Հայկական ՍՍՌ գրադարանների աշխատանքի փորձից։ (Հոդվածների ժողովածու)

Медицина

Աշխատությունը նվիրված է ատամնաշարերի մեսիալ օկլյուզիայի սահմանային ձևերի կլինիկամորֆոմետրիկ առանձնահատկությունների ուսումնասիրությանը և դրանց հիման վրա բուժման առավել նպատակահարմար մեթոդի ընտրության հիմնավորմանը։ Հետազոտության հիմնական խնդիրն է բացահայտել այն կլինիկական և չափաբանական ցուցանիշները, որոնք հնարավորություն են տալիս տարբերակել սահմանային դեպքերը և յուրաքանչյուր հիվանդի համար ընտրել առավել արդյունավետ ու կանխատեսելի օրթոդոնտիկ բուժման մոտեցում։ Ուսումնասիրության շրջանակում մեսիալ օկլյուզիան դիտարկվում է որպես ատամնաշարերի և ծնոտների փոխհարաբերությունների խանգարում, որի տարբեր ձևերը կարող են ունենալ տարբեր անատոմիական և ֆունկցիոնալ հիմքեր։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում այն դեպքերին, երբ շեղման արտահայտվածությունը գտնվում է սահմանային մակարդակում, և միայն մեկ ախտորոշիչ ցուցանիշի հիման վրա բուժման մարտավարության որոշումը կարող է բավարար չլինել։ Աշխատությունում ուսումնասիրվում են հիվանդների դեմքի և ատամնածնոտային համակարգի կլինիկական առանձնահատկությունները, ատամների և ատամնաշարերի փոխհարաբերությունները, ծնոտների չափերն ու դիրքային հարաբերությունները, ինչպես նաև օկլյուզիայի բնութագրիչները։ Մորֆոմետրիկ հետազոտությունների միջոցով գնահատվում են տարբեր գծային և անկյունային չափումներ, որոնց համադրումը հնարավորություն է տալիս ավելի ճշգրիտ որոշել կմախքային և ատամնային բաղադրիչների հարաբերակցությունը։ Հետազոտության կարևոր ուղղություններից է տարբեր ախտորոշիչ մեթոդների արդյունքների համադրումը՝ կլինիկական զննության, չափաբանական տվյալների և ռենտգենաբանական կամ ցեֆալոմետրիկ ցուցանիշների հիման վրա։ Այսպիսի համալիր մոտեցումը հնարավորություն է տալիս ավելի հստակ տարբերակել այն դեպքերը, որոնց դեպքում հնարավոր է օրթոդոնտիկ եղանակով ուղղել խանգարումը, և այն իրավիճակները, երբ անհրաժեշտ է այլ բուժական մարտավարություն։ Աշխատությունում կարող են համեմատվել բուժման տարբեր մեթոդների ցուցումները, սահմանափակումները և ակնկալվող արդյունքները՝ հաշվի առնելով հիվանդի տարիքը, ատամնաշարերի վիճակը, ծնոտների փոխհարաբերությունները և անոմալիայի ծանրության աստիճանը։ Առանձնահատուկ նշանակություն ունի բուժման արդյունքի կանխատեսումը, քանի որ սահմանային ձևերի դեպքում սխալ ընտրված մեթոդը կարող է հանգեցնել ոչ բավարար արդյունքի կամ բուժման կայունության նվազմանը։ Կլինիկամորֆոմետրիկ տվյալների կիրառումը հնարավորություն է տալիս բուժման որոշումը դարձնել առավել օբյեկտիվ և անհատականացված՝ նվազեցնելով միայն տեսողական գնահատման կամ առանձին չափանիշների վրա հիմնվելու հավանական սխալները։ Հետազոտությունը կարևոր է նաև օրթոդոնտիկ ախտորոշման կատարելագործման տեսանկյունից, քանի որ սահմանային ձևերի ճիշտ դասակարգումը բուժման պլանավորման առանցքային պայմաններից է։ Աշխատության արդյունքները կարող են նպաստել բուժման արդյունավետության բարձրացմանը, բուժական սխեմաների անհատականացմանը և երկարաժամկետ կայուն արդյունքների ապահովմանը։ Ուսումնասիրությունը կարող է օգտակար լինել օրթոդոնտներին, ստոմատոլոգներին, դիմածնոտային մասնագետներին, կլինիկական ախտորոշմամբ զբաղվող բժիշկներին, ինչպես նաև բժշկական բուհերի համապատասխան մասնագիտությունների ուսանողներին և հետազոտողներին։ Ընդհանուր առմամբ, աշխատանքը համադրում է մեսիալ օկլյուզիայի կլինիկական գնահատումը և մորֆոմետրիկ վերլուծությունը՝ նպատակ ունենալով սահմանային դեպքերի համար մշակել բուժման ընտրության ավելի հիմնավորված չափանիշներ և ապահովել առավել կանխատեսելի, արդյունավետ ու անհատականացված օրթոդոնտիկ բուժում։

Другие предметы

Աշխատությունը ներկայացնում է Լազարյան ճեմարանի արևելյան լեզուների ինստիտուտի գրադարանում պահպանվող գրքերի և ձեռագրերի մատենագիտական ցանկը։ Նման կատալոգները կարևոր նշանակություն ունեն գրավոր ժառանգության հաշվառման, պահպանման, գիտական շրջանառության և հետազոտողների համար անհրաժեշտ նյութերի հայտնաբերման գործում։ Գրքերի ու ձեռագրերի համատեղ ներկայացումը հնարավորություն է տալիս պատկերացում կազմելու հաստատության գրքային հավաքածուի բնույթի, թեմատիկ բազմազանության և գիտական հետաքրքրությունների շրջանակի մասին։ Լազարյան հաստատությունը կարևոր դեր է ունեցել հայագիտական և արևելագիտական կրթության ու հետազոտությունների զարգացման գործում՝ միավորելով լեզվաբանական, պատմական, կրոնագիտական և գրականագիտական նյութեր։ Գրադարանի հավաքածուների ուսումնասիրությունը կարող է բացահայտել տարբեր ժողովուրդների լեզուներով ստեղծված գրավոր աղբյուրների առկայությունը, ձեռագրական ավանդույթների բազմազանությունը և գիտելիքի պահպանման ու փոխանցման պատմությունը։ Կատալոգը արժեքավոր գործիք է մատենագետների, ձեռագրագետների, պատմաբանների և արևելագետների համար, քանի որ նպաստում է գրադարանային ֆոնդերի ուսումնասիրությանը և առանձին գրավոր հուշարձանների նույնականացմանը։ Այն նաև կարևոր սկզբնաղբյուր է 19-րդ դարի գիտական հաստատությունների գրադարանային մշակույթի և հավաքածուների ձևավորման պատմության ուսումնասիրության համար։

Медицина

Այս գիտական աշխատությունը նվիրված է արգանդի վզիկի քաղցկեղի առաջադեմ ձևերի բուժման ընթացքում բարձր մագնեզիում պարունակող մանտիական ապարների կիրառման հնարավորությունների և դրանց ազդեցության ուսումնասիրությանը։ Գրքում ներկայացվում են հետազոտության տեսական հիմքերը, կիրառվող բուժական մոտեցումները, կլինիկական դիտարկումների արդյունքները և դրանց գնահատումը՝ անդրադառնալով հիվանդության ընթացքի, բուժման արդյունավետության և հիվանդների ընդհանուր վիճակի բարելավման հետ կապված հարցերին։ Հեղինակը վերլուծում է նորարարական կամ փորձարարական մեթոդների կիրառման գիտական հիմնավորումները, համեմատում դրանք ընդունված բուժական մոտեցումների հետ և քննարկում դրանց հնարավոր առավելություններն ու սահմանափակումները։ Աշխատությունն ընդգրկում է կլինիկական տվյալների, լաբորատոր հետազոտությունների և գիտական վերլուծությունների արդյունքներ՝ նպաստելով ուռուցքաբանության ոլորտում հետագա ուսումնասիրությունների զարգացմանը։ Գիրքը նախատեսված է ուռուցքաբանների, գինեկոլոգների, բժշկական գիտաշխատողների, կլինիկական հետազոտողների, բժշկական բուհերի ուսանողների և առողջապահության ոլորտի մասնագետների համար, ովքեր հետաքրքրված են քաղցկեղի բուժման նորարարական և հետազոտական մոտեցումներով։

Религия

Հայ Առաքելական Սուրբ Եկեղեցու պատարագային ավանդույթին և ծիսակարգին նվիրված կրոնական-ծիսական հրատարակություն, որի հիմնական նպատակն է ներկայացնել Սուրբ Պատարագի կատարման կարգը և ընթերցողին ծանոթացնել եկեղեցական այս կարևորագույն արարողության կառուցվածքին, բովանդակությանն ու հոգևոր նշանակությանը։ Նյութը վերաբերում է պատարագի ծիսական հաջորդականությանը, աղոթքների և սրբազան խոսքերի կիրառությանը, ինչպես նաև պաշտամունքի ընթացքում կատարվող գործողությունների փոխկապակցվածությանը։ Խորհրդատետրի բնույթը ենթադրում է գործնական նշանակություն․ այն նախատեսված է որպես ծիսակատարության ընթացքում կողմնորոշվելու և եկեղեցական արարողության ընթացքին հետևելու օժանդակ միջոց՝ նպաստելով պատարագային կարգի պահպանմանն ու դրա բաղադրիչների ճիշտ ընկալմանը։ Սուրբ Պատարագը Հայ Առաքելական Եկեղեցու հոգևոր կյանքի կենտրոնական արարողությունն է, որի ընթացքում միավորվում են աղոթքը, աստվածաշնչյան ընթերցումները, սաղմոսերգությունը, շարականները և Սուրբ Հաղորդության խորհուրդը։ Այդ պատճառով նման խորհրդատետրերը կարևոր են ոչ միայն հոգևորականների և եկեղեցական սպասավորների գործնական աշխատանքի, այլև ծիսակարգով հետաքրքրվող ընթերցողների համար։ Հրատարակությունը ներկայացնում է հայ եկեղեցական ավանդության մեջ ձևավորված պաշտամունքային մշակույթի այն կողմը, որտեղ բանավոր աղոթքը, սրբազան տեքստը և սահմանված արարողակարգը կազմում են միասնական հոգևոր համակարգ։ Այն արժեքավոր է հայ կրոնական գրականության, պատարագագիտության և եկեղեցական մշակույթի ուսումնասիրության համար՝ հնարավորություն տալով պատկերացում կազմելու Հայ Առաքելական Սուրբ Եկեղեցու ծիսական ժառանգության պահպանման, փոխանցման և գործնական կիրառության մասին։

Другие предметы

Ճանապարհորդական և ճանաչողական բնույթի այս աշխատանքը ներկայացնում է Հայաստան կատարած ամառային ուղևորության ընթացքում ստացած տպավորություններն ու դիտարկումները։ Նկարագրվում են այցելած բնակավայրերը, բնական լանդշաֆտները, պատմամշակութային հուշարձանները և ճանապարհորդության ընթացքում հանդիպած մարդկանց ու կենցաղային միջավայրի առանձնահատկությունները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում Հայաստանի բնությանը, բնակավայրերի տեսքին, տեղական սովորույթներին, առօրյա կյանքին և մշակութային միջավայրին։ Հեղինակային դիտարկումների միջոցով ներկայացվում են ճանապարհորդության ընթացքում բացահայտված վայրերն ու երևույթները՝ միաժամանակ արտացոլելով տվյալ ժամանակաշրջանի հասարակական և մշակութային կյանքի որոշ կողմեր։ Նյութը համադրում է ճանապարհորդական նկարագրությունը, անձնական տպավորությունները և ճանաչողական տեղեկությունները՝ ստեղծելով Հայաստանի վերաբերյալ բազմակողմ պատկերացում։ Աշխատանքը կարող է նաև հետաքրքրություն ներկայացնել որպես ժամանակաշրջանի առօրյան, միջավայրը և ճանապարհորդական փորձառությունը արտացոլող աղբյուր։ Այն կարող է օգտակար լինել Հայաստանի պատմությամբ, աշխարհագրությամբ, մշակույթով, ազգագրությամբ և ճանապարհորդական գրականությամբ հետաքրքրվող ընթերցողների ու հետազոտողների համար։

Биология

Այս աշխատությունը նվիրված է ԴՆԹ-ի և մեթիլեն կապույտի փոխազդեցության առանձնահատկությունների ուսումնասիրությանը՝ ուշադրություն դարձնելով մոլեկուլային մակարդակում տեղի ունեցող ֆիզիկաքիմիական գործընթացներին և դրանց վրա ազդող պայմաններին։ Ուսումնասիրության հիմքում ընկած է ԴՆԹ-ի կառուցվածքի և մեթիլեն կապույտի մոլեկուլների փոխազդեցության մեխանիզմների բացահայտումը, քանի որ նման փոխազդեցությունները կարևոր նշանակություն ունեն ինչպես կենսաբանական համակարգերի ուսումնասիրման, այնպես էլ տարբեր ախտորոշիչ, վերլուծական և կենսատեխնոլոգիական մեթոդների մշակման համար։ Աշխատանքում կարող են ուսումնասիրվել ներկանյութի կապը ԴՆԹ-ի հետ, դրա տեղակայման հնարավոր ձևերը, փոխազդեցության ուժգնությունը և բնույթը, ինչպես նաև ԴՆԹ-ի կառուցվածքային առանձնահատկությունների ազդեցությունը այդ գործընթացի վրա։ Հատուկ ուշադրություն կարող է դարձվել այնպիսի գործոնների ազդեցությանը, ինչպիսիք են լուծույթի pH-ը, ջերմաստիճանը, իոնային ուժը, ներկանյութի և ԴՆԹ-ի հարաբերակցությունը և միջավայրի քիմիական բաղադրությունը։ Մեթիլեն կապույտը հայտնի է որպես ներկանյութ, որն ունակ է փոխազդելու կենսաբանական մակրոմոլեկուլների հետ, ուստի դրա վարքագծի ուսումնասիրությունը ԴՆԹ-ի ներկայությամբ հնարավորություն է տալիս գնահատել մոլեկուլների միջև կապի բնույթը և առաջացող կառուցվածքային կամ սպեկտրային փոփոխությունները։ Հետազոտության ընթացքում կարող են կիրառվել սպեկտրոֆոտոմետրիկ և այլ ֆիզիկաքիմիական մեթոդներ՝ հետևելու մեթիլեն կապույտի օպտիկական հատկությունների փոփոխություններին ԴՆԹ-ի հետ փոխազդեցության պայմաններում։ Ստացված տվյալների վերլուծությունը հնարավորություն է տալիս որոշելու փոխազդեցության քանակական բնութագրերը, համեմատելու տարբեր պայմաններում ստացված արդյունքները և ավելի լավ հասկանալու ներկանյութի ու նուկլեինաթթվի միջև առաջացող մոլեկուլային կապերի առանձնահատկությունները։ Թեման կարևոր է նաև այն պատճառով, որ ԴՆԹ-ի հետ ներկանյութերի փոխազդեցության ուսումնասիրությունը կարող է կիրառական նշանակություն ունենալ կենսաբանական նմուշների հետազոտման, նուկլեինաթթուների հայտնաբերման, կենսաքիմիական վերլուծությունների և մոլեկուլային կենսաբանության փորձարարական մեթոդների կատարելագործման համար։ Աշխատանքը կարող է հետաքրքրել կենսաքիմիկոսներին, մոլեկուլային կենսաբաններին, կենսաֆիզիկոսներին, քիմիկոսներին, դեղագիտական և կենսատեխնոլոգիական ոլորտների մասնագետներին, ինչպես նաև համապատասխան ուղղություններով սովորող ուսանողներին և հետազոտողներին։ Ընդհանուր առմամբ, ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս ավելի խորությամբ հասկանալու ԴՆԹ-ի և փոքր օրգանական մոլեկուլների փոխազդեցության սկզբունքները՝ համադրելով մոլեկուլային կենսաբանության, քիմիայի և կենսաֆիզիկայի մոտեցումները և բացահայտելով մեթիլեն կապույտի՝ ԴՆԹ-ի հետ կապվելու պայմաններն ու առանձնահատկությունները։