Ինստիտուտները և էֆեկտիվ շուկան

Экономика

Այս գիտական աշխատությունը նվիրված է տնտեսական աճի և մարդկային զարգացման փոխկապակցվածության ուսումնասիրությանը՝ Հայաստանի Հանրապետության օրինակով գնահատելով տնտեսական գործընթացների ազդեցությունը բնակչության կյանքի որակի, բարեկեցության և սոցիալական առաջընթացի վրա։ Հետազոտության շրջանակում ուսումնասիրվում են տնտեսական աճը բնութագրող հիմնական ցուցանիշները, դրանց ազդեցությունը կրթության, առողջապահության, զբաղվածության, եկամուտների մակարդակի և այլ սոցիալական բաղադրիչների վրա։ Աշխատությունում վերլուծվում են մարդկային զարգացման տեսական մոտեցումները, միջազգային գնահատման չափանիշները, ինչպես նաև Հայաստանի սոցիալ-տնտեսական զարգացման առանձնահատկությունները տարբեր ժամանակահատվածներում։ Հեղինակը ուսումնասիրում է տնտեսական աճի ոչ միայն քանակական, այլև որակական ազդեցությունները՝ բացահայտելով այն գործոնները, որոնք նպաստում կամ խոչընդոտում են տնտեսական ձեռքբերումների վերածմանը մարդկային զարգացման իրական բարելավումների։ Հետազոտության ընթացքում կիրառվում են վիճակագրական վերլուծության մեթոդներ, համեմատական ուսումնասիրություններ և սոցիալ-տնտեսական ցուցանիշների գնահատումներ՝ ներկայացնելով զարգացման քաղաքականության հնարավոր ուղղություններ։ Աշխատությունը կարևոր նշանակություն ունի տնտեսական քաղաքականության, սոցիալական կառավարման և կայուն զարգացման խնդիրների ուսումնասիրման տեսանկյունից։ Այն նախատեսված է տնտեսագետների, սոցիոլոգների, պետական կառավարման ոլորտի մասնագետների, հետազոտողների, բուհերի դասախոսների և ուսանողների, ինչպես նաև բոլոր նրանց համար, ովքեր հետաքրքրված են տնտեսական աճի և մարդկային բարեկեցության փոխազդեցության հարցերով։

История

Nagorno-Karabakh рассматривается как историко-географический и политический регион Южного Кавказа, обладающий сложной и многослойной историей, в которой переплетаются вопросы этногенеза, государственности, территориальной принадлежности и межэтнических отношений; в научных и исторических исследованиях он анализируется через призму древних и средневековых политических образований, формирования местного армянского культурного наследия, а также последующих изменений административного статуса в периоды Российской империи, Советского Союза и постсоветских конфликтов; особое внимание в литературе уделяется причинам и последствиям Карабахского конфликта, динамике военных действий, гуманитарным аспектам и международно-правовым подходам к урегулированию споров, а также современному состоянию региона с точки зрения политической географии и безопасности.

Политология

Այս նյութը վերաբերում է 2023 թվականի սեպտեմբերին Լեռնային Ղարաբաղում ռազմական գործողությունների դադարեցումից հետո տեղի ունեցած գործընթացներին, երբ տարածաշրջանում հայկական ուժերը սկսել էին հանձնել զենք և ռազմական տեխնիկա։ Ըստ հրապարակման՝ Ադրբեջանի և Լեռնային Ղարաբաղի հայ ներկայացուցիչների միջև ձեռք բերված հրադադարի պայմանավորվածությունից հետո զինաթափման գործընթացը իրականացվում էր ռուսական խաղաղապահների վերահսկողությամբ։ Հաղորդվում էր, որ առաջին փուլում հանձնվել էին վեց տանկ, ավելի քան 800 միավոր թեթև զենք և շուրջ 5,000 փամփուշտ։ Նյութի հիմնական թեման ռազմական դիմակայությունից հետո ստեղծված նոր իրավիճակն է, ինչպես նաև Լեռնային Ղարաբաղի նկատմամբ Ադրբեջանի վերահսկողության հաստատման գործընթացը։ Հոդվածում ներկայացվում են հակամարտության նախապատմությունը, Ադրբեջանի ռազմական գործողության հետևանքով ստեղծված իրավիճակը, հրադադարի պայմանները և զինաթափման գործընթացի ընթացքը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում նաև տարածաշրջանի բնակչության անվտանգության և իրավունքների հարցերին, քանի որ ռազմական գործողություններից հետո լուրջ մտահոգություններ էին առաջացել Լեռնային Ղարաբաղի հայ բնակչության հետագա ճակատագրի վերաբերյալ։ Նյութը հնարավորություն է տալիս ուսումնասիրել Հարավային Կովկասում երկարատև հակամարտության հերթական փուլի ավարտը, ռազմական գործողությունից հետո իրականացվող զինաթափման գործընթացը և դրա քաղաքական ու հումանիտար հետևանքները։

Право

Աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետությունում պետական, քաղաքական կամ հասարակական գործչի սպանության քրեաիրավական և քրեաբանական հիմնահարցերի համալիր ուսումնասիրությանը։ Այն դիտարկում է տվյալ հանցագործության առանձնահատուկ հասարակական վտանգավորությունը՝ պայմանավորված ոչ միայն մարդու կյանքի դեմ ոտնձգությամբ, այլև պետական կառավարման, քաղաքական գործընթացների և հասարակական կյանքի բնականոն գործունեության վրա դրա հնարավոր ազդեցությամբ։ Հետազոտության քրեաիրավական հատվածում վերլուծվում են արարքի իրավական բնութագիրը, հանցակազմի օբյեկտիվ և սուբյեկտիվ հատկանիշները, հանցագործության օբյեկտը, տուժողի հատուկ կարգավիճակի նշանակությունը, մեղավորության ձևը, հանցավոր նպատակը և շարժառիթը, ինչպես նաև սպանության այլ տեսակներից տվյալ արարքի սահմանազատման խնդիրները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում այն հանգամանքին, որ պետական, քաղաքական կամ հասարակական գործունեություն իրականացնող անձի դեմ ուղղված սպանությունը կարող է ունենալ ոչ միայն անհատական, այլև քաղաքական և հասարակական նշանակություն, ինչն անհրաժեշտ է հաշվի առնել արարքի քրեաիրավական որակավորման և պատասխանատվության հարցերը լուծելիս։ Քրեաբանական տեսանկյունից ուսումնասիրությունը վերաբերում է նման հանցագործությունների պատճառներին և նպաստող պայմաններին, հանցագործություն կատարող անձի առանձնահատկություններին, հանցավոր վարքագծի դրդապատճառներին, հանցագործության կանխարգելման հնարավորություններին և պետական ու հասարակական անվտանգության ապահովման միջոցներին։ Աշխատության մեջ կարևոր տեղ է զբաղեցնում նաև նման հանցագործությունների կանխարգելման համակարգի կատարելագործման խնդիրը՝ ներառելով հնարավոր սպառնալիքների բացահայտումը, ռիսկերի գնահատումը, իրավապահ մարմինների գործունեության արդյունավետության բարձրացումը և համապատասխան կանխարգելիչ միջոցառումների մշակումը։ Ուսումնասիրությունը կարող է օգտակար լինել քրեական իրավունքի և քրեաբանության ոլորտի մասնագետների, իրավաբանների, իրավապահ մարմինների աշխատակիցների, գիտաշխատողների, դասախոսների և իրավաբանական կրթություն ստացող ուսանողների համար։ Մատենագիտական տվյալների համաձայն՝ աշխատանքը Դավիթ Բ. Դավիդյանի 2016 թվականի թեկնածուական ատենախոսության սեղմագիրն է՝ ԺԲ.00.05 մասնագիտությամբ, Հայ-ռուսական համալսարանում, 22 էջ ծավալով:

География

Աշխատությունը ճանապարհորդական և նկարագրական բնույթի երկ է, որը ներկայացնում է Հաբեշստանը՝ պատմական Եթովպիան, և անդրադառնում այնտեղի բնակչության բարոյական պատկերացումներին, հասարակական հարաբերություններին, քաղաքական կյանքին ու կրոնական ավանդույթներին։ Հեղինակի երկամյա պանդխտության հիշատակումը մատնանշում է անձնական դիտարկումների և ճանապարհորդական փորձառության նշանակությունը նյութի ներկայացման մեջ։ Նմանատիպ աշխատությունները ընթերցողին հնարավորություն են տալիս ծանոթանալու այլ ժողովուրդների կենցաղին, սովորույթներին, հավատալիքներին և հասարակական կազմակերպվածությանը՝ ընդլայնելով պատկերացումները տարբեր մշակույթների ու քաղաքակրթությունների մասին։ Հաբեշստանի վերաբերյալ նյութը հետաքրքրություն է ներկայացնում նաև տարածաշրջանի պատմության և կրոնական կյանքի ուսումնասիրության տեսանկյունից, քանի որ Եթովպիան ունի հին պետականության և քրիստոնեական ավանդույթների առանձնահատուկ պատմություն։ Աշխատության մեջ նշված բարոյական, քաղաքական և կրոնական ուղղությունները ցույց են տալիս, որ երկը նպատակ ունի ներկայացնելու ոչ միայն աշխարհագրական միջավայրը, այլև հասարակության կենսակերպն ու գաղափարական առանձնահատկությունները։ Առաջին գիրքը կազմում է ավելի ընդարձակ շարադրանքի սկզբնական մասը և ընթերցողին ծանոթացնում ուսումնասիրվող երկրի ու նրա բնակչության վերաբերյալ նյութերին։ Հրատարակությունը կարևոր է XIX դարի հայալեզու ճանապարհորդական գրականության, ազգագրական հետաքրքրությունների և աշխարհագրական գիտելիքների պատմության ուսումնասիրության համար՝ որպես այլ ժողովուրդների կյանքի ու մշակույթի մասին տեղեկություններ փոխանցող աշխատություն։

Экономика

Գիրքը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետությունում պետական ծախսերի կառավարման համակարգի ուսումնասիրությանը՝ բացահայտելով դրա կառուցվածքը, գործառույթները, կազմակերպման սկզբունքները և կատարելագործման հիմնական ուղղությունները։ Աշխատության մեջ պետական ծախսերը դիտարկվում են որպես պետական ֆինանսների կարևորագույն բաղադրիչ և տնտեսական ու սոցիալական քաղաքականության իրականացման հիմնական գործիքներից մեկը։ Քննարկվում են պետական բյուջեի ձևավորման և կատարման գործընթացները, բյուջետային միջոցների բաշխման ու օգտագործման սկզբունքները, պետական ծրագրերի ֆինանսավորումը և ծախսերի արդյունավետության գնահատման մեխանիզմները։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում պետական ծախսերի կառավարման տարբեր փուլերում ներգրավված պետական մարմինների դերերին, նրանց փոխհարաբերություններին և ֆինանսական պատասխանատվության բաշխմանը։ Աշխատության շրջանակում ուսումնասիրվում են նաև բյուջետային պլանավորման, ծախսերի վերահսկողության, հաշվետվողականության և թափանցիկության հիմնահարցերը, ինչպես նաև պետական միջոցների նպատակային և արդյունավետ օգտագործման ապահովման անհրաժեշտությունը։ Հեղինակը վերլուծում է պետական ծախսերի կառավարման համակարգում առկա խնդիրները և դրանց առաջացման հնարավոր պատճառները՝ անդրադառնալով ռեսուրսների սահմանափակությանը, առաջնահերթությունների ճիշտ սահմանմանը, ծրագրային բյուջետավորման կիրառմանը և ծախսերի արդյունքայնության գնահատմանը։ Առանձին ուշադրություն է դարձվում կառավարման կատարելագործման հնարավորություններին՝ ներառյալ բյուջետային գործընթացների արդիականացումը, ֆինանսական վերահսկողության ուժեղացումը, կառավարման տեղեկատվական համակարգերի զարգացումը, ծախսերի պլանավորման որակի բարձրացումը և պետական ծրագրերի արդյունքների նկատմամբ վերահսկողության բարելավումը։ Գիրքը հնարավորություն է տալիս պետական ծախսերի կառավարումը դիտարկել ոչ միայն որպես բյուջետային միջոցների տեխնիկական բաշխման գործընթաց, այլև որպես պետական քաղաքականության արդյունավետության, տնտեսական կայունության և հանրային ծառայությունների որակի վրա անմիջական ազդեցություն ունեցող համակարգ։ Աշխատությունը կարող է օգտակար լինել տնտեսագետների, ֆինանսների և պետական կառավարման մասնագետների, պետական մարմինների աշխատակիցների, հետազոտողների, դասախոսների, ուսանողների և հանրային ֆինանսների կառավարմամբ հետաքրքրվող ընթերցողների համար։