուրացման տեսական և մեթոդաբանական հիմքերը, մարմնի աջ և ձախ կողմերի համաչափ զարգացման առանձնահատկությունները, ինչպես նաև շարժողական կարողությունների և հմտությունների ձևավորման մանկավարժական ու ֆիզիոլոգիական օրինաչափությունները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում դպրոցականների տարիքային և անհատական առանձնահատկություններին, շարժումների կոորդինացիային, տարածական կողմնորոշմանը, հավասարակշռությանը և նյարդամկանային համակարգի գործունեությանը։ Ուսումնասիրվում են ֆիզիկական կուլտուրայի դասերին աջ և ձախ վերջույթներով շարժողական վարժությունների կատարման, շարժումների հերթագայման և երկկողմանի շարժողական հմտությունների զարգացման մեթոդական մոտեցումները։ Անդրադարձ է կատարվում շարժողական ասիմետրիայի դրսևորումներին, առաջատար և ոչ առաջատար վերջույթների գործառական առանձնահատկություններին, ինչպես նաև դրանց հաշվառմանը ուսուցման գործընթացի կազմակերպման ժամանակ։ Կարևորվում են ընդհանուր ֆիզիկական պատրաստվածության, ճարպկության, արագաշարժության, ճկունության և շարժումների ճշգրտության զարգացմանն ուղղված վարժությունների ընտրությունը, դրանց հաջորդականությունը, բեռնվածության չափավորումը և ուսուցման փուլային կազմակերպումը։ Դիտարկվում են նաև բիլաթերալ ուսուցման կիրառման հնարավորությունները մարմնամարզության, աթլետիկայի, մարզախաղերի և ֆիզիկական կուլտուրայի այլ բաժինների դասավանդման ընթացքում։ Հետազոտության շրջանակում կարող են կիրառվել մանկավարժական դիտարկման, շարժողական թեստավորման, փորձարարական ուսուցման, համեմատական վերլուծության և մաթեմատիկական վիճակագրության մեթոդներ՝ մշակված մեթոդիկայի արդյունավետությունը գնահատելու նպատակով։ Առանձնացվում են ֆիզիկական կուլտուրայի ուսուցչի գործունեության կազմակերպման, սովորողների շարժողական ակտիվության բարձրացման, անհատական մոտեցման և ուսումնական գործընթացի կատարելագործման խնդիրները։ Աշխատությունը կարևոր նշանակություն ունի դպրոցականների բազմակողմանի ֆիզիկական զարգացման, շարժողական հմտությունների կատարելագործման և ֆիզիկական դաստիարակության ժամանակակից մեթոդների ներդրման համար։ Այն կարող է օգտակար լինել ֆիզիկական կուլտուրայի ուսուցիչների, մարզիչների, մանկավարժների, սպորտային գիտությունների մասնագետների և համապատասխան մասնագիտությունների ուսանողների համար։

Литература

Մ. Թաթուլի հեղինակած այս ստեղծագործությունը վերնագրով կապված է Սիոնի՝ Երուսաղեմի կարևորագույն հոգևոր և պատմական խորհրդանիշներից մեկի հետ։ «Անուրջներ» հասկացությունը ստեղծում է երազային, խորհրդածական և զգացմունքային մթնոլորտ՝ հուշելով հեղինակի ներաշխարհի, հոգևոր ապրումների և սրբազան վայրի նկատմամբ ունեցած վերաբերմունքի գեղարվեստական արտահայտման մասին։ Սիոնը քրիստոնեական ավանդույթում ունի առանձնահատուկ նշանակություն և խորհրդանշում է հավատքի, սրբության, հոգևոր հիշողության ու աստվածային ներկայության գաղափարները։ Այս համատեքստում ստեղծագործությունը կարելի է դիտարկել որպես Երուսաղեմի հոգևոր միջավայրով ներշնչված քնարական երկ, որտեղ անձնական զգացումները կարող են միահյուսվել կրոնական պատկերացումներին և պատմական հիշողությանը։ Այն հետաքրքրություն է ներկայացնում հայ հոգևոր-քնարական գրականության, Երուսաղեմի հայ մշակութային միջավայրի և սրբավայրերի գեղարվեստական ընկալման ուսումնասիրության համար։ Հրատարակությունը նաև վկայում է Սուրբ քաղաքում հայերեն գրական ստեղծագործությունների ստեղծման ու տարածման ավանդույթի մասին՝ պահպանելով տվյալ ժամանակաշրջանի հոգևոր և գրական հետաքրքրությունների հետքերը։

Технология

Այս աշխատությունը վերաբերում է հիդրոտեխնիկական կառուցվածքների ամրության և կայունության գնահատման ինժեներական խնդիրներին՝ համասեռ և անհամասեռ հիմնատակերի պայմաններում՝ ընդգծելով շինարարական մեխանիկայի, հողային մեխանիկայի և կառուցվածքային վերլուծության փոխկապակցված մոտեցումները։ Հետազոտության հիմնական նպատակն է ուսումնասիրել այն գործոնները, որոնք ազդում են ամբարտակների, ջրամբարների պատնեշների և այլ հիդրոտեխնիկական կառույցների կայունության վրա՝ հաշվի առնելով հիմքային հողի ֆիզիկամեխանիկական հատկությունները և դրանց տարածական փոփոխականությունը։ Ուսումնասիրվում են լարվածությունների բաշխման օրինաչափությունները, նստվածքային դեֆորմացիաները, սողքային գործընթացները և սեյսմիկ ազդեցությունների դերը կառուցվածքների կայունության վրա։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում համասեռ և անհամասեռ հիմքերի մաթեմատիկական մոդելավորմանը՝ օգտագործելով շարունակական միջավայրի մեխանիկայի և վերջավոր տարրերի մեթոդները, որոնք թույլ են տալիս գնահատել կառուցվածք–հիմք փոխազդեցության բարդ բնույթը։ Աշխատությունը նաև դիտարկում է հաշվարկային մոդելների կիրառումը՝ անվտանգության գործակիցների որոշման, կրողունակության գնահատման և հնարավոր վտանգավոր սցենարների կանխատեսման համար։ Միաժամանակ վերլուծվում են ինժեներական նախագծման ժամանակ կիրառվող նորմատիվ մոտեցումները և դրանց համապատասխանությունը իրական պայմաններում դիտարկվող վարքագծին։ Այսպիսով, ուսումնասիրությունը կարևոր նշանակություն ունի հիդրոտեխնիկական շինարարության և ինժեներական գեոտեխնիկայի ոլորտներում՝ նպաստելով կառուցվածքների անվտանգության և կայունության գնահատման ավելի ճշգրիտ մեթոդների մշակմանը։

Экономика

Աշխատանքը նվիրված է տեղեկատվական տեխնոլոգիաների ոլորտում գործող ձեռնարկությունների ներդրումային քաղաքականության արդյունավետության բարձրացման ուղիների ուսումնասիրությանը՝ Հայաստանի Հանրապետության տնտեսության և տեղական կազմակերպությունների գործունեության օրինակով։ Հետազոտության հիմնական նպատակն է բացահայտել այն տնտեսական, ֆինանսական և կառավարչական գործոնները, որոնք ազդում են ՏՏ ձեռնարկությունների ներդրումային որոշումների արդյունավետության վրա, ինչպես նաև մշակել մոտեցումներ ներդրումային ռեսուրսների առավել նպատակային օգտագործման համար։ Աշխատանքում դիտարկվում են տեղեկատվական տեխնոլոգիաների ոլորտի առանձնահատկությունները, տեխնոլոգիական արագ փոփոխությունների ազդեցությունը ներդրումային գործընթացների վրա, նորարարությունների ֆինանսավորման անհրաժեշտությունը և բարձր տեխնոլոգիական նախագծերի հետ կապված անորոշության ու ռիսկերի գնահատման խնդիրները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում ներդրումային ծրագրերի ընտրության և գնահատման մեթոդներին, ներդրումների շահութաբերությանը, վերադարձելիության ժամկետներին, դրամական հոսքերի կանխատեսմանը և ներդրումային ռիսկերի կառավարմանը։ Ուսումնասիրվում են նաև ձեռնարկությունների ֆինանսավորման տարբեր աղբյուրները, այդ թվում՝ սեփական միջոցները, բանկային վարկավորումը, վենչուրային կապիտալը, մասնավոր ներդրումները և այլ ֆինանսական գործիքներ, ինչպես նաև դրանց կիրառման հնարավորություններն ու սահմանափակումները ՀՀ ՏՏ ոլորտում։ Հետազոտության շրջանակում կարևոր տեղ է զբաղեցնում մարդկային կապիտալի և գիտելիքի դերը, քանի որ ՏՏ ձեռնարկությունների արժեքի և մրցունակության զգալի մասը պայմանավորված է մասնագիտական կարողություններով, տեխնոլոգիական նորարարություններով և հետազոտությունների ու մշակումների ներուժով։ Աշխատանքը կարող է անդրադառնալ նաև պետական աջակցության մեխանիզմներին, հարկային և ներդրումային խթաններին, արտահանման ուղղվածությանը և միջազգային շուկաներում հայկական ՏՏ ընկերությունների դիրքավորման հնարավորություններին։ Վերլուծության միջոցով գնահատվում են ներդրումային քաղաքականության գործող մոտեցումների արդյունավետությունը, բացահայտվում են հիմնական խնդիրները և առաջարկվում են դրանց հաղթահարման ուղղություններ՝ ներդրումային պորտֆելի օպտիմալացման, ռիսկերի նվազեցման, ֆինանսական պլանավորման կատարելագործման և տեխնոլոգիական ներդրումների արդյունավետության բարձրացման նպատակով։ Արդյունքում ձևավորվում են առաջարկություններ, որոնք կարող են նպաստել ՀՀ տեղեկատվական տեխնոլոգիաների ձեռնարկությունների ֆինանսական կայունության, նորարարական ներուժի և միջազգային մրցունակության բարձրացմանը՝ միաժամանակ ապահովելով ներդրումային ռեսուրսների ավելի արդյունավետ օգտագործում և երկարաժամկետ տնտեսական արժեքի ստեղծում։