Հիշարժան տարեթվեր 2020

Литература

Այս ժողովածուն ներկայացնում է Իվան Տուրգենևի ստեղծագործական աշխարհը՝ ընդգրկելով նրա առավել հայտնի վեպերից, պատմվածքներից և արձակ ստեղծագործություններից ընտրված գործեր, որոնք բնորոշ են ռուսական ռեալիզմի զարգացմանը։ Գրքում առանձնահատուկ տեղ են զբաղեցնում մարդկային հոգեբանության նուրբ վերլուծությունները, սոցիալական հարաբերությունների պատկերումները և անհատի ու հասարակության միջև եղած հակասությունների բացահայտումը։ Տուրգենևի ստեղծագործություններում հաճախ կենտրոնական թեման են սերունդների հակադրությունը, մտավորականության դերը հասարակության մեջ, ինչպես նաև սիրո և անձնական ընտրության բարդությունները։ Նրա լեզուն պարզ է, բայց արտահայտիչ, իսկ կերպարները՝ հոգեբանորեն խոր և բազմաշերտ։ Այս ժողովածուն հնարավորություն է տալիս ընթերցողին ծանոթանալ Տուրգենևի գրական վարպետությանը և ռուս դասական գրականության կարևոր ուղղություններին՝ ռեալիզմի և հումանիզմի համադրությամբ։

История

Պատմական և փաստագրական բնույթի այս հրատարակությունը ներկայացնում է Կարասուբազարի հայկական եկեղեցական դպրոցի և Սուրբ Փրկիչ վանքի հոգաբարձության գործունեության վերաբերյալ տարբեր տարիների հաշվետվական նյութերը։ Փաստաթղթերում կարող են արտացոլվել կրթական և վարչական աշխատանքների կազմակերպումը, ուսումնական հաստատությունների նյութական վիճակը, ֆինանսական մուտքերն ու ծախսերը, նվիրատվությունները, գույքի կառավարումը և հոգաբարձության կողմից իրականացված նախաձեռնությունները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում հայկական եկեղեցական կառույցների մասնակցությանը կրթության կազմակերպման և համայնքային կյանքի պահպանման գործում։ Հաշվետվական տվյալները հնարավորություն են տալիս ուսումնասիրելու ուսումնական հաստատությունների ֆինանսավորման աղբյուրները, կառավարման մեխանիզմները, բարեգործական աջակցության ձևերը և տեղի հայ համայնքի ներգրավվածությունը կրթական ու եկեղեցական գործունեության մեջ։ Նյութերը կարևոր տեղեկություններ կարող են պարունակել նաև աշակերտների, ուսուցիչների, հոգաբարձուների և բարերարների գործունեության, ինչպես նաև տվյալ ժամանակաշրջանի կրթական ու սոցիալական պայմանների վերաբերյալ։ Որպես սկզբնաղբյուր՝ հրատարակությունը արժեքավոր է Ղրիմի հայկական համայնքների պատմության, հայկական կրթական հաստատությունների, եկեղեցու հասարակական դերի և համայնքային ինքնակազմակերպման ուսումնասիրության համար։ Այն կարող է օգտակար լինել պատմաբանների, հայագետների, աղբյուրագետների, կրթության և եկեղեցու պատմության հետազոտողների համար։

Журналистика

Աշխատությունը նվիրված է 1905–1921 թվականներին լույս տեսած հրապարակախոսական նյութերի համակողմանի ուսումնասիրությանը՝ բացահայտելով դրանց գաղափարական ուղղվածությունը, հասարակական ազդեցությունը և պատմական նշանակությունը։ Վերլուծվում են ազգային, քաղաքական, մշակութային և սոցիալական հիմնահարցերին վերաբերող հրապարակումները, դրանց լեզվաոճական առանձնահատկությունները, հեղինակային դիրքորոշումները և ժամանակի հասարակական կյանքի արտացոլումը։ Անդրադարձ է կատարվում ազգային ինքնագիտակցության ձևավորմանը, հասարակական մտքի զարգացմանը, կրթության, մշակույթի, պետականության և ազատագրական պայքարի թեմաների լուսաբանմանը՝ դրանք դիտարկելով տվյալ ժամանակաշրջանի պատմաքաղաքական իրադարձությունների համատեքստում։ Գիրքը հետաքրքրություն է ներկայացնում լրագրության պատմությամբ, հայ հրապարակախոսությամբ, գրականությամբ և նորագույն հայոց պատմությամբ զբաղվող հետազոտողների, դասախոսների, ուսանողների և ընթերցողների լայն շրջանակի համար։

Экология

Արտադրական թափոնների վերամշակումը և վնասազերծումը կարևոր գործընթացներ են, որոնք ուղղված են շրջակա միջավայրի պահպանությանը, բնական ռեսուրսների խնայողությանը և մարդակենտրոն առողջության ապահովմանը։ Վերամշակումը ներառում է արտադրական գործընթացներից դուրս մնացած նյութերի հավաքումը, դասակարգումը, մշակումը և օգտագործումը նոր ապրանքների կամ էներգիայի արտադրության մեջ, ինչը նվազեցնում է թափոնների ծավալը և նվազեցնում աղտոտման վտանգը։ Վնասազերծումը նպատակ ունի թունավոր, ռադիոակտիվ կամ քիմիական վտանգավոր թափոնների անվտանգ չեզոքացում՝ դրանց ֆիզիկական, քիմիական կամ կենսաքիմիական փոխակերպման միջոցով, որպեսզի կանխվի մարդու առողջությանը կամ շրջակա միջավայրին վնաս հասցնելը։ Այս գործընթացները իրականացվում են սերտ հսկողությամբ՝ կիրառելով հատուկ տեխնոլոգիաներ և անվտանգության կանոններ, ինչպիսիք են այրումը, ինցիներացիան, թաղումը, հերմետիկ պահոցներում պահպանությունը և չեզոքացնող նյութերի օգտագործումը։ Արտադրական թափոնների արդյունավետ վերամշակումը և վնասազերծումը կարևոր է նաև տնտեսական առումով, քանի որ թույլ է տալիս ստանալ նոր նյութեր, էներգիա և ռեսուրսներ՝ նվազեցնելով բնական պաշարների սպառումը։ Միաժամանակ, այս գործընթացները նպաստում են արտադրական համակարգերի կայուն զարգացմանը, թափոնների կառավարման բնագավառում նորարարական տեխնոլոգիաների ներդրմանը և երկրի էկոլոգիական անվտանգությունը բարձրացնելու նպատակին։ Այսպիսով, արտադրական թափոնների վերամշակումը և վնասազերծումը հանդիսանում են ժամանակակից արտադրության և շրջակա միջավայրի պահպանության կարևոր բաղադրիչներ, որոնք միավորում են էկոլոգիական, տեխնոլոգիական և տնտեսական մոտեցումները։

Экономика

Այս աշխատությունը նվիրված է արտաքին առևտրի կառուցվածքին, զարգացման օրինաչափություններին և վճարային հաշվեկշռի ձևավորման ու կարգավորման մեխանիզմներին ժամանակակից համաշխարհային տնտեսությունում։ Գրքում ներկայացվում է, թե ինչպես է արտաքին առևտուրը նպաստում երկրների տնտեսական փոխկապակցվածությանը՝ ապահովելով ապրանքների, ծառայությունների, կապիտալի և տեխնոլոգիաների միջազգային շարժը։ Հեղինակը անդրադառնում է արտահանման և ներմուծման հիմնական գործոններին, առևտրային քաղաքականության գործիքներին և մրցունակության ձևավորման պայմաններին։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում վճարային հաշվեկշռի կառուցվածքին՝ ներառյալ ընթացիկ հաշիվը, կապիտալի և ֆինանսական հաշիվը, ինչպես նաև դրանց հավասարակշռման մեխանիզմները։ Գրքում քննարկվում են նաև փոխարժեքի ազդեցությունը արտաքին առևտրի վրա, միջազգային ֆինանսական հոսքերի կարգավորումը և արտաքին տնտեսական հավասարակշռության ապահովման խնդիրները։ Վերլուծվում է արտաքին առևտրի դերը տնտեսական աճի, զբաղվածության և ներքին շուկայի զարգացման գործում։ Աշխատությունը համադրում է տեսական մոտեցումները և գործնական օրինակները՝ օգտակար լինելով տնտեսագետների, միջազգային տնտեսական հարաբերությունների մասնագետների և պետական քաղաքականություն մշակողների համար։

География

Աշխատությունը նվիրված է Սևան-Ամասիայի երկրաբանական գոտու ապարներում քիմիական տարրերի բաշխման առանձնահատկությունների ուսումնասիրությանը և դրանց երկրաէկոլոգիական նշանակության գնահատմանը։ Քննարկվում են տարածաշրջանի երկրաբանական կառուցվածքը, ապարների ծագումնաբանական և երկրաքիմիական բնութագրերը, ինչպես նաև տարբեր քիմիական տարրերի տարածական բաշխման օրինաչափությունները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում ապարներում հիմնական, երկրորդական և հետքային տարրերի պարունակությանը, դրանց կուտակման ու տեղաշարժման բնական մեխանիզմներին և երկրաբանական գործընթացների ազդեցությանը տարրերի տեղաբաշխման վրա։ Ուսումնասիրվում են երկրաքիմիական ֆոնի ձևավորման պայմանները, առանձին տարրերի բարձր կամ ցածր պարունակությունների հնարավոր պատճառները և դրանց կապը ապարների հանքաբանական կազմի ու երկրաբանական զարգացման պատմության հետ։ Անդրադարձ է կատարվում ծանր մետաղների և շրջակա միջավայրի համար էկոլոգիական նշանակություն ունեցող այլ տարրերի տարածվածությանը, դրանց հնարավոր ներգործությանը հողերի, մակերևութային ու ստորերկրյա ջրերի քիմիական կազմի վրա։ Կարևորվում են բնական երկրաքիմիական անոմալիաների բացահայտումը, տարրերի միգրացիոն հատկությունների գնահատումը և բնական ու մարդածին ազդեցությունների տարբերակման հնարավորությունները։ Դիտարկվում են նաև երկրաքիմիական նմուշառման, լաբորատոր վերլուծության, տարածական քարտեզագրման և ստացված տվյալների վիճակագրական մշակման մեթոդները։ Հետազոտության թեման կարևոր նշանակություն ունի տարածաշրջանի երկրաէկոլոգիական վիճակի գնահատման, բնական միջավայրի երկրաքիմիական առանձնահատկությունների բացահայտման և բնապահպանական մշտադիտարկման գիտական հիմքերի զարգացման համար։ Աշխատությունը կարող է օգտակար լինել երկրաբանների, երկրաքիմիկոսների, երկրաէկոլոգների, բնապահպանության մասնագետների, հանքային ռեսուրսների հետազոտողների և համապատասխան մասնագիտությունների ուսանողների համար։