More in Economics

    View all arrow_right_alt

    Discover other interesting and useful materials

    Here is a collection of other files that may interest you and help in your studies or creative work. To see more, you can go to the materials section
    Online

    History

    Обозрение истории армянского народа от начала бытия его до возрождения области Армянской в Российской империи

    Աշխատությունը ներկայացնում է հայ ժողովրդի պատմության ընդարձակ պատմագրական շարադրանք՝ ընդգրկելով հնագույն ժամանակներից մինչև այն շրջանը, երբ հայկական տարածքների մի մասը հայտնվեց Ռուսական կայսրության կազմում և տարածաշրջանում ձևավորվեց նոր վարչաքաղաքական իրադրություն։ Նյութը կառուցված է պատմական շարունակականության սկզբունքով և նպատակ ունի ընդհանուր պատկերացում տալ հայկական պետականության, հասարակության, մշակույթի և արտաքին հարաբերությունների զարգացման հիմնական փուլերի մասին։ Վաղ ժամանակաշրջանների նկարագրության մեջ ուշադրություն է դարձվում Հայաստանի աշխարհագրական դիրքին, բնակչությանը, քաղաքական կազմավորումներին, արքայական իշխանության զարգացմանը և հարևան պետությունների հետ հարաբերություններին։ Հետագա բաժիններում դիտարկվում են հայկական թագավորությունների պատմությունը, քրիստոնեության տարածումն ու հաստատումը, եկեղեցու դերը հասարակական և մշակութային կյանքում, գրավոր մշակույթի զարգացումը և միջնադարյան պետական կազմավորումների գործունեությունը։ Կարևոր տեղ են զբաղեցնում օտար տերությունների գերիշխանության պայմաններում հայ բնակչության դրության, քաղաքական իշխանության փոփոխությունների, պատերազմների և բնակչության տեղաշարժերի վերաբերյալ հարցերը։ Քննվում են նաև հայկական իշխանական տների, եկեղեցական կառույցների և համայնքների դերը պատմական հիշողության ու ինքնության պահպանման գործում։ Առանձին ուշադրություն է հատկացվում ուշ միջնադարի և նոր ժամանակների իրադարձություններին, երբ հայկական տարածքները գտնվում էին տարածաշրջանային խոշոր տերությունների մրցակցության և հակամարտությունների ազդեցության ներքո։ Ներկայացվում են հայ բնակչության սոցիալական և տնտեսական կյանքի որոշ կողմեր, առևտրական կապերը, գաղթականության գործընթացները և հայկական համայնքների ձևավորումը տարբեր երկրներում։ Պատմական շարադրանքի վերջին հատվածները կենտրոնանում են Հարավային Կովկասում տեղի ունեցած ռազմաքաղաքական փոփոխությունների և հայկական տարածքների մի մասի Ռուսական կայսրությանը միացման գործընթացի վրա՝ այն դիտարկելով հայ ժողովրդի պատմության նոր փուլի սկզբնավորման համատեքստում։ Աշխատության արժեքը պայմանավորված է նաև այն հանգամանքով, որ այն արտացոլում է իր ստեղծման ժամանակաշրջանին բնորոշ պատմագիտական պատկերացումները, աղբյուրների օգտագործման եղանակները և Հայաստանի անցյալի մեկնաբանման մոտեցումները։ Հետևաբար այն կարող է ուսումնասիրվել ոչ միայն որպես հայ ժողովրդի պատմության վերաբերյալ շարադրանք, այլև որպես պատմագրական աղբյուր, որը հնարավորություն է տալիս հասկանալու, թե տվյալ ժամանակաշրջանի հեղինակներն ինչպես էին կառուցում Հայաստանի պատմական անցյալի ամբողջական պատկերը։ Հին և միջնադարյան հեղինակների հաղորդումների, պատմական ավանդությունների և ավելի ուշ շրջանի տեղեկությունների համադրումը նյութին տալիս է նաև աղբյուրագիտական հետաքրքրություն։ Աշխատությունը կարող է օգտակար լինել հայոց պատմության, հայագիտության, պատմագրության և ռուս-հայկական պատմական հարաբերությունների ուսումնասիրությամբ զբաղվող հետազոտողների ու ընթերցողների համար։

    Updated: 2026-09-22
    Обозрение истории армянского народа от начала бытия его до возрождения области Армянской в Российской империи
    Online

    Literature

    Հայ միջնադարյան տաղերգության ժանրերն ու տաղաչափությունը (X-XVIII դդ.)

    Գիրքը ներկայացնում է միջնադարյան հայ գրականության հիմնական տաղերգական ժանրերը, դրանց կառուցվածքային և ձայնային առանձնահատկությունները, ինչպես նաև տաղաչափության զարգացումը տարբեր ժամանակաշրջաններում։ Հեղինակը վերլուծում է տաղերգության ձևերը, շարահյուսական սկզբունքները և ժանրային յուրահատկությունները՝ ընդգծելով դրանց դերակատարությունը հայ գրական ավանդույթի պահպանման ու զարգացման մեջ։ Հիմնական թեմաները․ Հայ միջնադարյան տաղերգության պատմական ու մշակութային զարգացումը Տաղերգական ժանրերի տեսակներն ու առանձնահատկությունները Տաղաչափության համակարգը և կառուցվածքային մոտեցումները Ժանրերի դերակատարությունը հայ գրական ավանդույթում X-XVIII դարերի համեմատական ուսումնասիրություն Գրքի առանձնահատկությունները․ Իրական ժամանակաշրջանի վերլուծություն՝ մանրամասն օրինակներով Գործնական և տեսական մոտեցումների համադրություն Հարմար է գրականագիտության, հայագիտության և միջնադարյան մշակույթի ուսումնասիրողների համար Օգնում է ուսումնասիրել տաղերգության ձևային և կառուցվածքային առանձնահատկությունները

    Updated: 2026-09-17
    Հայ միջնադարյան տաղերգության ժանրերն ու տաղաչափությունը (X-XVIII դդ.)
    Online

    History

    Բանբեր Մատենադարանի

    «Բանբեր Մատենադարանի»-ն հայագիտական գիտության կարևորագույն գիտական պարբերականներից է, որը նվիրված է հայ ժողովրդի գրավոր ժառանգության, միջնադարյան մատենագրության, ձեռագրական մշակույթի, պատմության, լեզվի, գրականության, փիլիսոփայության, աստվածաբանության և արվեստի բազմակողմանի ուսումնասիրությանը։ Պարբերականի հիմնական առաքելությունն է գիտական շրջանառության մեջ դնել Մատենադարանում պահպանվող հայերեն և օտարալեզու ձեռագրական հարուստ ժառանգությունը, ներկայացնել ձեռագրագիտական հետազոտությունների արդյունքները, բացահայտել պատմական սկզբնաղբյուրների բովանդակությունը և նպաստել հայ մշակույթի տարբեր ժամանակաշրջանների խորքային ճանաչմանը։ Հատուկ տեղ են զբաղեցնում հայ միջնադարյան մատենագիրների երկերի ուսումնասիրությունները, պատմական հիշատակարանների վերլուծությունները, ձեռագրերի նկարագրություններն ու համեմատական քննությունները, ինչպես նաև հայոց պատմության առանձին իրադարձությունների, հասարակական հարաբերությունների, կրթական կենտրոնների, վանական հաստատությունների և մշակութային կյանքի վերաբերյալ հետազոտությունները։ Պարբերականում ներկայացվող գիտական նյութերը կարևոր նշանակություն ունեն հայ գրականության պատմության, հին և միջնադարյան հայերենի, լեզվաբանական ուսումնասիրությունների, բնագրագիտության, աղբյուրագիտության և պատմական աշխարհագրության զարգացման համար։ Հատկանշական է նաև հայ և օտար ժողովուրդների մշակութային, գիտական ու գրական առնչությունների ուսումնասիրությունը, որի միջոցով բացահայտվում են Հայաստանի պատմական կապերը հարևան և հեռավոր քաղաքակրթությունների հետ, ինչպես նաև հայերեն ձեռագրերում պահպանված գիտելիքների փոխանցման և տարածման ուղիները։ Գիտական հրապարակումներում կարևոր տեղ են զբաղեցնում բնագրերի հրատարակությունը, ձեռագրական տարբերակների համեմատությունը, պատմական փաստերի ճշգրտումն ու մեկնաբանությունը, ինչպես նաև նախկինում քիչ ուսումնասիրված կամ գիտական հանրությանը ոչ բավարար չափով հայտնի նյութերի ներկայացումը։ Պարբերականի առանձնահատուկ արժեքը պայմանավորված է նրանով, որ այն միավորում է տարբեր գիտաճյուղերի հետազոտական մոտեցումները՝ հայագիտական ուսումնասիրությունները դարձնելով ոչ միայն ազգային պատմամշակութային ժառանգության պահպանման, այլև համաշխարհային գիտության զարգացման կարևոր բաղադրիչ։ Այն արժեքավոր աղբյուր է հայագետների, պատմաբանների, բանասերների, լեզվաբանների, ձեռագրագետների, գրականագետների, արվեստաբանների, աստվածաբանների և միջնադարյան մշակույթի ուսումնասիրությամբ զբաղվող մասնագետների համար։ Միաժամանակ պարբերականը կարևոր նշանակություն ունի ուսանողների, հետազոտողների և հայ մշակութային ժառանգությամբ հետաքրքրվող ընթերցողների համար՝ հնարավորություն ընձեռելով ծանոթանալու գիտական հետազոտությունների արդյունքներին, պատմական սկզբնաղբյուրների նշանակությանը և հայ գրավոր մշակույթի բազմաշերտ առանձնահատկություններին։ Այն Մատենադարանի գիտական գործունեության և հայ ձեռագրական ժառանգության ուսումնասիրման ավանդույթների կարևոր արտահայտություններից է, որի միջոցով պահպանվում, ուսումնասիրվում և հաջորդ սերունդներին են փոխանցվում հայ ժողովրդի դարավոր մտավոր ու մշակութային արժեքները։

    Updated: 2026-11-17
    Բանբեր Մատենադարանի
    Online

    Economics

    Совершенствование управления бизнес-процессами (на примере коммерческой организации в сфере информационных технологий)

    Տնտեսագիտական և կառավարման բնույթի այս աշխատանքը նվիրված է տեղեկատվական տեխնոլոգիաների ոլորտում գործող առևտրային կազմակերպության բիզնես գործընթացների կառավարման կատարելագործման տեսական, մեթոդաբանական և կիրառական հիմնախնդիրների ուսումնասիրությանը։ Քննության են առնվում բիզնես գործընթացների կառավարման հիմնական սկզբունքները, կազմակերպության գործունեության կառուցվածքային առանձնահատկությունները, կառավարման համակարգերի արդյունավետության գնահատման մոտեցումները և տեղեկատվական տեխնոլոգիաների ոլորտի կազմակերպություններին բնորոշ գործառնական գործընթացները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում աշխատանքային գործընթացների վերլուծությանը, դրանց հաջորդականության և փոխկապակցվածության բացահայտմանը, ռեսուրսների բաշխմանը և կազմակերպության ստորաբաժանումների միջև համագործակցության արդյունավետության բարձրացմանը։ Վերլուծվում են նախագծերի կառավարման, ծրագրային ապահովման մշակման, հաճախորդների սպասարկման, որակի վերահսկման և ներքին հաղորդակցության գործընթացների օպտիմալացման հնարավորությունները։ Քննարկվում են բիզնես գործընթացների մոդելավորման, ավտոմատացման, թվայնացման, կատարողականի հիմնական ցուցանիշների սահմանման և շարունակական բարելավման մեթոդների կիրառման առանձնահատկությունները։ Ուսումնասիրության շրջանակներում դիտարկվում են կառավարման համակարգում առկա հնարավոր խնդիրների բացահայտման, կազմակերպչական փոփոխությունների իրականացման, ժամանակային և ֆինանսական ծախսերի նվազեցման ու աշխատանքի արտադրողականության բարձրացման մոտեցումները։ Անդրադարձ է կատարվում ժամանակակից տեղեկատվական համակարգերի, գործընթացային կառավարման գործիքների և տվյալահեն որոշումների ընդունման նշանակությանը կազմակերպության մրցունակության ու գործունեության կայունության ապահովման համար։ Աշխատանքը կարող է օգտակար լինել բիզնեսի կառավարման, տեղեկատվական տեխնոլոգիաների մենեջմենթի, կազմակերպական զարգացման, նախագծերի կառավարման և բիզնես գործընթացների օպտիմալացման ոլորտների մասնագետների ու հետազոտողների համար։

    Updated: 2026-10-08
    Совершенствование управления бизнес-процессами (на примере коммерческой организации в сфере информационных технологий)
    Online

    Geography

    Եվրոպայի պետաիրավական կառուցվածքի և սահմանների տարածաժամանակային փոփոխությունները (աշխարհաքաղաքական ուսումնասիրություն)

    Աշխատությունը նվիրված է Եվրոպայի պետությունների քաղաքական-իրավական կառուցվածքների, պետական սահմանների և տարածքային կազմակերպման պատմական փոփոխությունների ուսումնասիրությանը՝ աշխարհաքաղաքական գործընթացների համատեքստում։ Քննարկվում են եվրոպական պետականության ձևավորման և զարգացման հիմնական փուլերը, քաղաքական քարտեզի վերափոխման պատմական նախադրյալները, ինչպես նաև միջազգային հարաբերությունների ազդեցությունը պետությունների տարածքային կառուցվածքի վրա։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում պետական սահմանների ձևավորման, փոփոխման և իրավական ամրագրման գործընթացներին, տարածքային ինքնիշխանության սկզբունքին, պետությունների միավորման ու բաժանման երևույթներին և ազգային ինքնորոշման հիմնախնդիրներին։ Ուսումնասիրվում են եվրոպական պետությունների կառավարման և տարածքային կազմակերպման տարբեր ձևերը, ունիտար ու դաշնային համակարգերի առանձնահատկությունները, ինչպես նաև դրանց պատմական զարգացման օրինաչափությունները։ Անդրադարձ է կատարվում պատերազմների, խաղաղության պայմանագրերի, միջազգային համաձայնագրերի, ազգային շարժումների և քաղաքական վերափոխումների ազդեցությանը Եվրոպայի սահմանների փոփոխության վրա։ Կարևորվում են հատկապես XX դարի աշխարհաքաղաքական վերադասավորումները, երկու համաշխարհային պատերազմների հետևանքները, սոցիալիստական համակարգի փլուզումը և եվրոպական ինտեգրման գործընթացները։ Դիտարկվում են պատմական քարտեզագրության, համեմատական աշխարհաքաղաքական վերլուծության և տարածաժամանակային ուսումնասիրության մեթոդների կիրառման հնարավորությունները։ Աշխատությունը հնարավորություն է տալիս հասկանալու քաղաքական տարածության կազմակերպման, պետական սահմանների կայունության և փոփոխականության, ինչպես նաև միջազգային իրավունքի ու աշխարհաքաղաքական շահերի փոխհարաբերությունները։ Այն կարող է օգտակար լինել քաղաքագետների, պատմաբանների, աշխարհագրագետների, միջազգային հարաբերությունների մասնագետների, իրավաբանների, հետազոտողների և համապատասխան մասնագիտությունների ուսանողների համար։

    Updated: 2026-10-13
    Եվրոպայի պետաիրավական կառուցվածքի և սահմանների տարածաժամանակային փոփոխությունները (աշխարհաքաղաքական ուսումնասիրություն)
    Online

    Economics

    Գովազդի արդյունավետությունը կազմակերպություններում (Հայաստանի Հանրապետության նյութերով)

    Աշխատությունը նվիրված է կազմակերպություններում գովազդի արդյունավետության ուսումնասիրմանը և դրա գնահատման առանձնահատկություններին՝ Հայաստանի Հանրապետության շուկայի նյութերի հիման վրա։ Հետազոտության հիմնական նպատակն է բացահայտել այն գործոնները, որոնք պայմանավորում են գովազդային գործունեության արդյունավորությունը, ուսումնասիրել գովազդային միջոցների ազդեցությունը սպառողների վարքագծի վրա և գնահատել կազմակերպությունների կողմից գովազդային բյուջեների օգտագործման արդյունավետությունը։ Գովազդը կազմակերպության մարքեթինգային հաղորդակցության կարևոր գործիքներից է, որի միջոցով հնարավոր է բարձրացնել ապրանքների և ծառայությունների ճանաչելիությունը, ձևավորել ապրանքանիշի նկատմամբ դրական վերաբերմունք, ներգրավել նոր հաճախորդներ և խթանել վաճառքի աճը։ Միաժամանակ գովազդային ծախսերի ավելացումը ինքնին չի երաշխավորում ցանկալի արդյունք, ուստի կազմակերպության համար կարևոր խնդիր է ճիշտ որոշել թիրախային լսարանը, հաղորդակցության ուղիները, գովազդի բովանդակությունը և կիրառվող գործիքների համադրությունը։ Աշխատության շրջանակում ուսումնասիրվում են գովազդի տնտեսական և հաղորդակցական էությունը, դրա հիմնական գործառույթները, նպատակները և կազմակերպության մարքեթինգային ռազմավարության մեջ ունեցած դերը։ Կարևոր տեղ է հատկացվում գովազդի տարբեր տեսակների՝ հեռուստատեսային, ռադիո, տպագիր, արտաքին, առցանց, սոցիալական ցանցերի և թվային գովազդի համեմատական ուսումնասիրությանը։ Ժամանակակից պայմաններում հատկապես մեծ նշանակություն ունի թվային գովազդը, քանի որ այն կազմակերպություններին հնարավորություն է տալիս ավելի ճշգրիտ թիրախավորել սպառողների խմբերը, հետևել քարոզարշավների արդյունքներին և համեմատաբար արագ փոփոխել կիրառվող ռազմավարությունը։ Արդյունավետության գնահատման ժամանակ կարող են օգտագործվել ինչպես քանակական, այնպես էլ որակական ցուցանիշներ։ Դրանց շարքում կարևոր են գովազդի հասանելիությունը, դիտումների և արձագանքների քանակը, կայքի այցելությունները, հաճախորդների ներգրավման մակարդակը, վաճառքի փոփոխությունը, ապրանքանիշի ճանաչելիությունը, սպառողների վերաբերմունքը և գովազդային ներդրումների վերադարձը։ Սակայն գովազդի ազդեցությունը միշտ չէ, որ հնարավոր է անմիջականորեն կապել վաճառքի փոփոխության հետ, քանի որ սպառողի վարքագծի վրա միաժամանակ ազդում են գինը, ապրանքի որակը, մրցակցային միջավայրը, տնտեսական իրավիճակը, բրենդի հեղինակությունը և բազմաթիվ այլ գործոններ։ Հայաստանի Հանրապետության նյութերի ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս բացահայտելու տեղական շուկայի առանձնահատկությունները և հասկանալու, թե ինչպես են կազմակերպությունները համադրում ավանդական և ժամանակակից մարքեթինգային հաղորդակցության միջոցները։ Հայկական շուկայում կազմակերպությունների համար կարևոր է ոչ միայն լայն լսարանի հասանելիությունը, այլև հաղորդագրության համապատասխանեցումը կոնկրետ սպառողական խմբերի պահանջներին, հետաքրքրություններին և վարքագծային առանձնահատկություններին։ Այդ պատճառով արդյունավետ գովազդային ռազմավարության մշակման ընթացքում անհրաժեշտ է իրականացնել շուկայի և սպառողների նախնական ուսումնասիրություն, սահմանել հստակ նպատակներ և ընտրել դրանց հասնելու համապատասխան հաղորդակցական միջոցներ։ Աշխատության կարևոր ուղղություններից է գովազդային բյուջեի օպտիմալացման խնդիրը։ Կազմակերպությունը պետք է կարողանա որոշել, թե ֆինանսական միջոցների որ մասն ուղղել տարբեր գովազդային ալիքներին, ինչպես համադրել դրանց կիրառությունը և ինչ արդյունք է ակնկալվում յուրաքանչյուր ներդրված դրամից։ Այս տեսանկյունից կարող են կիրառվել վիճակագրական, տնտեսական և տնտեսագիտամաթեմատիկական մեթոդներ, որոնք հնարավորություն են տալիս ուսումնասիրել գովազդային ծախսերի և կազմակերպության տնտեսական արդյունքների միջև փոխկապակցվածությունը։ Աշխատության մեջ կարևոր նշանակություն ունի նաև գովազդային արշավների նախնական, ընթացիկ և հետագա գնահատումը։ Նախնական գնահատումը թույլ է տալիս պարզել հաղորդագրության հնարավոր ընկալումը և թիրախային լսարանի համապատասխանությունը, ընթացիկ գնահատումը հնարավորություն է տալիս վերահսկել քարոզարշավի ընթացքը, իսկ հետագա գնահատումը՝ որոշել ստացված արդյունքների համապատասխանությունը նախապես սահմանված նպատակներին։ Հետազոտության շրջանակում կարող է դիտարկվել նաև սպառողի հոգեբանական վարքագիծը, քանի որ գովազդի արդյունավետությունը մեծապես կախված է ոչ միայն տեղեկատվության փոխանցումից, այլև ուշադրություն գրավելու, հետաքրքրություն առաջացնելու, վստահություն ձևավորելու և գործողության դրդելու կարողությունից։ Արդյունավետ գովազդային հաղորդակցությունը պետք է համապատասխանի սպառողի կարիքներին, լինի հասկանալի և համոզիչ, միաժամանակ պահպանելով օրինականության, հավաստիության և բարեխղճության պահանջները։ Հայաստանի Հանրապետությունում գովազդային գործունեությունը կարգավորվում է համապատասխան իրավական նորմերով, որոնք սահմանում են գովազդի ստեղծման և տարածման հիմնական պահանջներն ու սահմանափակումները։ Այս հանգամանքը ևս կարևոր է կազմակերպությունների համար, քանի որ գովազդային արդյունավետությունը պետք է գնահատվի ոչ միայն տնտեսական արդյունքի, այլև իրավական և էթիկական չափանիշների պահպանման տեսանկյունից։ Ընդհանուր առմամբ, ուսումնասիրությունը գովազդի արդյունավետությունը դիտարկում է որպես կազմակերպության մարքեթինգային գործունեության համալիր արդյունք, որը ձևավորվում է ճիշտ ընտրված թիրախային լսարանի, հաղորդակցության միջոցների, բովանդակության, բյուջեի և գնահատման մեթոդների համադրման արդյունքում։ Աշխատանքը կարող է նպաստել Հայաստանի կազմակերպություններում գովազդային գործունեության կատարելագործմանը, մարքեթինգային ծախսերի ավելի արդյունավետ կառավարմանը, սպառողների պահանջների առավել խորքային ուսումնասիրմանը և գովազդային ռազմավարությունների արդյունավորության բարձրացմանը։

    Updated: 2026-09-18
    Գովազդի արդյունավետությունը կազմակերպություններում (Հայաստանի Հանրապետության նյութերով)