Գրիգոր Մագիստրոսի ստեղծագործությունները Մաշտոցի անվան Մատենադարանի ձեռագրերում

История

Այս գիտական ուսումնասիրությունը նվիրված է Օդեսայի հնագիտական և պատմական հետազոտական կենտրոնի հավաքածուում պահպանված հին հայկական քարե արձանագրությունների համակարգային վերլուծությանը՝ ընդգծելով դրանց գրագիտական, հնագիտական և մշակութային արժեքը։ Աշխատությունում դիտարկվում է, թե ինչպես են այդ արձանագրությունները հայտնաբերվել և փաստագրվել XIX դարի գիտական արշավների ու հավաքչական գործունեության արդյունքում, երբ տարածաշրջանի հնագիտական ժառանգությունը ակտիվորեն ուսումնասիրվում և գրանցվում էր գիտական շրջանակների կողմից։ Քննարկվում են արձանագրությունների լեզվական առանձնահատկությունները, դրանց բովանդակային կառուցվածքը, քրիստոնեական և միջնադարյան մշակութային խորհրդանշական համակարգերը, ինչպես նաև քարե հուշարձանների ձևաբանական և գեղարվեստական լուծումները։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում այդ նյութերի գիտական նկարագրման, չափագրման և մեկնաբանման վաղ փորձերին, որոնք իրականացվել են պատմաբանների և եկեղեցական գիտնականների համագործակցությամբ՝ ապահովելով դրանց պահպանման և ուսումնասիրման հիմքերը։ Աշխատությունը նաև ընդգծում է հավաքածուի դերը որպես Սևծովյան տարածաշրջանի և հայկական մշակութային ներկայության փոխկապակցվածության կարևոր վկայություն, որը նպաստում է միջմշակութային կապերի և պատմական ժառանգության համապարփակ ընկալմանը։

Другие предметы

Համախառն ազգային արդյունքը (ՀԱԱ) մակրոտնտեսական կարևոր ցուցանիշ է, որը արտահայտում է որոշակի ժամանակահատվածում տվյալ երկրի ռեզիդենտների կողմից արտադրված վերջնական ապրանքների և ծառայությունների ընդհանուր արժեքը՝ անկախ այն բանից, թե արտադրությունը կատարվել է երկրի ներսում, թե արտերկրում։ Այն օգտագործվում է երկրի տնտեսական ակտիվության, արտադրողականության և բնակչության տնտեսական կարողությունների գնահատման համար։ ՀԱԱ-ն նման է համախառն ներքին արդյունքին (ՀՆԱ), սակայն հիմնական տարբերությունն այն է, որ ՀՆԱ-ն հաշվի է առնում միայն երկրի տարածքում ստեղծված արտադրանքը, իսկ ՀԱԱ-ն՝ նաև արտերկրում աշխատող երկրի քաղաքացիների կողմից ստացված եկամուտները՝ հանելով օտարերկրացիների կողմից երկրի ներսում ստացված եկամուտները։ Այսինքն՝ ՀԱԱ = ՀՆԱ + արտերկրից ստացված եկամուտներ − արտերկիր փոխանցված եկամուտներ։ ՀԱԱ-ի հաշվարկման հիմնական եղանակները երեքն են՝ արտադրական, եկամտային և ծախսային մոտեցումները։ Արտադրական եղանակով ՀԱԱ-ն հաշվարկվում է՝ գումարելով տնտեսության բոլոր ոլորտներում ստեղծված ավելացված արժեքը՝ խուսափելով կրկնահաշվարկից։ Եկամտային մոտեցմամբ հաշվի են առնվում բոլոր եկամուտները, որոնք ստեղծվել են արտադրության գործընթացում՝ աշխատավարձերը, շահույթը, տոկոսները և վարձակալական եկամուտները։ Ծախսային մոտեցմամբ ՀԱԱ-ն հաշվարկվում է որպես վերջնական ապրանքների և ծառայությունների վրա կատարված բոլոր ծախսերի գումար՝ ներառյալ սպառումը, ներդրումները, պետական ծախսերը և զուտ արտահանումը։ Այս երեք մոտեցումները տեսականորեն պետք է ապահովեն նույն արդյունքը, քանի որ դրանք արտացոլում են նույն տնտեսական գործընթացը տարբեր կողմերից։ ՀԱԱ-ի կարևորությունը պայմանավորված է նրանով, որ այն թույլ է տալիս գնահատել երկրի տնտեսական հզորությունը, համեմատել տարբեր երկրների տնտեսական զարգացումը և մշակել տնտեսական քաղաքականություն։ Սակայն այս ցուցանիշն ունի նաև սահմանափակումներ, քանի որ չի արտացոլում եկամուտների բաշխումը, ոչ պաշտոնական տնտեսությունը և կյանքի որակի ոչ նյութական կողմերը։ Այսպիսով, համախառն ազգային արդյունքը հանդիսանում է երկրի տնտեսական գործունեության հիմնական մակրոտնտեսական ցուցանիշներից մեկը, իսկ դրա հաշվարկման տարբեր եղանակները հնարավորություն են տալիս բազմակողմանիորեն գնահատել ազգային տնտեսության իրական վիճակը և զարգացման միտումները։

Экономика

Այս գիտական աշխատությունը նվիրված է գիտահետազոտական աշխատանքների արդյունքների ներդրման և դրանց տնտեսական արդյունավետության գնահատմանը շաքարի ճակնդեղի արտադրության ոլորտում՝ Իրանի Իսլամական Հանրապետության օրինակով։ Հետազոտության կենտրոնում գտնվում է այն խնդիրը, թե ինչպես կարող են գիտական ուսումնասիրությունների, նոր տեխնոլոգիաների և արտադրական նորարարությունների կիրառումը նպաստել գյուղատնտեսական արտադրության արդյունավետության բարձրացմանը, ծախսերի նվազեցմանը և արտադրողականության աճին։ Աշխատության շրջանակում ուսումնասիրվում են շաքարի ճակնդեղի արտադրության առանձնահատկությունները, դրա տնտեսական նշանակությունը և ոլորտի զարգացման վրա ազդող տեխնոլոգիական, բնական ու կազմակերպական գործոնները։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում գիտահետազոտական մշակումների գործնական կիրառմանը՝ ներառյալ մշակության տեխնոլոգիաների կատարելագործումը, նոր սորտերի և արտադրական մեթոդների կիրառումը, ռեսուրսների արդյունավետ օգտագործումը, ոռոգման ու պարարտացման համակարգերի բարելավումը և բերքատվության բարձրացմանն ուղղված միջոցառումները։ Հետազոտությունը կարող է ներառել գիտական մշակումների ներդրման համար կատարված ծախսերի և ստացված տնտեսական արդյունքների համադրում՝ գնահատելով ներդրումների վերադարձելիությունը, արտադրական ծախսերի փոփոխությունը, բերքատվության աճը, արտադրանքի ինքնարժեքը և շահութաբերության մակարդակը։ Իրանի օրինակով ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս հաշվի առնելու երկրի գյուղատնտեսական պայմանները, հողային և ջրային ռեսուրսների սահմանափակումները, կլիմայական առանձնահատկությունները, շաքարի ճակնդեղի արտադրության տարածաշրջանային տարբերությունները և գյուղատնտեսական քաղաքականության ազդեցությունը։ Կարևոր տեղ է հատկացվում նաև գիտության և արտադրության միջև կապին՝ ցույց տալով, որ գիտահետազոտական գործունեության տնտեսական արժեքը առավել հստակ դրսևորվում է այն դեպքում, երբ նոր գիտելիքն ու տեխնոլոգիաները արդյունավետորեն փոխանցվում են արտադրողներին և կիրառվում իրական տնտեսություններում։ Աշխատությունը կարող է անդրադառնալ գիտահետազոտական ծրագրերի ընտրության, ֆինանսավորման և արդյունքների ներդրման արդյունավետության գնահատման մեթոդներին՝ առաջարկելով չափորոշիչներ, որոնց միջոցով հնարավոր է համեմատել տարբեր տեխնոլոգիական և կազմակերպական լուծումներ։ Ուսումնասիրության արդյունքները կարող են օգտակար լինել գյուղատնտեսական քաղաքականության մշակման, գիտահետազոտական ծրագրերի ֆինանսավորման առաջնահերթությունների որոշման և շաքարի ճակնդեղի արտադրության մրցունակության բարձրացման համար։ Գիրքը կարող է հետաքրքրել ագրարային տնտեսագետներին, գյուղատնտեսության մասնագետներին, գիտահետազոտական կազմակերպությունների աշխատակիցներին, գյուղատնտեսական քաղաքականություն մշակողներին, ֆերմերային տնտեսությունների մասնագետներին, հետազոտողներին և համապատասխան մասնագիտությունների ուսանողներին։ Ընդհանուր առմամբ, աշխատությունը ներկայացնում է գիտահետազոտական արդյունքների ներդրման տնտեսական արդյունավետության համալիր գնահատում՝ ընդգծելով գիտության, նորարարության և գյուղատնտեսական արտադրության փոխկապակցվածությունը և դրանց դերը շաքարի ճակնդեղի արտադրության արտադրողականության, շահութաբերության ու կայունության բարձրացման գործում։

Физика

Այս ռեֆերատը ներկայացնում է կիսահաղորդչային լազերները՝ որպես ժամանակակից օպտոէլեկտրոնիկայի և լազերային տեխնոլոգիաների կարևորագույն ուղղություններից մեկը, որը լայն կիրառություն ունի կապի համակարգերում, բժշկության մեջ, արդյունաբերությունում և տեղեկատվական տեխնոլոգիաներում։ Աշխատանքում բացատրվում է կիսահաղորդչային լազերների աշխատանքի ֆիզիկական սկզբունքը, որը հիմնված է էլեկտրոնների և անցքերի վերամիավորման ընթացքում լուսային ճառագայթման՝ լազերային արտանետման վրա։ Ներկայացվում է, որ այս սարքերում ակտիվ միջավայրը կիսահաղորդիչ նյութերն են, օրինակ՝ գալիումի արսենիդը, որոնցում էլեկտրական հոսանքի ազդեցությամբ ստեղծվում է ինվերս բնակեցում և տեղի է ունենում խթանված ճառագայթում։ Ռեֆերատում քննարկվում են կիսահաղորդչային լազերների հիմնական տեսակները՝ հոմոէպիտաքսային և հետերոկառուցվածքային լազերներ, ինչպես նաև դրանց կառուցվածքային առանձնահատկությունները և արդյունավետության բարձրացման մեխանիզմները։ Բացատրվում է նաև դրանց առավելությունները՝ փոքր չափսեր, բարձր արդյունավետություն, ցածր էներգասպառում և հեշտ ինտեգրում միկրոէլեկտրոնային համակարգերում, ինչպես նաև որոշ սահմանափակումներ՝ ջերմային կայունության և ճառագայթի որակի հետ կապված։ Աշխատանքում անդրադարձ է կատարվում կիրառություններին՝ օպտիկական կապի օպտիկամանրաթելային համակարգերում, սկաներներում, լազերային տպիչներում, բժշկական ախտորոշման և բուժման սարքերում, ինչպես նաև սենսորային տեխնոլոգիաներում։ Նշվում է նաև, որ կիսահաղորդչային լազերները հանդիսանում են ժամանակակից տեխնոլոգիական զարգացման հիմքային բաղադրիչներից մեկը՝ նպաստելով արագ և արդյունավետ տվյալների փոխանցման ու բարձր ճշգրտությամբ սարքավորումների ստեղծմանը։

Информатика

Աշխատությունը նվիրված է պարբերական գործակիցներով գծային ոչ ինքնավար դինամիկական համակարգերի բնութագրերի հաշվարկման արդյունավետ մեթոդների մշակմանը և համապատասխան հաշվողական գործընթացների ավտոմատացմանը։ Հետազոտության կենտրոնում ժամանակից կախված պարամետրերով համակարգերի վարքագծի մաթեմատիկական նկարագրությունն է, երբ համակարգի գործակիցները որոշակի ժամանակահատվածից հետո կրկնվում են և ձևավորում պարբերական կառուցվածք։ Քննվում են նման համակարգերի շարժման, կայունության, անցումային և հաստատված ռեժիմների, ինչպես նաև արտաքին ազդեցությունների նկատմամբ արձագանքի գնահատման խնդիրները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում պարբերական գործակիցների ազդեցությանը համակարգի ընդհանուր դինամիկայի վրա, քանի որ նույնիսկ գծային կառուցվածքի դեպքում ժամանակային պարբերականությունը կարող է առաջացնել բարդ վարքագիծ և պահանջել հատուկ վերլուծական ու թվային մոտեցումներ։ Հետազոտության շրջանակում կարող են դիտարկվել հիմնարար լուծումների մատրիցների կառուցումը, վիճակի փոփոխության գնահատումը, բնութագրական ցուցանիշների որոշումը և կայունության պայմանների վերլուծությունը։ Կարևոր տեղ է զբաղեցնում Ֆլոկեի տեսության և գծային դիֆերենցիալ հավասարումների տեսության համապատասխան մեթոդների կիրառումը, որոնք հնարավորություն են տալիս պարբերական համակարգերի երկարաժամկետ վարքագիծը կապել մեկ պարբերության ընթացքում ստացվող բնութագրերի հետ։ Հաշվարկային մեթոդների մշակման ընթացքում ուսումնասիրվում են թվային ճշտության, ալգորիթմների կայունության, հաշվարկների արագության և ստացված արդյունքների հուսալիության խնդիրները։ Առանձին ուղղություն է կազմում հաշվողական ընթացակարգերի ավտոմատացումը, որի նպատակն է նվազեցնել բազմակի ձեռքով հաշվարկների անհրաժեշտությունը և ստեղծել համակարգված միջոցներ տարբեր պարամետրերով մոդելների արագ վերլուծության համար։ Այդպիսի ավտոմատացումը կարող է ընդգրկել սկզբնական տվյալների մշակումը, համակարգի պարամետրերի փոփոխումը, թվային լուծումների ստացումը, բնութագրերի հաշվարկը և արդյունքների համեմատական ներկայացումը։ Մշակվող մոտեցումները կիրառական նշանակություն կարող են ունենալ ավտոմատ կառավարման, մեխանիկական և էլեկտրատեխնիկական համակարգերի, տատանողական գործընթացների ու ժամանակից կախված այլ դինամիկական մոդելների ուսումնասիրության համար։ Ընդհանուր առմամբ աշխատանքը համադրում է դիֆերենցիալ հավասարումների տեսության, դինամիկական համակարգերի, թվային մեթոդների և հաշվողական ավտոմատացման մոտեցումները՝ նպատակ ունենալով բարձրացնել պարբերական պարամետրերով ոչ ինքնավար համակարգերի վերլուծության արդյունավետությունն ու ճշգրտությունը։

Литература

Այս ուսումնական ձեռնարկը նախատեսված է զբոսաշրջության ոլորտը ուսումնասիրող ուսանողների համար և ներկայացնում է զբոսաշրջության հիմնական հասկացությունները, կառուցվածքը և ժամանակակից զարգացման միտումները։ Գրքում անդրադարձ է կատարվում զբոսաշրջության տեսակներին՝ ներառյալ մշակութային, էկոլոգիական, գործարար և զվարճային զբոսաշրջությունը, ինչպես նաև դրանց կազմակերպման և կառավարման հիմնական սկզբունքներին։ Հեղինակը բացատրում է զբոսաշրջային արդյունաբերության բաղադրիչները՝ տրանսպորտ, հյուրանոցային սպասարկում, տուրօպերատորական գործունեություն և հաճախորդների սպասարկման որակի ապահովում։ Նյութում ներկայացվում են նաև միջազգային զբոսաշրջության զարգացման գործոնները, շուկայի պահանջարկի ձևավորումը և ոլորտի տնտեսական ազդեցությունը տարբեր երկրների վրա։ Գիրքը համադրում է տեսական նյութը և գործնական օրինակները՝ նպաստելով ուսանողների մասնագիտական գիտելիքների և կիրառական հմտությունների զարգացմանը։