Ֆինանսներ, դրամաշրջանառություն և վարկ

Лингвистика

Գիրքը հայոց լեզվի քերականության ուսուցմանն ու լեզվական գիտելիքների համակարգմանը նվիրված ուսումնական աշխատություն է։ Այն նախատեսված է հայերենի կառուցվածքը, լեզվական կանոններն ու խոսքի կազմակերպման սկզբունքները ներկայացնելու համար՝ նպաստելով լեզվի գիտակցված և գրագետ գործածությանը։ Քերականական ձեռնարկների այս տեսակի հիմնական խնդիրներից են լեզվի բաղադրիչների բացատրությունը, բառերի ձևերի և գործառույթների տարբերակումը, նախադասությունների կազմության կանոնների ներկայացումը և գրավոր խոսքի հստակության զարգացումը։ Այդպիսի աշխատություններում սովորաբար տեղ են գտնում հնչյունների ու տառերի, բառերի կազմության, խոսքի մասերի, քերականական ձևերի, շարահյուսական կապերի և նախադասության կառուցվածքի վերաբերյալ բաժիններ։ Վերնագրում առկա «նոր քերականություն» ձևակերպումը մատնանշում է քերականական նյութը որոշակի համակարգով ներկայացնելու ձգտումը, սակայն միայն մատենագիտական տվյալներով հնարավոր չէ հաստատել, թե ինչ առանձնահատկություններով է այս հրատարակությունը տարբերվում նույնանուն մյուս հրատարակություններից։ Հայերեն քերականական ձեռնարկները կարևոր դեր են ունեցել կրթության կազմակերպման, գրագիտության տարածման և հայոց լեզվի ուսուցման մեթոդների զարգացման գործում։ Այս գիրքը հետաքրքրություն է ներկայացնում հայագիտական գրականության, հայերենի դասավանդման պատմության և 19-րդ դարի հայկական կրթական միջավայրի ուսումնասիրության համար։ Այն նաև կարող է ծառայել որպես նյութ՝ ժամանակաշրջանի քերականական տերմինաբանության, լեզվական նորմերի ներկայացման և հայերեն ուսումնական գրքերի հրատարակման ավանդույթների հետազոտության համար։

Биология

Աշխատանքը նվիրված է նատրիումի հիպոքլորիտի՝ որպես ճագարների փսորոպտոզի բուժման հնարավոր նոր և արդյունավետ միջոցի ուսումնասիրությանը։ Փսորոպտոզը ճագարների մոտ հանդիպող մակաբուծային հիվանդություն է, որը պայմանավորված է ականջային տիզերով և կարող է առաջացնել մաշկի գրգռում, բորբոքում, քոր, կեղևների առաջացում և կենդանիների ընդհանուր վիճակի վատացում։ Հետազոտության շրջանակում ուսումնասիրվում են հիվանդության բուժման նպատակով նատրիումի հիպոքլորիտի կիրառման հնարավորությունները, դրա ազդեցությունը մակաբույծների և ախտահարված հյուսվածքների վրա, ինչպես նաև բուժման արդյունավետության գնահատման չափանիշները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում կիրառվող նյութի համապատասխան խտության, օգտագործման եղանակի, բուժման տևողության և կենդանիների նկատմամբ անվտանգության հարցերին, քանի որ նյութի հատկությունները պահանջում են զգույշ և գիտականորեն հիմնավորված կիրառում։ Աշխատանքը կարող է ներառել հիվանդ ճագարների կլինիկական վիճակի դիտարկում, բուժումից առաջ և հետո ախտանշանների համեմատություն, մակաբուծաբանական հետազոտություններ և բուժման արդյունքների վիճակագրական գնահատում։ Կարևորվում է նաև նատրիումի հիպոքլորիտի հնարավոր առավելությունների և սահմանափակումների համեմատությունը փսորոպտոզի դեմ կիրառվող այլ բուժական միջոցների հետ։ Ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս գնահատելու՝ արդյոք տվյալ նյութը կարող է ունենալ գործնական նշանակություն ճագարաբուծության և անասնաբուժական պրակտիկայի համար՝ հաշվի առնելով բուժական արդյունավետությունը, կիրառման հարմարավետությունը, հնարավոր կողմնակի ազդեցությունները և կենդանիների բարեկեցությունը։ Աշխատանքի արդյունքները կարող են նպաստել ճագարների մակաբուծային հիվանդությունների դեմ պայքարի նոր մոտեցումների ուսումնասիրմանը և փսորոպտոզի կանխարգելման ու բուժման արդյունավետ ռազմավարությունների կատարելագործմանը։

История

Այս ուսումնասիրությունը նվիրված է Արցախահայության ազգային-ազատագրական պայքարի ձևավորմանն ու զարգացմանը XVIII դարի առաջին տասնամյակներում՝ ընդգծելով այն պատմական, քաղաքական և սոցիալական գործոնները, որոնք պայմանավորեցին տարածաշրջանի դիմադրական շարժումների ակտիվացումը։ Դիտարկվում է այն ժամանակաշրջանը, երբ Օսմանյան կայսրության և Սեֆյան Պարսկաստանի թուլացման պայմաններում Հարավային Կովկասում ձևավորվել էր իշխանական և ռազմական անկայուն իրավիճակ, ինչը հնարավորություն էր ստեղծում տեղական ուժերի ինքնակազմակերպման համար։ Աշխատանքում վերլուծվում են Արցախի մելիքությունների դերը ազգային դիմադրության կազմակերպման գործում, նրանց քաղաքական և ռազմական կառույցները, ինչպես նաև համագործակցությունը տարածաշրջանային այլ հայկական ուժերի և արտաքին դաշնակիցների հետ։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում Դավիթ Բեկի գլխավորած շարժումների հետ ընդհանուր պայքարային գործընթացների կապերին և այն գաղափարական հիմքերին, որոնք ձևավորում էին ազատագրական պայքարի ազգային գիտակցությունը։ Քննարկվում է նաև ռուսական կայսրության առաջխաղացման հնարավոր ազդեցությունը տարածաշրջանի քաղաքական հաշվարկների վրա, ինչպես նաև Արցախի բնակչության ինքնապաշտպանական գործողությունների կազմակերպման մեխանիզմները՝ ամրոցների, մելիքական զորքերի և տեղական կառավարման համակարգերի միջոցով։ Ընդգծվում է, որ XVIII դարի առաջին տասնամյակների ազատագրական շարժումները կարևոր փուլ էին հայկական ազգային-քաղաքական ինքնագիտակցության զարգացման մեջ՝ հիմք դնելով հետագա պայքարների և պետականության վերականգնման գաղափարների ձևավորմանը։

Биология

Աշխատությունը նվիրված է բակտերիալ ծագման ռեկոմբինանտ D-հիդանտոինազների և L-ամինոացիլազների ստացման, մաքրման և կենսաքիմիական բնութագրման ուսումնասիրությանը։ Հետազոտության հիմքում ընկած է ռեկոմբինանտ ԴՆԹ-ի և մանրէաբանական արտահայտման համակարգերի կիրառումը՝ անհրաժեշտ ֆերմենտների ստացման համար, ինչը հնարավորություն է տալիս վերահսկելի պայմաններում ստանալ որոշակի հատկություններով ֆերմենտային պատրաստուկներ և ուսումնասիրել դրանց կառուցվածքային ու ֆունկցիոնալ առանձնահատկությունները։ D-հիդանտոինազները և L-ամինոացիլազները կարևոր են կենսատեխնոլոգիական գործընթացներում, քանի որ կարող են մասնակցել տարբեր օրգանական միացությունների փոխակերպմանը և օգտագործվել արժեքավոր քիրալային միացությունների, ամինաթթուների և դրանց ածանցյալների ստացման գործընթացներում։ Աշխատության առաջին կարևոր ուղղությունը ռեկոմբինանտ ֆերմենտների ստացումն է, որը ներառում է համապատասխան գենետիկական նյութի ընտրություն, արտահայտման համակարգի կառուցում և ֆերմենտի արտադրության համար հարմար բակտերիալ համակարգի օգտագործում։ Հաջորդ փուլը ֆերմենտների մեկուսացումն ու մաքրումն է, որի նպատակն է ստանալ հնարավորինս բարձր մաքրության և պահպանված ակտիվության կենսակատալիզատորներ։ Մաքրման արդյունավետությունը կարևոր է ոչ միայն փորձարարական ուսումնասիրությունների, այլև ֆերմենտների հետագա կիրառական օգտագործման համար։ Կենսաքիմիական բնութագրման փուլում կարող են ուսումնասիրվել ֆերմենտների կատալիտիկ ակտիվությունը, սուբստրատային յուրահատկությունը, օպտիմալ pH-ը և ջերմաստիճանը, ջերմակայունությունը, տարբեր քիմիական գործոնների ազդեցությունը, ինչպես նաև կինետիկ պարամետրերը։ Այս ցուցանիշների համադրումը հնարավորություն է տալիս գնահատելու ստացված ռեկոմբինանտ ֆերմենտների հատկությունները և համեմատելու դրանք բնական աղբյուրներից ստացված ֆերմենտների հետ։ Հետազոտության կիրառական նշանակությունը կապված է ֆերմենտային կենսատեխնոլոգիայի զարգացման հետ, քանի որ բարձր ակտիվությամբ և կանխատեսելի հատկություններով ռեկոմբինանտ ֆերմենտները կարող են օգտագործվել դեղագործական, սննդային, քիմիական և կենսատեխնոլոգիական արտադրություններում։ Հատկապես կարևոր է դրանց հնարավոր կիրառությունը օպտիկական ակտիվ միացությունների ստացման գործընթացներում, որտեղ ֆերմենտների բարձր ընտրողականությունը կարող է նպաստել անհրաժեշտ արտադրանքի ստացման արդյունավետության բարձրացմանը։ Աշխատությունը կարող է հետաքրքրել կենսաքիմիկոսներին, մանրէաբաններին, կենսատեխնոլոգներին, ֆերմենտաբաններին, դեղաքիմիկոսներին, ինչպես նաև ռեկոմբինանտ սպիտակուցների ստացմամբ և կենսակատալիզով զբաղվող հետազոտողներին։ Ընդհանուր առմամբ, ուսումնասիրությունը համադրում է մոլեկուլային կենսաբանության, մանրէաբանության և կենսաքիմիայի մեթոդները՝ բակտերիալ ծագման ֆերմենտների ստացման, մաքրման և հատկությունների մանրամասն գնահատման նպատակով՝ ցույց տալով դրանց գիտական և հնարավոր կենսատեխնոլոգիական արժեքը։

Другие предметы

Այս ինֆորմացիոն ցանկը ներկայացնում է Հայաստանի վերաբերյալ նոր լույս տեսած գրքերի համակարգված մատենագիտական ցուցակը՝ նախատեսված ընթերցողների, հետազոտողների, ուսանողների և մասնագետների համար, ովքեր հետաքրքրված են Հայաստանի պատմության, մշակույթի, հասարակական կյանքի, տնտեսության, աշխարհագրության և արդի զարգացման գործընթացներով։ Ցանկում ընդգրկված են տարբեր բնույթի հրատարակություններ՝ գիտական, վերլուծական, ճանաչողական և հանրամատչելի աշխատություններ, որոնք արտացոլում են Հայաստանի վերաբերյալ ժամանակակից ուսումնասիրությունների հիմնական ուղղությունները և նոր գիտական մոտեցումները։ Հրատարակությունը ծառայում է որպես տեղեկատվական աղբյուր, որը հնարավորություն է տալիս արագ կողմնորոշվել նոր գրականության մեջ, ստանալ անհրաժեշտ մատենագիտական տվյալներ և ընտրել համապատասխան աղբյուրներ ուսումնական, գիտահետազոտական և մասնագիտական գործունեության համար։ Այն նպաստում է հայագիտական գիտելիքների տարածմանը, երկրի վերաբերյալ տեղեկատվության համակարգված ներկայացմանը և ընթերցողական լայն շրջանակների իրազեկվածության բարձրացմանը։

Литература

Այս ուսումնասիրությունը վերաբերում է գեղարվեստական հուշագրության զարգացմանը 1920–30-ական թվականների հայ արձակում՝ այն դիտարկելով որպես ժամանակի սոցիալ-քաղաքական իրականության և անհատի փորձառության գեղարվեստական վերարտադրության յուրահատուկ ձև։ Նյութում վերլուծվում են հիշողության, ինքնակենսագրության և վավերագրական տարրերի փոխկապակցվածությունը հայ գրողների ստեղծագործություններում, որտեղ անհատական ճակատագիրը հաճախ միահյուսվում է պատմական բուռն իրադարձությունների հետ։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում Եղիշե Չարենցի, Գուրգեն Մահարու, Վահան Թոթովենցի և Եղիսաբեթ Եսայանի արձակին, որտեղ հուշագրական ձևերը ծառայում են ոչ միայն անձնական հիշողության արտահայտման, այլ նաև ժամանակի սոցիալ-մշակութային իրականության քննադատական վերլուծության նպատակին։ Քննարկվում են նաև ժանրային առանձնահատկությունները՝ փաստագրական նյութի և գեղարվեստական պատկերավորման համադրությունը, ժամանակային կառուցվածքի ազատությունը և հեղինակային «ես»-ի բազմաշերտ դրսևորումները։ Ուսումնասիրությունը ընդգծում է, որ 1920–30-ականների հայ արձակում գեղարվեստական հուշագրությունը ձևավորվում է որպես ինքնուրույն ժանրային երևույթ՝ արտահայտելով ինչպես անհատի ներաշխարհը, այնպես էլ ժամանակի պատմական դրամատիզմը և մշակութային վերափոխումները։