Հայոց լեզու և հայ գրականություն 1-ին մաս

Экономика

Գիտատնտեսագիտական և ագրարային բնույթի այս աշխատանքը նվիրված է դաշտային պայմաններում անասնակերի արտադրության տնտեսական արդյունավետության բարձրացման հնարավորությունների ուսումնասիրությանը՝ Սյունիքի մարզի գյուղատնտեսական տնտեսությունների օրինակով։ Քննության են առնվում կերային մշակաբույսերի արտադրության կազմակերպումը, հողային և աշխատանքային ռեսուրսների օգտագործումը, արտադրական ծախսերի կառուցվածքը, բերքատվությունը և ստացվող արտադրանքի ինքնարժեքի ձևավորման առանձնահատկությունները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում արտադրության արդյունավետության վրա ազդող բնական, տնտեսական, տեխնոլոգիական և կազմակերպական գործոններին։ Վերլուծվում են ցանքատարածությունների կառուցվածքի կատարելագործման, մշակաբույսերի ճիշտ ընտրության, գյուղատնտեսական տեխնիկայի արդյունավետ օգտագործման, աշխատանքի կազմակերպման և արտադրական ծախսերի նվազեցման հնարավորությունները։ Քննարկվում է նաև կերային բազայի կայունության նշանակությունը անասնապահության զարգացման, կենդանիների կերապահովվածության և գյուղատնտեսական տնտեսությունների ընդհանուր եկամտաբերության բարձրացման համար։ Դիտարկվում են մարզի առանձնահատկություններին համապատասխան արտադրության կազմակերպման և ռեսուրսների առավել արդյունավետ օգտագործման ուղղությունները։ Հետազոտությունը կարող է նպաստել կերարտադրության տնտեսական կառավարման կատարելագործմանը և գյուղատնտեսական արտադրության արդյունավետության բարձրացմանն ուղղված միջոցառումների մշակմանը։ Աշխատանքը կարող է օգտակար լինել ագրարային տնտեսագետների, գյուղատնտեսների, ֆերմերային տնտեսությունների ղեկավարների, հետազոտողների և համապատասխան մասնագիտությունների ուսանողների համար։

Литература

Գրքում ուսումնասիրվում է 20-րդ դարի 70–80-ական թվականներին ստեղծված հայ արձակ գործերի հոգեբանական շերտը և ստեղծագործական արտահայտման միջոցները, վերլուծվում են այն մեթոդները, որոնց միջոցով գրողներն ընթերցողին ներկայացնում են հերոսների ներաշխարհը, մտքերը, զգացմունքները և ներքին հակասությունները, դիտարկվում է հոգեբանության ներկայացման դինամիկայի ձևը՝ ներառյալ ներբովանդակային վերլուծությունը, համառոտ հիշողությունները, ներքին մենախոսությունները և սյուժետային ճշգրտումները, ներկայացվում է հերոսների անհատականության կառուցվածքը և սոցիալական միջավայրի ազդեցությունը նրանց հոգեբանական դրսևորումների վրա, ընդգծվում է մոդեռնիստական մոտեցումների դերը՝ ներքին տեքստային դրսևորումների միջոցով մարդու հոգեբանության խորը բացահայտման գործում, քննարկվում է լեզվական և սիմվոլիկ միջոցների կիրառությունը հոգեբանական նրբությունների արտահայտման համար, գիրքը համադրում է գրական, հոգեբանական և սոցիալական վերլուծությունները՝ նպատակ ունենալով ցույց տալ հայ արձակի տարողունակությունը մարդության ներքին վիճակների փոխանցման, հոգեբանական խորը շերտերի ուսումնասիրության և ժամանակակից գրական պրակտիկայի մեջ հոգեբանության ներկայացման մեթոդների զարգացման համատեքստում։

Медицина

Այս ռազմական-բժշկական և սոցիալհիգիենիկ ուսումնասիրությունը նվիրված է զինծառայողների առողջական վիճակի որոշ բժշկասոցիալական առանձնահատկությունների վերլուծությանը և ռազմական բժշկական փորձաքննության կազմակերպման մոտեցումների կատարելագործմանը։ Աշխատության մեջ դիտարկվում են զինվորական ծառայության պայմաններում անձնակազմի հոգեֆիզիոլոգիական հարմարման խնդիրները, ինչպես նաև մի շարք ֆունկցիոնալ և առողջական վիճակների տարածվածության գնահատման հարցերը՝ առողջապահական մոնիթորինգի և կանխարգելիչ միջոցառումների համատեքստում։ Հեղինակը ուսումնասիրում է զինվորական բժշկական փորձաքննության կազմակերպչական և մեթոդաբանական հիմքերը՝ ընդգծելով առողջական վիճակի գնահատման չափանիշների, դասակարգման համակարգերի և որոշումների ընդունման ընթացակարգերի դերը ծառայության պիտանիության որոշման գործընթացում։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում կանխարգելիչ բժշկության, հոգեբանական աջակցության և հիգիենիկ պայմանների բարելավման միջոցառումների արդյունավետությանը։ Աշխատության մեջ վերլուծվում են նաև առողջապահական վերահսկողության համակարգերի արդիականացման և տվյալների վրա հիմնված բժշկական որոշումների կայացման հնարավորությունները զինված ուժերում։ Հետազոտությունը նախատեսված է ռազմական բժիշկների, առողջապահության կազմակերպիչների, հետազոտողների և համապատասխան ոլորտի մասնագետների համար։

Педагогика

Աշխատությունը նվիրված է ավագ դպրոցի սովորողների ինքնուրույն ճանաչողական գործունեության արդյունավետության բարձրացման մեթոդական խնդիրների ուսումնասիրությանը՝ նոր և նորագույն պատմության դասընթացի ուսուցման օրինակով։ Հետազոտության կենտրոնում սովորողի ակտիվ ներգրավվածությունն է ուսումնական գործընթացում, նրա ինքնուրույն մտածելու, տեղեկություն որոնելու, վերլուծելու, համադրելու, եզրակացություններ կատարելու և սեփական տեսակետը հիմնավորելու կարողությունների զարգացումը։ Աշխատությունը հիմնվում է այն մոտեցման վրա, որ պատմության ուսուցումը չպետք է սահմանափակվի փաստերի, տարեթվերի և իրադարձությունների մեխանիկական յուրացմամբ, այլ պետք է նպաստի սովորողի քննադատական և վերլուծական մտածողության ձևավորմանը։ Գրքում ուսումնասիրվում են ինքնուրույն ճանաչողական գործունեության էությունը, կառուցվածքը և կրթական նշանակությունը, ինչպես նաև այն մանկավարժական պայմանները, որոնց առկայության դեպքում սովորողը կարող է առավել արդյունավետորեն դառնալ սեփական ուսուցման ակտիվ մասնակից։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում պատմական նյութի ինքնուրույն ուսումնասիրմանը, սկզբնաղբյուրների և լրացուցիչ գրականության հետ աշխատանքին, պատմական իրադարձությունների պատճառահետևանքային կապերի բացահայտմանը, տարբեր տեսակետների համեմատությանը և փաստերի հիման վրա հիմնավորված եզրահանգումների ձևավորմանը։ Աշխատության կարևոր բաղադրիչն է սովորողների ճանաչողական ակտիվության խթանման համար արդյունավետ մեթոդների և ուսուցման ձևերի ընտրությունը։ Դրանց թվում կարող են կիրառվել խնդրահարույց ուսուցումը, հետազոտական առաջադրանքները, քննարկումները, բանավեճերը, անհատական և խմբային աշխատանքները, նախագծային գործունեությունը, սկզբնաղբյուրների վերլուծությունը և պատմական իրավիճակների համեմատական ուսումնասիրությունը։ Նման մեթոդները հնարավորություն են տալիս պատմական նյութը դարձնել ոչ միայն գիտելիքի փոխանցման միջոց, այլև սովորողի մտավոր գործունեության զարգացման գործիք։ Նոր և նորագույն պատմության դասընթացը հատկապես հարմար է ինքնուրույն ճանաչողական գործընթացի կազմակերպման համար, քանի որ ներառում է քաղաքական, սոցիալական, տնտեսական և մշակութային բազմաթիվ իրադարձություններ ու գործընթացներ, որոնց ուսումնասիրությունը պահանջում է տարբեր աղբյուրների համադրում և բազմակողմանի վերլուծություն։ Գրքում կարևոր տեղ է հատկացվում նաև ուսուցչի դերի վերաիմաստավորմանը։ Ուսուցիչը հանդես է գալիս ոչ միայն որպես գիտելիքի փոխանցող, այլև որպես սովորողի ինքնուրույն որոնումն ու հետազոտական գործունեությունը կազմակերպող, ուղղորդող և գնահատող մասնագետ։ Միաժամանակ ուսումնասիրվում են սովորողների անհատական առանձնահատկությունների հաշվառման, առաջադրանքների բարդության աստիճանի ճիշտ ընտրության և ինքնուրույն աշխատանքի արդյունքների օբյեկտիվ գնահատման հարցերը։ Աշխատության գործնական արժեքը կայանում է նրանում, որ ներկայացվող մեթոդական մոտեցումները կարող են կիրառվել պատմության դասավանդման գործընթացում՝ սովորողների հետաքրքրվածությունը բարձրացնելու, ուսումնական մոտիվացիան ամրապնդելու և ինքնուրույն աշխատանքի հմտությունները զարգացնելու նպատակով։ Ընդհանուր առմամբ, աշխատությունը կարևոր է ավագ դպրոցում պատմության ուսուցման ժամանակակից կազմակերպման, սովորողի ճանաչողական ակտիվության զարգացման և ինքնուրույն ուսումնառության հմտությունների ձևավորման տեսանկյունից և կարող է օգտակար լինել պատմության ուսուցիչների, մանկավարժների, մեթոդիստների, կրթության ոլորտի հետազոտողների, մանկավարժական բուհերի ուսանողների և ավագ դպրոցի կրթական գործընթացով հետաքրքրվող մասնագետների համար։

Технология

Աշխատությունը նվիրված է մետաղների հալեցման գործընթացների արդյունավետության բարձրացման նպատակով ինդուկցիոն էլեկտրատեղակայանքի կատարելագործված կառուցվածքի մշակմանը։ Հեղինակը ուսումնասիրում է ինդուկցիոն տաքացման ֆիզիկական հիմքերը՝ էլեկտրամագնիսական դաշտերի միջոցով առաջացող պտտահոսքերի (eddy currents) ազդեցությունը մետաղական լիցքի արագ և հավասարաչափ տաքացման վրա։ Գրքում վերլուծվում են ինդուկցիոն վառարանների աշխատանքի հիմնական պարամետրերը՝ հաճախականություն, հզորություն, կծիկի կառուցվածք և էներգիայի կորուստներ, ինչպես նաև դրանց ազդեցությունը հալման արդյունավետության վրա։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում ջերմային ռեժիմների օպտիմալացմանը, էներգախնայող տեխնոլոգիաների կիրառմանը և սարքավորման հուսալիության բարձրացմանը։ Հեղինակը ներկայացնում է նաև նախագծված ինդուկցիոն տեղակայանքի կառուցվածքային լուծումներ, որոնք ապահովում են հալման գործընթացի կայունություն, արտադրողականության աճ և մետաղի որակի բարելավում։ Աշխատությունը ներառում է փորձարարական և հաշվարկային հետազոտությունների արդյունքներ՝ ուղղված տարբեր մետաղների և համաձուլվածքների հալեցման պայմանների համեմատական վերլուծությանը։ Այն օգտակար է մետալուրգների, էլեկտրատեխնիկների և արդյունաբերական սարքավորումների նախագծմամբ զբաղվող մասնագետների համար։

Литература

Գիրքը ներկայացնում է հայ գրականության դասավանդման մեթոդները, ուսուցման ծրագրերի կառուցվածքը և ուսումնական նյութերի ընտրության սկզբունքները։ Այն նպատակ ունի ապահովել ուսուցիչներին արդյունավետ գործիքներ և մոտեցումներ՝ գրականությունը մատուցելու և գնահատելու համար դպրոցներում և բուհերում։ Հիմնական թեմաները․ Գրականության դասավանդման տեսական հիմունքներ Դասագրքերի և ուսումնական նյութերի ընտրություն Դասավանդման մեթոդներ և պրակտիկ մոտեցումներ Ուսանողների քննադատական և վերլուծական կարողությունների զարգացում Գրականության դասավանդումը ժամանակակից կրթական համակարգում Գրքի առանձնահատկությունները․ Մատչելի և հստակ ներկայացված մեթոդիկա Գործնական խորհուրդներ ուսուցիչների համար Ամբողջական մոտեցում՝ դասավանդման տեսական և պրակտիկ բաղադրիչներով Հարմար է դպրոցների և բուհերի ուսուցչական կազմի, ինչպես նաև գրականագիտության ուսանողների համար