Հայկական ՍՍՀ շրջանայաին գրադարանների 1966 թվի աշխատանքի տեսություն

Технология

Աշխատությունը նվիրված է ՋՋԷՌ տիպի միջուկային ռեակտորներում օգտագործվող վառելիքի կրիտիկության անվտանգության ուսումնասիրությանը՝ այրման խորության ազդեցության հաշվառմամբ։ Հետազոտության հիմնական նպատակն է բացահայտել միջուկային վառելիքի այրման աստիճանի փոփոխության և ռեակտորի նեյտրոնաֆիզիկական բնութագրերի միջև առկա կապերը, ինչպես նաև գնահատել այդ փոփոխությունների նշանակությունը կրիտիկության անվտանգության ապահովման տեսանկյունից։ Ուսումնասիրության շրջանակում դիտարկվում են վառելիքի այրման ընթացքում դրա իզոտոպային կազմի փոփոխությունները, նեյտրոնների բազմացման գործընթացների վրա դրանց ազդեցությունը և ռեակտորի ռեակտիվության փոփոխության առանձնահատկությունները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում այն հանգամանքին, որ վառելիքի այրման խորությունը կարող է էականորեն փոխել միջուկային համակարգի նեյտրոնային հավասարակշռությունը և, հետևաբար, պետք է հաշվի առնվի վառելիքի տարբեր վիճակների համար կրիտիկության գնահատման ժամանակ։ Աշխատության մեջ ուսումնասիրվում են կրիտիկության անվտանգության հիմնական չափանիշները, վառելիքի կազմի և տեղաբաշխման ազդեցությունը, ինչպես նաև հաշվարկային մոտեցումները, որոնք հնարավորություն են տալիս գնահատել համակարգի անվտանգությունը տարբեր շահագործման և վառելիքի վիճակների պայմաններում։ Քննարկվում են մոդելավորման և հաշվարկային վերլուծության մեթոդները, որոնց միջոցով հնարավոր է ուսումնասիրել ռեակտորի ակտիվ գոտու նեյտրոնաֆիզիկական վարքը, որոշել կրիտիկության հետ կապված պարամետրերը և գնահատել անվտանգության սահմանների պահպանման պայմանները։ Կարևորվում է նաև հաշվարկների արդյունքների համադրումը անվտանգության պահանջների հետ՝ վառելիքի շահագործման տարբեր փուլերում հնարավոր ռիսկերի բացահայտման և կանխարգելիչ միջոցառումների հիմնավորման նպատակով։ Հետազոտությունը կարող է օգտակար լինել միջուկային էներգետիկայի, ռեակտորային ֆիզիկայի, միջուկային վառելիքի և ճառագայթային անվտանգության ոլորտների մասնագետների, հետազոտողների, ինժեներների, դասախոսների և համապատասխան մասնագիտություններով ուսանողների համար։ Աշխատանքը տեսական և կիրառական տեսանկյուններից կարևորում է վառելիքի այրման խորության հաշվառումը կրիտիկության անվտանգության գնահատման գործընթացում և նպաստում է ՋՋԷՌ տիպի ռեակտորների շահագործման անվտանգության հետ կապված նեյտրոնաֆիզիկական խնդիրների առավել ամբողջական ուսումնասիրմանը։

Экономика

Այս գիրքը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետության ներքին պետական պարտքի մոդելավորման ուսումնասիրությանը՝ ներկայացնելով պետական ֆինանսների կառավարման և տնտեսական կանխատեսումների կարևոր ուղղություններից մեկը։ Աշխատանքում վերլուծվում են պետական պարտքի ձևավորման առանձնահատկությունները, դրա վրա ազդող մակրոտնտեսական գործոնները, պարտքային բեռի գնահատման մեթոդները և մոդելավորման ժամանակակից մոտեցումները։ Գրքում քննարկվում են ներքին պարտքի կառավարման արդյունավետության բարձրացման, ֆինանսական կայունության ապահովման, ռիսկերի գնահատման և տնտեսական քաղաքականության մշակման հետ կապված խնդիրները։ Ներկայացված վերլուծական մեթոդներն ու մոդելները հնարավորություն են տալիս ավելի խորությամբ ուսումնասիրել պետական պարտքի դինամիկան և դրա ազդեցությունը երկրի տնտեսական զարգացման վրա։ Այն կարող է օգտակար լինել տնտեսագետների, ֆինանսիստների, պետական կառավարման ոլորտի մասնագետների, հետազոտողների, ուսանողների և մակրոտնտեսական գործընթացներով հետաքրքրվող ընթերցողների համար։

Экономика

Աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետությունում աղքատության հաղթահարման քաղաքականության սոցիալ-տնտեսական հիմնախնդիրների ուսումնասիրությանը՝ նպատակ ունենալով բացահայտել աղքատության ձևավորման հիմնական պատճառները, դրա դրսևորումները և սոցիալական ու տնտեսական հետևանքները, ինչպես նաև գնահատել աղքատության նվազեցմանն ուղղված քաղաքականության արդյունավետությունը։ Հետազոտության շրջանակում աղքատությունը դիտարկվում է որպես բազմակողմանի երևույթ, որը պայմանավորված է ոչ միայն բնակչության եկամուտների անբավարար մակարդակով, այլև զբաղվածության, կրթության, առողջապահության, սոցիալական պաշտպանության, բնակարանային պայմանների և տնտեսական հնարավորությունների անհավասար հասանելիությամբ։ Աշխատության կարևոր ուղղություններից է ՀՀ-ում աղքատության մակարդակի և դինամիկայի ուսումնասիրությունը՝ տարբեր սոցիալական և ժողովրդագրական խմբերի, բնակավայրերի և տարածաշրջանների կտրվածքով։ Առանձնահատուկ ուշադրություն կարող է դարձվել քաղաքային և գյուղական բնակչության միջև տարբերություններին, բազմազավակ ընտանիքների, տարեցների, գործազուրկների և սահմանափակ տնտեսական հնարավորություններ ունեցող այլ խմբերի սոցիալական վիճակին։ Ուսումնասիրության շրջանակում կարող են վերլուծվել նաև եկամուտների բաշխվածությունը, գործազրկությունը, ցածր վարձատրվող զբաղվածությունը, սոցիալական տրանսֆերտների դերը և տնտեսական աճի ազդեցությունը բնակչության կենսամակարդակի վրա։ Կարևոր տեղ է զբաղեցնում սոցիալական պաշտպանության համակարգի ուսումնասիրությունը՝ ներառյալ նպաստների, կենսաթոշակների, սոցիալական աջակցության և զբաղվածության խթանման ծրագրերի ազդեցությունը աղքատության նվազեցման վրա։ Աշխատությունը կարող է անդրադառնալ նաև այն խնդրին, թե որքանով են սոցիալական աջակցության ծրագրերը նպաստում ոչ միայն աղքատության հետևանքների մեղմացմանը, այլև դրա պատճառների երկարաժամկետ հաղթահարմանը։ Այդ համատեքստում կարևոր են աշխատաշուկայի զարգացման, նոր աշխատատեղերի ստեղծման, մասնագիտական կրթության և վերապատրաստման, փոքր ձեռնարկատիրության խթանման և բնակչության տնտեսական ակտիվության բարձրացման միջոցառումները։ Հետազոտության մեջ կարող է կարևորվել նաև մարդկային կապիտալի զարգացումը, քանի որ կրթության և մասնագիտական հմտությունների հասանելիության բարելավումը երկարաժամկետ հեռանկարում կարող է բարձրացնել անձի զբաղվածության և եկամուտների հնարավորությունները և նվազեցնել աղքատության վերարտադրման ռիսկը։ Միաժամանակ ուսումնասիրվում են տնտեսական աճի և սոցիալական արդարության փոխհարաբերությունները՝ պարզելու համար, թե տնտեսական զարգացման արդյունքները որքանով են հասանելի բնակչության տարբեր խմբերին։ Աշխատությունը կարող է ներառել աղքատության հաղթահարման քաղաքականության կատարելագործման հնարավոր ուղղություններ՝ սոցիալական ծրագրերի հասցեականության բարձրացում, զբաղվածության խթանում, կրթական և առողջապահական ծառայությունների հասանելիության ընդլայնում, տարածաշրջանային անհավասարությունների նվազեցում և սոցիալական պաշտպանության համակարգի արդյունավետության բարձրացում։ Կարևոր է նաև պետական քաղաքականության տարբեր բաղադրիչների փոխկապակցված դիտարկումը, քանի որ աղքատության կայուն նվազեցումը պահանջում է ոչ միայն սոցիալական աջակցության, այլև տնտեսական զարգացման, զբաղվածության և մարդկային կապիտալի զարգացման միջոցառումների համադրում։ Աշխատությունը կարող է օգտակար լինել տնտեսագետների, սոցիալական քաղաքականության մասնագետների, պետական կառավարման մարմինների ներկայացուցիչների, սոցիոլոգների, հետազոտողների և համապատասխան մասնագիտությունների ուսանողների համար։ Ընդհանուր առմամբ, ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս ամբողջական պատկերացում կազմելու ՀՀ-ում աղքատության սոցիալ-տնտեսական պատճառների և հետևանքների, աղքատության հաղթահարման քաղաքականության առկա մոտեցումների և դրանց արդյունավետության խնդիրների մասին՝ ընդգծելով այնպիսի համակարգային միջոցառումների անհրաժեշտությունը, որոնք միաժամանակ կնպաստեն բնակչության եկամուտների աճին, զբաղվածության ընդլայնմանը, սոցիալական անհավասարության նվազեցմանը և կյանքի որակի կայուն բարելավմանը։

Экономика

Աշխատությունը նվիրված է դրամավարկային քաղաքականության ազդեցության ուսումնասիրությանը բնակարանաշինության ոլորտի զարգացման վրա՝ Իրանի Իսլամական Հանրապետության օրինակով։ Գրքում ներկայացվում են կենտրոնական բանկի կողմից կիրառվող հիմնական գործիքները՝ տոկոսադրույքների կարգավորում, փողի զանգվածի կառավարում, վարկային քաղաքականություն և փոխարժեքային ռեժիմ, ինչպես նաև դրանց կապը անշարժ գույքի շուկայի դինամիկայի հետ։ Հեղինակը վերլուծում է, թե ինչպես են դրամավարկային պայմանները ազդում բնակարանների պահանջարկի և առաջարկի, շինարարության ծավալների, ներդրումային ակտիվության և գների ձևավորման վրա։ Աշխատության մեջ առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում մակրոտնտեսական գործոններին՝ գնաճին, եկամուտների մակարդակին, ֆինանսական հասանելիությանը և բանկային վարկավորման պայմաններին, որոնք ձևավորում են բնակարանաշինության զարգացման ընդհանուր միջավայրը։ Ներկայացվում են էկոնոմետրիկ մոդելներ և վիճակագրական վերլուծություններ, որոնք թույլ են տալիս գնահատել դրամավարկային քաղաքականության փոխանցման մեխանիզմները դեպի անշարժ գույքի շուկա։ Գիրքը նաև համեմատական մոտեցմամբ դիտարկում է միջազգային փորձը՝ բացահայտելով քաղաքականության արդյունավետության տարբեր մոդելներ և դրանց կիրառելիությունը տարածաշրջանային պայմաններում։ Աշխատությունը նախատեսված է տնտեսագետների, ֆինանսիստների, քաղաքաշինության և անշարժ գույքի ոլորտի մասնագետների, հետազոտողների և մակրոտնտեսական քաղաքականության հարցերով հետաքրքրվող ընթերցողների համար։

Экономика

Աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետության բանկային համակարգում ծառայությունների կազմակերպման արդյունավետության բարձրացման, դրանց որակի բարելավման և երկարաժամկետ զարգացման ռազմավարական մոտեցումների ուսումնասիրությանը։ Հետազոտության առանցքում բանկային ծառայությունների ձևավորման, մատուցման և կառավարման գործընթացներն են՝ դիտարկված ֆինանսական շուկայի զարգացման, հաճախորդների պահանջների փոփոխության, մրցակցության և տեխնոլոգիական առաջընթացի համատեքստում։ Կարևորվում է բանկային ծառայությունների կազմակերպման տնտեսական բովանդակության բացահայտումը, դրանց դասակարգումը և առանձին ծառայությունների նշանակության գնահատումը բանկերի գործունեության ընդհանուր համակարգում։ Ուշադրություն է հատկացվում ավանդային, վարկային, վճարահաշվարկային, քարտային, փոխանցումային և հեռավար սպասարկման ծառայությունների կազմակերպման առանձնահատկություններին՝ դրանք դիտարկելով հաճախորդների սպասարկման արդյունավետության և բանկի մրցունակության տեսանկյունից։ Հետազոտության կարևոր ուղղություններից է ծառայությունների որակի գնահատումը, որը կարող է ներառել մատչելիությունը, արագությունը, հուսալիությունը, տեղեկատվության հասանելիությունը, հաճախորդների պահանջներին համապատասխանությունը և սպասարկման գործընթացների կազմակերպվածությունը։ Առանձին նշանակություն ունի ժամանակակից տեղեկատվական տեխնոլոգիաների և թվային բանկային լուծումների ազդեցության ուսումնասիրությունը, քանի որ ավտոմատացումը և հեռավար սպասարկման համակարգերի զարգացումը փոխում են ինչպես բանկերի ներքին գործընթացները, այնպես էլ հաճախորդների հետ փոխգործակցության ձևերը։ Քննվում են բանկային ծառայությունների զարգացման վրա ազդող մրցակցային, կազմակերպական և ֆինանսական գործոնները, ինչպես նաև ծառայությունների տեսականու ընդլայնման և հաճախորդների տարբեր խմբերի համար համապատասխան առաջարկների ձևավորման հնարավորությունները։ Ռազմավարական կառավարման շրջանակում կարևորվում են բանկի շուկայական դիրքի գնահատումը, նպատակային հաճախորդների ընտրությունը, ծառայությունների զարգացման առաջնահերթությունների սահմանումը, ռեսուրսների արդյունավետ բաշխումը և երկարաժամկետ նպատակների ձևավորումը։ Հատուկ ուշադրություն կարող է դարձվել ռիսկերի կառավարմանը, ֆինանսական կայունությանը և ծառայությունների զարգացման միջև հավասարակշռության պահպանմանը, քանի որ նոր ծառայությունների ներդրումը և գործառնությունների ընդլայնումը պետք է ուղեկցվեն համապատասխան վերահսկողական մեխանիզմներով։ Ուսումնասիրությունը կարող է անդրադառնալ նաև բանկային մարքեթինգի, հաճախորդների հետ հարաբերությունների կառավարման, սպասարկման ուղիների բազմազանեցման և բանկային արտադրանքի մրցունակության բարձրացման խնդիրներին։ Հայաստանի բանկային համակարգի առանձնահատկությունների ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս բացահայտել ծառայությունների կազմակերպման առկա խնդիրները և համակարգել դրանց կատարելագործման հնարավոր ուղղությունները։ Աշխատությունը կարող է նպաստել բանկային կազմակերպությունների ռազմավարական կառավարման, սպասարկման գործընթացների օպտիմալացման և ֆինանսական ծառայությունների զարգացման վերաբերյալ տեսական ու կիրառական մոտեցումների ձևավորմանը։

Математика

Այս գիտական աշխատությունը նվիրված է բիցիկլային կիսախմբի ինվերս ենթակիսախմբերից առաջացած C*-ալգեբրաների կառուցվածքային և հատկաբանական ուսումնասիրությանը։ Ներկայացվում են օպերատորային ալգեբրաների և կիսախմբերի տեսության հիմնարար հասկացությունները, վերլուծվում են ինվերս կիսախմբերի կառուցվածքային առանձնահատկությունները և դրանց կապը C*-ալգեբրաների ձևավորման ու դասակարգման հետ։ Աշխատության մեջ ուսումնասիրվում են ներկայացումների, իդեալների, սպեկտրային հատկությունների, իզոմորֆիզմների և ֆունկցիոնալ-անալիտիկ բնութագրերի հարցերը՝ կիրառելով ժամանակակից մաթեմատիկական մեթոդներ և տեսական մոտեցումներ։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում բիցիկլային կիսախմբի ալգեբրական կառուցվածքի ազդեցությանը համապատասխան C*-ալգեբրաների հատկությունների վրա, ինչպես նաև օպերատորային տեսության, ոչ կոմուտատիվ երկրաչափության և աբստրակտ հանրահաշվի հետ փոխկապակցված խնդիրներին։ Ներկայացվում են նոր տեսական արդյունքներ, ապացույցներ և ընդհանրացումներ, որոնք նպաստում են օպերատորային ալգեբրաների և կիսախմբերի տեսության հետագա զարգացմանը։ Գիրքը նախատեսված է մաթեմատիկոսների, ֆունկցիոնալ անալիզի և հանրահաշվի ոլորտի հետազոտողների, դասախոսների, ասպիրանտների, մագիստրանտների և այն ընթերցողների համար, ովքեր հետաքրքրված են C*-ալգեբրաների, կիսախմբերի տեսության և ժամանակակից աբստրակտ մաթեմատիկայի խորացված ուսումնասիրությամբ։