Էկոլոգիական գյուղատնտեսության զարգացման կազմակերպատնտեսական խնդիրները և դրանց լուծման ուղիները Հայաստանի Հանրապետությունում

История

Աշխատությունը պատմագիտական բնույթի ուսումնասիրություն է, որը նվիրված է հայկական պետականության և հայ ժողովրդի պատմական անցյալի համակարգված ներկայացմանը՝ հին և միջնադարյան պատմության վերաբերյալ հեղինակներին հասանելի աղբյուրների ու պատմագրական պատկերացումների հիման վրա։ Բովանդակության առանցքում հայկական թագավորությունների առաջացման, զարգացման, քաղաքական հարաբերությունների, իշխանական համակարգերի և հարևան պետությունների հետ փոխհարաբերությունների պատմությունն է։ Պատմական իրադարձությունները ներկայացվում են ժամանակագրական հաջորդականությամբ՝ փորձելով ամբողջական պատկեր ստեղծել Հայաստանի քաղաքական պատմության հիմնական փուլերի վերաբերյալ։ Ուշադրություն է հատկացվում հայկական պետական կազմավորումների իշխանական կառուցվածքին, թագավորական տոհմերին, գահակալական հաջորդականությանը, պատերազմներին, դիվանագիտական հարաբերություններին և երկրի ներքին քաղաքական զարգացումներին։ Կարևոր տեղ են զբաղեցնում Հայաստանի և տարածաշրջանային խոշոր տերությունների փոխհարաբերությունները, որոնց համատեքստում ներկայացվում են հայկական պետականության պահպանման, վերականգնման կամ քաղաքական դիրքի փոփոխության տարբեր ժամանակաշրջաններ։ Աշխատությունը հետաքրքրություն է ներկայացնում ոչ միայն իր հաղորդած պատմական նյութով, այլև որպես պատմագրական հուշարձան, քանի որ արտացոլում է այն ժամանակաշրջանի գիտական միջավայրում Հայաստանի պատմության ընկալման և շարադրման առանձնահատկությունները։ Հեղինակների կողմից օգտագործված տեղեկությունների քննությունը հնարավորություն է տալիս ուսումնասիրելու, թե ինչպիսի պատմական աղբյուրներ և նախորդ աշխատություններ էին հասանելի նրանց և ինչպես էին այդ նյութերը համադրվում միասնական պատմական շարադրանքի մեջ։ Առանձնահատուկ նշանակություն ունի հայկական և օտար պատմագրական ավանդույթների հնարավոր փոխազդեցության ուսումնասիրությունը, ինչպես նաև հայոց պատմության առանձին դրվագների մեկնաբանման եղանակների համեմատությունը հետագա պատմագիտական մոտեցումների հետ։ Աղբյուրագիտական տեսանկյունից կարևոր է տարբերակել աշխատության մեջ ներկայացված պատմական տեղեկությունները և հեղինակների սեփական մեկնաբանությունները՝ հաշվի առնելով այն ժամանակաշրջանի պատմագիտության մեթոդաբանական առանձնահատկությունները։ Նյութը կարող է օգտակար լինել նաև Հայաստանի պատմության վերաբերյալ ռուսալեզու պատմագրության ձևավորման և զարգացման ուսումնասիրության համար։ Այն հնարավորություն է տալիս հետևելու, թե ինչպես էին հայկական պետականության պատմությունը, քաղաքական ավանդույթները և տարածաշրջանային հարաբերությունները ներկայացվում ավելի վաղ պատմագիտական գրականության մեջ։ Աշխատությունը կարող է հետաքրքրություն ներկայացնել հայագետների, պատմաբանների և աղբյուրագետների համար՝ միաժամանակ ծառայելով որպես նյութ հայոց պատմության պատմագրության, հայկական պետականության վերաբերյալ պատկերացումների զարգացման և պատմագիտական գիտելիքի տարածման ուղիների ուսումնասիրության համար։

Биология

Աշխատությունը նվիրված է առնետների ենթաստամոքսային գեղձում օրնիթինային ցիկլի և պրոլինի կենսասինթեզի հետ կապված ֆերմենտային համակարգերի կենսաքիմիական ուսումնասիրությանը։ Հետազոտության կենտրոնում ամինաթթուների նյութափոխանակությանը մասնակցող ֆերմենտների ակտիվության, դրանց փոխկապակցվածության և հյուսվածքային նյութափոխանակության գործընթացներում ունեցած նշանակության բացահայտումն է։ Օրնիթինը դիտարկվում է որպես մի շարք փոխկապակցված կենսաքիմիական ուղիների կարևոր միջանկյալ նյութ, իսկ դրա փոխակերպումները կապված են ազոտային միացությունների նյութափոխանակության և այլ ամինաթթուների առաջացման գործընթացների հետ։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում օրնիթինի և պրոլինի նյութափոխանակային կապերին, քանի որ այդ միացությունների փոխակերպումները կարող են ընդգրկվել ընդհանուր միջանկյալ նյութափոխանակային համակարգերում և կարգավորվել համապատասխան ֆերմենտների գործունեությամբ։ Քննվում են ենթաստամոքսային գեղձի հյուսվածքում այդ ֆերմենտային համակարգերի առկայությունը և գործառութային առանձնահատկությունները՝ հաշվի առնելով օրգանի նյութափոխանակային մասնագիտացումը։ Հետազոտությունը կարող է անդրադառնալ տարբեր ֆերմենտների հարաբերական ակտիվությանը, դրանց միջև նյութափոխանակային կապերին և այն հարցին, թե ինչպես են առանձին կենսաքիմիական ուղիները ինտեգրվում բջջի ընդհանուր ամինաթթվային նյութափոխանակությանը։ Կարևոր տեղ է զբաղեցնում պրոլինի կենսասինթեզի ուսումնասիրությունը՝ որպես սպիտակուցների կառուցվածքի և բջջային նյութափոխանակության համար նշանակություն ունեցող ամինաթթվի առաջացման գործընթաց։ Ֆերմենտային ակտիվությունների համադրական գնահատումը հնարավորություն է տալիս ավելի ամբողջական պատկերացում կազմելու ենթաստամոքսային գեղձում ազոտային նյութափոխանակության կազմակերպման և առանձին մետաբոլիկ ուղիների փոխհարաբերությունների մասին։ Աշխատանքը կարող է նաև նպաստել տարբեր հյուսվածքներում ամինաթթուների փոխանակության առանձնահատկությունների համեմատական ուսումնասիրությանը՝ ցույց տալով, որ նույն նյութափոխանակային ուղիների նշանակությունը կարող է տարբեր լինել՝ կախված օրգանի ֆունկցիոնալ և կենսաքիմիական առանձնահատկություններից։ Ընդհանուր առմամբ հետազոտությունը համադրում է ֆերմենտաբանության, ամինաթթուների կենսաքիմիայի և հյուսվածքային նյութափոխանակության մոտեցումները՝ նպատակ ունենալով պարզաբանել օրնիթինի փոխակերպման և պրոլինի կենսասինթեզի ֆերմենտային հիմքերը ենթաստամոքսային գեղձում։

Другие предметы

Այս տեղեկատու-ցուցակը ներկայացնում է պատանիների համար նախատեսված նոր հրատարակված գրքերի ընտրանի՝ նպատակ ունենալով աջակցել ընթերցանության մշակույթի ձևավորմանը, հետաքրքրությունների ընդլայնմանը և ժամանակակից գրականության նկատմամբ մոտիվացիայի բարձրացմանը։ Ցանկում ընդգրկված են տարբեր ժանրերի ստեղծագործություններ՝ արկածային, ֆանտաստիկ, գիտա-ճանաչողական, հոգեբանական և ուսուցողական ուղղություններով, որոնք համապատասխանում են պատանեկան տարիքին և նպաստում են ինչպես երևակայության զարգացմանը, այնպես էլ քննադատական մտածողության ձևավորմանը։ Նմանատիպ ինֆորմացիոն նյութերը օգնում են ընթերցողին կողմնորոշվել նոր գրականության հոսքում, ընտրել իրեն հետաքրքրող հեղինակներ և թեմաներ, ինչպես նաև ձևավորել ինքնուրույն ընթերցողական ճաշակ։ Միաժամանակ շեշտադրվում է գրքերի դաստիարակչական և կրթական դերը՝ հատկապես ինքնաճանաչման, արժեքային համակարգի ձևավորման և աշխարհընկալման ընդլայնման գործում։

Сельское хозяйство

Հրատարակությունը ներկայացնում է գյուղատնտեսության ոլորտին առնչվող նոր տեխնիկական լուծումների, գյուտերի և նորարարական մշակումների վերաբերյալ համակարգված արտոնագրային ու մատենագիտական տեղեկատվություն։ Նյութերը կարող են ընդգրկել բուսաբուծության, անասնաբուծության, գյուղատնտեսական մեքենայացման, ոռոգման և ջրային տնտեսության, հողերի մշակման, բերքահավաքի, գյուղատնտեսական հումքի պահպանման ու վերամշակման և հարակից բնագավառներում ստեղծված տեխնիկական նորույթներ։ Հեղինակային վկայագրերի և պատենտների մասին տեղեկությունները հնարավորություն են տալիս հետևելու տվյալ ժամանակաշրջանում գյուղատնտեսական գիտության և տեխնիկայի զարգացման հիմնական ուղղություններին, բացահայտելու կիրառական նշանակություն ունեցող նոր գաղափարներ և գնահատելու գյուտարարական գործունեության ակտիվությունը։ Կարևոր տեղ կարող են զբաղեցնել գյուտի անվանումը, հեղինակի կամ հեղինակների վերաբերյալ տվյալները, դասակարգման ցուցիչները, հայտի կամ պահպանական փաստաթղթի տվյալները և նոր տեխնիկական լուծման բովանդակությունը բնութագրող համառոտ տեղեկությունները։ Նման տեղեկատվական նյութը կարևոր գործիք է գիտահետազոտական կազմակերպությունների, ինժեներների, գյուղատնտեսության մասնագետների, գյուտարարների և տեղեկատվական ծառայությունների համար, քանի որ հնարավորություն է տալիս արագ կողմնորոշվել արդեն գրանցված տեխնիկական լուծումների շրջանակում և խուսափել նախկինում մշակված գաղափարների անհարկի կրկնությունից։ Հրատարակության տեղեկատվական նշանակությունը կապված է նաև արտոնագրային փաստաթղթերի՝ որպես գիտատեխնիկական տեղեկատվության առանձնահատուկ աղբյուրի հետ, քանի որ դրանցում արտացոլվում են ոչ միայն տեսական գաղափարներ, այլև արտադրական խնդիրների լուծմանն ուղղված տեխնիկական մոտեցումներ։ Նյութերի թեմատիկ և դասակարգային կազմակերպումը կարող է նպաստել անհրաժեշտ փաստաթղթերի որոնմանը, տեխնոլոգիական զարգացման ուղղությունների համեմատմանը և որոշակի ոլորտում նորարարությունների պատմական ընթացքի ուսումնասիրությանը։ Միաժամանակ նման հավաքածուները արժեքավոր աղբյուր են գյուղատնտեսական տեխնիկայի ու տեխնոլոգիաների պատմության ուսումնասիրության համար՝ ցույց տալով, թե տարբեր ժամանակաշրջաններում ինչ խնդիրներ են համարվել առաջնային և ինչ ուղղություններով է զարգացել գյուտարարական գործունեությունը։ Ընդհանուր առմամբ հրատարակությունը համադրում է արտոնագրային, գիտատեխնիկական և մատենագիտական տեղեկատվությունը՝ ծառայելով գյուղատնտեսական նորարարությունների որոնման, ուսումնասիրության և համակարգման նպատակներին։

Лингвистика

Նվիրված է հայոց լեզվի քերականության կարևոր բաժիններից մեկին՝ ցուցական դերանունների ուսուցման մեթոդաբանությանը և դրանց արդյունավետ ներկայացմանը դպրոցական դասապրոցեսում։ Ռեֆերատում ներկայացվում է, թե ինչ դեր ունեն ցուցական դերանունները խոսքում, ինչպես են դրանք օգնում մատնանշել առարկաներ, անձեր, երևույթներ կամ հատկանիշներ և ինչպիսի նշանակություն ունեն սովորողների խոսքային ու գրավոր կարողությունների զարգացման գործում։ Նյութում բացատրվում են ցուցական դերանունների հիմնական տեսակները, դրանց կիրառության առանձնահատկությունները, ինչպես նաև լեզվական այն իրավիճակները, որոնցում դրանք առավել հաճախ օգտագործվում են։ Ռեֆերատը ներառում է նաև մանկավարժական մոտեցումներ, ուսուցման մեթոդներ և հնարքներ, որոնք նպաստում են աշակերտների կողմից թեմայի ավելի հեշտ ընկալմանը և ամրապնդմանը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում դասի պլանավորմանը, նպատակների սահմանմանը, ուսուցման փուլերին, ուսուցչի և աշակերտի փոխգործակցությանը, ինչպես նաև կիրառվող ուսումնական նյութերին ու վարժություններին։ Օրինակելի դասի նմուշօրինակում ներկայացվում են դասի թեման, նպատակները, անհրաժեշտ պարագաները, դասի ընթացքը, հարցադրումները, գործնական աշխատանքները և ամփոփման փուլը, ինչը հնարավորություն է տալիս ուսուցչին կիրառել պատրաստի կառուցվածք իրական դասավանդման ընթացքում։ Ռեֆերատում կարող են ընդգրկվել նաև ստեղծագործական առաջադրանքներ, խմբային աշխատանքներ, լեզվական խաղեր և գնահատման ձևեր, որոնք զարգացնում են աշակերտների հետաքրքրությունը և ակտիվ մասնակցությունը դասին։ Այս թեման կարևոր է հատկապես տարրական և միջին դպրոցում հայոց լեզվի դասավանդման համար, քանի որ ցուցական դերանունների ճիշտ ուսուցումը նպաստում է խոսքի հստակությանը, կապակցվածությանը և լեզվական մտածողության զարգացմանը։

Другие предметы

Սույն ուսումնական ձեռնարկը ներկայացնում է արտակարգ իրավիճակների առաջացման հիմնական պատճառները, դրանց տեսակները և դրանց կանխարգելման ու կառավարման համակարգերը՝ ընդգծելով պետության, կառույցների և քաղաքացիների դերը անվտանգության ապահովման գործընթացում։ Այն անդրադառնում է նաև քաղաքացիական պաշտպանության հիմնարար սկզբունքներին, բնակչության պաշտպանության կազմակերպման մեխանիզմներին, ռիսկերի գնահատման և նվազեցման մոտեցումներին, ինչպես նաև արտակարգ իրավիճակներում գործողությունների ճիշտ կազմակերպման փուլերին։ Գրքում ներկայացված են ճգնաժամային կառավարման հիմունքները, արտակարգ իրավիճակների դեպքում արձագանքման համակարգերը, փրկարարական և վթարավերականգնողական աշխատանքների կազմակերպման ձևերը, ինչպես նաև տեղեկատվական և կառավարման համակարգերի դերը վտանգների կանխման ու հետևանքների նվազեցման գործում։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում նաև բնական և տեխնածին աղետների ազդեցություններին, դրանց կանխարգելման միջոցառումներին և հասարակության պատրաստվածության բարձրացման անհրաժեշտությանը, ինչը հնարավորություն է տալիս ձևավորել անվտանգ վարքագծի մշակույթ և արդյունավետ արձագանքման կարողություններ։