Ղազարոս Աղայանի լեզվագիտական հայացքները

Математика

Աշխատությունը նվիրված է պիեզոէլեկտրական ալիքատարներում էլեկտրաառաձգական սահքային ալիքների տարածման առանձնահատկությունների տեսական ուսումնասիրությանը՝ մակերևույթամերձ թույլ անհամասեռությունների առկայության պայմաններում։ Հետազոտության կենտրոնում ալիքի ամպլիտուդային և հաճախականային բնութագրերի փոխազդեցությունն է, ինչպես նաև այն ֆիզիկական պայմանները, որոնց դեպքում ալիքային էներգիան կարող է տեղայնացվել ալիքատարի որոշակի տիրույթներում։ Պիեզոէլեկտրական միջավայրի առանձնահատկությունը մեխանիկական և էլեկտրական դաշտերի փոխկապակցվածությունն է, ինչի հետևանքով սահքային դեֆորմացիաները և էլեկտրական պոտենցիալի փոփոխությունները կազմում են միասնական էլեկտրաառաձգական գործընթաց։ Մակերևույթին մոտ տեղակայված թույլ անհամասեռությունները կարող են պայմանավորված լինել նյութական հատկությունների տարածական փոքր փոփոխություններով և ազդել ալիքի տարածման, փուլային ու խմբային բնութագրերի և էներգիայի բաշխման վրա։ Հետազոտության շրջանակում կարող են դիտարկվել ալիքային հավասարումների համապատասխան մաթեմատիկական մոդելները, սահմանային պայմանները և դիսպերսիոն հարաբերությունները՝ պարզելու հաճախականության, ալիքային թվի և համակարգի նյութական ու երկրաչափական բնութագրերի միջև կապերը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում ամպլիտուդահաճախականային փոխազդեցության վերլուծությանը, քանի որ տարբեր հաճախականային տիրույթներում թույլ անհամասեռության ազդեցությունը կարող է փոփոխել ալիքային դաշտի կառուցվածքը և տարածման բնույթը։ Տեղայնացման երևույթի ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս գնահատելու, թե ինչ պայմաններում է ալիքի ամպլիտուդը կենտրոնանում մակերևույթամերձ կամ այլ սահմանափակ տիրույթներում և ինչպես է այդ վարքը կախված միջավայրի անհամասեռության բնութագրերից։ Կարող են համեմատվել համասեռ և թույլ անհամասեռ ալիքատարների տեսական արդյունքները՝ բացահայտելու կառուցվածքային փոքր փոփոխությունների ազդեցությունը դիսպերսիայի և ալիքային էներգիայի տարածական բաշխման վրա։ Նման ուսումնասիրությունները կարևոր են ակուստոէլեկտրոնային և պիեզոէլեկտրական համակարգերի տեսության համար, որտեղ ալիքների կառավարվող տարածումն ու տեղայնացումը կարող են նշանակություն ունենալ սենսորային, ազդանշանային և ալիքատարային սարքերի ֆիզիկական սկզբունքների ուսումնասիրության տեսանկյունից։ Ընդհանուր առմամբ աշխատանքը համադրում է պիեզոէլեկտրականության տեսության, ալիքային մեխանիկայի, շարունակական միջավայրի էլեկտրադինամիկայի և կիրառական մաթեմատիկական մոդելավորման մոտեցումները՝ նպատակ ունենալով բացահայտել թույլ մակերևույթամերձ անհամասեռությունների ազդեցությունը էլեկտրաառաձգական սահքային ալիքների դինամիկական բնութագրերի և տեղայնացման վրա։

Медицина

Այս ուսումնասիրությունը վերաբերում է շների օրգանիզմում օքսիդավերականգնման գործընթացների խախտումների և լիպիդների պերօքսիդացման ակտիվացման կանխարգելման մեթոդներին սթրեսային վիճակների պայմաններում՝ ընդգծելով բջջային նյութափոխանակության կայունության պահպանման և օքսիդատիվ վնասվածքների նվազեցման կենսաքիմիական հիմքերը։ Աշխատանքը կենտրոնանում է այն մեխանիզմների վրա, որոնց միջոցով սթրեսը խաթարում է ազատ ռադիկալների և հակաօքսիդանտային համակարգերի հավասարակշռությունը՝ առաջացնելով բջջային թաղանթների վնասում, էնզիմատիկ ակտիվության փոփոխություններ և ընդհանուր ֆիզիոլոգիական հոմեոստազի խախտում։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում լիպիդների պերօքսիդացման գործընթացին, որը հանդիսանում է օքսիդատիվ սթրեսի հիմնական ցուցիչներից մեկը, ինչպես նաև հակաօքսիդանտային պաշտպանության համակարգերի՝ կատալազի, սուպերօքսիդդիսմուտազի և գլուտաթիոն-պերօքսիդազի դերին։ Ներկայացվում են նաև կանխարգելիչ մոտեցումներ՝ ներառյալ սննդային հավելումների կիրառումը, վիտամինային և միկրոէլեմենտային հավասարակշռության ապահովումը, ինչպես նաև պահման և խնամքի պայմանների օպտիմալացումը, որոնք նպաստում են կենդանիների սթրեսի մակարդակի նվազեցմանը։ Աշխատանքը վերլուծում է նաև ֆիզիոլոգիական հարմարվողականության մեխանիզմները և դրանց դերը օրգանիզմի դիմադրողականության բարձրացման գործում։ Ընդհանուր առմամբ, ուսումնասիրությունը ցույց է տալիս, որ օքսիդավերականգնման գործընթացների և լիպիդների պերօքսիդացման վերահսկումը կարևոր նշանակություն ունի շների առողջության պահպանման և սթրեսի բացասական ազդեցությունների կանխարգելման համար։

Другие предметы

Այս ինֆորմացիոն ցուցիչը ներկայացնում է հասարակական-քաղաքական գիտությունների ոլորտում նոր լույս տեսած գրքերի համակարգված մատենագիտական ցանկը՝ նպատակ ունենալով ապահովել ընթերցողների, հետազոտողների և ուսանողների արագ կողմնորոշումը արդի գիտական և վերլուծական գրականության մեջ։ Այն ընդգրկում է քաղաքական գիտության, սոցիոլոգիայի, պատմության, տնտեսագիտության, իրավագիտության, միջազգային հարաբերությունների և հարակից այլ ուղղությունների հրատարակություններ, որոնք արտացոլում են հասարակական գործընթացների ուսումնասիրության ժամանակակից մոտեցումները և տեսական զարգացումները։ Ցուցիչը կազմվում է գրադարանային նոր ստացումների և հրատարակչական տվյալների հիման վրա՝ ապահովելով տեղեկատվության համակարգված ներկայացում և մատչելիություն մասնագիտական շրջանակների համար։ Այն ծառայում է որպես կարևոր տեղեկատվական գործիք գիտական հետազոտությունների, ուսումնական գործընթացի և վերլուծական աշխատանքի համար՝ օգնելով հետևել ոլորտի նոր գրականությանը, գնահատել դրա գիտական արժեքը և կիրառելիությունը հասարակական-քաղաքական երևույթների ուսումնասիրության մեջ։

Биология

Աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետության պղինձ-ոսկու հանքաքարային ապարների միկրոբիոտայի ուսումնասիրությանը, դրանցից միկրոօրգանիզմների առանձնացմանն ու նույնականացմանը, ինչպես նաև մետաղակայուն բակտերիաների, մասնավորապես՝ բացիլների, հատկությունների և մետաղակայունության մեխանիզմների բացահայտմանը։ Հետազոտության շրջանակում ուսումնասիրվում է հանքաքարային միջավայրում ձևավորված միկրոօրգանիզմների բազմազանությունը և դրանց հարմարվողականությունը բարձր մետաղական բեռնվածության պայմաններին։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում հանքաքարային ապարներից մանրէաբանական նմուշների ստացմանը, միկրոօրգանիզմների մեկուսացմանը, մաքուր կուլտուրաների ստացմանը և դրանց տեսակային կամ ցեղային պատկանելիության որոշմանը։ Աշխատության կարևոր ուղղություններից է պղնձի, ոսկու և այլ մետաղների նկատմամբ կայունություն ցուցաբերող բակտերիաների հայտնաբերումը և դրանց ֆիզիոլոգիական ու կենսաքիմիական առանձնահատկությունների ուսումնասիրությունը։ Քննարկվում են մետաղակայունության հնարավոր մեխանիզմները, այդ թվում՝ բջջային մակարդակում մետաղների կապումը կամ կուտակումը, արտաբջջային միացությունների ձևավորումը, մետաղների տեղափոխման և հեռացման համակարգերը, ինչպես նաև միկրոօրգանիզմների նյութափոխանակային հարմարվողականությունները։ Հետազոտությունը կարևոր է ոչ միայն հանքավայրերի միկրոբիոլոգիական առանձնահատկությունները հասկանալու, այլև մետաղների կենսաբանական արդյունահանման, հանքարդյունաբերական թափոնների կենսավերականգնման և աղտոտված միջավայրերի մանրէաբանական վերականգնման հնարավորությունների գնահատման տեսանկյունից։ Հայաստանի հանքաքարային ապարների միկրոբիոտայի ուսումնասիրությունը կարող է բացահայտել տեղական պայմաններին հարմարեցված միկրոօրգանիզմների կենսատեխնոլոգիական ներուժը։ Աշխատությունը կարող է օգտակար լինել մանրէաբանների, կենսատեխնոլոգների, մոլեկուլային կենսաբանների, երկրաբանների, բնապահպանական գիտությունների մասնագետների, հանքարդյունաբերության ոլորտի հետազոտողների և համապատասխան ուղղություններով գիտական աշխատանք կատարող ուսանողների ու ասպիրանտների համար։

Информатика

Տեղեկատվական տեխնոլոգիաների բնույթի այս աշխատանքը նվիրված է տվյալների շտեմարաններին հասանելիություն ապահովող համացանցային ծառայությունների նախագծման մոդելների մշակման և հետազոտման խնդիրներին։ Քննության են առնվում օգտվողի, համացանցային հավելվածի և տվյալների շտեմարանի միջև տեղեկատվական փոխգործակցության կազմակերպման հիմնական սկզբունքները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում համակարգի ճարտարապետության ընտրությանը, տվյալների հարցումների մշակմանը, տեղեկատվության փոխանցման արդյունավետությանը և տարբեր ծրագրային բաղադրիչների փոխկապակցված աշխատանքի ապահովմանը։ Վերլուծվում են տվյալների պահպանման, որոնման, ստացման և մշակման գործընթացները, ինչպես նաև բազմօգտագործողական միջավայրում ծառայության կայուն աշխատանքի կազմակերպման մոտեցումները։ Քննարկվում են նաև տեղեկատվական անվտանգության, հասանելիության վերահսկման, համակարգի արտադրողականության, ընդլայնելիության և հուսալիության հետ կապված նախագծային խնդիրները։ Ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս գնահատելու տարբեր մոդելների կիրառելիությունը տվյալների շտեմարանների հետ աշխատող համացանցային ծառայությունների արդյունավետ կառուցման համար։ Աշխատանքը կարող է օգտակար լինել ծրագրային համակարգերի նախագծման, տվյալների շտեմարանների, համացանցային տեխնոլոգիաների և տեղեկատվական համակարգերի ոլորտների մասնագետների ու հետազոտողների համար։

Экономика

Աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետությունում գնաճի մակրոտնտեսական կարգավորման արդյունավետության համակողմանի ուսումնասիրությանը՝ գնահատելով գնաճային գործընթացների կառավարման գործում պետական տնտեսական քաղաքականության և դրամավարկային գործիքների ազդեցությունը։ Վերլուծվում են գնաճի առաջացման ներքին և արտաքին գործոնները, պահանջարկային և առաջարկային ճնշումների առանձնահատկությունները, ինչպես նաև դրանց ազդեցությունը տնտեսական աճի, զբաղվածության և բնակչության գնողունակության վրա։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում կենտրոնական բանկի դրամավարկային քաղաքականության գործիքներին, տոկոսադրույքային քաղաքականությանը, փոխարժեքի դինամիկային և հարկաբյուջետային քաղաքականության փոխազդեցությանը գնաճի զսպման գործընթացում։ Ուսումնասիրությունը նաև գնահատում է ՀՀ մակրոտնտեսական միջավայրի առանձնահատկությունները, միջազգային տնտեսական զարգացումների ազդեցությունը և գնաճի կանխատեսման ու վերահսկման մեխանիզմների արդյունավետությունը։ Աշխատությունը ներկայացնում է վերլուծական եզրակացություններ և գործնական առաջարկություններ, որոնք կարող են նպաստել մակրոտնտեսական կայունության պահպանմանը և գնաճի արդյունավետ կարգավորմանը Հայաստանի Հանրապետությունում։