Հայ տպագրության տարեգիրք: Մատենագիտական ցանկ (2023, թիվ 4)

Социология

Այս աշխատությունը նվիրված է արդի հայ հասարակությունում միջին խավի ձևավորման, սոցիալական դիրքի, հիմնական առանձնահատկությունների և զարգացման հնարավորությունների ուսումնասիրությանը։ Հետազոտության շրջանակում վերլուծվում են միջին խավի սոցիալ-տնտեսական բնութագրիչները, կենսամակարդակը, արժեքային համակարգը, կրթական և մասնագիտական առանձնահատկությունները, ինչպես նաև հասարակական և տնտեսական գործընթացներում նրա ունեցած դերը։ Աշխատության մեջ քննարկվում են այն գործոնները, որոնք ազդում են միջին խավի ձևավորման և կայացման վրա՝ ներառյալ զբաղվածության մակարդակը, եկամուտների բաշխումը, սոցիալական շարժունակությունը, ձեռնարկատիրական ակտիվությունը և պետական քաղաքականության ազդեցությունը։ Ուսումնասիրությունը անդրադառնում է նաև միջին խավի զարգացման խոչընդոտներին և հնարավոր հեռանկարներին՝ դիտարկելով դրա նշանակությունը հասարակական կայունության, ժողովրդավարական գործընթացների և երկրի տնտեսական առաջընթացի համատեքստում։ Աշխատությունը կարող է օգտակար լինել սոցիոլոգների, տնտեսագետների, քաղաքագետների, հետազոտողների, պետական կառավարման ոլորտի մասնագետների և ուսանողների համար՝ որպես ժամանակակից հայկական հասարակության սոցիալական կառուցվածքի ուսումնասիրման արժեքավոր աղբյուր։

Другие предметы

Աշխատությունը ինքնակենսագրական և հուշագրական բնույթի պատմություն է, որտեղ հեղինակը մանկության հիշողությունների միջոցով ներկայացնում է հայկական միջավայրը, ընտանեկան կյանքը, հասարակական հարաբերությունները, սովորույթներն ու առօրյա կենցաղը։ Անձնական հիշողությունները միահյուսվում են ժամանակաշրջանի պատմական և մշակութային իրականության նկարագրությանը՝ ընթերցողին հնարավորություն տալով պատկերացում կազմել հայ բնակչության կյանքի տարբեր կողմերի մասին։ Հեղինակի մանկական տպավորությունների միջոցով ներկայացվում են ընտանիքի անդամների փոխհարաբերությունները, կրթությունը, համայնքային կյանքը, տոները, ավանդույթները, աշխատանքի ձևերը և մարդկանց առօրյա զբաղմունքները։ Կարևոր տեղ է հատկացվում հայկական մշակութային ինքնությանը, լեզվին, ընտանեկան արժեքներին և սերունդների միջև փոխանցվող սովորույթներին։ Անձնական պատմությունները հնարավորություն են տալիս պատմական միջավայրը դիտարկել ոչ միայն քաղաքական կամ հասարակական խոշոր իրադարձությունների, այլև սովորական մարդկանց առօրյա կյանքի տեսանկյունից։ Նկարագրվող բնակավայրերը, բնությունը, մարդկանց վարքագիծը և համայնքային հարաբերությունները ձևավորում են ժամանակաշրջանի հայկական կյանքի կենդանի սոցիալ-մշակութային պատկերը։ Հուշագրական բնույթը ստեղծագործությանը տալիս է նաև պատմական աղբյուրի նշանակություն, քանի որ անհատական հիշողությունների միջոցով պահպանվում են տեղեկություններ այնպիսի կենցաղային և հասարակական երևույթների մասին, որոնք պաշտոնական պատմական փաստաթղթերում հաճախ մանրամասն չեն ներկայացվում։ Միաժամանակ անհրաժեշտ է հաշվի առնել, որ մանկության մասին հետադարձ պատմությունները ձևավորվում են հեղինակի անձնական ընկալումների և հետագա հիշողության ազդեցությամբ, ուստի դրանք արժեքավոր են հատկապես անհատական փորձառության և ժամանակաշրջանի հասարակական պատկերացումների ուսումնասիրման համար։ Աշխատությունը հետաքրքրություն է ներկայացնում նաև հայկական սփյուռքի, ինքնության և հայրենիքի մասին հիշողության ձևավորման ուսումնասիրության տեսանկյունից, քանի որ մանկության միջավայրի նկարագրությունը կարող է դառնալ անցյալի հետ մշակութային կապի պահպանման միջոց։ Նյութը կարող է օգտակար լինել հայոց պատմությամբ, ազգագրությամբ, հուշագրական գրականությամբ, մշակութային պատմությամբ և հայկական հասարակության առօրյա կյանքի ուսումնասիրությամբ զբաղվող հետազոտողների, ուսանողների և ընթերցողների համար։

Технология

Աշխատությունը նվիրված է ծակոտկեն փոշենյութերի տաք ճնշումով մշակման միջոցով հոծ և սնամեջ արտադրատեսակների ստացման տեխնոլոգիայի մշակմանը և կատարելագործմանը։ Հետազոտության հիմքում ընկած է մետաղական կամ այլ ինժեներական փոշիներից նախնական ծակոտկեն մարմինների ձևավորումը և դրանց հետագա տաք ճնշման պայմաններում խտացումը՝ անհրաժեշտ մեխանիկական և կառուցվածքային հատկություններով արտադրատեսակներ ստանալու նպատակով։ Տաք ճնշումը հնարավորություն է տալիս միաժամանակ օգտագործել ջերմաստիճանի և ճնշման ազդեցությունը՝ նպաստելով նյութի մասնիկների միջև կապերի ամրապնդմանը, ծակոտկենության նվազեցմանը և արտադրանքի կառուցվածքի ու հատկությունների բարելավմանը։ Աշխատանքում կարևոր տեղ է հատկացվում տեխնոլոգիական գործընթացի հիմնական պարամետրերի ընտրությանը, մասնավորապես՝ մշակման ջերմաստիճանին, ճնշման մեծությանը, պահման տևողությանը, սկզբնական ծակոտկենությանը, փոշու մասնիկների բնութագրերին և նախնական ձևավորման պայմաններին։ Այս գործոնների ճիշտ համադրությունը կարևոր է վերջնական արտադրատեսակի չափային ճշտության, խտության, ամրության և կառուցվածքային համասեռության ապահովման համար։ Հոծ արտադրատեսակների ստացման դեպքում հիմնական խնդիրներից է նյութի հնարավորինս ամբողջական խտացումը և ներքին արատների նվազեցումը, մինչդեռ սնամեջ արտադրատեսակների դեպքում անհրաժեշտ է ապահովել ներքին խոռոչի կայուն ձևավորումը, պատերի հավասարաչափ հաստությունը և արտադրանքի երկրաչափական ճշտությունը։ Տեխնոլոգիայի մշակման ընթացքում կարող են ուսումնասիրվել նյութի կառուցվածքային փոփոխությունները, մեխանիկական հատկությունները, մնացորդային ծակոտկենությունը և արտադրանքի մակրո- ու միկրոկառուցվածքը։ Ստացված արդյունքների հիման վրա հնարավոր է որոշել տեխնոլոգիական ռեժիմների օպտիմալ համակցությունները և գնահատել տարբեր ձևի ու նշանակության արտադրատեսակների ստացման արդյունավետությունը։ Նման տեխնոլոգիայի կիրառումը կարող է նպաստել նյութի ավելի խնայող օգտագործմանը, արտադրական գործողությունների կրճատմանը և բարդ երկրաչափությամբ դետալների ստացման հնարավորությունների ընդլայնմանը։ Հետազոտության արդյունքները կարող են կիրառական նշանակություն ունենալ մեքենաշինության, գործիքաշինության, տրանսպորտային տեխնիկայի և այլ ոլորտներում, որտեղ պահանջվում են բարձր ամրությամբ, ճշգրիտ երկրաչափությամբ և հատուկ կառուցվածքային հատկություններով հոծ կամ սնամեջ արտադրատեսակներ։

Химия

Աշխատությունը նվիրված է հիմնական շղթայում տրիազենային և ազոխումբ պարունակող զուգորդված պոլիարիլենների սինթեզին, կառուցվածքային առանձնահատկությունների ուսումնասիրմանը և դրանց ֆիզիկաքիմիական հատկությունների բացահայտմանը։ Հետազոտության շրջանակում դիտարկվում են նմանատիպ պոլիմերների ստացման սկզբունքները, մոլեկուլային կառուցվածքի ձևավորման օրինաչափությունները և սինթեզի պայմանների ազդեցությունը ստացվող նյութերի հատկությունների վրա։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում պոլիարիլենային հիմնական շղթայում տրիազենային և ազոխմբերի ներմուծմանը, դրանց փոխազդեցությանը արոմատիկ կառուցվածքային հատվածների հետ և այդ խմբերի դերին պոլիմերների էլեկտրոնային, օպտիկական ու այլ ֆիզիկաքիմիական բնութագրերի ձևավորման գործընթացում։ Աշխատության մեջ ուսումնասիրվում են ստացված միացությունների կառուցվածքն ու կազմը, մոլեկուլային բնութագրերը, ջերմային կայունությունը, սպեկտրային և օպտիկական հատկությունները, ինչպես նաև կառուցվածք–հատկություն փոխկապակցվածությունը։ Վերլուծվում է, թե ինչպես կարող են պոլիմերային շղթայի կառուցվածքի, ֆունկցիոնալ խմբերի բնույթի և դրանց փոխդասավորության փոփոխությունները ազդել նյութերի ֆիզիկական ու քիմիական վարքագծի վրա։ Նման մոտեցումը հնարավորություն է տալիս գնահատել ուսումնասիրվող պոլիմերների կիրառական ներուժը և դրանց օգտագործման հնարավոր ուղղությունները ժամանակակից նյութագիտության ու բարձրամոլեկուլային միացությունների քիմիայի բնագավառներում։ Հետազոտությունը կարևոր է նաև ֆունկցիոնալ պոլիմերների ստացման և նոր հատկություններով նյութերի նախագծման տեսանկյունից, քանի որ զուգորդված պոլիմերային համակարգերը կարող են հետաքրքրություն ներկայացնել օպտոէլեկտրոնիկայի, սենսորային տեխնոլոգիաների, ֆոտոնային նյութերի և այլ առաջադեմ կիրառությունների համար։ Գիրքը կարող է օգտակար լինել օրգանական և պոլիմերային քիմիայի, նյութագիտության և ֆիզիկական քիմիայի մասնագետներին, հետազոտողներին, ասպիրանտներին և համապատասխան մասնագիտությունների ուսանողներին։

Литература

Աշխատությունը ներկայացնում է հայ դասական արձակի նշանավոր ներկայացուցիչ Նար-Դոսի վեպերի ժանրային առանձնահատկությունների համակողմանի ուսումնասիրությունը՝ բացահայտելով հեղինակի ստեղծագործական մտածողության, գեղարվեստական սկզբունքների և վիպական կառուցվածքի յուրահատկությունները։ Վերլուծվում են վեպերի թեմատիկ բազմազանությունը, կերպարների հոգեբանական խորությունը, սյուժետային կազմակերպման առանձնահատկությունները, պատմողական եղանակները և սոցիալական ու բարոյական խնդիրների գեղարվեստական արտացոլումը։ Ուսումնասիրությունը դիտարկում է Նար-Դոսի վեպերի տեղն ու նշանակությունը հայ իրապաշտական գրականության զարգացման համատեքստում՝ ներկայացնելով դրանց ժանրային զարգացման միտումները, ազգային գրական ավանդույթների շարունակականությունն ու նորարարական դրսևորումները։ Գիրքը հիմնված է գրականագիտական վերլուծությունների և համեմատական դիտարկումների վրա՝ ընթերցողին առաջարկելով ամբողջական պատկերացում հեղինակի վիպական արվեստի առանձնահատկությունների և հայ վեպի պատմության մեջ նրա ունեցած կարևոր դերի մասին։ Հրատարակությունը նախատեսված է գրականագետների, հայ բանասիրության մասնագետների, դասախոսների, ուսանողների և հայ դասական գրականությամբ հետաքրքրվող ընթերցողների համար։

Другие предметы

Արժեթղթերի շուկայի եկամտաբերության վերլուծությունը ֆինանսական վերլուծության կարևոր ուղղություններից է, որը նպատակ ունի գնահատել արժեթղթերում կատարված ներդրումների շահութաբերությունը, դրանց հետ կապված ռիսկերը և շուկայի ընդհանուր արդյունավետությունը։ Այս վերլուծության ընթացքում ուսումնասիրվում է բաժնետոմսերի, պարտատոմսերի և այլ ֆինանսական գործիքների եկամտաբերությունը՝ հաշվի առնելով ինչպես ընթացիկ եկամուտները (օրինակ՝ դիվիդենդներ կամ տոկոսներ), այնպես էլ արժեթղթի գնի փոփոխությունից ստացվող կապիտալ շահույթը։ Եկամտաբերությունը կարող է հաշվարկվել որպես տոկոսային հարաբերակցություն ներդրված կապիտալի նկատմամբ, ինչը թույլ է տալիս համեմատել տարբեր ներդրումային տարբերակներ։ Վերլուծության մեջ կարևոր դեր ունի նաև ռիսկ-եկամտաբերություն հարաբերակցությունը, քանի որ բարձր եկամտաբերությունը սովորաբար ուղեկցվում է բարձր ռիսկով, իսկ ներդրողները փորձում են գտնել օպտիմալ հավասարակշռություն այս երկու գործոնների միջև։ Արժեթղթերի շուկայի եկամտաբերության գնահատման համար կիրառվում են տարբեր մեթոդներ՝ պատմական տվյալների վերլուծություն, միջին եկամտաբերության հաշվարկ, վարիացիայի և ստանդարտ շեղման ուսումնասիրություն, ինչպես նաև ֆինանսական մոդելներ, օրինակ՝ CAPM մոդելը, որը կապում է ակտիվի եկամտաբերությունը շուկայի ընդհանուր ռիսկի հետ։ Այս վերլուծությունը կարևոր է ներդրողների, ֆինանսական կառույցների և պետական մարմինների համար, քանի որ այն օգնում է ճիշտ ներդրումային որոշումներ կայացնել, գնահատել շուկայի կայունությունը և կանխատեսել հնարավոր ֆինանսական տատանումները։